Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga breidd


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						Erlend tímarit
Sérkenni sósíalisnians í Kína
Grein sú sem hér fer á ejtir er niSurlag er-
indis sem Charles Bettelheim prófessor
jlutti í París ejtir aS hann kom heim úr
KínaferS haustiS 1964. Bettelheim prófess-
or kennir hagjrœSi viS Parisarháskóla og
er einn helzti sérfrœSingur heims um hag-
stjórnarmál. Hann hefur ritaS margar
bœkur um þaS efni, þar á meSal bók sem
fjallar sérstaklega um hagstjórnarkerfi So-
vétrikjanna. Hann hefur tekiS þátt í því aS
semja áœtlanir jyrir lndland, Kúbu og
Gineu og hefur veriS ráSgjafi margra ann-
arra ríkisstjórna og hagstjórnarjrœSinga.
KínajerS hans 1964 var önnur f'ör hans
þangaS á sex árum. Greinin er þýdd úr
júníhefti bandaríska tímaritsins Monthly
Review.
Þess er auðvitað enginn kostur að fjalla
í stuttu máli um öll sérkenni sósíalismans
í Kína. Eg mun því takmarka umtal mitt
við tvö atriði sem mér virðast sérstaklega
lærdómsrík, það er að segja þá miklu á-
herzlu sem lögð er á frumkvæði alþýðu
manna og hitt hve fræðikenningin skipar
háan sess.
Við framkvæmdir í efnahagsmálum er
reglunni um náið samband við alþýðu
manna beitt þannig í verki, að sjálfir
vinnustaðirnir eru sérstaklega hvattir til
þess að sýna frumkvæði. Tilhögunin á hag-
stjórninni, stjórn fyrirtækja á vegum ríkis-
ins og fyrirkomulagið á alþýðukommúnun-
um er einmitt við það miðað að frumkvæði
alþýðu manna geti orðið sem víðtækast. I
þessu  sambandi  er það einkar mikilvægt
að hver framleiðslueining semur sína áætl-
un án þess að hafa fengið nokkur fyrirmæli
um magn frá æðri stjórnvöldum. Sú aðferð
gefur vinnustöðvunum ýtrasta tækifæri til
að sýna frumkvæði sitt. Að sjálfsögðu þarf
í sífellu að stuðla að því að beina slíku
frumkvæði inn á réttar brautir, og að því
er unnið með víðtækri uppfræðslu og út-
skýringum á efnahagsstefnunni í heild og
nieð samþykktum þeim sem miðstjórnar-
stofnanir Kommúnistaflokks Kína senda
frá sér.
Nú síðustu árin hefur verið ýtt sérstak-
lega undir þetta frumkvæði með kjörorð-
inu „þróizt af eigin rammleik". Raunar
hefur þetta kjörorð tvöfalda merkingu. I
fyrsta lagi beinist það að stjórnarstofnun-
unum, þar á meðal áætlunarstofnuninni.
Þar merkir kjörorðið að almenna efnahags-
stefnan verður að miðast við getu þjóðar-
innar. Það atriði varð sérstaklega mikil-
vægt eftir að aðstoð Sovétríkjanna hætti
1960, því að síðan hefur Kína neyðzt til að
þróa efnahagskerfi sitt án nokkurrar utan-
aðkomandi aðstoðar á sviði tæknimála, f jár-
mála og viðskiptamála. (Þetta hefur Kín-
verjum ekki aðeins tekizt, heldur hafa þeir
og í vaxandi mæli endurgreitt lán sem þeir
höfðu áður fengið. Kína er þannig fyrsta
ríkið sem þrátt fyrir mjög vanþróaða efna-
hagsundirstöðu hefur haldið áfram að þró-
ast af eigin rammleik og í þokkabót getað
greitt fyrri skuldbindingar.)
Ég vil bæta því við að frá sjónarmiði
leiðtoganna felur kjörorðið „þróizt af eigin
rammleik" einnig í sér nokkur almenn sjón-
232
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144
Blašsķša 145
Blašsķša 145
Blašsķša 146
Blašsķša 146
Blašsķša 147
Blašsķša 147
Blašsķša 148
Blašsķša 148
Blašsķša 149
Blašsķša 149
Blašsķša 150
Blašsķša 150
Blašsķša 151
Blašsķša 151
Blašsķša 152
Blašsķša 152
Blašsķša 153
Blašsķša 153
Blašsķša 154
Blašsķša 154
Blašsķša 155
Blašsķša 155
Blašsķša 156
Blašsķša 156
Blašsķša 157
Blašsķša 157
Blašsķša 158
Blašsķša 158
Blašsķša 159
Blašsķša 159
Blašsķša 160
Blašsķša 160
Blašsķša 161
Blašsķša 161
Blašsķša 162
Blašsķša 162
Blašsķša 163
Blašsķša 163
Blašsķša 164
Blašsķša 164
Blašsķša 165
Blašsķša 165
Blašsķša 166
Blašsķša 166
Blašsķša 167
Blašsķša 167
Blašsķša 168
Blašsķša 168
Blašsķša 169
Blašsķša 169
Blašsķša 170
Blašsķša 170
Blašsķša 171
Blašsķša 171
Blašsķša 172
Blašsķša 172
Blašsķša 173
Blašsķša 173
Blašsķša 174
Blašsķša 174
Blašsķša 175
Blašsķša 175
Blašsķša 176
Blašsķša 176
Blašsķša 177
Blašsķša 177
Blašsķša 178
Blašsķša 178
Blašsķša 179
Blašsķša 179
Blašsķša 180
Blašsķša 180
Blašsķša 181
Blašsķša 181
Blašsķša 182
Blašsķša 182
Blašsķša 183
Blašsķša 183
Blašsķša 184
Blašsķša 184
Blašsķša 185
Blašsķša 185
Blašsķša 186
Blašsķša 186
Blašsķša 187
Blašsķša 187
Blašsķša 188
Blašsķša 188
Blašsķša 189
Blašsķša 189
Blašsķša 190
Blašsķša 190
Blašsķša 191
Blašsķša 191
Blašsķša 192
Blašsķša 192
Blašsķša 193
Blašsķša 193
Blašsķša 194
Blašsķša 194
Blašsķša 195
Blašsķša 195
Blašsķša 196
Blašsķša 196
Blašsķša 197
Blašsķša 197
Blašsķša 198
Blašsķša 198
Blašsķša 199
Blašsķša 199
Blašsķša 200
Blašsķša 200
Blašsķša 201
Blašsķša 201
Blašsķša 202
Blašsķša 202
Blašsķša 203
Blašsķša 203
Blašsķša 204
Blašsķša 204
Blašsķša 205
Blašsķša 205
Blašsķša 206
Blašsķša 206
Blašsķša 207
Blašsķša 207
Blašsķša 208
Blašsķša 208
Blašsķša 209
Blašsķša 209
Blašsķša 210
Blašsķša 210
Blašsķša 211
Blašsķša 211
Blašsķša 212
Blašsķša 212
Blašsķša 213
Blašsķša 213
Blašsķša 214
Blašsķša 214
Blašsķša 215
Blašsķša 215
Blašsķša 216
Blašsķša 216
Blašsķša 217
Blašsķša 217
Blašsķša 218
Blašsķša 218
Blašsķša 219
Blašsķša 219
Blašsķša 220
Blašsķša 220
Blašsķša 221
Blašsķša 221
Blašsķša 222
Blašsķša 222
Blašsķša 223
Blašsķša 223
Blašsķša 224
Blašsķša 224
Blašsķša 225
Blašsķša 225
Blašsķša 226
Blašsķša 226
Blašsķša 227
Blašsķša 227
Blašsķša 228
Blašsķša 228
Blašsķša 229
Blašsķša 229
Blašsķša 230
Blašsķša 230
Blašsķša 231
Blašsķša 231
Blašsķša 232
Blašsķša 232
Blašsķša 233
Blašsķša 233
Blašsķša 234
Blašsķša 234
Blašsķša 235
Blašsķša 235
Blašsķša 236
Blašsķša 236
Blašsķša 237
Blašsķša 237
Blašsķša 238
Blašsķša 238
Blašsķša 239
Blašsķša 239
Blašsķša 240
Blašsķša 240
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV