Vísir - 06.10.1951, Side 4

• V
Laugardaginn 6. okótber 1951
¥fisi%
D A G B L A Ð
Ritstjórar: Kristján Guðlaugsson, Hersteinn Pálsson.
Skrifstofa Austurstræti 7.
Dtgefandi: BLAÐADTGÁFAN VlSIR H.F.
Afgreiðsla:^ Ingólfsstræti 3. Símar 16G0 (fimm línur).
Lausasala 1 krónu.
Félagsprentsmiðjan h.f.
Lánveitingar til íbúðarliúsa.
|j||eðan nokkru var úrtað spila og ausið var út fé til fjár-
festingar, láðist að taka það með í reikninginn, hver
eðlileg fjárfesting væri árlega í íbúðahúsabyggingum. All-
ir gjaldeyrissjóðir voru þurrausnir og lánsstofnunum þjóð-
arinnar lagðar þungar liyrðar á herðar, ættu þær að bera
uppi rekstur nýrra framleiðsíutækja cða iðnvara. Jafnframt
var svo ekki sinnt um eðlilega þörf þjóðarinnar fyrir
neyzluvörur, enda gerði skorlurinn á nauðsynjum fljót-
lega vart við sig, ásamt svörtum markaði og öðrum spill-
ingarfyrirbrigðum, sem í flestum löndum fylgir í kjölfar
sfyrjáldar. Þótt dregið hafi verulega úr óeðíilegri fjárfest-
ingu, og úín stund hafi verið keppt að því, að birgja þjóð-
ina upp af nauðsynjum, fer því fjarri, að enn hafi jafnvægi
skapast, né eðlilegri lánsfjárþörf verði sinnt, án sérstakra
ráðstafana.
Tveir þingmenn Reykvíkinga, Jóhann Hafstcin og Gunn-
ar Thoroddsen, bera fram tillögu til þingsályktunar á þingi
því, er nú stendur, sem felur í sér, að ríkisstjórninni verði
falið áð láta safna ýtarlegum skýrslum um lánvcitingar til
ibúðabygginga og legg'ja fyrir þingið á grundvelli þeirrar
rannsóknar, tillögur til úrbóta, scm miðist við, að hægt sé
að fulþiægja eðlilegri lánsfjárþörf, til þess að útrýma heilsu-
spillandi íhúðum og bæta úr húsnæðisskortinum. Hefir
bæjarstjórn Reykjavíkur, ekki alls fyrir löngu, samþykkt
áskonm til þings og stjói’nar, um að gera ráðstafanir til
eflingar almenni’i lánastai’fsemi til íbúðabygginga, þannig
að bætt verði úr hinum tilfinnanlega húsnæðisskorti, en
tiJIaga ofangreindra þingmanna cr mun víðtækai’i. Felur
hún í sér, að safnað verði nákvæmum skýrslum um skil-
yrði til lánsútvegana, sem og hve mikil byggingalán hafa
vci’ið veitt og hve miklu fjármagni hafi verið varið lil
bygginga íbúðái’húsa í sveitum.
Þingmennirnir telja, að á grundvelli slíkrar rannsóknar
bcri ríkisvaldinu að hafa forgöngu um úrræði, sem full-
nægjandi séu til að mæta eðlilegri lánsfjárþörf, til þcss að
úti’ýmt verði heilsuspillandi íhúðum. Telja þeir, að elckert
menningari’íki geti varið fyi’ir sjálfu sér, eða hafi ráð á
því, að börnin og uppvaxandi kynslóðin búi i húsnæði, sem
spillir heilsu og þi’oska og rænir borgarana allri lífsgleði
án þcss að hafist sé handa um þjóðfélagslegar aðgerðir til
úrbóta. Telja þeir, að leggja verði megináherzlu á, að ein-
staklingarnir eigi kost á eðlilegum lánum, sem stuðlað geta
að því, að útrýma hinu heilsuspillandi húsnæði, en þvínæst
bei’i að leita annari’a ráðá til jxess að hæta úr lxúsnæðis-
skortinum almennt með eðlilcgi’i lánastarfsemi. Munu það
margir mæla, að vissulega sé ástæða til fyrir löggjafann
að hef jast handa um raimsókn byggingarmálanna, sem síðar
gæti miðað að lausn málsins og fullnægt eðlilegri lánsfjái’-
þörf almennings til byggingastarfsemi.
Verðlag á byggingarefni hefur verið svo hátt undan-
farin ár og kaupgjald hefir hækkað svo tilfinnanlega, að
litlar líkur eru til, að um viðtæka hyggingarstarfsemi yrði
að í’æða, jafnvel þótt almcnningur hcfði frjálsræði til
slíkra lramkvæmda, sem raunar er enn ekki. Fjárskortur
leiðir til þess, að einbýlishús og stærri íbúðir geta nú
talizt illseljanlegar fyrir kostnaðarverð, enda má ætla, að
vci’ðlag á shku húsnæði fari fallandi. Þótt ekki liti fi’iðvæn-
lega út i heiminúm, er tæpast gérandi ráð fyrir aukinni
vei’ðjxenslu frá því sem .nxi er, en víst er liinsvegar, að úr
byggingum Iiiytur að draga stórlega, nema því aðcins að
vei’ðlag og kaupgjald ofbjóði ekki getu einstaklinganna.
Menn verða að gera ráð fyrir áföllum, ráðis't þeir í bygg-
ingar á slíkum tinium, en úr húsnæðisskortinum verður
hinsvegar að grciða eftir föngum.' Bankarnár þykjast sjá
fram á verðfall og hafa heldur ekki miklu fjái’magni úr
að spila umfram nauðsyn atvinnuveganna, en þá væri
ekki óeðlilegt, að ríki og bæjarfélög hlypi undir bagga um
slundarsakir, því að öll ósköp taka endi og svo er einnig um
neyðarkjör varðandi íbúðarhúsabyggingar.
Gullbrúðkaupsdagur merkishjóna.
— IÞreffaSt stfstffiimabráöSaaap
Gullbrúðkaupdag eiga í dag merkishjónin Guðbrandur
Sigurðsson og Ólöf Gilsdóttir, Hrafnkelsstöðum, Hraun-
lueppi, Mýrasýslu. Minnast þau gullbrúðkaupsdagsins hér
í Reykjavík og sitja um leið brúðkaup þriggja barna sinna.
Guðbrandur Sigurðsson
varð snemma meðal fremstu
atorkumanna i islenzkri
bændastétt og á langri og
farsælli búskaparævi hefir
Ólöf kona lians verið honum
styrk stoð. Hafa þau lijón
verið samhent í hvívetna og
heimili þeirra orðlagt mynd-
arlieimili og sveitarmiðstöð.
Allar frainkvæmdir Guð-
brands hafa borið stórhug
vitni. Þau hófu búskap sinn
að Þverholtum, Álftanek-
hreppi, 1901, og var sam-
göngum þangað þann veg
háttað j)á, að Guðbrandur
varð að bera þángað búslóð
sína á bakinu. Árið eftir
fluttust þau að Litlu-Gröf í
Stafholtslungum, cn 1907 að
Hrafnkelsstöðum. Þar er
heimili þeirra enn, en Ing-
ólfur hreppsljóri sonur
j)eirra hefir nú tekið upp
nierki föður síns.
Guðbrandur hefir gegnt
fjölda mörgum trúnaðar-
störfum, var m. a. um langt
skeið oddviti og sýslunefnd-
armaður. En þrátt fyrir
miklar annir í þágu sveitar
og einstaklinga var aldrei
legið á liði sínu við jarð-
ræktarstörfin, eins og túnið
á Hrafnkelsstöðum er bezt
vitni um.
Börn þeirra Guðbrands og
Ólafar eru: Ingólfur, hrepp-
stjóri, Sigurður, mjólkurbús
stjóri í Borgarnesi, Jenny,
ógift, Stefanía, gift Geir
Jónssvni, Borgarnesi, Hall-
dóra, gift Brynjólfi Eiríks-
syni bfrstj., Ólöf, gift Þórði
Bogasyni, og svo eru þau
jþrjú, sem giftast í dag: And-
rés, sjómaður, kvænist Ingi-
ibjörgu Sigurþórsdóttur, frá
Kollabæ í Fljótshlíð, Sigríð-
jur, giftist Guðmundi Snorra
Júlíussyni, og Hrefna, sem
jgiftist Gunnari Ferdinands-
syni járnsmið.
j I kvöld verða þau Guð-
brandur og Ólöf á heimili
dóttur sinnar Guðrúnar og
manns hennar, Ottós Þor-
erínissonar, Víðimel 19.
I
Hinir mörgu vinir gull-
^ brúðhjónanna og barna
iþeirra óska þeim til ham-
ingju með daginn i dag.
A. Th.
ár en fyrstu 9 mánuði ársins
1950.
Alls flutti F. I. 22.688 far-
þega til septemberlóka i ár,
þar af 19.019 innan lands en
3669 milli landa. Yöruflutn-
ingar á sama tíma námu
469.293 kg., en ekki nema
153.969 í fyrra. Imianlands
námu flutningarnir 359.265
kg., en milli landa 110.028
kg-
Milli landa flutti Gullfaxi
einkum varahluti í vélar
(liingað), enrifremur véfriað-
arvörur, ýmis lyf, fréttablöð
og fréttafilmur fyrir kvik-
myndahúsin.
Þá flutti GuIIfaxi ýmsan
nýstárlegan flutning, svo sem
lifandi býflugur frá London
og sæljón frá Kaupmanna-
höfn.
í septembermánuði s. I.
flutti F. I. samtals 2840 far-
þega, þar af 2336 innanlands,
en 504 milli landa.
Gullfaxi flutti
býflugur og
sæljón.
Vöruflutningar Flugfélags
fslands milli landa voru
fimm sinnum meiri fyrstu 9
mánuði ársins í ár en á sama
tíma í fyrra, en vöruflutn-
ingar með vélum félagsins
þrefölduðust yfirleitt.
Farþegaflutningar voru
hins vegar um 12% meiri í
Old boys-kappleikurinn
,er kl. 2 á morgun.
Það er á morgim kl. 2, sem
íslandsmeistarar Vals og
Reykjavíkúrmeistarar V ík-
ings 1940 leiða saman hcsta
sína, og má búast við mjög
skemmtilegum leik.
Alkunna er, að margir af-
bragðs knattspyrnumenn
epptu þá með félögum þess-
um, og mun marga fýsa að
sjá, hvort ekki lifir í göml-
um glæðum.
Byrjað verður að útvarpa
músík í gjallarhornskerfi
vallarins kl. 1.30, en auk
kappleiksins verður 11x100
m. boðhlaup núverandi
meistaraflokka Vals og Vik-
ings.
Mtlfáöfœral. í sóffsn
Síðastl. miðvikudag háiðu
hljóðfæraleikarar og starfs-
menn Landsbankans keppni
í knattspyrnu.
Leikurinn var fjörugur og
lauk honum svo og hljóð-
færaleikarar unnu með einu
marki gegn engu. — Hafa
hljóðfæraleikarar háð slíka
kappleiki við ýnisa aðra
starfshópa undanfarið og
oftast reynzt sigursælir.
BERGMAL
„Svisslendingur, sem hér
var staddur í sumar er leið,
varð forviða er honum var
gert að greiða sérstakt auka-
burðargjald með flugpósti
til heimalands síns.
$ ' !
Fullyrti liann, að allur bréfa-
póstur, sem sendur væri frá
Sviss til annarra landa, væri
sendur í flugpösti, ef |)að þsétti
á annaö borS flýta fyrir flutn-
ingi hans.. Væri ekki krafizt
n'eins flugpósts- eða atikaburð-
argjalds í}'rir hann og kom
þetta fyrirkomulag hér heima
honum mjög svo spánskt fyrir
sjónir.“
*
Á þessa leið ritar mér J.
Dg., og verð eg að segja, að
mér er þetta líka undrunar-j
efni, ekki síður en honum. ■
Ekki alls fyrir löngu fekk eg
tvö bréf, annað frá Noregi,
hitt frá Danmörku, og bæði
voru merkt 25 aura frímerkj-
um, en höfðu bæði komið í
flugpósti.
Óþarft er að taka fram, aö
hvorugt þessara bréfa var sér-
staklega auðkennt á þann veg,
að það skyldi sent loftleiðis,
meö þvi, aS Norðmenn og Dan-
ir munu líta svo á, aö allur
bréfapóstur fari loftleiðis „af
sjálfu sér“, án þess, að mönnum
sé gert að greiða fyrir það sér-
stakt, mjög hátt gjald, eins og
hér tíðkast. Nú er mér spurn:
Eru ekki einhver ákvæði al-
þjóðapóststofnunarinnar um, að
bréfapóstur skuli fara loftleiðis,
þar sem það þykir heppilegra,
án sérstaks gjalds? Og eru ís-
lendingar ekki aðilar að þeirri
stofnun? Mér þætti vænt um,
ef póststjórnin hér vildi upplýsa
þetta hér í Bérgmali,
*
Eg fæ ekki séð, að nokkur
ástæða sé til þess, að við ís-
lendingar eigum að sæta svo
miklu verri kjörum um bréfa-
póstsendingar en aðrar þjóð-
ir, eins og dæmin sanna. —
ThS.