Morgunblaðið - 16.05.1945, Blaðsíða 1

32. árgangur.
107. tbl. — Miðvikudagur 16, maí 1945
Isafoldarprentsmiðja h.f.
Hernámið
kostaði Dani
lö miljarða
króna
Kaupmannahöfn, þriðjudag,
' Eyðileggingar á byggixigum,
vegum og löndum eru metnar !
um tvær miljónir króna. Þjóð- :
verjar skulda Þjóðbankanum 8
miljarðir króna, svo alls er her- j
námskostnaðurinn 10 miljarðir !
króna og skapar þetta alvarleg !
f j árhagsvandamál.
MIKIL landsvæði, sem áður
voru bannsvæði þýska hersins,
eru nú frjáls til ferða fyrir al-
menning. Skemdir hafa orðið
allmiklar á herrasetrunum
Værdingfulde og Rödslet í:
Norður-Jótlandi, sem er næst-
um eytt af sprengingu. Friðuð
heiðasvæði eru illa farin vegna
þess að þar hafa verið gerðir
flugvellir og skriðdrekagryfj-
ur, einnig sprengjuæfingar
framkvæmdar mót hinum öldnu
hæðum, þar sem eru dysjar
fornmanna.
Páll Jónsson.
Framleiðslumöqu-
leikar Dana sæmi-
legir
Kauþmannahöfn, þriðjudag.
. FRAMLEIÐSLKERFI Daná
er nokkurn veginn óskaddað.
Kvikfje hefir lítið fækkað og
getur landbúnaður og iðnaður
brátt byrjað á allverulegri út-
flutningsframleiðslu, jafnskjótt
og fóðurvörur og hráefni fást
erlendis frá. Svjar munu brátt,
lána Dönum járn, trje, ull og
pappir og vefnaðarvörur fyrir
alls 100 milj. kr. Er þetta nóg
til þriggja mánaða fyrir Dani.
Kolavandamálið er enn óleyst,
og er ástandið í því máli Svo
að til stórvandrseða horfir.
Páll Jónsson.
Meiri láns- og
leiguhjálp
London í gærkveldi:
. Tilkynnt hefir verið í Wash
ington, að láns- og leiguhjálp
til líússa muni halda áfram,
ei' vitað sje hvers Rússar þarfn
jst helst. Þá heldnr einnig á-
fram láns- og leiguhjálp til
1 Irota, Indverja, Ástraiíu-
nianna, Frakka og Hollend-
jiga. Ennfremur Belgiumanna.
Taiið er að hjálp þessi sje bráð
j-.auðsynleg vegna mjög erfiðs
ástands um matvæli víða í
hinum herjuðu löndum Evrópu
Reuter.
Japanar hörfa á öllum
vígstöðvum
Barist um Foochow
Lorrdon í gær — Einkaskeyti lil Morgun-
btaðsins frá Reuter.
JAPANAR HÖRFA nú undan á öMum vígstöðvúm, sem bar-
ist er á. Þannig hafa Bandaríkjamonn rekið þá úr íjallaskarði
ei'nu á Luzon og kómist niður í dal mikinn. A Mindanao hafa
Japanar verið reknir af ströndinni og. upp í íjalllendi illt yfir-
ferðar. A Okinawa hafa Bandaríkjamenn náð t'lugvelli. í Suður-
Kína, við borgina Fuchow, eru miklir bardagar háðir.
Slutl hernám Ber-
línar?
London í gærkvöldi.
FRÁ ÞÝSKALANDI berast
þær fregnir, að í herjum banda
manna sje alment búist við því,
að BerKn verði aðeins hernum-
in skamman tíma, líklega mán-
uð, og verði svo flutt burtu
mestalt setulið úr borgmni. —
Fregnin er óstaðfest.
— Reuter.
Deilan um
T rieste
Orustan um Fuchow
í’ rjettaritari vor í Chungking
símar um orustuna í Fuchow,
að miklir gÖtubardagar sjeu
nú háðir í hafnarborg þessari.
sem er á ströndinni gengt For-
mosa. Brutust Kínverjar inn í
bo'-gina síðastliðinn föstudag. en
Japanar verjast af hörku mik-
illi Hefii' mai níall orð'ið mikið
I fylkinu Chekiang er iika all-
mikið barist, en þar hafa kín-
verskar hersveitir og skærulið-
at' byrjað atlögur að Japönum
með aðstoð amerískra flugvjela.
TaMð er að Japanar stefni nú
varaliði lil Fuchow til hjálpar
hersveitum sinum þar.
Nieis Bukh hand-
fekinn
Kaupmannahöfn, þriðjudag.
HINN kunni leikfimiskenn-
ari og skólastjóri Niels Bukh,
sem haft hefir hinn heimsfræga
íþróttaskóla í Ollerup, varj
Kandlekinn í gær. Einnig var |
handtekinn Gurinar Larsen,
fyrvérandi ráðherra. i
Páll Jónsson.
Ekkert leppríki
Utanríkisráðherra Tjekka, er
fór hjeðan frá London í gær, á-
leiðis heim til Tjekkoslovakíu,
ljet svo ummælt við brottför-
ina, að ákaflega margir litu
svo á, að Tjekkoslovakía yrði
leppríki Sovjetrússlands. Sagði
ráðherrann þetta vera mesta
misskilning. Tjekkar yi'ðu að
vera vinsamlegir við öll stór-
veldin þrjú, en þó ekki síst
Rússa. — Reuter.
London í gærkveidia
3 >AN ÐARÍ K JAMENN og
Bretar hafa sent Tito mar-
skálki orðsendingn, varðandi
borgina Trieste, sem vakið
hefir deilur að undanförnu.
Ekki er enn vitað hvað í orð-
sendingunni stendur, en stjórn
málafregnritarar telja, að
baudamenn fordu'mi þar þær
aðferðir að reyna að sölsa und
ir sig lönd. Italir hafa einnig
haft. mikla ágirnd á Trieste,
og var ítalska stjói'nm á ftrndí
j' dag og raiddi þessi mál. Tal-
ið er að bandainenn hafi skor-
að á H'ito að hætta öllu til-
kalli til Trieste uns friður yrði
satninn. — Tvrkiv eim nú fam*
ir að gera tilkall til hinnai
fyrri nýlendna ftala í Afríku,
en Orikkir til Tylftareyja.
Stalin vi5 jarðarför
Von um
ráðstefnu
Aðrar vígsföðvar.
Á Okinawaey, þar sem orust-
ur eru siöðugt mjög harðar, hef
ir Bandaríkjamönnum tekist að
sækja fram um 4 km á einum
stað og náð flugvelli. Hafa Jap
anar nú engan flugvöll eftir á
eynni. Bandai'íkjamenn eru nú
í þann veginn að komast inn í
rústir borgai'innar Naha, höf-
uðborgar eyjarinnar, en þar er
vörn Japana hörðust sem stend
ur. Enn halda flugvjelar Jap- |
ana áfram árásum á skip banda
manna við eyna, en flugvjelar
bandamanna hafa gert atlögur
að stöðvum á meginlandi Japan
Á Tarrakaney við Borneó
hefir Ástralíumönnum orðið
nokkuð ágengt og í Burma
hörfa Japanar énn undan. —
Flugvjelar hafa varpað sprengj
uffl-á stöðvar í Indokína.
Lítið er nú orðið um varnir
Japana á Nýju-Guineu ,eftir
fall Vévak.
Rússar á Borgund
arhólmi
Kaupmannahöfn, þriðjudag.
ENN eru komnir 1500 Rússar
til Borgundarhólms, þar á með-
al eru konur, sem bera liðsfor-
ingjatign. Einnig eru konur í
sveitum óbreyttra. Hafa sveitir
þessar með sjer húsdýr. Rússar
hafa lofað að fara frá Boi’gund
arhólmi, þegar allif Þjóðverjar
eru farnir þaðan.
Páll Jónsson.
stórveld-
anna
London í gærkveldi:
CIIURCIIILL var spnrðnr
að þvr í dag á þingi, hvert
hann, Trurnan og Stalin
myndn ekki hittast bráðlega.
Kvaðst forsætisráðherraim
r'ona það, og sagði að Áióg1
væri umra'ðuefni. Var nú ráð-
þerrann spurður að því, hvort
London myndi ekki fá heiður-
inn af því að verða ráðstefnu-
staður. Engu svaraði Ohurchill.
því.
I Washington Ijet Ti'nman
forseti í ljós, að hann bvggist
við fundi þeiri-a þiggja ,stóru‘
bráðlega. Sagði þó að enn
Jiefði ekkei't endanlega verið
ákveðið um það. •— Anthony
Eden. utanrikisráðherra Breta,
er nú í Washington á leið heint.
frá San Francisco. Ilann hcfir
rætt við Tmman. Molotov er
fyrir löngu kominn heini til
Moskva af ráðstefmmni, en
Ifrá ráðstefnunni berast litlart
fregnir. Smuts mnn halda þar
jitvarpsræðu á snnnudaginn.
Bretar taka við Helgo-
landi.
Þessi mynd var tekin við útför rússneska marskálksins Sap-
osnikovs, fyrruni herráðsforingja Rússa. Líkfylgdin er að fara
um rauða torgið í Moskva. Fremst af þeini. seiu bcra kistuna
eru Stalin og Molotov.
London: — Bretar hafa tek-
ið að sjer alla umsjón með
i þýsku eyjunni Helgolandi 1
I Norðursjó, en þar höfðu Þjóð-
verjar virki mikil