Morgunblaðið - 28.12.1948, Page 2

2
MO RG L IY BI.AÐIÐ
Þriðjudagur 28. des. 1948.
m
Gulinu
mjög fel
EkwðS hefur fii aálla aS sým M á ný.
SÝNINGAR GATEWAY-leikhússins í Edinborg á Gullna
hliðmú, eftir Davíð Stefánsson, tókust mjög vel og var upp-
eíH á allar sýningarnar fimm. Til mála hefur komið, að taka
upp sýningar á því á ný. Edinborgarblöðin hafa farið mjög
lef.. uriJtgum orðum um leikritið og uppfserslu þess og hafa
ritdómarnir borist til landsins.
Fyrsti heiSursfje-
lagi Blaðamauna-
fjelant ídands
Bjar'ni Guðmundsson blaða-%
fulltrúi, er var viðstaddur aðra
leikaýningu, skýrði blaðamönn
um f: á þessu í gær. Sagði
Bjarnj, Guðmundsson, að flutn
ingur Leiksins væri góður, en í
Þýðnigúnni hefir leikritið nokk
uð verið stytt og allri músik
slept, Einnig hefir prologusi
Davi-V' Steíánssonar verið
slept og annar saminn
horne-Hardys varð þetta leik-
rit eihhver mesti listasigur
Gatevvay-leikhússins, og auk
þess fyrsta sýning leiksins í
Brétlandi, enda þótt hann hafi
áður verið sýndur í Noregi og
Finnlandi.
.... Samtölin milli konu
Jóns og sálar hans eru veiga-
sem' mestí þáttur leiksins, og með
Bjarni taldi vera góðann og
ekkj ósviþáðann þeim sem Da-
víð slrrifaði.
Ástæðan til þess, að Gullna
hliðið var ekki sýnt oftar er sú,
að Gate Waj’-leikhúsið, var
btnu að semja um sýningu á
öðru leíknti. Síðasta sýningin
á Gullua hiiðinu fór fram í
fyrr jir.völd.
Ritdómarjiir
Hjer fara á eftir skrif blað-
ann i uni Ieikritið, en Bjarni
' Guðmundsson heíir íslenskað
þá
„The Scotsman“ (frjettagrein):
Frumsýningu „Gullna hliðs-
ins‘! eftir íslenska skáldið Da-
víð Stefánsson, var betur tekið
en venja ðr til hjer í borg. —
Ræði rnaður íslands, Sigur-
steiiin. Magnússon og frú hans.
hofðu böð inni á undan sýn-
ingumii fyrir marga gesti úr
hópj ræðismanna, leikhúsfólks,
útvárpsmahna og blaðamanna.
Húsið var þjettskipað, og á-
horíendum gafst einnig kostúr
á að nkoða myndir frá hinum
íslen.Jru ,'ýningum leiksins og
ber'' þær saman við búnaðinn
hjer. Um skeið var verið að
hugr.j um að fá Ijeð leiktjöla
og biminga frá Reykjavík, en
um þessar mundir er einmitt
veriö að sýna leikinn þar, og
varð því ekki úr.
Auk mynda af „Gullna hlið-
inu", eru einnig sýndar aðrar
rayndir af sýningum Leikfje-
lags Reykjavíkur, sem nú flyt-
ur scnn I framtíðar heimili sitt
í Þjóðl eikhúsinu.
„’t'Ite Scoísman^ — (Charles
Graves):
Ai þessu leikritl Daiúðs
Stefáns.sonar má draga þann
lærdóin, :>ð hægt sje að kom-
ast í Par ís upp á fleiri en einn
m,áta Jó; bóndi móðgaði post-
uían.i og dyrum himnaríkis var
tvúvegis akelt á nefið á honum,
'i u hans laumaðist til að
ráltnni hans inn um
neðan Pjetur var annars
Við þessu var ekkert að
imað en að rífa blaðið
hans úr hinni
en l;o
fleygj
hhörj
huger
géra,
méð syrtdum
heígu Lók.
, .... í þýðingu G. M. Gal-
því að Jón er ekki sjerstak-
lega ræðinn draugur, reyndi
mjög á hæfileika Helena
Gloag, sem fór með kvenhlut-
verkið.-Tekst henni mjög vel
upp.
Þýðingin er ensk. en margir
leikaranna töluðu með skosk-
um hreim, meðal þeirra John
Sutherland. sem Ijek Jón heit-
inn, og átti það vel við.
Rúmsins vegna verður hjer
aðeins minst á fáeina leikend-
ur af mörgum. David Steuart
frá Perth-Ieikhúsinu Ijek bæði
postulann Pál og Mikjál höf-
uðengil. Kom í þeim hlutverk-
um og einnig í hlutverki Lykla
Pjeturs, sem Alex MacKenzie
fór með, mest undir góðri fram
sögu og tókst þeim vel upp. —
Robert Urquhart ljek tallið-
ugan höfuðóvin og talaði mest
í ljóðum. Gerði hann hlutverk-
inu góð skjþ- Hann fór einnig
með prólógus á undan fyrsta
þætti, en tókst þar miður. Hann
ætti ekki að hrevfa sig jafn
mikið og hann gerir. Af öðrum
má nefna sýslumann og
drykkjumann, sem tókust
einna best.
Enda þótt leiktjöld og bún-
ingar, sem James Stenhouse
hafði gert, væru mjög álík hin
um íslenska búnaði leiksins,
þá samræmast þau vel þessu
hrífandi og andríka leikriti.
Evening News, Eainborg:
Stjórn Gatev/ay-leikhússins
á þákkir skilið fyrir sýningu
..Gulina hiiðsins“ og leikararn-
ir hafa áunr.ið sjer óskorað lof
fyrir ágætan leik.......Þetta
var stórkostleg frammistaða.
Daily E.xpress, Edinborg:
.... Þetta er dásamlegt leik-
rit. Leikararnir írúa á það og
áhorfendur hrifust með.
öæmdur á ævilangf
Prag í gærkvöldi.
DR, WALTER Bertech, efna-
hagsmálaráðherra í nasista-
sljórn Hitiers í Tjekkóslóvakíu,
var í dag aæmdur í ævilangt
fangelsi. — Reuter.
Mússar vir&a eatga
Á FUNDI Blaðamannafjelags
Islands í gær var Árni Ola kjör-
inn fyrsíi heiðursfjelagi bess.
Var þetta gert í tilefni af sextíu
ára afmæli hans. Árni er elsti
slarfandi biaðamaður landsins
og hefir stundað blaðamennsku
lengur en nokkur annar hjcr á
landi, að undanteknum Birni
Jónssyni, ritstjóra, stofnanda
„ísafoldar“. — Árni hefir starf
að við Morgunblaðið í 30 ár.
Gjðf fil Sysfrasjóðs
HINN 14. desember s.l., er lið-
in voru 80 ár frá því að Ingi-
björg H. Bjarnason, forstöðu-
kona Kvennaskólans í Reykja-
vík, fæddist, en hún andaðist
30. okt. 1941, færði gömul náms
meyja skólanum að gjöf tíu
100 króna brjef í Happdrættis-
láni ríkissjóðs 1948,
Gefandinn, sem ekki vill láta
nafns síns getið, kveðst með
gjöfinni vilja sýna minningu
Ingibjargar H. Bjarnason þökk
sína og virðingu.
Gjöfin á að ganga til Systra-
sjóðs námsmeyja, en vöxtum af
þeim sjóði er árlega varið til
að styrkja fátækar stúlkur, se
nám stunda í skólanum.
Gefandi ságðist vona, að
heill fýlgdi bi’jeíunum, svo að
sjóðum bærust vinningar fyrir
þeirra atbeina. Gjöf þessa
þakka jeg innilega og vona að
óskin um vinninga rætist.
Ragnheiður Jónsdóttir.
Truman
Kansas city í gærkvöldi.
Einkaskeyti til Mbl. frá Reuter.
TRUMAN, forseti Bandaríkjanna, hjelt ræðu hjer í dag og
sagði m. a.: „Það veldur mjer miklum áhýggjum, að velsæm-
ishugsjónir Rússa, sem eru okkar öflugustu bandamenn, skuli
vera í algerri andstöðu við velsæmishugsjónir okkar“.
Pilfar handfeknir
Skagfield opnar
óperuskóla í Þjóð-
leikhúsinu
SIGURÐUR SKAGFIELD ó-
perusöngvari opnar um ára-
mótin óperusöngskóla í Þjóð-
leikhúsinu. Hefur hann fengið
þar sal til umráða fyrir skól-
ann. Sigurður verður fyrst um
sinn eini kennari skólans og
segir hann, að hann hafi þegar
fengið hina efnilegustu nemend
um með góðar söngraddir.
Skólinn verður sniðinn cftir
erlendum óperusöngskólum og
verður kent bæði í einkatím-
um og hóptímum. Kend verður
óperu-„plastik“, tvísöngur og
aríusöngur. Komið verður upp
smá leiksviði í salarkynnum
skólans til æfinga og þar sem
nemendur fá tækifæri til að
syngja heila þætti úr ópetum
og aríur.
KOMIST hefir upp um þrjá
unglinga, sem framið hafa inn
brot hjer í bænum og stolið
bílum. Tveir þeirra eru 15 ára
gamlir og sá þriðji 14 ára.
Piltarnir, sem eru jafngaml-
ir, brutust inn í Bílasmiðjuna
á jóladagskvöld og Stálu þar
bíl. Þeir höfðu þá reynt að
stela bílum, sem stóðu fyrir ut-
an smiðjuna|. én ekki tekist
það. Á bílnum sem þeir stálu,
óku þeir suður í Keflavík og
hingað til bæjarins aftur. — Á
annan í jólum óku þeir upp í
sveit og er þeir komu til baka
úr þeirri ferð, voru þeir hand-
teknir.
Jafnaldrarnir tveir, hafa ját
að á sig allmarga innbrotsþjófn
aði og framburður þeirra
leiddi til handtöku þriðja
drengsins, þess 14 ára gamla,
sem er samsekur þeim í inn-
brotsþjófnuðunum og bíla-
þjófnuðum.
Rannsóknarlögreglan vinnur
enn að rannsókn mála þessara
pilta.
Norðmenn og Egypf-
ar gerðu jafnlefli
LANDSKEPPNI í knattspyrnu
fór fram á aðfangadag jóla
milli Norðmanna og Egypta. —
Keppnin fór fram í Cairo. —
Leikurinn endaði með jafntefli,
1:1:
Fyrri hálfleikur endaði 0:0,
en er 20 mínútur voru af öðr-
um hálfleik skoraði Wang Sör-
ensen fyrir Noreg, en í lok leiks
ins skoruðu Egyptar úr víta-
spyrnu.
Norðmenn áttu meira í leikn-
um og sigur þeirra hefði ekki
verið ósanngjarn.
Einn af bankastjðrum
Enqlandsbanka segir
af sjer
London í gærkveldi.
OPINBERLEGA var tilkynnt í
kvöld, að George Gibson, einn.
af bankastjórum Englands-
banka, hefði sagt af sjer. Qib-
son var kallaður sem vitni, er
rannsókn fór nýverið fram á
því, hvort menn í ábyrgðarstöð
um hjá bresku stjórninni hefðu
notfært sjer aðstöðu sína til að
hagnast persónulega. — Reuter.
Virðir ekki samninga
„Rússneska stjórnin virðir
ekki gerða samninga“, hjelt
forsetinn áfram. „Hún hefir
ekki haldið neinn af hinum
sjerstöku samningum, sem jeg
gerði við hana í Potsdam11.
Ef rússneska þjóðin ætti
fulltrúa
„Ýmsir sjersamningar voru
gerðir á Yalta-ráðstefnunni.
Rússar hafa ekki haldið neinn
þeirra. Jeg hlýt a!ð taka þetta
mjög nærri mjer, vegna þess
að rússneska þjóðin er mikii
þjóð. Jeg er viss um, að ef rúss
neska þjóðin ætti einhvern full
trúa í rússnesku stjórninni, þá
hefðu þessir samningar verið
haldnir“.
Vilja fá skip lánuS.
Washington — Fulltrúar ítölsku
stjómarinnar hjer í Washington
j skýrðu frá því í kvöld, að jtalska
stjórnin væri að reyna að fá lánuð
j 15 bandarísk skip, um 25 þús. smá-
I lestir hvert, til þess að flytja ítalska
: innflj tjendur til Bandaríkjamxa.
HappdræHi ríkis-
t
i r
SJ00S
FYRIR JÓL seldust happ-
drættisskuldabrjef í B-flokki
happdrættisláns ríkissjóðs fyr-
ir rúmar tvær miljónir króna,
Seldist meiri hluti brjefanna uti
an Reykjavíkur. Eins og áður
hefir verið getið, var hið nýjá
happdrættislán boðið út nokkru
fyrir jól til þess að gefa fólkl
kost á að kaupa brjefin til jola
gjafa og stuðla þannig að auk-
inni sparifjársöfnun um leið og
það gæfi gjöf og legði jafnframt
nokkuð af mörkum til greiðslu
skulda vegna framkvæmda í
þágu þjóðarheildarinnar. Not-
uðu margir sjer þetta sjer1-
staka tækifæri, en þó mun
færri en mátt hefði ætla.
Sölu brjefanna verður nú
haldið áfram og lagt kapp á að
hraða henni sem mest, því að
draga á í fyrsta sinn í happ-
drætti þessa flokks happdrætt-
islánsins þann 15. janúar. —<
Verður þá dregið um 461 vinn-
ing, að upphæð samtals 375 þús.
kr„ og er hæsti vinningur 75
þús. kr. Vinningar í B-flokki
eru samtals 13.830, en í báð-
um flokkum lánsins verðui*
als sextíu sinnum dregið um
samtals 27.660 happdrættis-
vinninga.
Reyndi að flýja n?eð
slolinn fjársjóð
Belgrade í gærkveldi.
FORSETI júgóslavneska þings
ins, Josip Vitmar, skýrði þing
heimi frá því í dag, að dr,
Blagojevic, er var aðstoðarfjár
málaráðherra 1947, hafi verið
handtekinn er hann var að
reyna að flýja land, með 7350
sterlingspund, sem hann hefð'.
„játað“ að hafa stolið úr ríkij
sjóði. — Reuter.