Morgunblaðið - 10.11.1954, Síða 8
8
MOKGUNBLAOIO
Miðvikudagur 10. nóv. 1954
orjpnírtaM&Jjj
Útg.: H.í. Arvakur, Reykjavík.
Framkv.stj.: Sigfús Jónsson.
Ritstjóri: Valtýr Stefánsson (ábyrgðarm.?
Stjórnmálaritstjóri: Sigurður Bjarnason frá Vigor.
Lesbók: Árni Ólá, sími 3045.
Auglýsingar: Árni Garðar Kristins«on.
Ritstjórn, auglýsingar og afgreiðsla:
Austurstræti 8. — Sími 1600.
Áskriltargjald kr. 20.00 á mánuði irmanlanda.
1 lausasölu 1 krónu eintakið.
Þegar staðreyndunum
er snúið við
ALLT frá því að kommúnista-
flokkur var stofnaður hér á
landi fyrir tæpum hálfum þriðja
áratug hafa leiðtogar hans hald-
ið því fram, að forystumenn
þjóðarinnar á hverjum tíma
ættu það áhugamál heitast að fé-
fletta og kúga alþýðu manna.
Ríkisstjórnir væru beinlínis
myndaðar til þess að stuðla að
því að gera hina ríku ríkari og
hina fátæku fátækari.
Ef þessi staðhæfing kommún-
ista væri rétt hefði allt þetta
tímabil átt að einkennast af aft-
urför hins íslenzka þjóðfélags og
stöðugt versnandi hag alls al-
mennings í landinu. En hver ein-
asti viti boriiih íslendingur veit,
að þessu er ekki þannig farið.
Tímabilið frá 1930—1939 mótað-
ist að vísu af margvíslegum erf-
iðleikum atvinnuveganna, skatta
áþján og atvinnuleysi. En þá fór
lengstum með völd í landinu
samsteypustjórn Alþýðuflokks-
ins og Framsóknarflokksins. —
Kölluðu þessir fíokkar stjórn
sína „frjálslynda umbótastjórn".
Sjálfstæðisflokkurinn var nær
allt þetta tímabil í stjórnarand-
stöðu.
En síðan 1939 er áhrif Sjálf-
stæðisflokksins jukust á stjórn
landsins, hafa lífskjör alls al-
mennings batnað stórkostlega
og haldið hefur verið uppi
stórfelldari framkvæmdum og
umbótum en nokkru sinni
fyrr. Ríkisvaldið hefur fyrst
og fremst verið notað til þess
að búa í haginn fyrir allan
almenning í lífi hans og starfi.
Og einmitt nú hefur Sjálf-
stæðisflokkurinn forystu í
stjórn, sem vinnur ötullega að
fjölþættum umbótum á mörg-
um sviðum þjóðlífsins.
★
Um það geta varla verið skipt-
ar skoðanir, að aldrei hefur verið
gert jafn mikið til þess að tryggja
afkomuöryggi alþýðu manna eins
og s.l. 15 ár, síðan Sjálfstæðis-
flokkurinn fékk aðstöðu til þess
að móta stjórnarstefnuna að
meira eða minna leyti.
Þegar á allt þetta er litið verð-
ur það Ijóst, hversu fráleit sú
staðhæfing er, sem kemur fram
í stjórnmálaályktun þeirri sem
samtök ungra kommúnista gerðu
nú fyrir skömmu og birt er í
Þjóðviljanum í gær. Þar er því
fyrst og fremst haldið fram, að
ríkisvaldinu hafi undanfarin ár
verið beitt skefjalaust „gegn
verkalýðsstéttinni og samtökum
hennar.“ Þar er enn fremur enn
einu sinni staglast á þeirri blekk-
ingu, að allt atvinnulif landsins
hafi verið „hneppt í fjötra Mars-
halláætlunarinnar.“
Loks komast ungir kommún-
istar að orði á þessa leið í álykt-
un sinni:
„Tollar, skattar, útsvör og aðr-
ar beinar álögur á almenning eru
auknar margfalt meira en
nokkru sinni fyrr í sögu lands-
ins“.
Þannig umgangast ungir komm
únistar staðreyndirnar. Á sama
tima, sem ríkisvaldinu er beitt
fyrir stórkostlegar framkvæmdir
í þágu verkalýðsins, segja þeir
að það sé notað til þess að níðast
á honum. Á sama tíma sem þátt-
taka íslands í efnahagssamvinnu
hinna frjálsu þjóða hefur í för
með sér byggingu glæsilegra raf-
orkuvera og iðnfyrirtækja til
stóraukins atvinnuöryggis fyrir
almenning í landinu, halda
kommúnistar því fram að með
þessu sé verið að „leggja fjötra
á alþýðuna." Og á sama tíma
sem skattar og útsvör eru lækk-
uð fyrir frumkvæði Sjálfstæðis-
manna segir „þjóðin á Þórsgötu
1“ að verið sé að stórhækka þess-
ar álögur.
Þeir menn sem þannig haga
málflutningi sínum, geta ekki
vænzt þess að þjóðin treysti
þeim og feli þeim forystu. Það er
engin tilviljun að fylgi komm-
únista er stöðugt að rýrna á ís-
landi.
Þjóðin hefur séð að forystu-
menn hennar hafa unnið eft-
ir megni að því að bæta að-
stöðu hennar í lífi hennar og
starfi. Hún hefur séð verkin
tala, fundið hvernig breyt-
ingarnar og framfarirnar
verkuðu á lífskjör hennar.
Hver einasti viti borinn ís-
lendingur hefur skilið það og
séð með sinum eigin augum,
að lýsing kommúnista á þró-
uninni og ástandinu í þjóðfé-
laginu var röng og byggðist
á rakalausum blekkingum.
Kommúnistar hafa skipað sér
utan garðs í hinu íslenzka
þjóðfélagi. Þeir taka engan
þátt í þeirri uppbyggingu,
sem þar á sér stað. Þeir eru
í stöðugu andófi og halda uppi
neikvæðri niðurrifsstefnu. —
Þess vegna mun þess skammt
að bíða að flokkur þeirra
hrynji til grunna.
■ ■
Gfgar
þjóðernissfefna
FYRIR nokkrum dögum afhenti
norska stórþingið friðarverðlaun
Nóbels til hins kunna trúboða og
læknis, Alberts Schweitzers. Eins
og tíðkast við slík tækifæri,
flutti hann ræðu og talaði þar
um málstað friðarins í heimin-
um.
Schweitzer minntist á það í
upphafi að tvær óskaplegar
heimstyrjaldir hefðu geisað síð-
asta mannsaldur.
En stjórnmálamönnunum, sem
skipuðu málum eftir styrjaldir
þessar, hefur farizt það óhöndug-
lega. Markmið þeirra á fjölda
ráðstefna eftir styrjaldirnar hef-
ur jafnan verið að njóta sigurs-
ins sem bezt. Þótt stjórnmála-
mennirnir sjálfir hefðu verið
framsýnir, þá voru þeir neyddir
til að beita því valdi, sem sigur-
inn gaf þeim, því að þjóðir þeirra
hrópuðu á hefnd.
Þjálfun íslenzkra
froskmanna að hefjast
Froskmaður á æfingu í SundhöSlinni.
UM HÁDEGI í gær var froskmaður á æfingu í Sundhöllinni,
en fyrir skömmu fékk hann búning sinn. Þetta var fyrsti
íslenzki froskmaðurinn, Guðmundur Guðjónsson, sjókortagerðar-
maður. — Synti hann góða stund fram og aftur við botn Sund-
hallarinnar, til þess að gefa forstjóra strandgæzlunnar, Pétri Sig-
urðssyni og yfirmönnunum á varðskipunum kost á að sjá þennan
merkilega búning.
Það var strandgæzlan sem lét sumum tilfellum ýmsa kosti fram
kaupa búninginn til reynslu, en yfir hinn venjulega kafarabún-
froskmannabúningurinn hefur í ing, sem við þekkjum.
Vld andl ihripar:
Friðrik frá Horni:
Um ferðamál.
FRIÐRIK vinur okkar frá
Horni, sem heimsótti okkur
hér í sumar, hefir fyrir nokkru
sent okkur ýtarlega skýrslu um
ferðamál á íslandi, sem hann héf-
ir tekið saman eftir reynslu sína
í þeim málum hér á meðan hann
dvaldi hér á landi. Sömu skýrslu
sendi hann Ferðaskrifstofu ríkis-
ins og Ferðamálafélaginu.
' Friðrik hefir margar athuga-
semdir fram að færa, sumar
þeirra höfum við oft heyrt áður,
svo sem eins og kvartanir yfir
ónógum kosti gisti- og veitinga-
húsa bæði í Reykjavík og utan
hennar og yfir ýmislegu, sem
okkur er enn mjög ábótavant í
einföldustu atriðum að því er
varðar allan slíkan rekstur.
Það væri ástæðulaust og
heimskulegt að bregðast reiðir
við slíkum athugasemdum. Þær
eru allar á fullum rökum byggð-
ar og gerðar í góðu skyni.
Ósamræmi í verðlagi.
UM verðlag á veitingastöðum
hér í Reykjavík, segir Frið-
rik það sama og flestir aðrir er-
lendir ferðamenn: verðið er marg
falt hærra en þeir eiga að venj-
ast heima fyrir. „Og afleitt er það
— segir Friðrik, — hve mikið ó-
samræmi er í verðlaginu frá einu
veitingahúsinu til annars. — Á
einum stað var okkur sagt, að
hið eina rétta og lögum sam-
kvæmt væri að leggja á til við-
bótar raunverulegu verði máltíð-
ar, sem nemur 15% þjónustu-
gjaldi, er karlmenn annast þjón-
ustustarfið og 10% að auki eftir
kl. 7 að kvöldi. Frá þessu þótti
okkur vera brugðið verulega. —
Þessi aukalegu 10% greiddum
við sumstaðar hvort heldur sem
var fyrir eða eftir kl. 7 og okkur
virtist farið í kringum þessi fyrir
mæli með ýmsu móti á hinum
ýmsu veitingastöðum. Ekkert
kemur eins óþægilega við ferða-
mann eins og tilfinningin um að
verið sé að hafa af honum pen-
inga með óréttu.
Mælir með gistingu
á einkaheimilum.
ÞETTA verður að samræma —
segir Friðrik og færa í fast
Allt sem góðir og gegnir menn
hafa getað gert, er að hamla svo-
lítið á móti helztu ofstækismönn-
unum, sem krefjast þess að sigr-
aðar þjóðir fái makleg mála-
gjöld.
Þetta telur Schweitzer mikla
meinsemd, sem að vísu sé erfitt
að gera við, en rætur hennar
liggja í því að þjóðernisstefnurn- 1
ar hafa farið út í öfgar. Taldi
hann eitt hið nauðsynlegasta til
að varðveita friðinn í heiminum,
að fólk féngi skilning á því að ein 1
þjóð er engin andstæða annarr- ‘
ar. Báðar eru fólk.
... þessar ... íslenzku dúnsæng-
ur! —
lögbundið kerfi, sem öll veitinga-
hús, án undantekningar, séu háð.
Það er líka hæpið að auglýsa í
ferðamannabæklingum, að á ís-
landi þekkist ekkert þjórfé. —
Minna villandi væri að segja, að
aðeins á gisti- og veitingahúsum
væri um að ræða fasta greiðslu
fyrir þjónustu og væri hún 15%
— eða það sem hún er ákveðin.
Friðrik mælir með gistingu
ferðamanna á einkaheimilum,
þegar þess sé kostur, á meðan
svo tilfinnanlegur skortur er á
góðum gistihúsum. Hann bendir
og á, að íslenzku dúnsængurnar
séu ekki heppilegar fyrir útlend-
inga, sem vanir eru ullarábreið-
um í rúmum.
„Hvað er að gerast
í Reykjavík“.
ÞÁ kemur hann fram með þá
uppástungu, að gefin verði
út vikulega meðan flest er hér
um ferðamenn á sumrum, smá
bæklingur, sem gefi upplýsingar
um hvað sé að gerast í Reykja-
vík og hvar: dansleikir, kvik-
myndir, listsýningar, tónleikar
o. s. frv. Ætti hann að liggja
frammi á ferðaskrifstofum, gisti-
húsum, hjá Eimskip og á flug-
stöðvunum. Slíkt yrði aðkomu-
mönnum ekki sízt útlendingum
til mikils hægðarauka.
Friðrik telur, að leggja beri
áherzlu á að koma upp góðum og
þægilegum gisti- og veitinga-
stöðum á fögrum og fjölförnum
stöðum utan Reykjavíkur, svo
sem við Þingvelli, Gullfoss og
Geysi — og, að íslendingar ættu
að koma á sérstöku ferðamanna-
gengi.
Þetta og ýmislegt fleira hefir
hinn hollenzki Friðrik frá Horni
til málanna að leggja um íslenzk
ferðamál. Eru tillögur hans mjög
til athugunar fyrir þá, sem þessi
mál varða.
Handritin heim
í Skálholt.
¥71 U SKRIFAR:
M-J n „Velvakandi góður!
Enn er mikið rætt og ritað um
endurreisn Skálholtsstaðar. — Á
þessum sögufræga og söguhelga
stað munu veglegar byggingar
rísa af grunni. Nú þegar vonir
standa til, að vér endurheimtum
handritin fornu, væri vel til fallið
að ætla þeim rúm í væntanlegum
byggingum í Skálholti, en þaðarl
voru á sínum tíma flutt út mörg
dýrmæt handrit og mætti þá með
sanni segja, að handritin væru
komin heim. Varðveizla þeirra í
Skálholti myndi auka virðingu
staðarins og vegsemd. — E.H.“
Létt pyngja -
þungur sefi.
LÆRÐI I DANMÖRKU
Guðmundur Guðjónsson, er
sonur Guðjóns vélstjóra Svein-
björnssonar að Ásvallagötu 10,
hér í bæ. Guðmundur er sund-
maður góður, og það var strand-
gæzlan sem fékk hann til þess
að hefja köfunarnámið og var
hann á froskmannaskóla í Dan-
mörku. Að námi loknu var hann
nokkuð við æfingar og kennslu.
Er hann kom heim, gerði strand-
gæzlan þegar í stað pöntun á hin-
um fullkomnasta froskmanna-
búningi, sem völ er á, en hann er
þýzkur.
BÚNINGURINN ER TIL
SKJÓLS
Búningurinn er fyrst og fremst
til skjóls fyrir kulda, en ekki
gegn vatni. — Öndunarfærisút-
búnaðurinn er alveg út af fyrir
sig, líkt og það væri góður bak-
Guðm. Guðjónsson.
poki, sem froskmaðurinn spennir
á sig. Erlendis, þar sem sjórinn
er heitur, kafa froskmennirnir
aðeins með gúmmíhettuna á höfð-
inu, öndunarútbúnaðinn og blöðk
urnar á fótunum. En hér norður
frá verða mennirnir að fara 1
froskmannabúinginn vegna kuld-
ans í sjónum. Búningurinn er
blússa, buxur og svo gúmmíhett-
an. Guðmundur skýrði svo frá,
að ekki væri kaldara á nokkra
tuga metra dýpi hér við land, en
t. d. við strendur Danmerkur.
Á 90 M DÝPI
í froskmannabúingi er talið
hættulaust að fara niður á allt að
90 m dýpi. Froskmenn hafa þó
komizt dýpra, eða 130 m dýpi, en
sá lifði ekki þá þrekraun af. Á
miklu dýpi er það einkum til ó-
þæginda kuldi, sem sækir á frosk
mennina einkum ofan til og milli
herðablaðanna Er venjulega lögð
ull á þessa snöggu bletti.
FROSKMENN ÓMISSANDI
VIÐ BJÖRGUN SKIPA
Pétur Sigurðsson, forstjóri, lét
þess getið við blaðamenn, að
froskmenn væru ómissandi orðn-
ir í sambandi við björgun skipa
af strandi, t. d. við könnun botn-
skemmda á skipum o. fl. Mun
strandgæzlan kaupa einn frosk-
mannabúning fyrir hvert skip,
þegar reynsla er fengin um
notkun hans hér.
FROSKMENN
I LÖGREGLUNNI
Þegar Guðmundur kom upp af
botni laugarinnar í Sundhöllinni,
sagði hann frá því, að lögreglan
í Málmey í Svíþjóð, hefði jafnan
á takteinum froskmenn til björg.
unarstarfa úr höfninni þar. Hafa
þeir í haust bjargað tveim manns
lífum. —- Taldi Guðmundur að
Reykjavíkurlögreglu bæri að
hafa þjáifaða froskmenn, en nám-
ið tékUr hálfan mánuð. Frosk-
maður er tilbúinn að kafa á
nokkrum mínútum, •— en hægt
Framh. á bls. 12