Alþýðublaðið - 04.10.1920, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 04.10.1920, Blaðsíða 1
ublaði O-efid iit af AJþýöwLfloJkloiiissa. 1920 Mánudaginn 4. október. 227. tölubl. Verkálýhrbu verhr áS ipona vsi þvi, • il togararnir verBi selðir. ' ' Það er eigi úr vegi að athuga ÍJVerriig lögin urðu tii, sem banna að selja skip út úr iandinu. Orsökin til þess að þau komu "var blátt áfram sú, að búið var að samþykkja þesskonar lög víð- asthvar erlendis. Án þess að það hefði, verið, hefðu íslenzku alþing- ismennirsir —sem margir hverjir eru stjórnarfarslegir fáráðlingar í t>einaleit, og ekkert annað — aldrei haft vit á að setja lögin, enda verður ekki annað séð af iöggjófinni, en að íslendingar séu J>eir apar, að óhugsandi sé að setja hér nokkur lög, hversu þörf sem þau eru, nema áður sé búið að setja samskonar lög, eða lík lög, annarsstaðar. ,Út því minst var á setningu skipasölubannslaganna, verður ekki komist hjá því að minnast á hjá- ^kátlegt atvik, er varð samfara fæðingu þeirra, og skal nú frá því •greint. Þingmaðurinn, sem bar fram ÍVumvarpið um skipasölubannið, var einn af þeim þingmönnum sem auðvaldið átti með húð og híti —.auðvaldið, sem barnslegar sálir segja að ekki sé til á tslandi. í*essi nefndi þingmaður, sem er ^vitlaus, sá að sjálfsagt var að banna sölu skipa út úr landinu ~^ sá að almenningsheill krafðist Þess. En honum varð á sú stóra skissa, að spyrja ekki húsbænd- "un*a að því fyrst, hvort hann maætti gera þetta. En húsbændurn- it voru ekki — ser* þó rríargur skyldi ætla — kjósendurnir í kjör- «3æminu sem hafði kosið hann, foeldur auðmannakifka hérí Reykja- Mk. Það fara ekki sögur af því, hvað ^úsbændurnir s®gðu, þegar þeir "^yrðu um tiltækY þingmannsins, *Q geta má þess til, að hann hafi íengið bágt hjá þeim, því hann tók frumvarpið aftur! Og þegar svo aðrir þingmenn tóku frum- varpið upp, greiddi hann sjálfur atkvœði á móti því. Geta menn á þessu séð, þó lítið sé, hversu góð tök auðvaldið íslenzka, þó það sé ungt, hefir á peðum sínum, sem það teflir iram á alþingi, og al- menningur heldur að séu þarna til þess að vinna að hagsmunum þjóðarinnar 1 Það eru tveir gallar á skipasölu- bannlögunum. Þa§ er ekki nóg að banna að selja skip út ur landinu, það verður Iíka að banna að leigja þau út ur landinu, því sé það ekki gert þá er hægt að fara í kring um Iðgin, og má minna á að eitt verzlunarhús hér hafði á stríðsárunum skip í förum undir sænsku flaggi. Það hét sig að skipið væri aðeins leigt, því það var útfiutningsbann á skipum í Svíþjóð, en ailir vissu að skipið var eign hins hérlenda verziunar- húss. Hinn gallinn á lögunum er sá, að landsstjórnin getur gefið und- anþágu frá þeim. Það er rétt að hafa lögin þannig, að hægt sé að veita undanþágu frá þeim, t. d. þegar selja á gamalt skip og kaupa nýtt í staðinn, en und- anþáguvaldið verður að vera í höndum verkalýðsins sjálfs. Það skiftir minstu hvernig þvf verður svo fyrir komið, bara að tryggi- iega sé um hnútana búið, en lík- legast væri bezta leiðin að stofna sérstakt skiþasöluráð, eða hvað menn nú vildu kalla það, og að það væri á valdi þess, hvort sölu- undanþága fengist. Þar eð það yrði tiltölulega sjaldan sem slíkt ráð þyrfti að koma saman, væri engin ástæða til að meðlirair þess hefðu kaup. Kostnaður við það yrði því lítill. í ráði þessu ættu að eiga sæti fulltrúar frá verklýðn- um, en eirinig fulltrúar frá útgerð- armönnum og kaupmönnum, en það verður að vera ófrávíkjanleg krafa, að fulltrúar verkalýðsins séu þar í meirihluta. En hvernig á að koma þessu á? Setja útgerðarmenn sig ekki á móti því, að þessu verði þannig komið fyrir? Jú, það er sennilegt að einhverjir útgerðarmenn setji sig á móti því, en aftur verða vafalaust margir þeirra þessu fylgjandi. Og þegar athugað er, að allar aðrar stéttir laadsins mundu stórtapa á því, ef togarafiotinn.yrði seldur, ætti þetta að fást fram. En fyrirhafnarlaust verður það auðvitað ekki, og ekki fæst það nema almenningur Ieggi riiður það andvaraleysismók sem nú einkenair íslenzka alþjóð, og Iýsir sér meðal annars í því, að þjóðin þolir möglunarlaust það ástand sem nú er. En það verður og seint að hefja sókn gegn togarasölunni, þegar búið verður að selja þá út úr Iandinu. rksið símskeytl Khöfn, 2. okt. Sjálfstæði írlands. Blaðið „Westminster Gazette" segir að Grey greifi hafi lagt fram frumvarp um sjálfstæði írlands, með aðeins sameigilegum utanríkis- málum, her og flota. Meðan írar eru innbyrðis ósammála, haldi England stjórninni, þó ekki lengur en tvö ár. Frumvarpið hefir vakið mikia eftirtekt og hefir fylgi blaðanna og hins opinbera, þar með írskra meðalhófstnanna. Stríðið. Símað er frá Varsjá, að norðuK- herinri hafi tekið 15000 fanga við Lida.

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.