Alþýðublaðið - 14.04.1932, Blaðsíða 3

Alþýðublaðið - 14.04.1932, Blaðsíða 3
ALÞÝÐ0BLAÐIÐ Alþingi. Afnám Síldareinkasöiunnar var afgreitt í gær til 3. umræðu í' neðri deild með atkvæðum íhalds og „Framsóknar", gegn atkvæð- um Alpýðufliakksfulltrúanna. Er þá væntanlega að eins ein um- ræða eftir þangað til skipulagsi- leysi um síldarsöluna verður á- kveðið með lögúm. Frumvarp um loftskeytatæki á botnvörpuskipum og um eftirlit með lofbskeytanotkun islenzkra veiðiskipa, hið svonefnda „ömmu- frumvarp'', var einníg afgreitt til 3. umræðu í n. d., Þá endursendi n. d. efri deild frumvarp um geldingu hesta og 'nauta. Er það ágreiningsefni miilli deildanna, að jafnframt þvi sem efri deild gerði nokkrar lagfær- iingar á frumvarpinu, ákvað hún, að lög þessi gangi ekki í giildi fyrri en 1. jan. 1935, en neðri deild bceytti því ákvæði aftur í það borf, sem áður var í frum- varpinu, að þau gangi í gildi um næstu áramót. Allsberjarnefnd efri deildar flytur frumvarp um, að Georg Takács læknanema, fæddum í Ungverjalandi, og Ole Kristian Andreasen vélstjóra, fæddum í Norvegi, sem báðir eiga beiima bér í Reykjavík, verði ueittur ís- lenzkur ríkisborgararétíur. Samigöngumálanefnd neðri deildar flytur frv. um þá viðbót við skiftalögin frá 1878, að tvi- mælalaust verði ákveðið, að ó- greidd símagjöld hafí forgangs- rétt við skifti þrotabúa og dán- arbúa, eins og önnur opinber gjöld. Hannes flytur frv. um, að ríki'ð selji Reykjaskóla Reykjatanga við Hrútafjörð. > Mentamálanefnd neðri deildar flytur þingsályktunartillögu um, að deildin feli stjórninni a ð breyta reglugerð Mentaskólpsns í Reykjavík þannig, að þar verði framvegi's fjögurra ára lærdóms- deild, en tveggja ára gagnfræða- deild með óskiftum bekkjúm. Log frá aiþingi. Alþingi afgreiddi í gær þá breytingu á hualueiðalögunum, að „Dœkafélaginu", sem hefir verið weitt hvalveiðaisérleyfið, verði leyft að nota þrjú erlend skip til veiðanna, þ. e. þau fái að vera að hvalveiðum , undir nafni „Dœka", í ár og næsta ár. 1 sév- leyfi'slögunum var ákveðið, að is- lenzk skip skyldu notuð við hval- veiðarnar. (Lögin afgreidd í efri deild.) Vedirid. Lægðin yfir islandi er kyrstæð og fer minkandi. Veður- útlit: Suðvesturland og Faxaflói: Norðívestan- eða norðan-kaldi. Léttir til. BIÖEdiióss deilan leyst. í dag nwn Blönduóss-deilan leysast.'Hefir verið samið svo, að ekkert ber nú á milli. Hefir for- maður Verkamálaráðsins, Héðinn Valdimarssion, fengið umboð frá Blönduóssfélaginu til að semja en Jón frá Stóradal alþingismað1- ur umboð frá Kaupfélagi Austur- Húnvetninga. Nánar á morgun. Þýskaland. Þegar forsetakósningin fór fram í Þýzkalandi fyrir mánuði síðan, voru menn mjög spentir hér í Reykjavík, og er það í fyrsta skifti síðan ég kom hingað til lands, a'ð ég hefi orðið var við að menn létu sig nokkru varða hvað færi fram í ættlandi mínu. • Við binar endurteknu forseta- kosningar varð ég aftur var við töluverðan áhuga, en í bæðd skift- in varð ég var við, að menin eru næsta ófróðir um hvernig ástod- fið er í Þýzkalandi nú. En dálitla hugmiynd geta mienn fengið af hinu stutta skeyti, er íslenzku blöðin fluttu, þar sem sagt er frá, að kosningin hefði faríð fram með hinni mestu spekt, en þó jafnframt getið, að fimm menn hafi verið drepnir. Já, svona er þá ástandið núna í Þýzka^ landi, að það er kallað að alt sé rólegt þó fimm mönnum sé ban- að. Raunverulega hefir um langa hríð verið borgarastyrjöld í land- inu, þar sem nazistar og komm- únistar bókstaflega bafa borist á banaspjótum. Hverjir eru þessir nazistar? ' Ég hefi heyrt menn hér í Reykjavík láta uppi um. þá hinar einfeennilegustu skoðanir, og vit- anilega er það lítil skýring að segja að þeir séu fasistar Þýzka- landSi. Ég! víl nú með nokkrum oro~ um reyna að skýra frá hverls konar flokkur nazistarnír eru. Fyrst er það, að þeir heita eigin'- lega nationiál-socialistar og að hazistanafnið er bara stytting úr þvi nafni, sem þýðir þjóðernis- ]'áfnað;armenn. Nafnið er veiði- brella, eiras og mér hefir verið sagt að væri nafn íslenzka auð- valdsflokksins, er nefnir sig .Sjálf- stæðisflokk, a'f því sjálfstæðis- nafnið hefir fagran hljóin frá fyrri tímum. Þegar stofnandi niaz- istaflokksins, Hitler, valdi niafnið þjóðernis-jafnaðarmienn, þá var það af þvi að hann ætlaði að fá bæði ver>kamenn og auðvailds- menn í lið með sér, og hefír með nafninu og stefnuskrá sinini tekist að saimeina þessar and^ stæður. En ég mun varla þurfa að skýra það fyrir lesendum A!- þýðublaðsins, hvor muni að lok- um hafa meira gagn af Hitler og naziistaflokknum,, verkalýðurinn eða auðvaldið. Þó enn þá sé stór hlutí af auðvaldinu, sem hefir skömm á Hitier og sé hrætt við einveldi hans, þá er samt nokk- ur hluti þess, sem skilur, að hann er að vinna fyrir það, og lætur flokk hans hafa nóga peninga í von \\m að sigur nazista merki það, að unnið verði að fuliu á samtökum verkamaanna og verka- mannafélögin annaðhvort upprætt éða gerð að hlýðnum þjónurri auðva'.dsins, eins og fasista-verk- lýðsfélögin eru á ítalíu, Til þess að skilja framgang nazista þurfa menn áð vita, að í Þýzkalandi 'er afar-fjölmennur flokkur manna, sem vegna striðs- ins og afleiðinga þess eru komnk á vonarvöl. Það eru verzlunar'- menn, iðnaðarmenn, fyrv. herfor- ingjar og embættismenn, bændur o. s. frv., sem talið hafa sig eitt- hvað betra og meira en almenna verkamenn, en eru nú orðnir ekki betur eða jafnvel ver staddir en þeir. Þetta eru raenn, sem hafa trúað á yfirstéttina og auðvaldið, en hafa verið aldir upp við að hata verkamannahreyfinguna og sem halda áfram sinni trú og sínu hatri, þó þeir séu komnir á von- arvöl. Þeir finna hvar skórinn kreppir, en þieir skilja ekkii af hverju, og hafa fegins hendi grip- ið kienningar Hitlers, sem frá sjónarmiði jafnaðarmianna og skipulagsbundinna verkamanna eru næsta hlægilegar, sem sé að vandræðin stafi af auðsöfnun Gyðinga og af starfsemi Marx- ista (en svo nefna þeir einu nafni bæði lýðræðis^jafnaðarmenn og kommúnista). Meira. Þjóoverji. Þing þýzkn verkalýðs- félaganna krefst viðtækra atvinnubóta og fjörutio stunda vinnuviku. Berlín, 14. apríl. U. P. FB. Þing verkalýðsfélaganna, sem hófst í gærdag, hefir samþykt kröfur í þá átt, að ríkisstjömin sjái hinr um atvinnulausu fyrir vinnu við opinberar framkvæmdir, sem hægt væri að £á fé til að nokkriu með nýjum lántökum, en áð nokkru væri hægt að nota fé af skatttekjum ríkisins. Enn fremur lagði þingið til að samþykt væri, að vinnudagafjöldi viku hverrar skyldi vera 40 klukkustundir. Ályktanir þessiar hafa verið af- hentar ríkisstjórninni af Theodore Beipart. Stegerwald verkamála- ráðherra varð fyrir svörum af hálfu stj'órnarinnar og gaf í skyn, að ríkisstjórnin yrði að hafna kröfum þingsins vegna fjárhags- erfiðleika. Fjörutíu vinnustunda viku kvað Stegerwald stjórnina ekki geta aðhylist, því það myndi ekki verða affarasælla, vinnuvikan væri stytt. þótt Siutt stjórniiiálabréf. Höfn, 2./4. 32. Ríkisþingið er um það bil að Ijúka störfum sínum í bili. Því er ekki slitið, heldur er funduim frestað um hríð. Á borðum þingmanna liggja enn þá mörg mál óútkljáð, meðal ahnars kreppumálin, styrkurinii til vinnulauisra og bændanna. Hingað til hefir ekki tekist að ná samningum milli hægrimanna og stiórnarflokkslns um framgang þessara mála. Stjórnarflokkarnir, jafnaðarmenn og frjálslyndir, hafa nægílegan meiri hluta í Fólks- þinginu til þess að koma máluan sínum fram, en þdm er bráður bani búinn í Landsþingiinu, náist . ekki samkomulag við hægrimenn um framgang málanna, og um vinstrimenin er ekki að tala. Þeir eru með öllu ófáanlegir til þess að ganga að noklírum samningum um framgang þessara mála. Frá - þeim heyrast að eins hróp um sparnað (þeir kalla það „tilpasn- ' ing"), nema þá það, sem sérstak- lega snertir bændur 'ög þá aðal- lega stórbændurna. Þó ékki hafi enn þá náðst sam- komulag mfflli hinná þriiggja flokka þingsins um þessi mál, eru menn þó ekki úrkula vonar um það, að ekki takist á elleftu stundu að leysa þá hnúta, sem enn eru á þræðinum,, og að máli|| nái fram að ganga áður en þing- inu lýkur. Það er að minsta kosti margt, sem bendir til þeas, að samkomulag náist, sem við megi una, enda þótt st]'órnarflokkarnir haii teygt sig meira til s;amkoimiu- lags eh jafnvel góðu hófi gegnir. Það er þá heldur ekki óhugsandi, að hægrimenn hugsi sig vel um, áður en þeir ganga að fullu frá samningsborðinu. Þá mun naum- ast fýsa að ganga til Landsþings- kosninga í haust, með aðalmál þingsins óútkljáð. Vinstri menn, bændaflokkurinn hefir á þessu þingi snúist önd- verður í öllum þieim málum,, er mestu kreppuna eða miðuðu að því að Hna þjáningar hins sjúka þjóðhkama. Hversu sigursæll flokkurinn þá verður við Landsþingskosniing- arnar í , haust, skal ekM spáð nieinu um, en yíst er þáð, að hann er ekki lengur sá bændaflokkur, sem hann var laust fyrir og eftir aldamótin. Það eru stórbændurnir — Jósafatarnir —, sem hafa yfir- tökin þarnú. Og meðan svo er.er einskis góðs að vænta úr þeirri átt. Þegar jafnaðarmenn hafa náð toieiri hluta í Landsþingánu, verð- ur afgreiðsila málanna greiðari og línurnar hreinni. Og.fari að lík- um, ætti þess ekki að vera langt að bíða. Þorf. KrMjánsson.

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.