Alþýðublaðið - 21.10.1920, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 21.10.1920, Blaðsíða 1
O-efiö iit af AJLþýOuJlol£lcnaiBL« 1920 Fimtudaginn 21. október. 242. töíubl Kolaverkfallið, (Niðurl.). Það var því enska stjórnin, í umboði námaeigenda, sem þving- aði námaverkamenn til að leggja niður vinnu. Hún fyrirleit réttraæt- ar launakröfur verkamanna og svaraði með vífilengjum einum ein- laegum samningatilraunum þeirra. Foringjar námamannanna urðu jafn- veS illa séðir hjá sumum verka- rnönnum fyrir hve lágt þeir vildu 'beygja sig fyrir sfjórninni til að halda við friði i landinu. En stjórn- i« hafði altaf vitað að hún vildi ¦ekki semja, og því búið sig undir verkfallið um langan tíma. Hún 'hefir viðað að sér svo miklu af feolum, að ýmsum opinberum fyr- 'rtækjum, svo sem járnbrautunum o. s. frv, að engin hætta er á að J>au verði fyrst uppiskroppa. Þair sem fyrst eiga að verða kolalausir eru hinír smærri neyt- «ndur og skyldi, að tiiætlun stjórn- arinnar, skapast með því mótstaða gegn verkfallinu hjá almenningi. ¦Alt er því vel í garðinn búið frá stjórnarinnar hálfu, til að standast ^erkfallið, ef aðrir verkamenn feta ^kki í fótspor kolamanna. En svo ^ern sjá má af nýjustu skeytum, er taliQ mjög líklegt að járnbrautar- ¦°g flutningsverkamenn hefji sam- ^ðarverkiöll, og má telja víst að "eiri verkamannafélög feti í fót- sPor þeirra, því öll verkamanna- 'élögin og iðnfélögin hafa hina ^estu samhygð með námaverka- ^önnum. Færi xtú svo. sem líklegt er, að 3ar«brautar- og flutningsverkamenn eggi niður vinnu, má heita að ^ alisherjarverkfall sé að ræða. Iðnaðar- og landbúnaðarverka- ^e»a í Bretlandi munu vera um 'ni'j. talsins og má sjá af ný- 'stöðnum allsheijarársfundi verka- ^nna í Portsmouth, þar sem sátu Htrtíar 7 miljóna verkamanna, 0 flestir þeirra eru f verkamanna- lagsskapnum. Allsherjarverkfall í Bretlandi þýðir þá að 7—8 milj. manns leggi niður vinnu. I Bretlandi eru nálega 20 milj. vinnufærra k«rla og kvenna (þar af nær 14 milj. karla) og mætti því hugsast að hægt væri að láta sjálfboðalið koma í stað verkfalls- manna. En slíkt kemur þó varla að miklu gagni sökum þess, áð verk námamanna og annara slíkra leysir ekki hver „pappísbúkurinn" af hendi án nokkurrar æfmgar, og þess einnig, að tekið mun að þrengja að áður en slíkt sjálfboða- iið gæti komið að notum, því töluverðan tíma . mundi taka að koma því á lággirnar. Verði allsherjarverkfall, getur varla skeð að England þoli það lengur en mánuð í lengsta lagi. Varla verður, svo sem sumir hafa haldið, um byltingu að ræða upp úr verkfallinu, nema stjórnin reyni að þvinga verkamenn með vopnum til að vinna, eða taki til annara slíkra örþrifaráða. Verkfallið er ekki gert með neinum byltingahug af verkamönn um, þeir heimta einungis að fá réttmætum kröfum sínum fullnægt, að loforð verði efnd við þá Takist því verkamönnum að vera samtaka í allsherjarverkfalli, má vænta þess, að vinnufriður verði kominn á innan skamms tíma. X Þrekvirki. Tundurdufl tekið í sundur og gert óskaðlegt af ólærðum manni. í sumar, þegar tundurduflin voru á sveimi við norðausturhluta landsins, fundu færeysk skip eitt þeirra á sveimi út af Langanesi, og þar eð Færeyingarnir álitu að það gæti orðið einhverju skipi að grandi og kostað mörg mannslíf, tóku þeir sig til að koma þvf tit lands. Drógu tvö skip það á milli sín upp að Skálum á Langanesi, en ekki tók betra við þar, eftir að það var komtð þar upp í fjöru, því stórhætta var á því, að ein- hver færi að fikta við það, full- orðnir eða börn, en nær ógern- ingur var að halda vörð um það nótt og dag. Eina ráðið virtist vera að gera duflið óskaðlegt, ea ógerningur var að gera það á annan hátt en að taka það í sundur. Eftir áskorun ýmsra manna þar á staðnum varð Hafnfirðingur einn er þarna var staddur, Jón Sveins- son (sonur Sveins Auðunnssonar), til þess að takast það stórhættu- og vandaverk á hendur, að reyna að taka í sutidur duflið. Er skjótast frá því að segja, að Jóni fórst svo hönduglega að honum tókst að gera dufiið óskað- legt; tókst að skrúfa það svo gætilega í sundur að hann komst innan í það og gat náð úr þvf vélinni sem veldur sprengingunni við áreksturinn. En úr því svo langt var komið var duflið að mestu hættulaust. Þegar várðskipið kom að Skál- um undruðust yfirmenn þess stór- lega að Jón Sveinsson skyldi hafa getað gert þetta, því duflið mundi hafa sprungið og tætt hann í sundur, ef ekki hefði verið rétt að farið, og lofuðu að mæla með Jóni í stjórnarráðinu, að hann fengi þar rífleg verðlaun, og er vonandi að ekki standi á því að stjórnarráðið borgi þau, þar eð vel roá vera að þetta hafi komið f veg fyrir að mörg mannslff færust, sem vel mætti orðið hafa ef duflið hefði sprungið. Þó Jóni Sveinssyni færist þetta svona vel, vill Alþbl, sterklega ráða mönnum frá því að reyna að leika það eftir honum, þó svo beri við að tundurdufl reki að landi, því margir eru búnir að drepa sig á þessu erlendis,

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.