Morgunblaðið - 29.09.1999, Qupperneq 43

MORGUNBLAÐIÐ
UMRÆÐAN
MIÐVIKUDAGUR 29. SEPTEMBER 1999
Opið bréf til Frama
FRAMI er félag
leigubflstjóra og var
eina félagið í leigubíla-
akstri til langs tíma, en
núna eru tvö önnur fé-
lög, sem starfa fyrir
leigubílstjóra á höfuð-
borgarsvæðinu, félögin
Atak og Andvari. Þó
svo að stjómendur
þessara félaga séu
nokkuð umdefldir eiga
þeir að fá sitt tækifæri,
enda hafa þeir gert
margt gott fyrir bíl-
stjóra. Þessi félög hafa
ekki fengið að starfa á
jafnréttisgrundvelli á
við Frama, þó svo að það séu fallnir
tveir dómar, annar frá Mannéttinda-
dómstóli Evrópu 30. júní 1993 og
hinn frá Samkeppnisráði 6. júlí 1999.
Þótt liðin séu sex ár virðist sam-
gönguráðherra ekki virða dóm
Mannréttindadómstólsins um félag-
afrelsi og því er félagafrelsi ekki virt
á Islandi. Geta íslensk stjómvöld
brotið lög og reglur þessa lands og
komist upp með það? Hvar er fram-
kvæmdavaldið í þessu landi?
En það er alltaf ljósskíma í
myrkrinu, því að ráðuneytið virðist
vera að vakna tfl lífsins og er að
skoða þessi mál. En á meðan þurfa
þessi tvö nýju félög að leggja sín má-
lefni undir samkeppnisaðilann.
Leigubflstjórafélagið Frami er
nefnilega eftirlitsaðfli samgönguráð-
uneytis í málefnum leigubflstjóra,
ásamt umsjónamefnd leigubfla.
Stjómendur Frama hafa í gegnum
tíðina hundsað hag félagsmanna.
Gott dæmi er núverandi formaður
sem er rútubflaeigandi. Hann er
búinn að opna félagið fyrir hópferða-
bflstjóram. Frami hefur stjómað og
skipulagt alla starfsemi leigubfla og
allar lagabreytingar sem varða
leigubfla og leigubflaakstur era sam-
þykktar af Frama. Það er athyglis-
vert því að þau snúast mörg hver um
að klekkja á bflstjóram. Hver hefði
gert ráð fyrir því að Frami stéttarfé-
lag bflstjóra setti stein í götu bfl-
stjóra? I gagnagrunni Frama eru
ýmsar upplýsingar um bflstjóra sem
félaginu kemur ekkert við. Ég er
hræddur um að tölvunefnd kallaði
þetta persónunjósnir ef hún kæmist
í þessi gögn. Samgönguráðuneytið
veit af þessum gagnagranni hjá
Frama. Ér aðgerðaleysi þess sama
og samþykki?
Bílstjórar hafa talið sig sjálfstæða
atvinnurekendur, en í reynd eni þeir
það ekki á meðan þeir geta ekki
stjómað sínum vinnutíma eða fríum
né skrifað út sínai' eigin nótur eða
reikninga.
Frami gefur út passa á hvem af-
leysingamann og tekur fyrir það
700.00 kr sem eiga að renna tfl rflds-
sjóðs, en Halldór Blöndal lét það
renna til uppbyggingar á félags-
starfsemi Frama. Frami hefur í tíð
Halldórs Blöndal fengið um 16 til 20
milljónir króna. Er samgönguráðun-
eytið ekld að mismuna félögum í
sömu atvinnugrein með þessu? Það
er ekki hvetjandi fyrir bflstjóra í öðr-
um félögum að borga Frama 700 kr.
í hvert sinn sem þeir fá afleysinga-
mann á bflinn, hvort sem er vegna
veikinda eða í orlofi. Þetta er ekkert
annað en peningaplokk af samgöng-
uráðuneytinu og Érama. Stöðvamar
sjálfar geta haldið utan um hverjir
aka bflunum og gefið Frama það upp
án þess að það kosti bflstjórana
neitt.
Bfleigandi sem fær afleysinga-
mann til að aka að næturlagi um
helgar, þ.e.a.s föstudaga og laugar-
daga, getur þá ekið sjálfur að degi
til. Ráði hann ökumann sem vill aka
alla helgina, sunnudagur meðtalinn,
þarf bfleigandi að taka af sínu sum-
arfríi heila viku. Já, takið eftir, heil
vika fyrir einn dag. Þetta era ekki
hvetjandi reglur fyrir bflstjóra.
Frelsið á að ná líka tfl bflstjóra, hon-
um á að vera frjálst að gera út sína
bfla með hagkvæmum hætti á með-
an hann stundar ekki aðra vinnu.
Ef bflstjóri slasast eða veikist
verður hann að fá leyfi uppáskrifað
frá ráðuneytinu eða Frama tfl að
gera út sinn bfl. Fari hann úr landi
verður hann að fá leyfi.
Fari hann milli landa,
er sama sagan, hann
verður að fá leyfi frá
Frama. Ég spyr hver
er tilgangurinn?
Margii- bflstjórai-
hafa yfirgefið Frama
vegna óánægju sem
hefur magnast eftir að
félagið tók við því hlut-
verki að framfylgja
lögum um leigubíla. Því
má segja að Frami hafi
afsalað sér upphaflegu
hlutverki sínu að halda
utan um hagsmuni bfl-
stjóra. Það er ekki
hægt að vera beggja vegna borðsins
þegar deilt er. Eg er alveg gáttaður
á að bílstjórar séu félagsmenn í
Frama og borgi þar félagsgjöld. Ég
spyr hefur Frami unnið að hags-
munum félagsmanna nú síðustu ár?
Hefur Frami mótmælt hækkunum á
Leigubifreidaakstur
Hefur Frami, spyr Jón
Stefánsson, unnið að
hagsmunum félags-
manna síðustu ár?
stöðvargjöldum eða bensíni eða hef-
ur Frami, hagsmunafélag leigubfl-
stjóra, mótmælt fjölgun hópferðabfl-
stjóra sem hafa fengið leyfi tfl að aka
fólki á bílum sem taka ekki nema
þijá farþega og kallast hópferðabfl-
ar? Ég spyr, gerið þið ykkur grein
fyrir því hvað þetta þýðir fyrir leigu-
bflastéttina? Við fáum engan akstur
á mflli hótela og til Keflavíkur. Eng-
an akstur á Gullfoss og Geysi. Og svo
fara þessir hópferðabflar í harkið um
helgar. Það má segja, að formaður
Frama sé einn af þeim sem smalar
ferðamönnum upp í rátur fyrir utan
Kynnisferðir, sem er brautryðjandi
á þessum markaði. Stjómendur
Frama hafa bragðist sínum félögum
á margan hátt. Ég vitna sem dæmi í
bréf frá starfsmannafélagi BSR fi'á
árinu 1988 sem sent var til Jóns Þor-
steinssonar, þáverandi formanns
umsjónamefndar. í svarbréfi hans,
sem sent var til Frama, kemur fram
að niðurboð stöðvanna væra alfarið
Jón Stefánsson
á kostnað stöðvanna. Þessu bréfi var
stungið undan af Frama. Er þetta
ekki að vinna gegn hagsmunum bfl-
stjóra? Frami hefur komið með
svokaflaða tilboðstúi'a sem hótelin
hafa notfært sér eins og akstur á
Keflavíkflugvöfl og fleiii staði sem
allir bflstjórar verða að taka þátt í
hvort sem þeir era í Frama eða ekki.
Með hvaða leyfi eða umboði gera
þeir þetta? (Er það ekki ólöglegt að
hvetja menn til að aka ekki á mæli?)
Frami hefur ekki viljað taka á
gömlu vandamáli á milli stöðva og
bílstjóra í sambandi við uppgjörsmál
á nótum sem stöðvamar innheimta
fyrir bílstjóra. Bflstjórar fá ekld
hefldarreikning fyrir skrifaðar nótur
sem þeir skfla inn til stöðvanna um
hver mánaðamót. Málið er að bfl-
stjórar borga vissa prósentu til
stöðvanna í niðurboðum og á meðan
bflstjórar vita ekki prósentuna eða
heildai'upphæðina er hægt að setja
hvaða tölu sem er á mánaðaruppgjör
hjábflstjóram.
A sínum tíma talaði ég við lög-
fræðing Frama sem vildi athuga
þessi mál, en Sigfús Bjamason, sem
var formaður Frama, bannaði lög-
fræðingi félagsins að vinna i málinu.
Ég veit ekki hvers vegna hann vfldi
ekki fá álit lögfi-æðings en ég sagði
mig úr Frama eftir það. Það er ekki
hægt að skrifa öll þessi mál á núver-
andi stjóm. Mörg þessara atriða era
uppsafnaður vandi sem verður að
leiðrétta og það sem fyrst. Ég óska
eftir því við stjóm Frama að hún
svari þessu bréfi á síðum Morgun-
blaðsins.
Höfundur er leigubifreiðastjóri.
haustlitirnir
eru komnir
Hlaðinn aukabúnaði!
Taska, framhlið og bakhlið
á síma, handfrjáls búnaður.
Hleðslutæki i bíl fylgir með.
Verð aðeins
afsláttur
af öllum framhliðum á sima
Aukabúnaður sem fylgir með
Handfrjáls búnaður •
BílhleðsLa •
Austurstræti, Hallarmúla, Kringlunni, Strandgötu, - Bókvat Akureyri
C" " \ prai| 1 |
jn T3 fl
fyoa

V J iikaHtfHflif -J