Alþýðublaðið - 03.03.1921, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 03.03.1921, Blaðsíða 1
Alþýð Geflð ttt j&f AJt>ýdimftoliIcbuui. 1921 Fimtudaginn 3. marz. 51. tölubl. Alþin gi* (í gær.) Nedri deild. 1. mál á dagskrá var frv. til laga um sendiherra í Khöfa, 3. arar. Saroþykt umræðulaust með 16 atkv. gegn 6 og sent til efri deildar. 2. mái. Frv. tii laga um afnám iaga um að íslenzk lög verði eft irleiðis gefia út á íslenzku, 2. umr. Samþ. til 3. umr. 3. mál. Frv. til laga um heim- ild fyrir rfkisstjórnina til þess að ábyrgjast fyrir hönd rfkissjóðs nýtt skipaveðlán h f. Eimskipafélags ís lands. Samþ. tit annarar umræðu. 4. mál. Frv. til laga um skift ing tsafjarðarprestakalls í tvö prestaköll. Sig. Stefánsson hafði framsögu, jog talaði M. Jónsson auk hans. Málinu vísað til 2. um- ræðu og allsherfarnefndar. Efri deiid. 1. mál bar Sigurjón Friðjóns- son fram og var því vfsað til 3. umr. 2. máii vfsað tii 2. umr. 3. málið var um laun yfirsetu- kvénna og var því vísað til 3. umr. 4. mál var breyting á ióguaum ttffi sóknargjold. Er frumvarp það sem fram hafði komið hreinasta andur, enda kom Guðm. ói. með breytingu við það. Umræður urðu allmikiar um málið og töluðu S. Eggerz, Sig. Jónsson og G. Guð- laugsson. 5. mái var tiii. tii þingsál. um skipua viðskiftanefndar. Hafði Halldór Steinsson framsögu í mál- inu og tugði upp ræðu Jóas Þor- iákssoaar og fleira álíka áreiðan- iegt, eftir landsverzluaarféndum. Átvinnumáiaráðherra varði gerðir •ötjórnsrinnar, Guðjón Guðlaugsson hrakti staðhæfingar H. S. mjög rösklega, og sýndi fram á það hvernig iandsverzlunarféndur éta hver eftir Öðrum vitleysurnar, unz þeir að lokum trúa þeim. Auk þess töluðu: Sig. Eggerz og tjárm.- ráðh, hvor tvisvar og málinu vís- að til peningamálanefndar. Úr eigin herbúðum, Sjomann afélagsfundar var haldinn í gærkvöidi, aðaliega um máialeitun botnvörpueigenda um eftirgjöf á nýgerðum samningi við féiagið. Svohljóðandi tillaga var samþykt á fundinum með öll- um greiddum atkvæðum: Fundurinn ákveður að ræða ekki um breyting á gerðum samn- iagi, eða tilslökun á honum, að minsta kosti ekki fyr en nm það kemur krafa frá stjórn „Félags íslenzkra botnvörpuskipaeigenda" í Reykjavík. Umræður urðu alimiklar um kauplækkun þá, sem farið er fram á, og voru allir á eitt sáttir um það, að sjómannafélagið gæti á engan hátt gengið að kauplækkun, þar eð engin teljandi breyting hefði orðið á dýrtíðinni síðan samningarnir við botnvðrpuskipa eigendur vöru gerðir, en kaupgjald á hinn bógína svo lítill þáttur í útgerðarkostnaðinum, að lækkua hefði erjgin veruleg áhrif á hann. Fundurinn var fjölmennur og gengu 24 nýir félagar í félagið. Svernig f æri ef... ? Hinn 18. þ. m. var eg i fbík, og heyrði þá á tai manna þar, sem verzlun reka, er dáðust mjög að grein í Morgunbl. frá deginum áður, er nefndist „Bréf úr Eyja- firði". Fór eg því að utvega mér það biað, þvf eg vil helzt sjá sem flest, sem er merkilegt og skarþ- legt; en það hélt eg að greiniœ hlyti að.vera, úr þvl höfuðstaðar- Fœði fæst. Einnig einstakar máltiðir. — Café Fjallkonan. menningarfóiki fanst til um hana. Nú hefi eg athugað hana, og fiosí. hún svo ómerkileg, að varia taki umtali, eada hefir blaðið orðið að taka sumt aftur, sem f henni stendur, ea flest er aðeias mátt- laust, kerlingarlegt mas og ónot. Aðeins fá orð, sem þar standa, vil eg hér minnast á; þar ségir: .Hvernig fer ef alt Iandið væri gert að eiau samvianufélagi . . * Þá ættu að hverfa aftur þær tekj- ur frá bæjunum, sem lagðar hafa verið á kaupmenn og kaupfélög. Að þessu mnnu mestar tekjur bæj- anna hafa hvíit á verzlununum. Eiga þá verkamennirnir að bera. gjöldin, á að iþyngja þeim?" Ekki er greinin svo merkiieg, að þar sé leitast við að svara spurningum þessum. Það er rétt, að verzlanirnar hafa greitt mikina hluta aimenara gjalda. En á hverj- um „hvuV þau? Hverjum er „íþyngt" raeð þeim? Viðskifta- mönnum verdananna, verkamönn- um og öðrum. í bæ einum eru 301 gjaidend- ur. Alm'enn gjóld eru þar 45,0047 kr. Einn gjaidandinn er verzlun, sem hefir á viðskiftunum við hina 300 haft 150.000 kr. hreinan haga- að. Eru aim. gjöld hennar 15,000 kr., en hinna allra til samans 30,000 kr., eða 100 kr. á hvern gjaldanda að meðaltaii. Ef bærinn hefði vérið „eitt samvinnufelag", átt verzlunina og allaa hagaað- ian afhennt, 150,000 kr, og hver fengið siaa hlut í honum, komu 500 kr. á hvern að meðaltali, ets þeir urðu þá að „bera" (á þeim hvfla) 15,000 kr. meiri alm. gjöld, eða 50 kr. á hvern. íþyngingin væri þá sú, aö þeir ættu 450 kr. afgangs." Eo það hafa þelr n^ greiít vei zluainni hver fyrir að" hafa 50 krónunt minni bein gjöld hver en ellak cða samtals kr. 135,000,00 fyrír það, að verzlun-

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.