Lögberg - 19.12.1895, Qupperneq 4
4
LÖOBERG, PIMMTUDAOINN 19 DESEMBER 1895
Ö % b t X g.
Geíf! út að 148 Prinoass 3tr., Win nipeg
Tht Lögberg Printing Publishing Co'y.
(Incorporated May 27, l89o).
Kitstjóri (Editor);
SIGTR. fÓNASSON.
Businrss managrr: B. T. BJORNSON.
&UGLÝSINGAR: Smá-auglýsingar í eiti
kipti 26 cts. tyrir 30 orö eða 1 puml
dilkslengdar; 1 doll. um raánuöinn. A stærr
uglýsingum eða augl. um lengri tima al
sláttur eptir samningi. ____________
BÚSTAD A-SKIPTI kaupenda verCur a8 ti
ona tkrtjlega og geta um fyroerandi bv
S aB iafnframt.
UTANÁSKRIPT til AFGREIÐSLUSTOFU
blallsins er:
THE LÓCBEHC PVHTIKG A PUBUSH- C0
P. O. Box 309, Winnipeg, Man
UTANASKRIFT tii RITSTJÓRANS er:
EDITOB LÖCBEBO.
O. BOX 388. WINNIPEG MAN.
__fimmtudaoihn 19. dks.. 1895.
jy 8amkv*m ian,,.slögum er uppsögit
kaupanda i blaöi ógild, nema hann sé
kuldlaus, pegar hann segir upp. — E1
kaupandi, sem er í skuld viö blaö
iö flytr vistferlum, ín kess að tilkynna
heimilaskiftin, ká er kaö fyrir dómstöl-
uaum álitin sýnileg sðnuun fyrir ^rett
visum tilgangí.
[|r Eptirleiöis veröur nverjum þeim sem
sendir oss peninga fyrir blaðið sent viður
kenntng fyrtr borguninni á brjefaspjaldi,
hvort sem borgantrnar hafa til vor kotuið
frá Umboðsmönnum vorum eða á annan
hátt. Ef mennfáekki slíkar viðurkenn-
ingar eptir hætilega lángan tíma, óskum
vjer, að þeir geri oss aðvart um það.
_ Bandaríkjapeninga tekr blaðið
fullu verði (af Bandaríkjamönnam),
og frá íslandi eru íslenzkir pen-
ingaseðlar teknir gildir fullu veröi sem
borgun fyrir blaðið. — Seudið borgun í
/*. 0. iftmey Ordeere, eða peninga í IU
gUtered Letter. Sendið oss ekki bankaá
vísanir, sem borgast eiga annarstaðar en
Winnipeg, nema 25cts aukaborgun fylgi
fyrir innkðllun.
Til kaupenda Logbergs,
Allir peir, sem ekki eru f>eg»r
búnir að borga blaðið, eru vinsatnleg-
ast beðnir að borga sem ALLRA
FYRST' Oss l'ggur á að fá sem
allra mest að unnt er borgað fyrir
nýár, og vonum vjer f>ví að allir,-sem
mögulega geta, verði við Jjessari bón
vorri. Innbeimtumenn vorir eru
einnig beðnir að taka J>etta til greina.
Vinsamlegast,
The Löobero Ptg. & Pcbl. Co.
MJólkurbúa-skólarnir.
Nú befur akuryrkjumála ráð-
giafinn hjer í Manitoba, Hon. Thos.
G'eenwav, sent út umburðarbrjef
viðvikjandi’ skóla f>eim, sem fjlkis
stjórnin ætlar að láta halda hjer í
Winnipeg í vetur til að kenna osta-
gwð, smjörgerð og meðferð á mjólk i
heild sinni.
Kennsla í osta-og smjörgerð verð-
ur eins og fylgir: Fyrra tímabilið
byrjar (5. janúar 1890 otr endar 27.
janúar. Seinna tímabilið byrjar 3.
febr. og endar 24. febrúar. Auk
hinnar praktisku kennslu í f>essum
greinum, verða fyrirlestrar haldnir i
sambandi við kennsluna um eptir-
fylgjandi efni, nefnil.:
Um táðsmenrsku við mjólkurbú.
Um efnafræðislega samsetning
mjólkur.
Utn að reyna mjólk.
Um undirbúning mjólkur undir
ostagerð.
Um að ná rjóma úr mjólk.
Um sinjörgerð.
U>n verkfæri sem purfa við
mjólkurbú og ostagerð.
Um mt ðferð á gufukatli og
gufuvjel.
Um meðferð á mjólkurkúm, og
fleira í sambandi við mjólkurbú.
t>ann 28 29. 30. og 31. janúar
og 25. 20. 27. og 28. febrúar, fara
fram próf (skrifleg og munnleg) í f>ví,
sem kennt hefur verið.
Kennsla í medferð á mjðlk o. s.
frv. á bœndabýium fer fram eins og
fylgir: ITyrra kennslu tímabilið byrj
ar 2. marz 1890 og endar ]4 marz.
Síðara tímabilið byrjar 10. tnarz og
endar 30. marz. t>essi kennslu tíma-
bil eru aðallega fyrir bændasyni og
bændadætur, sem hafa að eins lítinn
tíma til að læra, og er komið pannig
fyrir, að nemendur læri sem allra
mest að unnt er á stuttum tíma.
Nemendum verður kennt vel að
nota hinn svonefnda ,,Babcock milk
test‘‘ (að reyna gæði mjólkur) og að
aðskilja smjör frá mjólk með hinum
svonefndu „Ceotrifugal separators11.
Að strokka rjóma, hnoða smjör og
búa um f>að til að senda til markaðar,
verður og partur af kennslunni á
þessu tímabili.
Til pe3s að festa allt, sem kennt
hefur verið, sem bezt í minni nem-
enda peirra, sem læra osta- og smjör-
gerð, áður en peir byrja að vinna að
þessbáttar verki að vorinu, verður
aprílmánuði varið til að fara grand-
gæfilega í gegnum allt, sem læit hef-
ur verið, og mega allir nemendur,
sem vilja, vera viðstaddir.
Öll kennsla á öllum kennslu-
tímabilum, prófin og endurnýung
kennslunnar í apríl, verður alveg
ókeypis fyrir alla nemendur, sem
heima eiga í Manitoba-fylkinu.
AUtir ko^'naður neme ida ve ður
pví innifalin í ferðakostnaði til og frá
Winnip* g, og fæðisko->tnaði, á meðan
4 kennslunni stendur, og í pvi, að
hver karlkyus nemandi verður að
leggja sjer til tvennan hvíttn fatnað
(ásamt svuntu og húfu) til að vera í á
vinnutímum, sem yfirumsjóuarmaður
útvegiT, ef vill, fyrir nijög lágt verð.
Kvennfólk verður að leggja sjer til
hvítar húfur og svuntur, er hyiji öll
föt peirra.
Allir nemendur verða að sækja
alla kennslutíma á hverju kennslu-
tímabili, sem peir ætla að vera við,
eða gefa gildar ástæður, ef að dagur
oða tími fellur úr fyrir f>eim. Skól-
inn byrjat kl. 9 f. m. á hverjum
kennsludpgi.
Sjerhver nemandi, sem lærir
osta- og smjörgerð og stenzt próf sitt
vel, og sem synir, að bann er full-
numa, með J>ví, að annast um osta eða
smjörgerð næsta sumar eptir að hann
fer af skólanum, svo í góðu lagi fer, á
beimtingu á að fá leyfiskrjef (dip-
loma).
Hver nemandi, sem vill, getur
verið á skólanum allan veturinn og
lært allt, sem kennt er. I>eir, sem
ganga vilja á skólann, verða að sækja
um f>að skrifega, og geta fengið
prentuð umsóknarbrjefafoi'm með pví
að skrifa eptir piim til „The Depart-
mant of Agricuiture & Immigration,
Winnipeg, Man.“
Skólastjóri verður: C. C. Mac-
Doriald, mjólkurbúa yfir-unsjónar-
maður, hjer 1 Winoipeg; en fyrirlestra
halda: John Hettle, M. P. P. frá
B nssevain, Man.; J. G. Rutherford,
V. S. M. P. P. frá Portage la Prairie;
S. J. Thomson, Prov. Vet. og Richard
Waugh, Esqr., Winnipeg, Man.
Skóli pessi er mjög pörf stofnun,
pví að pað mun sannast, að osta- og
smjörgerð verður mjög mikilsverð
atvinnugrein hjer í fylkinu innan
skamms, ef vöiutegundir pessar verða
vandaðar sem skyldi. t>að er pví
voi.andi, að sem flestir íslendingar
sæki skólann og læri sem fiest af pvl,
sem kennt verður.
Ef maður ætti að taka sögusögn
vissra blaða á íslandi síðastl. vor
gilda og góða, pá mundi maður álíta,
að innflutningur manna frá Evróputil
Noiður-Ameríku hefði verið hættur.
En nú er skfisla ytir umsjónarmanns
innflutn ingsmála Bríkjanna komin út,
°g synir bún nokkuð annað. Skyrsl-
an nær til 30 júní slðastl. og ber með
sjer, að á árinu (frá 1. júlí 1894 til 30.
jÚDÍ ’95) hafa innflytjendur (ekki
ferðamenn) í Bríkin eingöngu verið
258,530 (yfir úr milljón) að tölu.
| Að vísu hefur tala peirra, er flutzt
j hafa inn, verið mein öll árin síðan
1879, en pað er aðgætandi, að auk
atvinnuskortsins, sem átti sjer stað
siðastl. tvö ár, hafa verið og eru lögð
talsverð höpt á innflutning manna til
Bríkjanna. Dannig voru 2,719 manns
gerðir apturreka á árinu, sem endaði
30. júnt síðastl. og má nærri geta, að
fjöldi hafi ekki porað að eiga pað á
hættunni, að flytja, sökum laganna
sem beimta, að sjerhver innflytjandi
verði að hafa. vissa peningaupphæð o.
s. frv. til pess að fá að fara í land.
Að dæma eptir andanum í yms-
um Bríkja-blöðum, sem minnast á
skyrslu pessa, er ekki ólíklegt, að
innflutningalögin verði hert enn
meir, ekki einasta hvað snertir
heilsufar og peningaeign innflytjenda,
heldur að pví er snertir siðferðis-
ástand peirra. f>að pykir, sem sje,
vera komin raun á, að skoðanir ymsra
innflytjenda sje miðurhollar fyrir sið
ferðislegt og pólitískt líf í landinu.
Fælni.
t>ó pað ef til vill sje ekki sem
heppilegast, pá pyða margir orðið
,.hydrophbia“ með „vatnsfælni“.
Vatm-fælni er einhver hryllilegasti
sjúkdómur, sem til er, og er eitt af ein
kennum hans, að tnenn og dfr, sem
hana hafa, fá einskonar flog pegar
pau sjá vato. Annað einkenni syk-
innar er, að menn eða skepnur, sem
hana hafa, reyna að bíta allt og a)l»,
sem pau Dá til. Syki pessa geta flest
dyr fengið, t. d. bundar, ‘úlfar, hestar,
asnar o. s. frv. Svo er til annað ís-
lenzkt orð, samsett af fælni, nefni-
lega ,,ljósfæ)ni“, og virðist ritstjóri
Hkringlu líða af f eim sjúkdóm og
hagar sýki pessi sjer að sínu leyd eins
á 1 onwn og vatnsfælni á dý>-um. Því
í hvert skipti og Lögberg dregur ögn
af svívirðingum apturhaldsmanna fram
f dagsljósið, fær ritstjórinn flog og
glepsar í a’lt og alla, rjett eins og
skepna seni veik er af vatnsfælni.
Að petta er eins og vjer segjum geta
allir sjeð af ritstjórnargrein einni í
síðustu IIkr. með fyrirsögn: „Það
parf meira“. Par er ritstjórinn að
glespa í allt mögulegt, Lögberg,
frjálslynda flokk., Gieenway, tunglið,
ost og brerinivíns-kvartjel. Já, „pað
parf meira“ en að glepsa eins og dyr.
En pað virðist vera allt sem ritstjór-
inti getur i seinni tið, og af pví petta
er autsjáanlega sjúkdótnur á aum-
ingja skepnunni, pá er ekki til neins
að taka neitt maik á glepsinu. Um
vit hefur nú aldrei veiið að tala í
neir>u, sem hann hefur sett í Ilkr. svo
maður bjóst nú ekki við neinu pess-
háttar; en út yfir tekur vitleysan í
seinasta blaði. Það er auðsjeð, að
ritstj. er faririn að apa rithátt Benid.
Gröndals, enda flutti Ilkr. seinustu
dellu hans nylega. I>að var hið
smekklegasta sem ritstj. gat fundið 1
ísl. blöðunum!
R'tstj. Hkr. er að brfgsla Lögb.
um, að pað hafi ekki vit á pólitík.
t>að tökum vjer oss ekki nærri, pví
fyrst og fremst eru dómar hans eins
og blindur maður dæmi um lit, og svo
er oss sama t;m alla sleggjudóma
bans. Hann m-ndi HF-a ef hann
hleypti ekai út pessu dæmalausa gasi,
sem f honum er, svo maður má ekki
taka hart á honunt. Hávaðinn, sem
af pe3su verður, er líkastur pví að
asni rymji í tómri tuunu. Hkr. er
tunnan, sem svo ámáttlega tekur
undir í.
Jæja, lofum honum að rymja.
Dað er honum ljettir og skaðar
engan.
Útaf pví, að vjer Ijetum pað álit
voit 1 ljósi fyrir nokkru, að pað mundi
Gimlí-sveit hollara, að vera ekki að
bisa apturhaldsmönnum inn í sveitar-
stjórnina, segir Hkr. með sinni vana-
legu sannleiksást, að pað, sem vjer
sögðum, væri hótanir. Annað eins
rugl er ekki svaravert, og pess vegna
sleppnm vjer alveg að syna fram á,
að blaðið er, eins og vant er, að fara
með ósvífnus>u lygi. Hver maður
sjer pað. Dað er auðsjeð, að sann-
leiksást og sanngirr.i rítstjórans er
fyrir löngu grafin fyrir neðan allar
flórhellur Saurrennunnar.
Driðja dellugreinin í síðustu Hkr.
er útaf brjefkaíla frá Selkirk, sem
getur um hænarskrá pá, sem er par á
gangi, til að biðja Mr. B. L. Baldwin-
son að gefa kost á sjer sem ping-
mannsefni o. s. frv.—Það má vel vera,
að einhverjir hafi verið að pukra með
bænarskrá um árið, pegar B. L.
B. bauð sig fram, en ekki var pað al-
menningi kunnugt. Deir eru svo
Ijósfælnir, pessir apturhaldspostular,
að peir vinna sem mest í myrkri og
pukri. Vjer berum nú reyndar eDga
ábyrgð á pví, S6m brjefritarinn sagði,
en vjer byggjum, að pó honum hafi
skjátlast í pví, að dr. Grain gengist
fyrir að fá undirskriptir urrdir bænar-
skrána (og ef til vill viðvíkjandi
|>vf, að bænarskrá hafi verið á ferðinni
áður), að í heild sinni sje pað áreiðan-
legra, sem brjefritarinn sagði, en pað,
sem Hkr. ber á borð fyrir lesendur
sfna. Margir Ný íslendingar hafa
sagt oss, að B. L. B. hafi verið að
biðja sig um atkvæði síðan um síð-
ustu kosningar, pegar hann hafi
verið par á ferðinni og eins
pegar hann hafi fundið pá í
Winnipeg. Detta atriði er pví vafa-
laust satt, en Hkr. fælist Ijósið og
glepsar, af pví petta átti náttúrlega
að vera hulið í myrkrinu. Vjer höf-
um áður syot, að Mr. B. L. B. fjekk í
fyrra $81.08 af opinberu fje fyrir
ferðakostnað til Nyja-ísl. og lítur út
fyrir, að hann hafi verið að biðja um
180
ir væru ekkí farnir. En loksins kotn hann með pau
gleðitíðindi, að allir væru farnir, svo pau fóru út
úr hellrunum.
„Ef nokkuð hefur tapast, pá megið pið skrifa'
pað f minn reikning“, sagði Ralph við Mrs. Cliff og
systir sfna, um leið og pau hröðuðu sjer burtu. „Jeg
get sagt ykkur pað, að ef mjer hefði ekki dottið pað
ráð í hug er mjer hugkvæmdist, til að varna sjómönn-
unum frá að f-tra inn f ganginn, sem liggur inn í
stóra hellirinn, pá hefðu peir slangrast inn pangað
°g yfir skálina, sem vatnið var í, með fulla vastoa af
eldspytum; og ef peir hefðu fundið turninn, pá vildi
jag ekki gefa tvö c.ent fyrir gullið, sem peir hefðu
skilið eptir f honum. Dað hefði ekki verið til neins
að segja peim að kapteinninn ætti pað. Deir hefðu
verið par og bann hefði ekki verið par, og jeg byst
við að styrimaðurinn hefði ekki verið lióti betri
en hinir“.
„Þú ert góður piltur, Ralph, sagði Mrs. Ciiff, og
jeg vona, að pegar pú vext upp, pá verðir pú syslu-
maður eða eitthvað pessháttar. Jeg ímynda mjer,
að pað hafi aldrei neinn uDglingur verið settur til að
varðveita eins mikinn auð og pú“.
„Dið getið ekki trúað pví“, hrópaði Ralph,
„hvað mjer er illa við að fara burtu og yfirgefa fjár-
sjóðino! Dað er ómögulegt að vitahvenær kapteinn-
inn kemur bingað, eða hver kann að rekast á pennan
stað áður en hann kemur. Jeg álft að pað væri
rjettast, að jeg yrði hjer eptir með svertingjana og
189
„Skipshöfnin er fáliðuð, svo pað er ekki hægt að
skilja eptir nema einn mann. Dað yrði tninna gagn
að tnjer en nokkrum öðrum við að ferma skonnort-
una, og ímyndið pjer yður par að auki, að pað sje
nokkur maður á meðal yðar, sem fengist til að verða
eptir í staðinn fyrir mig?“
Skipstjórinn hló, hristi höfuðið og sagði: „En
hvað getur einn maður gert í pá átt, að vernda varn-
inginn, ef pörf gerðist á pvf?“
„O, jeg byst ekki við að verja hann“, sagði
Horn kapteinn; „aðal atriðið er, að hjer sje einhver
til að segjast vera eigandinn, ef að strandsiglinga-
skip skyldi koma hjer við. Jeg byst ekki við, að
neinn Færi að myrða mig til að ná hrúgu af „guano“.
En jeg ætla að hafa báða rifflana mína og önnur
vopn í litla virkinu pví arna, og ef jeg sje brydda á
nokkrum ójöfnuði, pá stekk jeg ion f virkið og tala
við pá yfir „guano“-sekkina, og jeg er góð skytta“.
Skipstjórinn ypti öxlum og sagði: „Ef jeg
yrði hjer eptir einsamall, pá myndi jeg ekki óttast
neitt nema djöfulinn, og jeg er viss um, að hann
kæmi til mfn með alla sína ára. En pjer eruð öðru-
vísi maður en jeg“.
„Já“, sagði Ilorn kapteinn; „jeg óttast ekki
djöfulinn. Jeg hef opt legið úti einsamall, og hann
hefur aldrei áreitt rnig enn“.
Degar Maka fjekk að vita, að kapteinninn ætl-
aði að verða eptir einsamall, pá varð hann mjög óró-
fegur. Ef kapteinninn hefði ekki hlaðið litla virkið
184
purkað föt hans,og svefnin hafði hresst hann. Maður
pessi var punnleitur, hvasseygur Skoti, og hið fyrsta,
sem hann gerði, var, að bregða hönd fyrir auga og
borfa út á sjóinn, til að vita hvort hann sæi nokkuð
til skipsins. Svo sneri hann sjer frá sjónum, ypti
öxlum og tautaði við sjálfan sig: „Dað er farið, og
jeg fer nú upp í pessa hellra“. Eptir að hann hafði
gengið nokkur spor, yppti hann aptur öxlum og
tautaði: „Ilana nú! aularnir. Halda pau að allir
sjeu blindur? £>au skildu eptir matvæli og eldsgögn,
og pau pössuðu að skilja eptir kerti og eldspytur í
járnpynnukassa. Jeg hafði auga á peim. Dó allir
aðrir væru blindir, pá sá jeg að pau áttu vou á, að
einhver kæmi hingað til baka. Jeg pori að veðja að
pað er kapteinninn! Hann hafði svo mikið að gera,
að hann gat ekki komið með okkur til að sýna okkur
livar konan hans hafði strandað!“
Haun gekk áfram um 100 fet, skimaðist utn til
begrgja hliða, leit á klettana og sandinn og hugsaði
með sjer: „Detta er ófrjósamur og einmanalegur
staður, svo jeg get skoðað mig hjer um í næði. Jeg
skal komast að, hveð er við endann á pessum dimma
gangi. Þau voru svo hrædd um, að við mundum
fara inn í herbergi hennar. Ilerbergið hennar, í
sannleika! Hin konan hafði stóran liellir, setn bjart
var f! Dau áttu von á að einhver kæmi til baka, var
ekki svo? Jæja, skollinn taki mig ef pessi ein
hver er ekki kominn!“