Alþýðublaðið - 30.01.1965, Blaðsíða 8

• i • i
■■ ' -v ./•?
A-*
SSSsifai
v;;! .

;W

mmá
....................................................................................I..HIII...I..I.IIIIIIII»III.Mllllll».ll.llllll.»llllllllllllÍlÍHIIIIIIIIHIllllllllllllllllllMinHIIIII«IMÍllllllHlllll.imilHlllllllllllllllimiHIIIIIIIIIIIIIIII»
1llUIHII.IU.IU.I.»111.111111.1
í 8 30- ianúar 1965 “ alþýðublaðið
.............................................................................................................................................................•••......•••■-•................................——........................ ’-j
m ís
Forsætisráðherrann, Píerre
Ngendandumwe, varð aðeins 27
ára gamald. Hann var Bakutu-
maður en í bandalagi með Wat
ussi (Tutsi). Sú þjóð h'efur öll
völd í landinu í sínum höndum.
Maður sá, sem nú hefur verið
ákærður fyrir morðið, er^einn
ig Watussi - stríðsmaður. Hann
flúði frá litla grannríkinu í
Endalok loftskipanna
FORSÆTISRÁBHERRA Burundi
var ráðinn af dögum fyrir
skemmstu. Þetta ,er ekki í fyrsta
skipti sem stjórnarskipti verða
með þessum hætti í landinu. Síð
ast áttu leiðtogaskipti í Burundi
þátt í því að koma Kínverjum
til áhrifa í Afríku. Að þessu
sinni getur morðið einnig Kaft
inikilvæg áhrif ú aðstöðu Kín-
verja í Afríku. Því er meira að
segja haQdið fram af sumum að
tilræðið hafi verið skipula|5fc
í því skyni að bæta aðstöðu
Kinverja.
Á ÞVÍ leikur enginn vafi, að ef
loftskip eða loftbelgur kæmi
siglandi úr skýjum, mundi sjálf
sagt grípa um sig ofsahræðsla
á götum bæjarins; menn héldu
ugglaust, að hér væri um inn-
rás frá öðrum hnetti að ræða;
samt er ekki nema 30 ár, síðan
við höfðum síðast spumir af loft
skipum, þýzkum loftskipum, sem
sigldu í skýjum yfir heimsins
höf. Auðvitað höfum við líka
gdeymt manninum, sem skóp
frægð loftskipanna, dr. Hugo
Eckner. En um þær mundir,
sem loftskipin klufu loftið, vissi
hvert manncbarn, hver stýrði
þeim. Eckner vann stóra sigra
en tapaði loksins, þó að hann
vildi ekki játa ósigur sinn fyrir
flugvélinni fyrr en árið 1953,
en þá lét hann svo ummælt:
Ég geri ráð fyrir, að nú
séu dagar loftskipsins taldir.
Menn hsfa ekki ílengur not fyr
rr svo hægfara farartæki, þegar
þeir hafa flugvélar, sem þjóta
um loftin á 500 - 600 km. hraða
á klst.
Loftbelgurinn, sem var fyrir
rennari loftskinsins, var fund-
inn upp af frönsku b’-æðrunum,
Joseph og Etienne Montgolfier.
Þeir komust að bví að reykur
og heitt loft var léttara en and
rúmsloftið. Þeir álvktuðu bar af,
að ef þeir fylltu léttan sekk af
revk og heitu Pofti hlyti reyk-
urinn að lyfta honum upp frá
jörð, jafnvel þótl hann bæri
nokkurn þunga.
Árangurinn af tilraunum
þeirra lét ekki á sér standa. í
desember 1782 hóf 20 kúbik-
metra belgur sig 300 metra frá
jörðu. Þetta gerðist á túni
nokkru nálægt Naanonay, og
var belgurinn 10 mínútur á
lofti.
Tilraunin vakti gífurlega at-
hygli og franska akademían í
París bauð þeim bræðrum að
endurtaka tilraunina í höfuð-
staðnum.
En bræðurnir svöruðu tilboð-
inu ekki. og þá va>- eðlisfræðing
urinn Char’es beðinn ,um að
hrindq þessu í framkvæmd.
Prófessor Charles vissi ekki
um notkun bræðranna á reyk og Rúmmál skiþsins var 10.000 kúb sprungu á leiðinni og má full- j
heitu lofti og hann framkvæmdi ik metrar og skipið- var með yrða, að litið gagn hafi Þjóð- |
tilraunina eftir allt öðrum að- þessari þekktu vindillögun. 2. verjar haft af þeim. En dr. ;
ferðum; hann lét setja súrefni júlí aldamótaárið, var skipið til- Eckner var ekki á því að gefast :
í sjálfan belginn. Það var í á- búlð til þess að lyfta sér til upp. Eftir styrjöldina hratt hann |
gúst 1783, sem belgurinn hóf himins. Fjöldi manna var sam smíði loftskipanna aftur í fram =
sig á loft og sveif hann uppi í ankominn til þess að sjá dýrð- kvæmd, enda var hann þá orðinn |
þrjá stundarfjórðunga, en lenti ina sigla til skýja. Menn biðu í forstjóri Zeppeiin —? verksmiðj |
svo á akri nokkra kílómetra frá eftirvæntingu, en tilraunin mis anna. 1924 tókst honum að =
París, þar sem bændur nokkrir tókst hrapalega. En þeir félag stjórna skipi sínu yfir Atlants- |
lögðu ófreskju þessa í gegn með ar misstu þó ekki móðinn og hafið og lenti hann heill á húfi i
kvíslum og pdógjámum. Höfðu vildu þegar hefja smíði annars á; Lakehurst - flugvellinum, en |
þeir eyðilagt belginn; áður en skips.. En þá bagaði fjárskort-- þar Iét Eckner skipið Bandaríkj |
Charles kom á vettvang. urinn. í þann tíma var það í amönnum í té, í stríðs kaðabætur j
Það var næsta eðlilegt, að tízku um gjörvallt Þýzkaland, að sem framlag Þjóðverja.
menn hugsuðu mest um það að hugvitsmenn og kirkjusmiðir í Bandaríkjunum var Eckner |
reyna að stýra belgnum. Fyrst báðu almenning um fjárstyrk, heiðraður mjög og má með e
í stað notuðu menn alls kyns enda brást allur þorri manna á sanni segja, að þar hafi vegur |
seglaútbúnað og belgur lét illa Þýzkalandi vel við kvabbi þeirra hans verið einna mestur. Þar |
að stjórn. En brátt kom í ljós, að og smíði nýs skips var hafin. tókst honum að komast yfir hel |
þessi frumstæði útbúnaður kom Nýtt loftskip var þegar tilbúið íum og var það þegar sett í það |
að engu haldi. Það var ekki fyrr til himnsfarar árið 1906, en enn' 'loftskip, sem aldrei hlekktist á |
en franski vsrkfræðingurinn einu sinni mistókst tilraun þeirra Graf Zeppelin.
Meusmiers fann upp hentugan Öflugur nor>»ngarri Árið 1928 fór það sína jóm- j
stýrisútbúnað, ta.ð lofbelgurinn batt enda á ævintvrið í þetta frúferð og stýrði Eckner sjálfur 1
fór að láta að stjórn. sinn. Þriðju tilraunina studdi skipinu. Á skipinu voru 60 manns |
En verulegur skriður á þró- svo Virhiálmur keisari og enn og 40 manna áhöfn, en 20 far- ;
un þessa farartækis komst þó var loftskipið tilbúið til flugs þegar. Það var útbúið 5 vélum |
ekki fyrr en menn fóru að brúka 1910. Og nú var hamingjan beim og var hver þeirra 530 hestöfl. e
við hann benzínvél. Reyndar var féiögum hliðholl. Tilraunin Það gekk greiðast 128 km. á klst. e
það austuríski verkfræðingurinn heppnaðist og sama ár var stofn Fyrsta ferðin var farin yfir At- |
Daniel Schwartz, sem gerði að hlutafélag, :em ætlaði sér lantshaf, en í ágúst fór það í |
byltingu á smíði loftbeilgsins; það hlutverk að gera loftskipin hí^-attfejrð og var 26 daga í |
varpaði flestum hugmyndum að al’menningsfarartækjum. þeirri ferð. Graf Zeppe’in fór |
manna um útlit loftbelgsins fyr Stær.sti sigur þeirra varð, þeg líka nokkrar ferðir yfir Norður- |
ir borð; hann gerði hann síval- ar þeir komust að því, að stvri heimskautið og heimskauta- -
an í laginu, líkt vindli og lét útbúnaður þeirra hafði tekizt. svæðin, en í lok ársins 1931 hóf |
festa körfuna við hann og sjálf Eckner skýrði blaðamönnum frá það reglubundnar póstferðir =
ur belgurinn var knúinn áfram því að loftskipið léti að stjórn milli Friedrichshafen og Pern- |
af 12 hestafla Dairnler - benzín- hans rétt eins og hann væri að ambuco í Suður-Airteríku. En |
vél. stvra skipi á hafi úti. Og árið 1937 var því lagt og var það til |
Á næstu árum fóru menn að 1911 var loftskipið ,,Hansa“ ferð sýnis í Rein-Main og munu millj- |
gefa vaxandi gaum að þessu búið í langreisu. ónir manna hafa séð það þar. =
farartæki. Stórveldin kepptu við 1912 kom það svo siglandl En einmitt þegar menn fóru |
hvert annað um smíði þess,, en gegnum loftið álla leið til Dan að bera traust til loftskipanna, |
brátt beindust allra augu að Þjóð merkur og setti alla Kaupmanna rak eitt óhappið annað. Enska |
verjum, Ferdiant von Zeppelin höfn á annan endann. Það lenti loftskipið R — 3ol fórst með f
greifa og nánasta samstarfsmanni heilu og höldnu á engi nokkru manni og mús 1930 og hið íisa |
hans Hugo Eckner. fyrir utan borgina og hóf sig stóra loftskip Akron brann og f
Einmitt í þann mund, sem Dan svo þaðan á loft mjög svo tign fórust þar 78 menn.
iei Schwartz var að smíða sitt arlega. Næstu mánuði var varla En það, sem gerði út um fram f
fyrsta loftskip úr aluminíum, talað um annað en loftskip; svo tíð loftskipanna, var þó það, §
tóku þeír Zennelin oa Eckner að mikill var þessi atburður í hug - að Eckner notaði súrefni í stað |
smíða sitt fyrsta loftskip. Skip um manna. helíum vegna þe*s, að það var §
þeirra var smíðað eftir öðrum í heimsstyrjöldinni fyrri voru mun ódýrara. Þegar loftskipið !
grundvallarlögmálum en Schw- iloftbelgir töluvert notaðir, floti Hindenburg kom ur jómfrúferð =
artz. 1898 hófust þeir handa, þeirra var sendur til London sinni til New York og menn voru |
enda höfðu þeir safnað saman og áttu þsir að koma að gagni búnir að kasta út festunum, |
nægilegu fé til smíðarinnar. við árásir. En flestir þeirra Framh 4 10 ,n