Vísir - 11.03.1964, Síða 5

VíSIR . MiSvikudagur 11. marz 1964.
5
Takmnrkið —
Framh. af bls. 9
kynna þau sjónarmið, er ályktun
Alþingis frá 5. maí 1959 um
landgrunnið er reist á. T. d. voru
þessi sjónarmið íslands kynnt á
nýafstaðinni fiskveiðiráðstefnu í'
London.
— Hvað viljið þér segja að
lokum, Davíð?
— Ég vil aðeins segja það, að
það er mikið fagnaðarefni, að
Islendingar skuli í dag fá óskor
aðan rétt yfir hinni 12 mílna
fiskveiðilögsögu sinni. Allar und
anþágur Breta renna nú úr gildi
og í Ijós kemur, að hrakspár um
að þær yrðu framlengdar höfðu
ekki við nein rök áð styðjast.
Mandbók
Framh. af bls. 8
er útgáfa fullkominnar handbók
ar um íslenzk frímerki. Nefnd
er starfandi að því máli innan
félagsins og hefur hún notið
góðrar samvinnu og aðstoðar
póst og símamálastjórnarinnar.
Má nú bráðlega fara að vænta
fyrsta áfanga handbókarinnar.
Formaður þessarar nefndar er
Jón Aðalsteínn Jónsson, mag-
ister.
Félagið gefur út lítið fjölritað
blað, er ber nafnið „Safnið."
Fá félagsmenn það ókeypis
mánaðarlega, starfsmánuði fé-
lagsins.
Formaður félagsins, Guðmund
ur Ámason, stórkaupm., baðst
eindregið undan endurkosningu
en hann hefur gegnt formanns-
störfum undanfarin fjögur ár
og, átt sæti í stjórn félagsins frá
upþhafi, þ. 11. júní 1957. Voru
honum þökkuð, vel unnin störf
fyrir félagið.
Stjórn félagsins skipa nú: For
maður Jón Aðalsteinn Jónsson
magister, varaformaður Bjarni
Tómasson framkvæmdastjóri, rit
ari Árni Gunnarsson kennari,
gjaldkeri Þór Þorsteinsson verzl
unarfulltrúi, spjaldskrárritari
Sigurður Ágústsson rafvirki.
Gæzla —
Framhald af bls. 7
um tækjum til að fljúga lágt í
myrkri.
‘p’kki er samt nóg fyrir ykk-
ur að hafa flugvél, þið
verðið að hafa varðskipin líka.
— Já, það er nauðsynlegt fyr
ir Landhelgisgæzluna að hafa
traust og góð varðskip. Flugvél-
in getur leitað uppi og staðsett
en hún getur ekki handtekið né
veitt eftirför. Náið samstarf flug
véla og skipa er grundvöllur
landhelgisgæzlunnar nú og í
framtíðinni.
— Og svo eru það radartæk-
in, hvenær komu þau til sög-
unnar?
— Fyrstu radartækin sem
komu hingáð til lands voru sett
upp í Sæbjörgu og Ægi rétt
eftir stríðið. Síðan hafa tækin
. jafnt og þétt orðið öruggari í
rekstri, bilað minna. Radartæk-
ið er einhver dásamlegasta upp
finning, sem sjómennirnir hafa
fengið, það er öryggistæki, sem
gerir vitana óþarfa. En menn
verða að þekkja vel takmörk
radarsins. Hann hefur einnig orð
ið nauðsynlegasta tæki Land-
helgisgæzlunnar. Þess vegna
munum við halda áfram að fylgj
ast með öllum nýjungum í rad
artækjum. Flestir okkar menn
hafa farið 1 gegnum sérstök
námskeið í meðferð radartækja
sem fara fram hjá okkur á
þriggja ára fresti. Það er þetta
tvennt, fluggæzlan og radarinn
sem gerir okkur kleift að gæta
raunhæft tólf mflna landhelgi
okkar.
TTvers mynduð þér helzt
Aóska yður nú til að bæta
og efla landhelgisgæzluna?
— Mín skoðun er sú, að eftir
að landhelgin hefur verið víkk-
uð í 12 mílur, þá séu öll minni
og eldri varðskipin orðin úr-
elt. Það verður og að gæta
þess, að togararnir, sem við
þurfum að eltast við hafa vaxið
að stærð og hraða, svo að ég
tel að aðeins tvö skip, Óðinn
og Þór, séu nothæf til raunhæfr
ar landhelgisgæzlu. Ég teldi
æskilegt að endurnýja flotann
og fá þriðja stóra varðskipið svo
að tvö skip geti alltaf verið úti.
Einnig teldi ég æskilegt að fá
aðra flugvél, svo að ein flugvél
geti jafnan verið á lofti eða til
tæk. Sú flugvél þyrfti ekki að
vera eins stór og Sif, heldur létt-
ari e.t.v. ætti hún jafnvel að
vera þyrilvængja, sem er t.d.
mjög gagnleg við hjálparstörf.
Tjað er auðvitað draumur
okkar 1 Landhelgisgæzl-
unni, að gera gæzluna svo ör-
ugga, að togararnir hætti að
líta á það sem arðbæran at-
Vinnuveg að stunda landhelgis-
brot. Aðalatriðið er ekki það,
hvað við tökum marga land-
helgisbrjóta, heldur hitt „hvað
fáir“ togarar eru innan við línu
Þegar svo væri komið, gæti
okkur gefizt betra tóm til áð
vinna að öðrum störfum Séih
koma í hlut Landhelgisgæzlunn
ar, svo sem að mæla állt land-
grunnið og vinna að því að að-
stoða og hjálpa flotanum.
Blöðin —
Framh. af bls. 16.
að fara bæri mjög varlega í nafn
birtingar. Reynslan hefði leitt í
Ijós, að þeir, er lentu i slíkri
ógæfu endurtækju afbrotin yfir-
leitt ekki en nafnbirting væri í
slíkum tilfellum vísasti vegurinn
til þess að ýta slíkum mönnum
út á afbrotabrautina. Ekki
kvaðst ráðherra segja þetta til
þessa að afsaka þessa tegund af
brotamanna, enda yrðu þeir að
taka út sína refsingu, en löng
reynsla segði sér að fara bæri
hér varlega. Öðru máli taldi ráð
herra gegna um fjársvikabrot,
er framin væru að greinilega yf-
irlögðu ráði.
Forsætisráðherra sagði, að ef
blöðin legðu mikla áherzlu á,
að birta nöfn afbrotamanna í
ríkara mæli en verið hefði gætu
þau byrjað á því að birta nöfn
þeirra er sekir reyndust um að
aka undir áhrifum áfengis. í fá
um tilfellum mundi nafnbirting
sennilega hafa meiri áhrif en
þar.
Forsætisráðherra ræddi tals-
vert um réttarfarið i landinu og
dómsmálastjórnina. Hann kvað
það mikinn galla á réttarfarinu
að hér tíðkaðist það að sami
maðurinn rannsakaði og dæmdi
mál. Erlendis hefði sá háttur víð
ast verið tekinn upp að annar
Þökkum innilega auðsýnda samúð og vinarhug við andlát
og jarðarför móður okkar
MARGRÉTAR EINARSDÓTTUR
Halldóra Jóelsdóittr, Guðjón Kr. Jóelsson
Þorgeir Jóelsson
maður dæmdi í málinu en rann
sakaði það. Væri það eðlilegri
háttur og tryggði betur hags-
muni sakborninga.
Hér væri í opinberum málum
oft ekki talin þörf á þv£ að hafa
uppi sókn í málum, þar eð dóm
arinn væri talinn þekkja allt
málið eftir að hafa haft alla
rannsókn þess með höndum
Þegar dómarinn kvæði síðan
upp dóm sinn væri hann um
Ieið að dæma um sitt eigið verk
þ.e. rannsókn málsins, og væri
vissulega með slíku fyrirkomu-
lagi hallað nokkuð á sakborning
Taldi ráðherrann að endurskoða
þyrfti þetta fyrirkomulag og
breyta því.
Þá taldi forsætisráðherra það
fyllilega koma til greina að
taka upp kviðdóma hér. Kostur-
inn við slíkt fyrirkomulag væri
sá, að þá yrði almenningur
meiri þátttakandi í rekstri dóms
málanna. Taldi ráðherrann, að
slíkt fyrirkomulag mundi skapa
meiri tiltrú hjá almenningi á
réttarfarinu.
Góður rómur var gerður að
máli forsætisráðherra og urðu
fjörugar umræður að erindi
hans loknu.
25 togarar —
Framh. at bls. 16
og loks einn á Selvogsbanka.
Hann var íslenzkur, en hafðist
ekkert ólöglegt að.
Forstjóri Landhelgisgæzlunn- j
ar, Pétur Sigurðsson, sagði að
undanfarið hefði verið lítið að i
gera hvað togarana snerti og,
þeir haldið sig langt utan mark-!
anna — óvenjulega rólegt —
eins og hann orðaði það. Get-1
ur það bæði stafað af breyttum )
fiskigöngum og veðursæld, en
í g$ðu yeðri: halda togararnir
sig yfirleitt lengra úti.
Við suðurströndina bar margt
fyrir augu. Eitt varðskipanna
var þar á ferð og flugvélin varp
aði niður til þess blaðapósti í
Surtsey var talsvert gos og flug
mennirnir sögðust telja sig sjá
eyna stækka svo að segja með
hverjum degi. Undan Landeyjar-
sandi var mikill fjöldi báta að
veiðum og þar var líka pólski
skuttogarinn kominn á vettvang
til að freista að ná strandaða
togaranum á flot. Hann lá aftur
á móti á hliðinni uppi 1 sandin-
um — allur á þurru og útlitið
virðist engan veginn gott að
það takist að bjarga honum.
Himmler en ekki
Hitler
í texta undir myndinni af Alfreð
Elíassyni £ blaðinu £ gær, þar sem
hann heldur á blaðapakka af göml-
um Vfsi var sagt að aðalfyrirsögnin
hefði fjallað um uppgjöf Hitlers.
Hér er um prentvillu að ræða. Hitl-
er bauð aldrei að gefast upp, heldur
var það Himmler, sem vildi eftir
dauða Hitlers semja um vopnahlé
og gefast upp.
Þáttur Hans G. Ander-
sen sendiherra
Á þessum degi, er íslendingar
eiga 12 milna landhelgi sina ó-
skerta og að fullu viðurkennda,
er rik ástæða til þess að minn-
ast á starf þess manns sem frá
upphafi hefir staðið i landhelgis
baráttunni miðri og verið hinn
ágætasti málsvari íslands í
landhelgismálinu á erlendum
vettvangi. Það er Hans G.
Andersen sendiherra í Osló.
Árið 1946 réði Ólafur Thors
hann til starfa sem þjóðréttar-
fræðing við Utanríkisráðuneyt-
ið. Þá hafði Hans nýlokið fram
haldsnámi í þjóðarétti vestan-
hafs, við Columbia og Harvard
háskólana og lokið þar meistara
prófi. Höfuðverkefni hans var
allt frá byrjun landhelgismálið,
undirbúningur þess og máls-
sókn. Sótti hann allar ráðstefn-
ur um það mál frá því að hann
hóf störf sín í þágu íslenzka rík-
isins og var ríkisstjórnum til
ráðuneytis um áfanga þess. Á
báðum Genfarráðstefnunum,
1958 og 1960, var hann leið-
togi hinnar föstu íslenzku sendi
nefndar. Minnast menn þaðan
einarðs málflutnings hans og á-
gætrar túlkunar á málstað Is-
lands, sem þar mætti oft mikilli
andspyrnu.
Er ekki of fast að orði kveð-
Hans G. Andersen sendiherra
ið þótt sagt sé að Hans G. And-
ersen sé sá embættismaður is-
lenzku utanríkisþjónustunnar
sem drýgstan þáttinn hefir átt
í því að 12 m. landhelgin náði
fram að ganga. Hann var skip-
aður sendiherra hjá Nato 1953
og síðar í Frakklandi, en situr
nú í Osló, svo sem áður er
sagt.
Samtalið við forsætisráðherra
Aflasölur
Eftirtaldir togarar seldu i fyrra-
dag:
Þorkell máni seldi í Hull 175
tonn fyrir 11.086 stpd.
Pétur Halldórsson seldi í Grims
by 168 tonn fyrir 10.300 stpd.
Geir seldi í Bremerhaven 128
tonn fyrir 96.000 mörk.
Harðbakur seldi einnig i Brem-
erhaven 181 tonn fyrir 128.500 m.
Kaldbakur seldi í Cuxhaven 149
tonn fyrir 98.690 mörk.
Egill Skallagrímsson seldi árdeg-
is í gær I Bremerhaven 114 tonn
fyrir 84.000 mörk.
Framh. at bls 1
sem við höfum þegar hlotið af
þessum samningi og vegna þess
að nú eru endanlega úr sögunni
deilurnar við Breta sem litlu
mátti muna að snerust til mik-
illar ógæfu fyrir alla aðila.
Samningsgerðin frá 1961 og full
næging Breta á henni er ný
staðfesting á aldagamalli vin-
áttu Breta og íslenzku þjóðar-
innar, sem okkur er, og hefur
verið, ómetanlegs viði.
Ég skal ekki fara að rekja
hverjum ber að þakka að svo
vel hefur til tekizt. Baráttan
fyrir stækkun fiskveiðilandhelg-
innar hefur verið háð allt frá
því að Ólafur Thors Iagði grund
völl að henni nokkru áður en
nýsköpunarstjórnin, þar sem
hann skipaði forsæti, lét af störf
um. Siðan hefur margt að borið,
og hefur mér aldrei komið ann
að til hugar en að allir íslend-
ingar vildu sem stærsta fiskveiði
landhelgi, þó að stundum hafi
verið hart deilt um hvernig
markinu yrði bezt náð. Nú hefir
á rúmum einum og hálfum ára
tug meira áunnizt heldur en
nokkur þorði i upphafi að vona
að á svo skömmum tíma fengist.
Virðist mér þess vegna að allir
megi vel við una, og óhætt ætti
að vera að Iáta söguna dæma
um það sem á milli hefur borið.
FUNDIR ÆÐSTU
MANNA.
Eftir Genfarráðstefnrna 1960
var mér ljóst að íslendingar
höfðu sigur í hendi sér ef hon-
um væri ekki gloprað niður með
áframhaldandi illindum við
bandamenn okkar og vini. Sem
betur fór tókst að eyða þeim
deilum og er það löngu kunnugt
að viðræður þeirra Macmillan
og Ólafs Thors á Keflavíkur-
flugvelli haustið 1960 opnuðu
leiðina fyrir þeini samningum
sem síðar komust á undir hand
le'ðslu núverandi forsætisráð-
herra Breta og Guðmundar í.
Guðmundssonar utanríkisráð-
herra.
Viðræður þeirra Macmillans
og Ólafs eru ágætt dæmi hvern
ig fundir hinna æðstu manna
geta rutt úr vegi margs konar
misskilningi ef mál hafa verið
réttiiega undirbúin og gagn-
kvæmur góðhugur er fyrir
hendi. Og þess skyldu menn
minnast að það var ekki sízt
þátttöku okkar í Atlantshafs-
bandalaginu að þakka að unnt
var að skapa það andrúmsloft
sem leiddi til lausnar deilunnar.
skólabarna
Dregið hefur verið um verðlaun
I fjórðu umferð getraunar skóla-
barna og hljóta þau Ragnheiður M.
Guðmundsdóttir 4. bekk C í Mela-
skóla og Guðlaug M. Jónsdóttir 12
ára A í Miðbæjarskólanum. Verð-
launin eru eintak af bókinni íslenzk
ir þjóðhæltir.
Athugið, að cvör í 5. spurningu
þurfa að berast til Vísis fyrir föstu-
dagskvöldið og i 6. spurningu, sem
birtist I blaðinu í dag, fyrir næsta
þriðjudagskvöld. Hins vegar er enn
tækifæri til að senda svör við öll-
um fyrirspurningum til að taka þátt
i lokakeppninni um aðalverðlaunin,
reiðhjól.