Dagur - 15.07.1986, Blaðsíða 2

2 - DAGUR - 15. júlí 1986
ÚTGEFANDI: ÚTGÁFUFÉLAG DAGS
SKRIFSTOFUR:
STRANDGATA 31, PÓSTHÓLF 58, AKUREYRI
SlMI: 24222
ÁSKRIFT KR. 420 Á MÁNUÐI
LAUSASÖLUVERÐ 40 KR.
RITSTJÓRI OG ÁBYRGÐARMAÐUR:
HERMANN SVEINBJÖRNSSON
FRÉTTASTJÓRI:
GYLFI KRISTJÁNSSON
RITSTJÓRNARFULLTRÚI:
BRAGI V. BERGMANN
BLAÐAMENN:
ÁSLAUG MAGNÚSDÓTTIR, GESTUR E. JÓNASSON,
GESTUR KRISTINSSON (Blönduósi vs. 95-4070 hs. 95-4368),
HELGA JÓNA SVEINSDÓTTIR, INGIBJÖRG MAGNÚSDÓTTIR
(Húsavík vs. 41585 hs. 41529), KRISTJÁN G. ARNGRlMSSON,
KRISTJÁN KRISTJÁNSSON, MARGRÉT Þ. ÞÓRSDÓTTIR,
ÞÓRHALLUR ÁSMUNDSSON (Sauöárkróki vs. 95-5960 hs. 95-5729)
AUGLÝSINGASTJÓRI: FRÍMANN FRIMANNSSON
ÚTBREIÐSLUSTJÓRI:
HAFDÍS FREYJA RÖGNVALDSDÓTTIR, HEIMASÍMI 25165
FRAMKVÆMDASTJÓRI: JÓHANN KARL SIGURÐSSON
PRENTUN: DAGSPRENT HF.
leiðari.________________________
Fullkominn
vítahringur
Það hefur sýnt sig enn einu sinni síðustu dagana
að íslendingar eru nær því en nokkru sinni fyrr að
vera tvær þjóðir í einu landi. Bilið á milli þeirra
sem búa úti á landsbyggðinni og hinna sem búa
í þéttbýlinu á suðvesturhorninu virðist alltaf vera
að aukast. Röskunin í byggðum landsins heldur
áfram og misvægið eykst ár frá ári. Sú staðreynd
virðist þó ekki áhyggjuefni nema tiltölulega fárra
og þá eingöngu þeirra sem búa í dreifbýlinu.
Það er löngu kunn staðreynd, að verðmæti þau
sem fólk á landsbyggðinni leggur til í þjóðarbúið,
renna að meginhluta til Reykjavíkur, en lítill hluti
verður eftir til uppbyggingar og nauðsynlegrar
endurnýjunar atvinnutækja í dreifbýlinu. Þar sem
fjármagnið er, þar er þenslan og þar blómstrar
athafnalífið. Vegna þessa hafa æ fleiri íbúar dreif-
býlsins séð sig nauðbeygða til að flytja til höfuð-
borgarinnar og þá er vítahringurinn fullkomnað-
ur. Vegna þenslunnar í höfuðborginni er hag-
stæðara að fjárfesta í fasteignum þar en úti á
landi. Byggðin í Reykjavík þenst því út en víða
um land standa nýleg einbýlishús auð og yfirgef-
in og enginn vill kaupa. Svo illa er komið fyrir
einstaka byggðarlögum að dæmi eru um að heilu
þorpin hafi lent á uppboðsauglýsingum í
Lögbirtingablaðinu.
I menntakerfinu hafa orðið örar breytingar á
síðustu árum og fjöldi þeirra sem leggja stund á
langskólanám fer vaxandi með ári hverju. Þeir
sem vilja halda áfram námi eftir að stúdentsprófi
lýkur verða að leita til Reykjavíkur og þurfa svo
að fá starf við hæfi þegar þar að kemur. Slík störf
finnast ekki úti á landsbyggðinni nema í mjög
litlum mæli og þess vegna sest námsfólkið að í
höfuðborginni. Það er tiltölulega eðlileg ákvörð-
un, þar sem næstum allar opinberar stofnanir og
fyrirtæki sem þurfa á starfskröftum þessa fólks
að halda eru á því svæði. Tilraunir landsbyggð-
arfólks til að stöðva þessa þróun eða snúa henni
við hafa allar verið kæfðar í fæðingu. Nýjasta
dæmið er afgreiðsla stjórnar Byggðastofnunar á
tillögunni um að flytja stofnunina norður.
Það sýnir best skilnings- og áhugaleysi
áhrifamanna á þessum vanda yfirleitt, að í frétt-
um sjónvarpsins þegar niðurstaða stjórnar
Byggðastofnunar lá fyrir, var ekki minnst á hana
einu orði. Þó ættu allir sæmilega greindir menn
að sjá að byggðaröskun í landinu er vandamál
íslendinga allra.
Það er eðlilegt að landsbyggðarfólk sé svart-
sýnt og segi sem svo: Fyrst menn treystu sér
ekki til að flytja Byggðastofnun út á land, hvaða
stofnun á þá að flytja þangað? Spyr sá sem ekki
veit. BB.
^viðtai dagsins.
Fyrirtækið í
stöðugum vexti
- segir Hallbjörn Reynir Kristjánsson,
eigandi Reynis sf. á Blönduósi
í viðtal dagsins er að þessu
sinni mættur athafnamaðurinn
Hallbjörn Reynir Kristjáns-
son, en hann rekur umboðs- og
heildverslunina Reyni s/f á
Blönduósi. Hallbjörn er fædd-
ur og uppalinn á Blönduósi og
því Blönduósingur í húð og
hár.
- Nú ert þú sennilega að fást
við nokkuð sem er alveg eins-
dæmi Hallbjörn, það er að vera
með heildverslun og innflutnings-
fyrirtæki í ellefu hundruð manna
bæ norður í landi. Er þetta ekki
alveg sérstakt?
„Eg veit nú ekki hvort þetta er
neitt sérstakt, en manni finnst nú
samt sárt ef það getur ekki þrifist
slík þjónusta sem þessi úti um
landsbyggðina eins og í þéttbýlis-
kjarnanum syðra.“
- Hvenær fórst þú út í þennan
rekstur Hallbjörn?
„Við Eggert Guðmundsson
stofnuðum fyrirtækið 1975 og ég
vann við þetta sem aukavinnu
með trésmíðunum. Það var svo
ekki fyrr en ’78 sem ég snéri mér
alfarið að þessu."
- Og hvað verslar þú svo með,
svona í aðalatriðum?
„Þegar við byrjuðum þá fórum
við í kínverska sendiráðið og
föluðumst eftir umboðum, og
útkoman varð sú að við fengum
umboð fyrir hjólbörðum. Fyrsta
sendingin kom svo 1976. Svo er
ég með alls konar hreingerninga-
vörur, niðursuðuvörur og sælgæti
svo eitthvað sé nefnt.“
- Og hverjir eru svo helstu
viðskiptavinir Reynis s/f?
„Það eru náttúrlega verslanir í
fjórðungnum og svo ýmis fyrir-
tæki eins og frystihús og slátur-
hús, svo er alltaf eitthvað smá-
vegis annað, eins og pöntunarfé-
lög og þessháttar, en það er
óverulegt.“
- En dekkin eru sem sagt
aðallinn í þessu hjá þér?
„Ja, þau voru það, en ’83 og þó
aðallega ’84 datt það ansi mikið
niður vegna þess hvað dollarinn
var óhagstæður, en á þessu ári er
þetta mikið að lagast þar sem
gengi dollars hefur verið nokkuð
stöðugt."
- Nú heyrði maður talað um
það fyrst eftir að þú fórst að flytja
inn kínversku dekkin að þau
væru miklu ódýrari en önnur
dekk, er það rétt?
„Já, þau voru það, en eins og
ég sagði þá breytti gengi dollars
þessu ansi mikið um tíma, en
núna má segja að þau séu komin
niður undir það sem sóluð dekk
kosta.“
- Svo ert þú með dekkjaverk-
stæði líka, er það hluti af rekstri
Reynis s/f?
„Nei, það er einkaeign mín.
Ég er þar svona eftir því sem tím-
inn leyfir eða hvað mikið er að
gera.“
- Er einhver vöxtur í fyrirtæk-
inu eða hefur það náð þeirri
stærð sem það getur?
„Það er alltaf í vexti. Ég bætti
t.d. við mig ansi mörgum vöru-
flokkum á síðasta ári, og það má
kannski geta þess að það fer allt-
af í vöxt að innflytjendur eða
framleiðendur hafi samband við
mig og óski eftir að ég taki þeirra
vörur. Fyrir nokkrum árum voru
ekki margir sem hefðu sóst eftir
þessum viðskiptum, en nú virðast
menn vera búnir að sjá að þetta
var engin bóla sem sprakk, og þá
fara þeir að fá trú á því sem mað-
ur hefur verið að gera.“
- Þú ert hér í ansi stóru hús-
næði, er þetta eigið húsnæði
fyrirtækisins?
„Já, við byggðum þetta yfir
starfsemina, það sem við-erum í
núna er 240 fermetrar, og svo
eiga að koma tvær hæðir ofan á
þetta svona einhvern tíma í fram-
tíðinni."
- Hvað vinna svo margir hjá
fyrirtækinu?
„Það eru tvö og hálft starf hjá
okkur, dóttir mín vinnur hér
hálfan daginn og svo er hjá mér
maður sem heitir Ari Einarsson."
- Nú er iðulega talað um milli-
liðakostnaðinn í verslun, ert þú
og þitt fyrirtæki þess valdandi að
vörur verða dýrari hér en ella?
„Nei, það vil ég ekki meina,
því að væri ég ekki hér með þessa
þjónustu þá þyrftu þau fyrirtæki
sem ég skipti við að hafa ein-
hvern í því að sinna þeim
pöntunum sem bærust frá þessu
svæði, þannig að það yrði alltaf
einhver sem ynni við þessa dreif-
ingu. Nú svo má nú alveg benda á
það að ef t.d. verslun hér á
Blönduósi þarf að panta vörur þá
getur hún gert það með einu sím-
tali til mín, í stað kannski tuttugu
utanbæjarsímtala. Og varðandi
flutningskostnað frá mér get ég
sagt það að ég tek hann af mínum
umboðslaunum, þannig að hann
leggst ekki á vöruverðið. Þannig
að með því að versla við mig þá
fá verslanir á þessu svæði vöruna
á sama verði og út úr verksmiðju
t.d. fyrir sunnan."
- Én þegar þú ert ekki að
versla eða gera við dekk, hvernig
verðu þá tíma þínum?
„Þá er ég að vasast í kringum
hestana mína, ég er með fimm
hesta og ég reyni að eyða mínum
frítímum í þá. Ég heyja fyrir þá
og svo er endalaust eitthvað sem
þarf að gera þeim til góða, þann-
ig að þó að það sé gott að fara í
útreiðartúr á góðum hesti þá gef-
ur það líka heilmikið að vera
bara að stússast í kringum þá.“
- Ert þú búinn að vera lengi
með hesta?
„Nei, allt of stutt. Ég byrjaði
ekki á þessu fyrr en 1974 og það
er búið að veita mér mikla lífs-
fyllingu."
- Að lokum Hallbjörn, ætlar
þú aftur í trésmíðarnar?
„Nei, ég ætla að vera við þetta,
ég hef alltaf haft áhuga fyrir
verslun og í þessu starfi hef ég
kynnst mörgu góðu fólki, svo ég
held þessu bara áfram.“