Dagur - 05.09.1991, Side 4
4 - DAGUR - Fimmtudagur 5. september 1991
ÚTGEFANDI: DAGSPRENT HF.
SKRIFSTOFUR: STRANDGATA 31,
PÓSTHÓLF 58, AKUREYRI, SlMI: 24222
ÁSKRIFT KR. 1100 Á MÁNUÐI
LAUSASÖLUVERÐ 100 KR.
GRUNNVERÐ DÁLKSENTIMETRA 725 KR.
RITSTJÓRI: BRAGI V. BERGMANN (ÁBM.)
FRÉTTASTJÓRI: KRISTJÁN KRISTJÁNSSON
RITSTJÓRNARFULLTRÚI: EGILL H. BRAGASON
BLAÐAMENN:
INGIBJÖRG MAGNÚSDÓTTIR (Húsavík vs. 41585),
JÓHANN ÓLAFUR HALLDÓRSSON, JÓN HAUKUR BRYNJÓLFSSON (iþróttir),
ÓLI G. JÓHANNSSON, ÓSKAR ÞÓR HALLDÓRSSON,
SKÚLI BJÖRN GUNNARSSON (Sauöárkróki vs. 95-35960),
STEFÁN SÆMUNDSSON, ÞÓRÐUR INGIMARSSON
LJÓSMYNDARI: KJARTAN ÞORBJÖRNSSON
PRÓFARKALESTUR: SVAVAR OTTESEN
ÚTLITSHÖNNUN: RÍKARÐUR B. JÓNASSON, ÞRÖSTUR HARALDSSON
AUGLÝSINGASTJÓRI: FRÍMANN FRÍMANNSSON
DREIFINGARSTJÓRI:
HAFDÍS FREYJA RÖGNVALDSDÓTTIR, HEIMASÍMI 25165
FRAMKVÆMDASTJÓRI: HÖRÐUR BLÖNDAL
PRENTUN: DAGSPRENT HF.
SÍMFAX: 96-27639
Hraða þarf uppbyggingu
Verlonenntaskólans
á Akureyri
Verkmenntaskólinn á Akureyri var settur nú í vikunni. Skóla-
setningin var sérstök að því leyti að nemendur VMA hafa
aldrei verið fleiri í sögu skólans en um 1100 nemendur hefja
nú nám á haustönn. Verkmenntaskólinn á Akureyri er því
langfjölmennasti vinnustaðurinn á Norðurlandi og í hópi
stærstu vinnustaða landsins.
A svo fjölmennum vinnustað er auðvitað mjög mikilvægt
að vinnuaðstaða sé til fyrirmyndar. Því er alls ekki að heilsa
hvað Verkmenntaskólann varðar. Þar er vægast sagt þröngt
setinn bekkurinn enda húsnæði VMA ekki í nokkru samræmi
við nemendafjölda skólans. Enn er fimm byggingaáföngum
skólahússins á Eyrarlandsholti ólokið. Afleiðingarnar eru
m.a. þær að kennsla fer fram í þremur húsum utan hinnar
eiginlegu skólalóðar Verkmenntaskólans og er um einn kíló-
metri milli fjarlægustu húsa. Auk þess er vinnudagur
nemenda og kennara sundurslitinn og mun lengri en hann
þyrfti að vera við eðlilegar aðstæður.
Bernharði Haraldssyni, skólameistara Verkmenntaskólans á
Akureyri, varð tíðrætt um húsnæðisvanda skólans í setning-
arræðu sinni. Hann minnti á að um þessar mundir væru liðin
10 ár frá því fyrsta skóflustungan var tekin að húsnæði Verk-
menntaskólans á Eyrarlandsholti og að í þá daga hefðu
menn átt sér þann draum að ljúka uppbyggingu skólans á
6-8 árum - skóla sem ætlað var að hýsa 650-700 nemendur.
Síðan sagði Bernharð: „Ég veit, að þegar við hófum skóla-
starf fyrir réttum 7 árum, óraði engan fyrir þessum
nemendafjölda og alls ekki fyrir þeim húsnæðisvanda, sem
við höfum verið í alla tíð. Við getum að nokkru sjálfum okkur
um kennt því við tókum þá stefnu í upphafi, og henni höfum
við fylgt, að veita öllum, sem til okkar leita, viðtöku, reyna að
leysa vanda sem flestra. Ég sé hins vegar ekki fyrir mér að
við getum haldið slíkri stefnu áfram nema til komi fleiri hús
á Eyrarlandsholti. “
Á yfirstandandi fjárhagsári fékk Verkmenntaskólinn á
Akureyri einungis 15 milljónir króna í sinn hlut á fjárlögum
ríkisins. Þessir fjármunir hrökkva skammt og með sama
áframhaldi mun taka u.þ.b. tuttugu ár til viðbótar að ljúka
byggingu Verkmenntaskólans! Slíkur dráttur er með öllu
óviðunandi, því langlundargeð nemenda og kennara VMA er
brostið. Bernharð Haraldsson, skólameistari VMA, komst
svo að orði í setningarræðu sinni:
„Nú verður strax, þrátt fyrir allt tal um aukinn sparnað, að
koma til stefnubreyting í uppbyggingu skólans ef við eigum
ekki að neyðast til að fækka nemendum niður í upphaflega
áætlaðan fjölda strax næsta haust. “
í þessum orðum skólameistara felst að ef fjárveiting ríkis-
ins til nýframkvæmda við Verkmenntaskólann á Akureyri
verður ekki stóraukin þegar á næsta fjárhagsári, verður
300-400 nemendum neitað um skólavist að ári. Á því skólaári
sem nú er hafið eru um 85% nemenda VMA búsettir á Akur-
eyri og öðrum sveitarfélögum við Eyjafjörð. Miðað við
óbreytta aðsókn að skólanum næsta haust þyrfti að neita um
200 umsækjendum af þessu svæði um skólavist svo og öllum
umsækjendum sem búsettir eru annars staðar á landinu.
Þetta eru alvarleg tíðindi og ljóst að stjómvöld verða að
taka sig á og hraða mjög uppbyggingu Verkmenntaskólans
á Akureyri. Að öðrum kosti blasir við ill- eða óleysanlegur
vandi að ári. BB.
Við Byggðasafnið í Giauinbæ í
Skagafirði er verið að koma
Áshúsinu fyrir en Áshúsið er
108 gamalt hús frá Ási í Hegra-
nesi. Húsið var flutt í
Glaumbæ sl. vor eftir að búið
var að hlaða undir það grunn
úr grjóti. Áshús er að grunn-
fleti tæpir 100 fermetrar að
stærð og verður gert upp í sinni
upprunalegu mynd. Stefnt er á
að taka húsið í notkun á næsta
ári en þá heldur Byggðasafnið í
Glaumbæ upp á 40 ára afmæli
sitt.
Áshús var byggt á árunum
1883-1886 að Ási í Hegranesi í
Skagafirði af hjónunum Sigur-
laugu Gunnarsdóttur og Olafi
Sigurðssyni með það í huga að
þar risi kvennaskóli. Á þessum
Smiðir frá Trésmiðjunni Borg hf. að störfum við Áshúsið í Glaumbæ.
Fremst á pallinum er Bragi Skúlason, byggingameistari, og fyrir aftan hann
Skúli Bragason og Sigurjón Karlsson. Á efsta pallinum stendur Kári
Þorsteinsson. Mynd: -bjb
Byggðasafnið í Glaumbæ:
Áshúsinu komið í sína upprunalegu mynd
- tekið í notkun á 40 ára afmæli safnsins á næsta ári
tíma var verið að ákveða stað-
setningu kvennaskóla og bænda-
skóla um landið og rétt áður en
Sigurlaug og Ólafur hófu bygg-
ingu hússins var ákveðið að
kvennaskóli kæmi á Ytri-Ey í
Húnavatnssýslu og bændaskóli á
Hólum í Hjaltadal. Þannig varð
aldrei eiginlegur kvennaskóli að
Ási en Sigurlaug og Ólafur voru
lengi vel með námskeið í ýmsum
handiðnum sem voru nijög vel
sótt.
Áshúsið leysir úr
geymsluskorti safnsins
Síðan hefur fjölskyldan að Ási
nýtt húsið sem íbúðarhús og búið
var í því alveg fram á áttunda
áratug þessarar aldar. Á síðasta
ári var ákveðið að koma því fyrir
við Glaumbæ og gera það upp.
Sl. sumar var byrjað að hlaða
grjótveggi undir húsið og því
verki stjórnaði framan af Sveinn
Einarsson frá Egilsstöðum og
starfsmenn hans voru Skag-
firðingarnir Sigurður Helgi Sig-
urðsson, Friðrik Steinsson og
Hans Birgir Friðriksson.
í sumar var byrjað að taka
Áshúsið í gegn að utan og skipta
um klæðningu. Verkið annast
Trésmiðjan Borg hf. á Sauðár-
króki og er stefnt á að loka hús-
inu fyrir veturinn. Síðan á að
gera húsið upp að innan í sinni
upprunalegu mynd nema hvað
bæta þarf við salernisaðstöðu.
Sigríður Sigurðardóttir, rninja-
vörður í Byggðasafninu í
Glaumbæ, sagði í samtali við
Dag að fyrirhugað væri að setja
upp kaffisölu í húsinu fyrir gesti
safnsins auk þess sem leysa á úr
geymsluskorti safnsins. „Gamli
bærinn í Glaumbæ er alls ekki til
þess fallinn að geyma hluti, hann
eyðileggur hluti. Þannig að þeir
þurfa að komast í góða og upp-
hitaða geymslu yfir veturmánuð-
ina. Efstu hæðina mætti svo nýta
sem sýningarpláss fyrir hluti frá
fyrstu áratugum þessarar aldar,“
sagði Sigríður en Byggðasafnið
hefur fengið fjölda liluta, fleiri
en tilheyra gamla bænum.
16 þúsund ferðamenn
komið í Glaumbæ í sumar
Sigríður sagði að Áshús kæmi til
með að leysa mörg vandamál sem
hafa staðið safninu fyrir þrifum
undanfarin ár. „Við höfum ekkert
getað þjónustað ferðamenn og
þarna getum við verið með kaffi-
og minjagripasölu," sagði Sigríð-
ur en stöðugt fleiri ferðamenn
koma við í Glaumbæ að skoða
Byggðasafnið og í sumar hafa
komu um 17 þúsund manns.
Safninu var lokað um síðustu
mánaðamót og núna er það opn-
að eftir þörfum.
Byggðasafnið í Glaumbæ og
endurbæturnar á Áshúsinu eru
fjármagnaðar af Héraðsnefnd
Skagafjarðar en í áætlun er gert
ráð fyrir að endurbygging
Áshússins kosti um 10 milljónir
króna. Við hliðina á Áshúsinu er
kominn grunnur fyrir Gilsstofu
sem er annað gamalt og fornt hús
sem koma á við safnið í Glaum-
bæ. Það er nokkru minna en
Áshús en mjög svipað í sniðurn
og mun hýsa gripi Byggðasafns-
ins. Sigríður sagðist vona að Gils-
stofu verði komið fyrir á næstu
árum, a.m.k. fyrir aldamót! „Það
gerist allt svo hægt í þeim hluta
mannlífsins sem snýr að minja-
vörslu," sagði Sigríður að end-
ingu í samtali við Dag. -bjb
Árleg merkjasöluhelgi Krabba-
meinsfélags íslands um helgina
- félagsmenn K.A.O.N. hvattir til að rétta hjálparhönd við söluna
Árleg merkjasöluhelgi Krabba-
meinsfélags íslands er um næstu
helgi, 6.-8. september. Er þetta ein
af fjáröflunarleiðum félagsins, en
það stendur að mjög öflugu for-
varna- og fræðslustarfi.
Að þessu sinni hefur merki félags-
ins verið útbúið í silfruðu og bláu,
einkar snotru barmmerki, sem fer vel
að bera allan ársins hring. Kostar
merkið kr. 500,- og mun helmingur
af andvirði þess renna til Krabba-
meinsfélags Ákureyrar og nágrennis
(KAON).
Vonumst við til að íbúar við
Eyjafjörð taki vel á móti sölufólki og
eru félagsmenn K.A.O.N. hvattir til
að rétta okkur hjálparhönd við söl-
una. Eru þeir beðnir að hafa samband
við skrifstofu K.A.O.N., Glerárgötu
36, 3.h., eða í síma 27077.
Eins og fram kom í Degi 27. apríl
s.l., þegar kynntur var bæklingur um
krabbamein karlmanna, munum við
fylgja honum eftir með fræðslufund-
um í vetur. Þar flytja erindi og svara
fyrirspurnum sérfræðingur í lyflækn-
ingum og meltingarfærasjúkdómum,
hjúkrunarfræðingur og sérfræðingur
í heimilislækningum á viðkomandi
stað.
Forsvarsmenn karlaklúbba, sem
áhuga hafa fyrir slíkri fræðslu, eru
vinsamlegast beðnir að hafa sam-
band við Halldóru Bjarnadóttur,
hjúkrunarfræðing Krabbameinsfé-
lags Akureyrar og nágrennis á skrif-
stofu félagsins, eða í síma 27077.
Þegar hefur verið ákveðið að halda
slíka fundi, öllum opna í samvinnu
við karlaklúbba á eftirtöldum
stöðum:
í Ólafsfirði og inæta þar Nicholas J.
Cariglia, Halldóra Bjarnadóttir og
Hjörtur Hauksson.
Á Dalvík og mæta þar Nicholas J.
Cariglia, Halldóra Bjarnadóttir og
Þórir Þórisson.
Á Grenivík og mæta þar Nicholas
J. Cariglia, Halldóra Bjarnadóttir og
Friðrik Vagn Guðjónsson.
Þá munum við að öllum líkindum
verða með reykbindindisnámskeið
eftir áramót, ef næg þátttaka fæst, en
að sjálfsögðu verður hægt að fá
persónulega ráðgjöf á skrifstofunni
áfram, eins og verið hefur.
Reglugerð um veiðar
Gefin hefur verið út ný reglu-
gerð um veiðar í atvinnuskyni
og tekur hún gildi 1. septem-
ber nk.
Helstu breytingar frá þeirri
reglugerð sem nú er í gildi eru
þessar:
1. Breyting á leyfilegum há-
marksafla.
2. Nýir banndagar tilgreindir.
3. Heimilt er að veita báti
minni en 6 brl., sem valið hefur
aflahlutdeild, krókaveiðileyfi ef
hann kemur í stað báts sem
dæmdur hefur verið óbætandi
vegna sjótjóns og hann tekinn af
skipaskrá. Önnur tilfærsla milli
kerfa er ekki heimil.
4. Afli sem landað er 1. sept.
nk. eða síðar telst til næsta fisk-
veiðiárs, þó veiðiferð hefjist í
ágúst.
5. Breyting á verðmætastuðl-
um: þorskur 1,00, ýsa 1,17 ogufsi
0,52.
6. Svonefnd 60% stækkunar-
regla sem gildir um nýsmíði er
felld úr gildi. Þess í stað má rúm-
tak nýs skips ekki vera hærra en
rúmtala þess skips sem hverfur úr
rekstri.
7. Bátum minni en 6 brl. er
ekki lengur skylt að skila afla-
skýrslum til Hafrannsóknastofn-
unar. ój