Þjóðviljinn - 19.10.1943, Blaðsíða 1

Þjóðviljinn - 19.10.1943, Blaðsíða 1
JOÐVILJINN 8. argangur. Þriðjudagur 19. október 1943. Þjóðviljinn 8 síðnr! Herðið fjársöfnunina fyrir stækkun Þjóðviljans. Pramlögum í blaðsjóð Þjóð- viljans er veitt móttaka á skrif- stofu Sósíalistaflokksins, Skóla- vörðustíg 19. 234. tölublað. ÞjóðViljinn 8 síðiir! STJÓBNMÁLAFUNDURINN f LISTAMANNASKÁLANUM ANNAÐ KVÖLD. Dýrííðín Olían Mjólkín Þetta eru málin, sem verða "til umræðu á hinum opinbera stjórnmálafundi í Listamanna- skálanum, er hefst klukkan níu annað kvöld. Þetta eru málin, sem'eru um- ræðuefni bæjarbúa þessa dag- ana. Hvernig er hægt að vinna bug á dýrtíðinni? spyrja menn. Allar ráðstafanir ríkisvaldsins í því máli hafa sýnt sig að vera kák eitt. Hversvegna? Vegna f þess að ríkisvaldið og flokkar yfirstéttarinnar vilja ekki fara þær leiðir, sem sósíalistar hafa bent á, — þeir vilja ekki fara þær leiðir af þeim ástæðum, að þær koma að nokkru leyti í bág við pyngju og sérréttindi nokkurra auðborgara. Brynjólfur Bjarnason Brynjólfur Bjarnason mun flytja fyrstu ræðuna á fundin- um annað kvöld og taka dýr- tíðarmálin til meðferðar. Mun hann benda á leiðir sósíalista og sýna fram á hvaða viðtökur þær hafa fengið. Brynjólfur mun einnig ræða um hina nýju vísitölu fyrir landbúnaðarafurð ir, sem mjög hefur verið rædd meðal - allra launþega. Mun hann gera grein fyrir afstöðu sósíalista til vísitölunnar. * Þá hefur olíumálið ekki síður A^akið umtal nú síðustu vikurn- ar. Það hefur nefnilega svo illa tekizt til fyrir auðhringana, sem olíusöluna hafa einokað, að margt hefur komið í dags- ins ljós, er þeir hefðu heldur óskað að væri áfram geymt í koldimmum peningaskápum þeirra. En um leið og ýmislegt um starf þeirra hefu'r afhjúpazt, hefur það sýnt sig hvernig rík- Framh. á 4. síðu. Suður af Krementsúk hefur rauði herinn unnið mikinn sigur, brotizt gegnum varnarlínur Þjóðverja á 45 km. svæði, og tekið 23 bæi og þorp. Rússneskt stórskotalið og fótgöngulið streymir vestur á gresj- urnar, og hrekur þýzka herinn til undanhalds. Framsveitir rauða hersins eru komnar langt vest- ur fyrir Dnépropetrovsk, og sækja nú einnig til borg arinnar að vestan. Er talið að her Þjóðverja þar sé í mikilli hættu. í Melitopol hefur verið barizt látlaust í sex sól- arhringa, og virðist vörn Þjóðverja vera farin að lin- ast. í gær náði rauði herinn miðhluta borgarinnar á vald sitt, og hóf þegar ofsalegar árásir á þýzka liðið sem enn verst í suðurhluta borgarinnar. Rússum tókst að brjótast vest ur yfir Dnjeprfljót • á þremur stöðum í gær, og virðist varn- arlína þýzka hersins við fljótið vera alstaðar rofin. Talsmaður þýzku herstjórnar innar hóf í gær á ný afsakanir fyrir undanhaldi Þjóðverja á austurvígstöðvunum, óg sagði, að á Dnjeprvígstöðvunum væri þýzki herinn að halda undan af herstjórnarástæðum. Stingur þetta mjög í stúf við áróður þýzka útvarpsins undanfarið, sem hefur hamrað á því að varnir þýzka hersins við Dnjepr fljót mundu standast allar árás- ir. Bondðmönnum veitir betur á Itðlíu Bardagar halda áfram á Vol- turnovígstöðvunum á ítalíu, og einnig á austurhluta landsins, og veitir Bandamönnum hvar- vetna betur, en engar stórbreyt- ingar hafa orðið. í. útvarpi frá Moskva segir, að sovétherstjórnin sé í þann veginn aö senda til vígstööv- anna öflugar vélahersveitir og fótgöngulið, er til þessa hafi verið haft sem varalið. Mr Hkt Utan dagskrár í neðri deild Alþingis í gær kvaddi Finnur Jónssoh sér hljóðs og fór fram á það við atvinnumálaráðherra, Vilhjálm Þór, að Alþingi yrði gerð grein fyrir því hvernig uppbætur á innlendar landbún- aðarafurðir skiptust á hvert býli eða hvern bónda á land- inu. Út af þessari fyrirspurn upp- lýsti ráðherrann að. ríkisstjórn- in skipti uppbótum þessum á kaupfélögin samkvæmt útflutn Útgerðarmenn á Ausiurlandh Krefjasi milliliðalausrar olíusó'lu og endurgreiðslu frá plíuféló'gunum „Fundur í Samvinnufélgi útgerðarmanna í Neskaupstað, haldinn 17. október 194Í5, skorar á Alþingi og ríkisstjóm að gera nú þegar þær ráðstafanir sem til þess þarf að samlög eða samvinnufélög litgerðarmanna geti fengið dreifingu olíu í sín- ar hendur án óþarfa milliliða. Ennfremur skorar fundurinn á Alþingi og ríkisstjórn að hlutast til um að olíufélögin og Olíuverzlun íslands h.f. og Shell h.f. endurgreiði útgerðarmönn- um þá álagningu á olíu sem upplýst er að verið hefur of há að undanförnu, samanber yfirlýsingu nefndra olíufélaga." Fjöldahandtökur norskra mennta- manna Sœnska útvarpið skýrir svo frá að 9 prófessorar, nokkrir dósentar og um 40 stúdentar við Oslóháskóla hafi verið hand teknir í sambandi við breyting- ar, er gerðar hafa verið á upp- tökuskilyrðum í háskólann, í þá átt að stjórnmálaafstaða stúdentanna hefði þar úrslita- áhrif. Meðal þeirra, sem handtekn- ir h'afa verið er Magnus Olsen, hinn kuhni vísindamaður í nor- rænum fræðum, Sverre Steen, Framhald á 4. síðu. ingsskýrslu eða afhenti S. í. S. það í heilu lagi, og tæki aðeins kvittanir frá þeim. Þá ítrekaði Finnur beiðni sína um sundur- liðun. Áki Jakobsson þingmaður Siglfirðinga kvaddi sér hljóðs og tók undir tilmæli Finns og og fór ennfremur fram á, að ríkisstjórnin tæki kvittun frá hverjum einstökum framleið- anda fyrir því uppbótafé. sem hann veitir viðtöku. Þegar svo var komið lýst-i ráð herrann því yfir, að það yrði ekki gert, nema Alþingi óskaði þess sérstaklega. Svo sem lesendur blaðsins muna nema uppbætur þessar kr. 15,5 milljónum kr. og það verður að segja, að það er í mesta máta óviðkunnanlegt af ríkisstjórninni að greiða út slíkt fé án þess að heimta sann anir fyrir því, hve miklar upp- bætur' hver bóndi fær. Ríkis- sjóður tekur kvittun hjá hverj- um þeim, er laun þiggur úr1 sjóðnum, og hverjar aðrar greiðslur, og er það með öllu ó- tækt að önnur régla sé viðhöfð þegar svo stórfelldar upphæðir eru greiddar, sem þessar upp- bætur. ' Uppbætur þessar eru greidd- . Framhald á 4. síðu. VINNAN Vinnan, 8. tbl. 1943, er ný- komin út. Jón Rafnsson skrifar um Bandalag alþýðustéttanna og ræðir þar nauðsyn hinnar stétt- arlegu einingar og tilraunir þær, sem gerðar hafa verið til að spilla þeirri einingu. Jón Sigurðss. skrifar: Mennt er máttur, og fjallar greinin um fræðslustarfsemi þá, sem Alþýðusambandið er nú að hefja og nauðsyn fræðslustarf- Framh. á 4. síðu. Þriú \wm fundip Stúkan Verðandi nr. 9 held- ur þrjúþúsundasta fund sinn í kvöld. Sennilega er þetta ís- landsmet, það er ósennilegt að nokkurt annað félag hafi hald- ið svo 'marga fundi á landi hér. Stúkan Verðandi var stofnuð 5. júli 1885, síðan hefur hún starfað látlaust, unnið að því að útbreiða skoðanir bindindis- og bannmanna, og að því að hjálpa ofdrykkjumönnum til að verða aftur að dugandi mönnum, að ógleymdri hinni éilífu hugsjón Góðtemplarareglunnar, „sem er bræðralag allra manna". í bessu skyni hefur stúkan Verðandi haldið fundi í viku hverri eða því sem næst öll þessi ár, og nú eru þeir orðnir 3000. Það er starfsaðferð templara að halda oft fundi og það mun hafa gef- ið félagsskap þeirra styrk og seiglu. Hvers virði er það starf, fyr- ir þjóðfélagið og bæjarfélagið, sem unnið hefur verið á þess- um þrjú þúsund fundum? Það verður ekki metið, björgunar- og umbótastarf verður ekki met Þríhyrningur nýtt verkamannafélag f Rángarvallasýslu Þrettánda þ. m. stofnaði Jón Rafhsson, erindreki Alþýðusam- bands fslands, nýtt verkamanna félag í Rangárvallasýslu. Hlaut það nafnið Þríhyrning- ur. Starfssvið þess nær yfir Hvol hrepp, Rangárvallahrepp og Vestur-Landeyjar> I stjórn félagsins voru þessir kósnir: Guðjón Ólafsson, Syðstu Mörk, formaður; Hermann Sveinsson, Kotvelli, ritari og Guðjón . Helgason, Forsæti, gjaldkeri. Stofnendur voru 22. Félagið samþykkti þegar a stofnfundinum að ganga í Al- þýðusamband íslands.

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.