Alþýðublaðið - 24.07.1971, Blaðsíða 7

ugreinar
útundan
DÁ
áffleggur
id til. að
og auka
taðist þá
ðin kann
Stúlkan
ao mjög
mjög al-
í kappMaupinu um vinniuafíið.
Uppeidi hinna ungu hefur
æ mjeir mótast af aukinu frjáls-
ræðí, segSir Heise. Fólk, sem al-
izt heíur upp við slík skilyrði,
gerir kröfiu til Þess að s'ömu
frjálsræðisreiglur séu í heiðri
hafðár í samfélaginu. Ýmsar
s'tofnanir samfélagsins hafa þeg
ar mætt þœsari kröfu, — stofn
amir eins og t. d. skófer og aðr-
ar opin'berar saimlféHagsstofnan-
ir og einnig atvinnufyrirtæki.
í au©um unga fólksins er her
inn or'ðinn gaimaldags agastofn
uin, sam ekiki veitir það frjáls-
ræðii, sem anivars staðar er að
fá, seigir Heise ennfremur. Og
ungt fólk er andvígt þeim aga-
Fram'h. á hls. 10.
varlega, — svo alvarlega, að
hún lagðist til sunds yfir þver
an Mirsflóann milli megin-
lands Kína og brezku nýlend-
unnar Hong-Kong. Sundið tók
10 klst.
Hún og þrír vinir hennar
flýðu frá smábæ í Kwantung
og gátu falizt fyrir Fögreglunni
í 11 daga á meffan þau brutust
til strandarinnar þaffan, sem
þau lögðust til sunds. Og flótt
inn tókst. Þakka skyldi orðum
Maos. —
LÖGREGLAN HORFÐIA MEÐAN ATTA VORU MYRTIP
um vopnuðu árasarmof
| | Riddaralögreglan í Mexico
City gerði harða árás á mót-
mælagöngu stúdenta. Til að
dreifa henmi notaði lögrieglaji
m. a sérbyggða brynrvarða vagna
sem fluttir höfðu verið inn frá
Frakklandi (framihluti eins silílks
sést til hæigri á myndinni). En
öðru sinni þennan sama dag
hélt lögreglan að sér höndum.
Um 20 þús. vinstri sinnaðir
stúdentar höfðu í það skiptii
efnt til mótmælagöngu, siem attl-
ar lílkur bentu til að fara myndi
friðsaimttega fram Þá íkomu
skyndilega á vetfcvang gráir vöru
bílar og áætlunarbílar og ungir,
óeinkennisbúmir menn, vopnað-
ir skotivopnum og bambusstöf-
um, stukku út úr bifreiðunum.
Þeir réðust þegar í stað á mót-
mæíla'göngu vinstri sinnuðu
stúdentanna og blóðugur bar-
bardagi upphófst. í honum
féllu 8 stúdentanna og a. m. k.
160 særðust. Enginn féll af hin
Það voru samtök hægrisinna,
siem atlöguna gerðu, sagði lög-
riegttustjóri Maxíkóborgar síðar
við blaðamenn. En blaðamenn
og ljósmyndarar, sem viðstadd-
jr voru slagsmátin, höfðu heyrt
menn úr árá&arliðinu ávarpa
'hvem a,nnan liðþjálfa og liðs-
foringja og veittu því atihygtti, að
atilagan var mjög vel skipulögð
eítfir reglum, sem fyttgt er af ber
og ttögreglu. Blaðamjennirnír
iví samnfærðir um, að ár-
ásanhópurinn Ihefur tilWeyrt
stormsveitum mtexíkönsku
leynilögreglunnar.
Sérstakttlega eftirtektarvert
var þó. að viðstaddiir atburðinn
voru um 1000 einkennislldæddir
lögreglulþjónar, sem fylgzt hqfðu
m!eð mótmættagöngunni, og þeir
eklii svo mi-kið sem hreyfðu sig,
þegar árásin var gerð. Horfðu
þeir aðgerðarlausir á allan tím
1i-
alriði eins og t. d. almenn-
ur kosningaréttur, samnings-
og verkfallsréttur, trygginga-
löggjöf, réttarfarslegt öryggi
og jafnrétti þegnanna í sam-
félaginu þessum grundvall-
aratriðum til. Þannig var
reist samfélag hins félagslega
öryggis, sem sumir nefna vel-
ferðarríki og er það vita-
skuld stutt mörgum fleiri
stoðum, en hér hafa verið
taldar, misjafnlega sterkum,
en til samans mynda þær
»n um all- þann grunn, sem samfélag
* óðast að okkar er byggt á.
lýstárlegar
nmálabar- Áfanga náff
,uttu máli Þessu síðara tímablii í bar-
iurstöðum áttusögu verkalýðssinna er
einnig raunverulega lokiff.
Jafnaffarmenn og affrir verka-
lýffssinnar gera sér nú óffam
iráttusögu grein fyrir því. Þaff er í
og stjórn rauninni augljóst, aff svo er.
ar í tvö Samfélagiff sem stofnun er nú
tímabiliff þegar sVo mjög mótaff af
stofna og sjónarmiffum félagshyggju-
- hin fag- manna, aff þar er í rauninni
tt.u —, og litlu hægt viff áff bæta. Lítum
g um leið affeins á okkar eigiff íslenzka
Ikinu aff samfélag. HVaffa ný félags-
samtaka- leg stórVirki hafa veriff unn-
mbýlings- in þar á umliffnum árum og
lokið. hvaffa hugmyndir um slík
sinkennd- stórvirki hafa komiff fram?
a, samtök- Viff höfum jú ávallt veriff aff
a og hin- bæta þaff kerfi, sem samfélag
itt'tilþess okkar er byggt á, en hvaff
n grund- hefur komiff nýtt — og svo
ngu sam- stórváegilegt, aff sköpum
idi heyra skipti, eins og t. d. trygginga-
kerfiff effa verkamannabú-
staffalögin gerffu á sinni tiff,
svo dæmi séu nefnd? Og
fyrir þá, sem aldrei hugsa
um pólitík nema út frá ríkis-
stjórn og stjórnarandstöffu,
hefur einhver tillaga um
slíkt nýtt og tímamótamark-
andi félagslegt stórvirki kom-
iff fram frá stjómarandstöff-
unni s.I. ár, sem ekki hefur
veriff framkvæmd?
Viff getum vitaskuld, og
eigum aff halda áfram aff bæta
og auka þaff kerfi hins félags
lega öryggis og jafnréttis, sem
við búum við. Viff eigum aff
bæta og auka tryggingar,
efla jafnrétti, auka menntun
— styrkja þær félagslegu
stoffir, sem okkar samfélag
stendur á. En viff getum vart
vonast til þess aff finna þar
upp margt nýtt, sem er í sean
hliðstætt þvi og jafn þýffing-
armikiff og þaff, sem þegar er
þar fyrir. Ef menn viffur-
kenna, aff þetta sé rétt, þá
viffurkenna menn um leiff, aff
ákveffnu tímaskeiði sé lokiff.
Orrustan unnin
Annaff er einnig, sem enn
gleggra sýnir okkur fram á,
aff þetta annaff skeiff í bar-
áttusögu verkalýffshreyfingar
og verkalýffssinna er á enda.
r
Pólitísk harátta hlýtur ávallt
aff standa um ákveffin stefnu
atriffi fremur en ákveðin
framkvæmdaratriffi. En engin
harátta getur haldið áfram
eftir aff orrustunni hefur
veriff hætt, eftir aff sigur er
fenginn, og þaff er einmitt
það, sem gerzt hefur.
Kjósendur kvarta yfir þvi,
aff enginn munur sé á stjórn-
málaflokkunum og stefnu
þeirra lengur. Allir vilji þeir
efla tryggingar, auka öryggi,
tryggja jafnrétti. Þessi flokk-
urinn býffur e.t.v. hærra en
hinn í þetta skiptiff og svo
snýst þaff viff í hitt. Sömu
sjónarmiffin um áfrauihald-
andi uppbyggingu hins fé-
lagslega velferffarríkis virðast
því ríkja hjá þeim öllum, —
effa öllu heldur, þau hafa náff
almennri viffurkenningu allra
aðila í samfélaginu. Og þegar
svo er komið er þá ekki sig-
urinn í þessum áfanga þegar
unninn? Er þá ekki ákveðnu
pólitísku stríði lokið? Á þann
veg hafa fjölmargir þegar á-
lyktað, — ekki hvað sízt
jafnaðarmenn bæði hér og
víðar.
Jafnaðarmannaflokkar í
flestum löndum Vestur-Evr-
ópu standa því á tímamótum.
Annað skeiðiff er að baki og
hið þriffja að hefjast. — Og
hver eru verkefnin, sem þar
bíða?
Maðurinn er meginatriðiS
Aðalatriðið í hugsjón jafn-
aðarstefnunnar hefur aldrei
verið ákveðið samfélagskerfi
eða ákveðin tæknileg lausn á
vandamálum samfélagsins. —
Affalatriðið í hugsjón jafnað-
arstefnunnar er maðurinn
sjálfur, lif hans og v elferð,
Þau grundvallaratriði í gerð
samfélagsins, sem jafnaðar-
menn berjast fyrir, eru að-
eins tæki, sem á þarf að
halda svo raunverulegum
markmiðum þeirra um mann-
lífið sjálft verði náð. Slíkar
samfélagsaðstæður þarf að
skapa og þegar það hefur
verið gert tekur næsti áfangi
við, — að nota þær í þágu
þeirrar manngildishugsjónar,
sem er jafnaðarmönnum eitt
og allt.
Lýðræffi er svo náteugt
jafnaðarstefnu að þar verð-
ur ekki á milli skiliff. Mark-
miff jafnaffarmanna er frjáls,
þroskaffur og hamingjusamur
einstaklingur í frjálsu sam-
félagi, sem er skapaff fyrir
manninn. en maffurínn ekki
fyrir þaff. Samfélagiff tryggi
honum fyllstu réttindi er
auki meff honum þroska c
lífshamingju, innræti honum
virðingu og samúff gagnvart
samferðafólki hans nær og
fjær og geri liann aff áhuga-
sömum og virkum þátttak-
anda í málefnum samfélags-
ins, — vitandi um rétt sinn
og áhrif Qg um leiff skyldur
sínar gagnyart sjálfum sér og
öffrum. Affeins á þennan hátt
telja jafnaffarmenn aff únnt >r
sé aff skapa frjálsan og ham-
ingjusaman einstakling, sem
notiff getur þess meff gleffi aff
eiga samieiff meff öffrum.
Affeins tæki til aff nota
Þetta ér markmiff jafnaffar-
manna og til þess aff geta' J
náff því marki hafa þeir skap-
aff samfélög, sem mótuff eru
af sömu grundvallarhugsjón-
NÝTT BARÁTTUTÍMABIL OG NÝ PÓLITÍSK HUGSUN
Laugardagur 24. júIÍ197l I