Atuagagdliutit - 01.05.1995, Side 22

22
Nr. 34 • 1995
7^ag'ap'c/é/'a £/£
GRØNLANDSPOSTEN
Nunarsuarmi toqunartut
ulorianamersaat nakorsaatitut
Piumassuserinngisamik aalariartarnerit inuppassuarnit erloqissutaasartoq
unitsittarpaa
All: Erik Miinster
Bakteria amilimasutut isik-
kulik soqutaarpasinngikkalu-
aqaaq, kisiannili nunarsuat-
sinni toqunartut ulorianar-
nersaraat. Taamaattunit 1
gram-iinnaq angussuit nukit-
tuut 8 millionit toqussutigi-
sinnaavaat. Nerisassallu taa-
maattunik bakteriaqalersima-
tillugit inuup ataatsip bakte-
ria iinngikkaluarlugu ma-
massusaannaa toqussutigi-
sinnaavaa.
Aatsaat bakteria laanna
1793-imi ulorianavissortuu-
soq paasineqarpoq, taamani-
mi Tyskland-ip kujataani
inuit arfinillit pølsimik bak-
teriaqalersimasumik nerisi-
mallutik toqussutigaat. Taa-
maammallu tunillaattartoq
taanna botulinum-bakteria-
mik atserneqarpoq, latine-
risut pølsi botulus-imik taa-
neqartarmat. Kisiannili aat-
saat taamanikkumiit ukiut
100-t qaangiuttut tappinnaal-
iisarneqarpoq.
Tunillaasarnera botulisme-
mik taaneqartarpoq, taama-
tullu nappaateqalernermik o-
qartoqartamera isumaqarpoq
pølsimit toqunartulimmit
napparsimatitaalerneq. Pøl-
siinnaanngitsulli bakteriap
taamaattut amerlitissinnaa-
sarpaat. Assersuutigalugu
qillertuusat imaluunniit aali-
sakkat nammineq angerlarsi-
maffimmi imilitsikkat amer-
liartorfigisinnaasarpaat.
Ukiualunnguit matuma si-
ornatigut sunngiffimminni
aalisartartut skottit arfineq
pingasut aalisariarsimatillu-
git timmussap tiguanik tigu-
lialiaq bakterialik iffiamut
qaqortumut qallersuutigisi-
mallugu toqussutigaat. Aam-
ma Danmarkimi inummik a-
taatsimik taamatut toqussute-
qartoqarsimavoq. Nunarsuaq
tamakkerlugu inunnit 100-t
missaanni ukiumut taamatut
toqussuteqartarput. Pingajo-
rarterutaalli marluk illersuu-
tissamik nakorsarlugit an-
naanneqartarput.
Bakteriat taamaattut toqu-
nartutut timimut sunniuttar-
nerannut pisimasap annertus-
susaa apeqqutaasarpoq. Paar-
lattuanilli botulinum nakuil-
lisarujussuarneqarsinnaavoq,
taamaalillunilu timimut aku-
liukkaluaraanniluunniit nap-
parsimanermik kinguneqar-
titsisinnaajunnaarsinneqars-
innaalluni.
Nakorsaatiliarlu taanna
nappaatinut eqqumiitsunut
massakkumut katsorsarpiar-
neqarsinnaanngitsunut ator-
neqartarpoq. Inuillu taamatut
nappaatilli piumassuserin-
ngisaminnik aalariartarput,
taamatullu nappaateqamertik
erloqissutigisaqaat, inunnul-
lu takunnittunut eqqumiis-
sinnaasarlutik.
Inuit taamatut erloqissute-
qartut dystoni-mik nappaate-
qartutut taaneqartarput. Nap-
paat taanna ilaatigut niaqqu-
mik nikisitseriataarnertut, tu-
Teknisk assistent
Nukissiorfiit Nuummi qullersaqarfiata sanaartornermut immikkoortortaa teknisk
assistentissarsiorpoq.
Sanaartornermut immikkoortortami illoqarfiit pilersaarusiorneqartarput kiisalu
imeqarfiit, kiassaateqarfiit, innaallagissiorfiit sulissutigineqartarlutik innaallagis-
sallu aqqutai ilaartomeqartarlutik.
Suliassat:
Sanaartornermut immikkoortortap suliniutinut attaveqarfinnullu toqqorsiviata
akisussaaffiginera.
Sulianik aqutsinermi qarasaasiamut immersuineq.
Immikkoortortami illussanik titartaasartup ingeniørillu suliakkiissutai, taakkun-
unnga ilanngullugit titartagassat annikinnerit.
Piginnaaneqarfissat:
Teknisk assistentitut ilinniarsimaneq.
Ajornanngippat toqqortanik aqutsinermik misilittagaqareerneq.
Qarasaasiakkut naatsorsuinermik ilisimasaqareerneq iluaqutaassaaq.
Neqeroorutigaavut:
Kalaallit Nunaanni naalakkersuisut aamma Teknisk Landsforbund-ip
isumaqatigiissutaat naapertorlugit akissarsiaqartitaaneq atorfinitsitaanerlu.
Inissaqartitsisoqarsinnaavoq maleruagassat atuuttut naapertorlugit qularnave-
equserneqartussamik akilerneqartartussamillu.
Maleruagassat atuuttut naapertorlugit atorfininnermi soraarnermilu angala-
nermi pequtit ilanngullugit akiliussisoqassaaq.
Sulinngiffeqarnermi angalanissamut ukiumut kr. 14.500,00-nik
tapiisoqartassaaq.
Atorfininnissaq: Piaartumik.
Atorfik pillugu paasissutissat erseqqinnerusut uunga saaffiginninnikkut pis-
sarsiarineqarsinnaapput: Sanaartornermi pisortaq Henrik Lundgaard, tlf. 2 88
00.
Allakkatigut. qinnuteqaat »teknisk assistent«-imik nalunaaqutsigaq kingusin-
nerpaamik 8. maj 1995-imi tigoreersimassavarput, taannalu ataani allassi-
masumut imaluunniit fax. 2 77 00-imut nassiunneqassaaq.
NUKISSIORFIIT
Grønlands Energiforsyning
Pesonaleafdelingen
Postbox 6002
3905 Nuussuaq
Nukissiorfiit/Grønlands Energiforsyning suliffeqarfiuvoq Namminersornerullutik Oqartussanut atasoq,
Kalaallit Nunaanni illoqarfinni 17-ini tamani innaallagissap sarfaanik, imermik kiassarnermillu pilersuisuu-
soq. Sulisoraavut inuit 450 miss. tamangajammik Kalaallit Nunaanniittut. 1993-imi kaaviiaartinneqarsimap-
put 510 mio. koruunit. Maannamut olia kisiat nukissiornermi ikummatigineqarsimavoq, maannali aamma
erngup kuunnerata nukinga iluaqutigalugu innaallagissiortoqalersimavoq 1 mia. kr. missinginik akeqartu-
mik sananeqarsimaslimik Nuummi qaammaqqutit, kiassarnerup il. il. ikummatissaannik pilersuisuusoq.
inik kiviteriataarnertut, kii-
narsoriataarnertut, alleqqu-
nik oqqamillu aalatitseria-
taarnikkut imaluunniit iggi-
arlunnikkut oqalunniapiloor-
nikkullu saqqummertarpoq.
Nappaatip taassuma eqqu-
gaasa ilaat isiminnik eqisar-
titsiuaannartarput, taamaam-
mallu inuttut allatulli uisa-
sinnaanerat eqqorneqartarlu-
ni.
Inuit sooq dystoni-mik
nappaateqalertarnersut ilua-
mik ilisimaneqanngilaq. Si-
ullermik isumaqartoqartarsi-
magaluarpoq nappaat taanna
tarnikkut erloqissuteqarner-
mik peqquteqartoq, annilaa-
ngaleraannimi qisuariapi-
loortarnerit malunnarneru-
lertarmata. Massakkulli na-
korsat amerlanerit isumaqar-
tarput timimi sianiutinik ajo-
quteqarnermik peqquteqar-
tartoq.
Botulinum nakuillisagaru-
jussuaq atorlugu katsorsaa-
nermi nukiit ajoqutillit ima-
luunniit eqqaaniittut kapine-
qartarput. Siullerpaamik inu-
Botulium akuutissaavoq toqunartoq navianarluinnartoq,
cumertunaarlugu pigaanni taaneqartartoq »pølseforgift-
ning«-imik, annikitsumilli pigaanni ajornartorsiutinik
aaqqiissutaasinnaasoq.
Botulium er en meget farlig gift i de mængder, den oftest
forekomme som populært kaldet »pølseforgiftning«, men i
mindre doser kan den løse problemer.
(Ass./foto: Louise-Inger Kordon/1982)
it nakungasut isaasa ujalui
misiligutitut kaporneqarnerat
iluatsitsiffiuvoq, tamatumalu
kingornagut dystoni-mik
nappaatillit taamatut kapor-
neqartalerlutik.
Taamatut nappaatillit ataa-
siakkaat kaporlugit misile-
raaviginerini 90 procentit
iluatsitsiffigineqarput. Kapi-
neqartut nakorsaat taanna
qaammatini pingasuni sivi-
sunerusumilluunniit iluaquti-
gisarpaat. Tamatumalu ki-
ngorna kapineqaqqittarlutik.
Boltulinum-imik katsor-
sarneqarnermi sianiutit ujal-
lunik tassanngaannaq qisua-
riartitsisarnerat unikaallat-
sinneqartarpoq. Kapuulli qa-
qutiguinnaq sakkortuunik ki-
ngunerlutsitsisarpoq.
Dystoni-mik nappaatillit
suli massakkumut pitsaavis-
sumik katsorsaatissaqarneq
ajorput, taamaammallu na-
korsamut immikkut ilisima-
salimmut innersuunneqamis-
saq piumasarisariaqartarluni.
N
U
U
P
K
O
M
M
U
N
E
A
Nuup Kommunea pissarsiorpoq
PlSORTAMIK
Kommunip annoraaminernik mersortarfianut
Nuup Kommuneata annoraami-
nernik mersortarfiani ulluinnar-
ni pisortatut atorfik sapinngisa-
mik piaarnerpaamik isumaqati-
giissuteqarnikkulluunniit suli-
lersussamik inuttassarsiorneqar-
poq.
Piginnaassusissatut
piumasaqaatit:
- aqutsisutut misilittagaqarneq
- qinnuteqartut marluinnik
oqaasillit salliutinneqassapput
- namminersorsinnaaneq
- EDB-mik atuisinnaaneq
- qiimasuuneq
- suliassanut tunngasunik ilisi-
masaqarneq
- naatsorsuuserinermik missi-
ngersuusiornermillu misilitta-
gaqarneq
- suleqatikkuminartuuneq
- isumassarsiullaqqissuuneq
Suliassat:
- mersortarfimmik ulluinnarni
aqutsineq
- pilersuisunut attaveqartarneq
- mersortarfiup tunisassiaanik
tuniniaaneq
- siunnersorti suleqatigalugu
tunisassianik ineriartortitsineq'
- il.il.
Tunuliaqutit:
- mersortarfik atulerpoq 1993-
imi maskiinanik nutaaginnar-
nik atortoqarluni inissisima-
vorlu Industrivej 2-mi, 10-t
angullugit sulisoqarpoq
- annoraaminernik mersortarfik
pilersinneqarsimavoq Nuup
Kommuneanit Namminersor-
nerullutillu Oqartussanit sule-
qatigiilluni ingerlanneqarluni-
lu Nuup Kommuneanit
- pisortaq Pilersaarusiornermut
immikkoortoqarfimmi pisor-
tap ataaniippoq
- piffissami aalajangersimasumi
atorfinitsitsisoqassaaq, ukiut
marluugallartunik
- annoraaminernik mersortarfi-
up siunertaraa ukiut marluk
ingerlaneranni pisortanit ta-
piiffigineqarani ingerlalernis-
saa, tassa imminut ingerlatiler-
nissaa
Akissarsiaqartitsineq atorfinit-
sitsinerlu pissapput Kalaallit
Nunaanni Naalakkersuisut aam-
ma Sulisunik Siulersuisut Kat-
tuffiata S.S.K.-p akornanni isu-
maqatigiissut naapertorlugu.
Atorfik pillugu erseqqinnerusu-
mik paasiniaasoqarsinnaavoq
pilersaarusiornermut immik-
koortoqarfimmi pisortamut Uffe
Sejersen-imut tlf. 2 33 77 lokal
148-mut saaffiginnilluni.
Qinnuteqaat inuttassarsiukkap
normuanik 20/95-imik ilisarnaa-
serlugu soraarummeersimaner-
mut uppernarsaatit nuutinne-
qarnerannik oqaaseqaataasin-
naasunillu imalik Akissarsialeri-
nermut sulisoqarnermullu im-
mikkoortoqarfimmut anngute-
reersimassaaq kingusinnerpaa-
mik 23. maj 1995.
Nuup Kommunea
Akissarsialerinermut
Sulisoqarnermullu
immikkoortoqarfik
Postbox 1005.3900 Nuuk