Ísafold - 15.01.1890, Blaðsíða 1

Ísafold - 15.01.1890, Blaðsíða 1
Kemu> íit a miðvikudögum og laugardögnm. Verð árgangsins (I04arka) 4 kt.; erlendis 5 kr. Borgist fyrii' miðjan júlímánuð. ÍSAFOLD. Uppsögn (skrrfleg) bundin vií áramót, ógild nema komin sjí til útgefanda fyrir l.okt. Af- greiðslust. í Austnrstræti 8. XVII 5. Reykjavík, miðvikutíaginn 15. janúar 1890. Um lorðið megandi og náð andlegri og líkamlegri samgöngur vorar og gufuskipsmálið. | ^ðu°- ~Þa mundu Þeir allir svara einum Eptir Jens Pálsson. VI. Tíminn krefst þess sannarlega, að í eitthvað það sje ráðizt, og framkvæmt með samtaka þreki og alvöru, er hrindi hag allrar þjóðar vorrar fram um verulegt fótmál á framfara- brautinni, og veiti tryggingu fyrir því, aðhún eigi fyrir höndum batnandi tíma, meiri vel- megun og hagfeldari kjör. Geti menn ekki og vilji menn ekki sameina sig um, að koma einhverju því til leiðar, er lypti þjóðarhagn- um á nýtt og betra stig, og sem menn geti bundið eða stutt við vonir sínar um betri framtíð, þá óttast jeg, að tala þeirra, sem fara af landi burtu, verði æ voðalegri og er hún þó allgeigvænieg orðin árlega, ekki sízt síðastliðið ár, sem verið mun hafa eitt hið bezta, sem sögur fara af, bæði til lauds og sjáfar. Að verða samhuga um hvað þetta citthvað •eigi að vera, er skilyrðið fyrir því, að það verði gjört. Eitt er víst, að geti menn komið sjer saman um það, hvað allranauðsynlegast er að framkvæma, landi og þjóð til viðreisn- ar, þá er þetta eitthvað þar með fundið, og enginn efi á, að það er það, sem framkvæma á af allri orku. Jeg held að þetta eitthvað sé einmitt það, að breyta innanlands-samgöngum vorum í annað og betra horf, og skrifa jeg undir það sem merkur útlendingur sagði á þjóðhátíð vorri við nafnkunnan menntamann í Eeykja- vík, en orð hans voru á þá leið : Hið fyrsta, sem hin íslenzka þjóð á að gera, sjer til við- reisnar og framfara er að koma samgöngum •sínum í annað og betra horf ; hið annað, sem hún á að gera, er að bæta samgöngurnar, og hið þriðja, sem hún á að gera, er að bæta samgöngurnar. I li'kum anda hafa margir vitrir og okkur velviljaðir útlendingar við mig talað, en þó allra manna rækilegast hinn góðkunni veg- fræðingur N. Hovdenak, sem er óefað ágæt- lega að sjer nm það, er að samgöngum lýtur, og hefir grandgæfilega raansakað og íhugað, hve heillarík áhrif biráu: miklu samgöngu- umbætur, sem gerðar hafa verið í Noregi á hinum síðari áratugum, hafa haft á land og þj'óð. það er eins átsæðulaust að ætla, að hinir mörgu útlendu menn, sem hingað koma o» u>u samgöngumál vort tala, hafi allir rangt 'yrir sjer, eins og það er ástæðulaust, að ætlast til þess> ao framfarir geti þróast hjer án hinna sömu skilyrða, sem þær hafa þurft á að halda hvervetna annarsstaðar; að ætl- ast til verulegra framfara af samgöngulausri þjóð, það er nærfellt sama sem að heimta kraptaverk. £>ótt vjer getum lagt fyrir alla þjóðmegun- arfræðinga heimsins þá spurningu, hvort samgöngulaust land geti tekið verulegum og eðlilegum framförum, eða hvort þjóð, sem sætir öðrum eins samgöngukjörum, eius og Vjer sætum til þessa dags, geti tekið þrifum, rómi: ómögulegt.— Að þessari niðurstöðu mun öll rannsókn um þetta atriði leiða. En hitt er það, sem íhuga þarf og rann- saka, hvernig vjer eigum að bæta samgöngur vorar svo, að samgönguleysið hepti ekki leng- ur og hindri nálega allar verklegar framfarir. Um þetta ætti hvert mannsbarn á landinu að hugsa með alvarlegasta áhuga, og reyna til að komast á ákveðna skoðun um það. Skoðun mína skal jeg láta i ljósi í næstu blöðum. JL I Bogi P. Pjetursson hjeraðslæknir'. Kveðja. Mál er að kveðja, því komin er stund, kveðja þig allir nú hryggir í lund. Sárt er að missa þig, vinurinn vor ! veik eru hjörtun og þung eru spor. Gott er að vita þig guði þó hjá, gott er að vona þig aptur að sjá. Kveður þig ekkjan, — þú kaldur ert nár, kuidann ei þítt fá hin brennandi tár. Pær hún þig aldregi framar að sjá, finnur ei trúfasta hjartað þitt slá. Grátandi bíður hún, burt er þú fer, brosandi síðar hún fagna mun þjer. Kveðja þig börnin hin kæru, svo nng, — kraptarnir litlir, en byrðin svo þung ! — Skjótfc snerist barnanna gleðin í grát góða þá föðurins heyrðu þau lát. Aptur í gleði snýst æskunnar hryggð; eiga þau föður í ljósanna byggð. Kveðja þig foreldrar kalda við gröf, klökkvir nú skila þeir dýrmætri gjöf ; harmandi skilja við hugljúfan son hafa þó örugga, lifandi von : skjótt líði tíðin og stutt verði stund, stutt þar til aptur þau hljóta þmn fund. Kveðja þig vinirnir, vinurinn kær ! votta þjer ást sína nær bæði og fjær. Gleymdir þú engum: þú gleymast ei skalt; geymast skal minning þín. J>ökk fyrir allt. Launi þjer vinskap þinn, trúmennsku' og tryggð, tryggasti vinurinn ljóssins í byggð. Kveðja þig græddir, er lagðir þú lið, líka þeir sjúku, sem veittir þú frið. Barðist þú ematt sem hetja við hel, hafðir opt sigur, þú barðist svo vel. 1) Jarðaríör hans átti að fara iram í dag. »Sjúkur eg var og þú vitjaðir mín», verða mun talað í dómi til þín. Kveður þig hjerað og heimili nú, hvorttveggja studdir með atorku þú. Eausnarbú trauðlega ríkara sást, risna þín engum nje hjálpsemi brást. Eráðan og frægan þú gjörðir þinu garð. Guð einn er fær um að bæta þitt skarð. Kveðja þig allir, sem kynnzt bafa þjer, kveðjum þig allir með söknuði vjer. Huggi guð alla, sem harma þig nú ; hjálpi guð öllum, sem liðsinntir þú ; styrki guð alla, sem stríða við hel, styðji guð alla, sem berjast svo vel. V. Br. Faxaflóafiskur og vestfirzkur fiskur. / Til þess nú að vanda fisk sinn svo sem framast er auðið, þá þyrfti að hafa almenn samtök í því skyni. 1. Fyrsta skilyrðið er, að kaupmenn við Faxaflóa hætti allri blautfiskstöku ; því eins og fiskurinu optara kemur fyrir, þá er hann er lagður inn blautur, er hann í því ásigkomulagi, að úr honum verður vart gjörð góð vara, því hann er optast fluttur til kaupmanna í pokum, og kremst svo á leiðinni; þar að auki er sumt af honum illa flatt. þó að kaupmenn þvoi þennan fisk eptir að hann er kominn til þeirra, þá stoðar það lítið; því mest af honum er orðið svo kramið og skemmt, og því ekki hægt að ná úr honurn blóði því, er annars mætti vel.—Enn þá verra er, að leggja inn tísk úr salti, því hann getur aldrei fengið rjettan fisklit. Hann verður aldrei öðru vísi en gulur. 2. Allan þann fisk, er fiskimenn salta sjálfir og verka, ætti að þvo í hreinum sjó undir eins og búið er að fletja hann (sjá grein G. G. í Landakoti í ísafold 2. jan- úar 1889). 3. þegar fiskurinn er íekinn úr salti, ætti helzt að skera úr honum alla beingarða, blóðdálka og svörtu himnuna úr þunnild- inu; það kalla sjómenn að plokka fisk- inn. . 4. Mjög er áríðandi, að þvo fiskinn vandlega úr hreinum sjó, eins og bent er á í ísa- fold 8. þ. m., en alls ekki upp úr ílátum, sem sjaldan er skipt um í. 5. Flestir þekkja, að vel þarf að pressa og þurka fiskinn, og því er óþarfi að tala um það hjer að þessu sinni. Eeglur fyrir því er hægt að láta almenningi í tje, ef þess er óskað eða þurfa þykir. 6. Loks ríður á, að geyma fiskinn í góðu húsnæði, eptir að hann er fullverkaður, eins og nýlega hefir verið tekið fram. Ef þessum reglum væri hlýtt, þá mundi sunnlenzki fiskurinn vissulega seljast jafnt hinum vestfirzka; og er vonandi, að menn

x

Ísafold

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ísafold
https://timarit.is/publication/315

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.