Veðrið - 01.04.1965, Side 20

3. mynd.
Skýringar
i lesmáli
þeir einnig myndast í efri lögum loftbreiðunnar og eru þá sérstaklega hættulegir
flugvélum. Ofan þessara skýja, sem nú hefur verið lýst, eru svo hin eiginlegu
bylgjuský. hau myndast þegar loftið stígur upp úr bylgjudalnum í bylgjuhrygginn
og rakinn þéttist. hessi ský eru oft með öllum regnbogans litum, þótt þarna sé
talsvert frost, og stafar það af því, að vatnsdroparnir eru undirkældir, en írjósa
ckki. Sólarljósið sundrast því í dropunum og greinist í Irumliti sína. Skýin eru
oftast vindskafin og skýrt afmörkuð. í þeim er þá engin kvika héldur aðein;
bylgjuhreyfing. Verði loftstraumurinn aftur á móti ójafn, myndast oft skýjatjásui
sitt hvorum megin við bylgjuskýin, og gefa þær vísbendingu um, að þarna sé
kvika í loftstraumnum. Kvikan veldur því aftur á móti, að vatnsdroparnir renna
saman og frjósa, og verður skýið þá Ijóst á lit. f’ar eð ísagnirnar gufa síður upp en
vatnsdroparnir, standa stundum ísnálavendir út lrá bylgjuskýinu, og fylgja þeir
loftstraumnum.
Rannsóknir Bandaríkjamanna virðast benda til þess, að áhrifin frá fjallabylgj-
um nái mjög hátt upp eða allt að því tuttugu og fimm sinnum hæð lrindrunar-
innar. f’að þarf því ekki nema eins km liáan fjallgarð lil jress að áhrifanna gæti
í 20 tli 30 km hæð. Bergeron prófessor I Uppsölum lrefur bent á, að glitský sjáist
stundum frá Stokkhólmi, Jregar djúp lægð er milli íslands og Noregs.
Flugskilyrði í fjallabylgjum.
Eins og áður hefur verið minnzt á, getur verið hættulegt, sérstaklega fyrir litlai
flugvélar að fljúga um þau svæði, þar sem fjallabylgjur hafa myndazt. Hætturnar
samfara fjallabylgjunum eru niðurstreymi, kvika og ísing, auk þess sem hæðar-
mælirinn sýnir oft skakka hæð, og getur sú skekkja numið meira en 1000 letum.
Bylgjur, sem myndast I svo jnirru lofti, að engin ský eru samfara Jreim, geta verið
sérstaklega hættulegar, þar eð lögun skýjanna gelur flugmanninum oft vísbend-
20 --- VEÐRIÐ