Víðir


Víðir - 04.05.1934, Blaðsíða 3

Víðir - 04.05.1934, Blaðsíða 3
V I Ð I R Töluiw íala. Eftir Guðl. Br. Jónsson. Að óg hefi sett „ca." fyrir ,framan þær tölur, sem ég áður hefl uppgefið þýðir: Talan ekki bókstaflega ábyrgst, má muna 5—10% yfir eða undir. Þar sem óg segi að þessum tveim persón- um Valdimar Tómassyni og Guð- rúnu þórðardöttur haff tekist að fá greitt tír bæjarsjóði, „á einn og annan hátt", þá er þar við átt að ég muni sundurliða þessar töl- ur. —'- Þegar ég tók við fátækrafull- trúastarfinu, 26. febr. þ. á., af- henti fyrverandi fátækrafulltrúi mér aðeins eina bók, sem í voru skráðar ávísanir frá 1. janúar þesjsa árs. Ég spuiði samtímis fyrverandi fulltrtía hvort ég ekki gæti fengið eldri bækur hans. Svar hans var, að þær bækur væru einkaeign hans og að hann mundi ekki láta þær af hendi við mig. Þetta ámálgaði ég við hann tvisvar síðar, en fékk ávalt sama svarið. Eins og gefur að skilja kom þetta mér mjög. bagalega. Hinsvegar hefir fráfai atidi fulltrúi aðstoðað mig mjög vel hvað 3nert- ir allar upplýsingar starfanum viðkomandi. M. a. gaf hann mór þær upplýsingar að fru Guðttín Þórðardóttir hefði haft, árið 1933, fyrir síg sjálfa kr. 70,00 í fátækra- styrk á mánuði og húsnæði fyrir kr. 20,00 eða yfir árið kr. 1080,00. Við þerta bætist sjúkrastyrkur kr. 76,50, ljósagjöld, áætluðkr. 43,50. Ennftemur hefir hún fengið og Sjálf kvittað fyrir kr. 300,00, sem meðlagi með barni hennar Jóni S. Þórðarsyni, — að vísu fært Þórði, föður drengsins, fiá Bergi til gjalda hjá bæjarsjóði. Þetta alt samanlegt, verða því kr. 1500,00 — eitt þúsund og fimm hundruð krónur. — En til þess að segja ekki of mikið, og sérstakleg vegna annara mikið mikilvægari mála, hefi ég sett . stafiua „ca" fyrir framan fyrr uppgefnar tölur. Það munu nú vera uppiisnir þeir „siðapostular" sem kenna að uppeldi barna só með takmark- aðri ábyrgð hvað foreldri snertir. Hvað segja nú hinir stóru kenni- rnenn !! I í samábyrgðarfræðum!! ísleifur og Þorsteinn. Er sam- ábyrgð aðeins bundin við kaup- félög? Nær „samábyrgð" borgaranna aðeins til krónu og aura? Ev siðferði og menning eínsk- is virði ? Á hinum venjulega tíma kom Guðiún Þóiðardóttir til mín og bað um sim ákveðna mataiRtyrk. Mór varð ekki nun-ið að oiði við h'-ina en að hún «æti bj^rííHst eins og aðiar og mætti þakka fynr að hafa fritt htísnæði, ljos og með- lag mað bairn sinu, fiá bænum. Nokkrum dðgum siðar kemur G. Þ. til mín og er með vottorð héraðslæknis með sér á þá leið að : „Guðrtín Þóiðardóttir 51 árs Hólmgarði er heilsuveil og þolir ekki erfiðisvinnu eins og heilsa hennar er nú". Þetta vottorð er engin sönnun fyrir því að þessi Guðrún ekki geti unnið fyrir se'r né að hún sé forfallin likamlegur aumingi. Læknirinn vottar aðeins að hún geti ekki, í dag, eða jafnvel á morgun, ef til vill ekki næstu 3 daga, unnið áreynslumikla vinnu. Ég svaraði því G. Þ. að eg tæki ekkí þetta vottorð mjög al- varlega. Jafnhliða gerði ég henni Jjóst að svona vottorð gæti jafn- vel mjög margir fengib, oft á ár'i hjá lækninum. Mér var kunnugt að frú G. Þ. hefir gengið að vinnu hór í Eyjum og haft kaup, sem duglegustu kvenmenn geta fengið. Þess utan hafðí G. Þ. atvinnu víð SíldPisöltun á Siglufirði s.l. sum- ar. | Auk þessa hefir G. Þ. starf- að við Alþýðuhúsið hér, veitingar langt fram á nótt, hreingerningar ef til vill, o. fl. Slika vinnu, sem ég hefi hér minst á að G. Þ, hafi int af hendi, get óg ekki á- litið að neinir líkamlegir vesa- lingar geti framkvæmt. Mér kem- ur þ'ví ekki óvart þótt frtí G. Þ. nafi undanfarið gengið a verka- mannabuxum og unnið að fiskað- gerð. — Ég sný mér því riæst til hér- aðslseknisins, og vil leggja fyrir hann þá spuroingu hvort hann álíti ekki að Guðiún Þórðatdóttir geti séð fyrir sór með vinnu sinni eins og aðrir með likri heilsu og hún heflr. Pyrst ég á annað borð beini orðum til læknisins þá mætti gjarnan taka það fram, að vott- orð sem lögð eru til grundvallar því, hvort veita skuli fátækrastyrk eða ekki, væri allra hluta vegna heppilegast að senda fátækrafull- trtía 'í lokuðu umslagi, þar sem læknirinn gæfi rökstuddar upplýs- ingar um heilsufar styrkbsiðanda. Stí aðferð gæti iosað bæði læknir- inn og fátækrafulltrtíann víð ýmis- leg óþægindi og óþaija tafir. Nokkrum dögum eftir þessa vottorðsherferð sína kemur frtí G. Þ. á fund minn og kraíðist hjalp- ar á ný, því htín hafði ekki bragð- að mat í fjóra sólarhringa og lof- aði eg henni þá að athuga mál hennar. Að afstöðnum við- talstíma mínum gekk ég heim til hennar. Htísið var lokað og mátti ég leita hennar víða um bæinn, fann hana loks uppi í Alþýðuhtísi. Það er vj'st sá eini staður, sem fólk má vinna óáreitt, eða fyrir smánarborgun, svo sem 10—30 aura fyrir klukkustundina. Það kvað vera trtíboðsstafsemi komm- tínista, sem heimilar þessa kaup- ktígun. Guðrún Þórðaidóttir lof- aði að koma b'átt heim, og heim- sötti ég hana þá, en ekki bar henni að ásaka mig þ6 ég tæki vitni með mór. Athugaði ég svo matvælabyigðir hennar og fann ýmisleg matvæli alt samt frekar smálegt. í>ar sat maður að kvold- verði og kom í Ijós að hann hef- ir keypt fæði hjá henni og virt- ist sæmilega á borð borið. Ég spurði þá G. Þ. hvort htín vildi enn i halda f tam að . htín hefði svelt í fj'óra sólarhringa, og bar htín þá fyrir sig að htín hefði mátt svelta fyrir mér. Að at- hugunum mínum afloknum bauðst ég til að láta hana hafa smá ávísun til'ao kaupa fyrir þau mat- væli, sem mór virtist vanta. Vitn- ið, sem með mór vary var Magn- tís Magntísson frá Vesturhtísum. Daginn eftir bauð ;ég Guðrúnu 10f' króna ávísun, senr htín neitaði að taka við. Vitni að þessu er Karl Kristmannsson, Síðan heflr hún átt kost á að fá þessa ávísun hvenær sem htín óskaði, ftá mór. Ntí hefi ég falið lögreglustjóra að athuga allar nánari ástæður G. Þ. og mun það taka nokkurn tíma. Hvað sundurliðun á greiðslum bæjarsjóðs, vegna Valdimars Tórrí- assonar snertir, get eg ntí upp- lýst að stí fjáthæð er yfir 1000 krónur þá tvo mánuði, janúar og febrúar þetta ár. Ntí héfir það komið í ljós að G. Þ. hefir mist af styrk þann tíma, sem htín var í síldarvinnu á Siglufitð s. 1. sumar, og er því alft það íé, sem htín heflr fengið greitt tír bæjársjóði Vestmanna- eyja upp á eyri kr 1361,50. Þetta vissi ég ekki' þegar ég skrifaði fyrri grein mína og hefi því óviljándjilejíð', mér.stærri prð í munn en verá bar. Samkvæmt almennri verslunarvenju um hug- takið „ca" hefi eg gerst sekur um að setja upphæðina of háa, um kr. -2,35. — tvær krónur þrjátíu og fimm aura. — Enn þött geng- ið só tít frá hínni réttu upphæð, kr. 1361,50, þá raskar það engu. Það er jafn.hneikslanlegt að slík styrkgreiðsla geti átt sór stað tír bæjarsjóðr, til fullvinnandiborgara. Lesendum blaðsins til froðleiks, skulu þeir hér með upplýstir um, að hinnimarg umrædda fití Guð rtínu Þórðardóttir hefir verið veitt- ur fátækrastyrkur frá 1. janúar 1928 til þessa dage, sem nemur, allur samanlagður kr. 5426,50 — fimm þtísund fjögur hundruð tuttugu og bex krónur og fimm- tiu aurum. — í þessari upphæð eru ekki talin nein barnsmeðlög, en þau nema, út áf fyrir sig mörg- um þúsundum króna. Guðl. Br. Jónsson. Yandaður barnaYagn til sölu í Höfn. Tækifærisverð. "T" Ttö herbergi og eldhús óskast P. á. v. CTTBREIÐIÐ VlÐI Sundlaugin og börnin. Pramhald. Sigrtín Jónatansdöttir, Breiðh. Guðbjörg Bergmundsd. Stakkh. Árni Guðjónsson, Breiðholti Einilía Eygló Jónsdóttir Hölmi. Guðjón Tómasson, Selalæk : Asvaldur Gunniaugsson Selalæk Karl Símonarson Eyri Gerður Jöhannsdóttir Selalæk Nýr doktor. Með tíðindum má telja það, að ungur Vestmanneyingur hefur nýlega lokið doktorsprófi í stjörnu- fræði suður í | Þýskalandi, með mikilli prýði. Það er Trausti Einarsson, sonur þeirra hjónanna Einars Runólfssonar og Kristínar Traustadóttur, er bjuggu hér á Staðarfelli, og eru flutt til Reykja- víkur fyrir fáum árum. Trausfci gekk hér í barnaskólann og las síðan heima fyrst, en fór síðantil Reykjavikur óg gekk í Mentaskól- ann og tbk sttídentspróf. Pór síðan til háskólans í Göttingen og lagði stund á stjörnufræði, og hélt því námi*síðar áfram : við háskólann í Munchen og þar lauk .hann doktorspiöftuu í vetur. Doktorsrit- gerðin fjallar um rannsóknir á kóronu sólarinnar, og verður gefin títí merku þýsku tímariti. um stjörnufræði. Trausti er enn ungur maður, og hefir alt til þessa stundað'nám eirigöngu og 'er það gleðiefni öllum kunningjum hans að hann hefur náð þessum frama. En ekki hefir hann komist þar sofandi að sigri. Hann hefur fengið að rjá við flesta örðugleika, sem fátœkum námsmanni mæta. En hann hefur ekki látið hugfallast, heldur haldið áfram að settu marki hvað sem tautaði, og áunnið sjálfum sér og föðurlandi sínu sæmd, með vísinda- námi sinu, þar sem ströngustu kröfur eru gerðar; Hugur hans iineigðist snemma að stærðfiæði- námr, og námi yfiileitt, og er gott til þess að vita að hann fekk svalað þeirri löngun sinni. Ntí er eftir að vita hvað ,okkar litla þjóðfélag getur boðið honum við hans hæfi, þvi að ófært eraðnota ekki krafca svo efniíegs manns á réttan hátt. Nóg eru verkefnin óunnin í landinu, annað mál er það hvort slikum manni verður ætlað hæfilegt starf. Hann hefur áunnið sór viðurkenningu hinna vandlátu og dómbæru, með mikilli vinnu og staðfestu við vísinda- iðkanir árum saman. Hann er manna lausastur við skrum og bægslagang nútímans, en glímir í /

x

Víðir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Víðir
https://timarit.is/publication/600

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.