Skutull


Skutull - 01.04.1949, Blaðsíða 1

Skutull - 01.04.1949, Blaðsíða 1
XXVII. árg. 1 vr ib 1 « '{ IHB j « v ^an "1 v ¦ ¦ 1 SKUTULL I II ¦ ¦ VIKUBLAÐ im i 1 1 1 i ¦ I 1 Utgefandi: 1 ¦ ¦ 1 ¦ ! J Alþýðuflokkurinn á Is»firði. ^Hft\ ^^8 £ 1 1 I 1 L j 1 ¦ 1 ¦ 1 Innheimtumaður: &i Aafii ^QM^ AUl ^^B^ «¦*¦¦¦ «HH Haraldur Jónsson Þvergötu 3, Isafirði. IsafjörSur, 1. apríl 1049. 13. tölublaS. Atlaníshafsbandaiagið. Þátttaka íslands ákveðin, Alþingi samþykkti s.l. miðvikudag eftirfarandi tillögu til þingsálykunar, sem ríkisstjórnin bar fram: „Alþingi ályktar að f ela ríkisstjórninni að gerast stofn- aðili fyrir Islands hönd að Norður-Atlantshafssamningi þeim, sem fulltrúar Bandaríkjanna, Belgíu, Bretlands, Frakklands, Hollands, Kanada, Luxemburg og Noregs hafa orðið ásáttir um og þrentaður er sem fylgiskjal með ályktun þessari." > Ályktun þessi var samþykkt eftir sögulegar umræður með 37:13 atkvæðum, en 2 alþingismenn sátu hjá. Skýrsla ráðherranna. Svo sem frá var skýrt í síðasta blaði samþykkti meirihluti mið- stjórnar og þingflokks Alþýðu- flokksins yfirlýsingu þess efnis, að Island skyldi gerast aðili að At- lantshafsbandalaginu, og var Alþ.fl. fyrstur stjórnarflokkanna til að' taka ákveðna afstöðu til málsins eftir heimkomu ráðherranna þriggja frá Washington. Vegna þess, hve skýrsla ráðherranna hef- ur mikla þýðingu, telur blaðið rétt að birta hana í heild, og geta menn lesið hana á öðrum stað í blaðinu. Utvarpsumræður um vantraust. Kommúnistar báru fram í þing- inu vantrauststillögu á ríkisstjórn- ina, og byggðu þeir vantraust sitt, svo sem vænta mátti, aðallega á þvi, að þeir telja Island sýna Sovét- ríkjunum fjandskap með því að ganga í Atlantshafsbandalagið, og kom þetta gréinilega fram í útvarps Umræðunum. I framsöguræðu sinni fyrir vantrausfinú varði Brynjólfur Bjarnason tæplega % af tíma sín- um til að ræða innanríkismál, en öllum hinum tímanum til að verja imyndaða hagsmuni húsbænda sinna í Moskvu. Sérstaka athygli hlustenda vöktú hótanir þessa úti- bússtjóra Bússa í garð pólitískra andstæðinga sinna, sem hann sagði að yrðu meðhöndlaðir sem kvisling ar, og „þurrkaðir út," ef þeir sam- þykktu, að Island skyldi ganga í Atlantshafsbandalagið. Beyndi Brynjólfur þö jafnframt að þvo sig ¦af því, að hafa sagt, að hér mætti skjóta án miskunnar, ef þáð aðeins kæmi Bússum að gagni, og flokks- bróðir hans, Sigfús Sigurhjartarson reyndi að hjálpa honum með því að lesa upp hluta af þessum um- mælum B.B. úr Alþingistíðindum. Ólafur Thors las þá upp framhaldið og sannaði tilvitnunina svo ræki- lega, að kommarnir slepptu sér, og urðu sér til skammar frammi fyrir alþjóð. Bæðumenn stjórnarflokkanna ræddu vantraustið á þeim grund- velli, sem kommúnistar hösluðu, enda þótt þeir viðurkenndu, að ekki væri vanþörf á aö ræða innan- ríkismálin, og boðaði forsætisráð- herra, Stefán Jóhann Stefánsson, umræður um þau í sambandi við afgreiðslu fjárlaga. Er það yfirleitt mál manna, að kommúnistar hafi farið hinar verstu hrakfarir í um- ræðum þessum. Umræður um Atlants- hafsbandalagið. Fyrri umræða um tillögu ríkis- stjórnarinnar fór svo fram á þriðju dag og hófst kl. 10 f.h. í sameinuðu þingi, og stóð til kl. 21 um kvöldið, en var þá vísað til annarrar um- ræðu og utanríkismálanefndar. Um miðnætti skilaði nefndin áliti, og var þríklofin. Að áliti meirihluta nefndarinnar, sem var á þá leið að tillagan skyldi samþykkt óbreytt, stóðu: Asgeir Ásgeirsson, Ólafur Thors, Jóhann Hafstein og Gunnar Thoroddsen. Séráliti skiluðu Her- mann Jónásson og Páll Zóphaníus- son og loks var Einar Ollgeirsson einn um sérstakt nefndarálit. Síðari umræða hófst kl. 10 ár- degis á miðvikudag og lauk um kl. 14,30 með samþykkt tillögunnar, svo sem fyrr greinir. Breytingar- tillögur komu fram frá Gylfa Þ. Gíslasyni og Hannibal Valdimars- syni, Hermanni Jónassyni og Skúla Guðmundssyni, og loks frá Einari Olgeirssyni. Breytingartillögur Gylfa og Hannibals fólu í sér, að nánar skyldi fram tekið, að Islend- ingar væru vopnlausir, vildu hér ekki herstöðvar á friðartímum, og vildu taka Keflavíkurflugvöll í sín- ar hendur. Breytingartillögur Framsóknar- manna voru svipaðs efnis, en fólu auk þess í sér, að þjóðaratkvæða- greiðsla skyldi látin fram fara um málið. Einar Olgeirsson vildi að öll stórveldin yrðu beðin að viður- kenna hlutleysi Islahds, og enn- fremur vildi hann þjóðaratkvæða- greiðslu. Atkvæðagreiðslur. Um vantraustið féllu atkvæði þannig að það var fellt með 37:9 atkvæðum. Með því voru þingmenn kommúnista, en 5 þingmenn úr stjórnarflokkunum sátu hjá: Gylfi Þ. Gíslason, Hannibal Valdimars- son, Hermann Jónasson, Skúli Guð- mundsson og Páll Zóphaníasson. Breytingartillögur þær, við þings ályktunartillögu ríkisstjórnarinnar um þátttöku í Atlantshafsbandalag- inu, er að ofan getur, voru allar felldar með svipuðum atkvæðamun og kom fram við samþykkt tillög- unnar sjalfrar. Þeir, sem endanlega greiddu at- kvæði gegn ályktuninni, auk kommúnista, voru: Gylfi, Hannibal, og Páll Zóphaníusson, en hjá sátu þeir Hermann og Skúli. Árás á Alþingishúsið. Meðan Atlantshafsbandalagið var rætt í þinginu á þriðjudag og mið- vikudag efndu kommúnistar til ó- spekta og uppþota, sem sýndu greinilega, að þeir meintu alvarlega þá hótun sína, að hindra Alþingi með ofbeldi í að samþykkja þátt- töku Islendinga í bandalaginu. Á þriðjudagskvöld söfnuðust 400— 500 manns saman á Austurvelli og í grend. Hópurinn var yfirleitt stilltur, segja sunnanblöðin, nema flokkur ungkommúnista, sem kast- aði eggjum og grjóti í þinghúsið og brutu þar rúður. Einnig voru rúður brotnar í Sjálfstæðishúsinu. Til al- varlegri tíðinda dró á miðvikudag. Boðuðu þá kommúnistar til úti- fundar við Miðbæjarbarnaskólann í nafni Fulltrúaráðs verkalýðsfélag- anna og Dagsbrúnar, án leyfis lög- reglunnar, og mikill mannfjöldi kom saman á Austurvelli. Var meg- in þorri þess fólks þangað kominn að áskorun formanna þingflokka stjórnarflokkanna þriggja, til að standa vörð um friðhelgi Alþingis, gegn ærslasveitum • kommúnista. Ennfremur stóð lögreglan vörð um Alþingishúsið ásamt yaraliði, ©g hafði lögreglan kylfur og táragas að vopnum, en varalið hennar kylf- ur. Margt bendir til þess, að ætlun kommúnista hafi verið sú að hrekja þingmenn frá störfum sínum, en vegna þess viðbúnaðar, sem hafð- ur var, gripu þeir til þess ráðs að dreifa sér innan um mannfjöldann og hófu þeir skothríð að þinghús- inu með eggjum, grjóti og moldar- hnausum. Er þar skemmst af að segja, að lögreglan sá sig tilknúða til að ryðja Austurvöll og nota til þess táragas og kylfur, og munu sviptingar hafa orðið allharðar, því 13 manns urðu að láta gera að sár- um sínum á sjúkrahúsum, og sagt er, að einn lögregluþjónn muni vera höfuðkúpubrotinn en annar mjaðmarbrotinn. Flestar rúður i þeirri hlið Alþingishússins, er að Austurvelli veit, munu vera brotnar og rigndi glerbrotum og kastvopn- um kommúnista yfir þingmenn og starfsfólk í húsinu. Tveir þing- menn eru sagðir hafa hlotið áverka, annar glerbrot í auga en hinn skrámu á hendi. Ný skrílslæti hófust í miðbænum í Beykjavík um kl. 22 á miðviku- dagskvöld, og réðist nú múgurinn að lögreglustöðinni með grjótkasti og sprengjum. Handtók lögreglan nokkra spellvirkjanna, og voru sum ir þeirra með dynamitsprengjur á sér, sem þeir voru hindraðir í að varpa. að mannfjöldanum. Sagt er, að kommúnistaleiðtoginn Stefán ögmundsson hafi stjórnað aðför- inni að Alþingi úr jeppa útbúnum með gjallarhorni. Stóð jeppi þessi B-6156, framan við Hótel Borg og kallaði Stefan fyrirskipanir sinar þaðan til skrílsins. Með þessum aðförum hafa komm- únistar sýnt á sér hið rétta andlit, en þjóðin öll fordæmir ofbeldi þeirra og hina svívirðilegu árás á friðhelgi Alþingis. Þeir menn, sem taka sér samstöðu með slíkum skríl, eru sannarlega ekki öfundsverðir af félagsskapnum. Togaradeilan leyst. Sáttatillaga sú í togaradeilunni er sagt var frá í síðasta blaði hlaut samþykki sjómannafélaganna í Beykjavik, Hafnarfirði, Akranesi, Isafirði, Siglufirði, Akureyri og Seyðisfirði. Utgerðrmenn sam- þykktu tillöguna með 36:9 atkvæð- um. A Isafirði féllu atkvæðin þann- ig að 31 sagði já, en 4 nei. Á fjór- um stöðum var tillagan felld af sjó- mönnum, en hún síðan samþykkt við endurtekna atkvæðagreiðslu uema á Patreksfirði, sem er eini staðurinn þar sem ennþá er ósam- ið við útgerðarmenn togaranna. Tíu togarar eru nú farnir á veiðar og sex til viðbótar fara af stað um helgina. Togarinn Isborg var 18 skipið í röðinni og mun hún því ekki fara á veiðar á ný fyrr en í miðri næstu viku.

x

Skutull

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Skutull
https://timarit.is/publication/626

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.