Brautin


Brautin - 31.05.1929, Blaðsíða 1

Brautin - 31.05.1929, Blaðsíða 1
Ritstjórar: Sigurbjörg Þorláksdóttir. Sfmi 1385. Marta Einarsdóttir Slmi 571. Brautin. Ú tgef endur: Nokkrar konur í Reykjavík. Simi: 491. Afgreiðslan er á Lokasifg 19. Sími 138S. 1. árgangur. Föstudaginn 31. maí 1929. 47. tölublað. Konurnar.og siðgöfgisstefnan. « Siðgöfgisstefnan er fyrsta stjórnmálastefna hér á landi, sem hefir alt annað takmark, en þær stjórnmálastefnur, sem hingað til hafa rutt sér til rúms hér. Þetta er eðlilegt. Hinar stefnurnar eru aliar útlendar að uppruna. Sniðnar með þaríir hinna erlendu þjóða fyrir augum, sem þær hafa fæðst hjá eða þroskast. Þær hafa flestar orðið til nær ósjálfrátt og að litt yfírveguðu ráði. Bornar fram af knýjandi þörfum iiðandi stundar. Þær bera allar keim af því að vera yfiiborðsstefnur, skap- aðar í augnabliks æsingi eða vandræðum. Takmark þeirra er skamt og lágt og miðað við það, að leysa vandræði og þrengingar iiðandi stundar. Þær hafa ekkert það i eðli sínu, sem gefi fulla tryggingu fyrir, að þær séu til frambúðar fyrir þjóðirnar. Allan framgang sinn og fylgi miða þær við það eitt, að sjá eða styðja að verk- legum framkvæmdum og efna- legri afkomu vissra stétta eða Jlokka, og þar með að styðja að þvi, sem i venjulegum skiln- ingi er kallað þjóðarframfarir og þjóðarvelgengni. Vér höfum séð ríkin blómgast og þroskast að mörgu leyti við þessar stjóinmálastefnur. Vér höfum einnig séð þau spillast og tortímast undir handleiðslu þeirra. Fiestar hafa þegar nokkuð verið reyndar, sumar að vísu stuít, adrar mjög lengi, en segfa má, að allar séu þœr búnar að sgna vanmáit sinn i þui, sem er aðal- atriðið fyrir öllum alvarlega hugs- andi mönnum; þær hafa engar þnnu kralt f sér, sem er mest um vert, að geta gert nieimina að betri monnum. Petta er eðlilegt, það er alls ekki þeirra aðal-takmark. Pað er þvi ekki von að þeim takist það, þar sem þœr áiita það ekki sér* lega eftirsóknarvert, og því síður þ«ð efiirsóknarrerðasta al öllu. Hér skilur grundvöll siðgöfgis- stefnunnar og annara stjórn- málastefna. Aðal-markmið sið- göfgisstefnunnar er fyrst og fremst að gera fslendinga að siðferðis- lega þroskuðum mönnum, sem hata það illa, hvar sem það kemur fram, hvort heldur hjá einstaklingnum eða þjóðarheild- inni. Þeir eiga að hata ranglætið. Þeir eiga að hjálpa þeim mest, sem bágast eiga. - Þeir eiga að meta þá mest, sem bestir eru og þeir einir eiga að fara með hin æðstu völd. ÖIl spilling í heiminum kem- ur af siðferðisskorti. Hinir sið- lausu fá mestu að ráða og hinir bestu menn eru oft þjónar þeirra og þrælar. — Enda heimurinn sjaldan viljað gera neitt fyrir sfna bestu menn í ltfanda lífi. Siðlitlir menn ráða blöðum þjóðanna. Þeir ráða stjórnmála- stefnum þeirra og fjármálum öllum. Mönnum er ranglega trúað fyrir hinum æðstu völdum og mestu áhrifum á lif og heill þjóðanna, og þvi aðal-atriði er gleymt, sem eitt getur komið þvi tii leiðar, að blessun hljótist af starfi þeirra. Það er ekki einu sinni spurt neitt um það, hvort þessir menn séu góðir og göfugir menn eða ekki. Það er ekki spurt um hvort stefnur þær, sem þeir styðja, ætli sér eða jafnvel vilji, að mennirnir verði góðir menn eða ekki. Hvnrnlg geta menn vænst andiegra framfara meðan stjOrn- endnr helmxing byguja ekki eiun slnni st»lnnr sínar á öðru en efnalegnm, þjóðenilslegom framloriim'? s Slfkt er alveg óhugsandi. Enginn kann tveimur herrum að þjóna. Ef stjórnmálamenn- irnir telja sitt aðal-hlutverk að auka ríkidæmi og völd þjóðar sinnar, hljóta þeir að láta það sitja á hakanum, sem þeim finst minna um vert, að efla siðferð- islegan þroska þjóðanna. Enda sýnir það sig að marg- ar þjóðir hafa orðið verri þjóðir og spiitari við auðæfasöfnunina Og valda-aukninguna. Hroki þeirra hefir vaxið, óhóf aukist og kúgunarlöngun þeirra orðið að óviðráðanlegri ástríðu, sem jafnvel hefir hleypt ægilegum striðum og styrjöld- um af stað. Þetta er skiljanlegt, þar sem allir kraftar aukast, nema sá, sem öilu á að réttu að stjórna og til góðs að leiða: siðferðis- krafturinn. Hér eram vér kornnir að iiiiiiiiiiiiimiiiinitiiiiiimiiniiiiimirtiimiitiminiiiiii TSý li o iii i ö: Stórt úrval af tvisttaumum frá 0,75 pr. m. Léreft frá 0,75. Golftreyjur frá 7,95. Kvensokkar frá 0,60. Sumarhanskar kvenna. Sumarkjólar frá kr. 5.95. Barnakjólar frá kr. 2,25. Sumarkjólatau. — Hin margeftir-spurðu kvensvuntuefni (silkimarocain) komin aftur, fleiri litir. ATS. Vörur senðar gep pósttröfn brert á lanfl sem Tera sM <[] Versl. B[ri8tínar Sig-ui-Oa.i*cl<Sttir. Sími 571. Laugaveg 20 A. m ** ** «* ÉHgiTmiiiiiniiiiTiiiniiiininiiiiiimiimiiiiiiiiiiiimiir Htirimmimmmimmiiiiiiimimimiimimimmii aðal-atriðinn f hinni nýju sljórnmálantetno, að ge'a sið- i'erðiskraltinn að aflgjafannm í framtíðar-stjórnmálastefnu þj >ðariiinar. Því voldugri, sem mennirnir verða, því betri verða þeir að vera. Því meiri völd, sem þeir fá, auð og ytirráð, þvi moralskari verða þeir að vera. Fólkið álítur alment, að það sé mest um vert, að hinir æðstu stjórnarar séu mælskumenn miki- ir, gáfumenn, dugnaðarmenn og vitsmunamenn, en það er að eins til þvi meiri bölvunar, þvi meira sem stjórnararnir hafa af þessum hæfileikum, ef þeir ekki fyrst og fremst hafa siðferðis- legan kraft i sér til að stjórna þeim. Þetta skilur almenningur ekki enn. Og það er eins og það sé nær ómögulegt, að fá fólk til að skilja þetta. Og þó ætti þetta að vera al- veg augljóst mál. Enda helir veraldarsagan margsýnt það, að þeir stjórn- endur, sem hafa verið gæddir mörgum þessum gáfum og hæfi- leikum i ríkulegum mæli, hafa látið ilt eitt af sér leiða, einmitt af þvi þá vantaði það, sem sið- göfgisstefnan byggir alt á; þá vantaði siðferðiskraftinn, kraft- inn til að vera góöir menn og nota hætileika sina til að gera mennina að betri mönnum. Þess vegna varð lifsstarf þess- ara manna oft mannkyninu til bölvunar. Stjórnmálaferill þeirra óslitinn grimdar- og blóðferill. Frægðarsöngvar-þeirra, kvein- stafir þúsunda. Gleði þeirra og sigrar, sárusta kvaiir miljóna manna. En veslings fólkið dáist jafn blint að þeim samt, enn þann dag i dag. Það skilur ekki, að jafnvel sjálfur djöfullinn getur verið stórmælskur, stórgáfaður, stór- vitur og framúrskarandi dug- legur, en það er alt til hins illa, af þvi hann er ekki góð vera. Og eins er með mennina, þeír geta haft eftirsóknarverða og mikilsverða eiginiegleíka, en það er að eins til ils eins, ef þeir eru ekki fyrst og fremst góðir menn. Þetta vill siðgöfgisstefnan láta fslendinga skilja. Og þess vegna leggur Brautin svo niikla áherslu á, að afla henni fylgis og valda. Brautin vill gera siðgöfgis- stefnuna að rikjandi stjómmala- stefnu i landinu og bún vill að islenskar konur leggi henni alt það liðsyrði, sem þær geta. Konurnar eiga eftir að vinna göfugt og nauðsynlegt starf i stjórnmálalífi þjóðarinnar. Þær eiga að hefja baráttuna fyrir því, að siðgöfgi og mannúð vérði aðal-keppikefli stjórnmálamanna vorra. Þær eiga að kenna þeim, að »mora)linn« er ekki hlægilegur, fyrirlitlegur og einskisvirði í stjórnmálalifi þjóðarinnar eins og margir álíta nú. Hann er hvorki meira né minna en aðal-hyrningarsteinn- inn, sem alt stjórnmálalif vort á að byggjast á. Slik er kenning siðgöfgis- stefnunnar og sannfæring allra siðgöfgismanna. Flestar konur vilja reyna að koma fram til góðs i afskiftum sinum af stjórnmálum þjóðar- innar. Þörf fyrir starf þeirra er mikið. Þær eru farnar að skilja það, að allir góðir kraftar með þjóð- inni mega ekki draga sig i hlé °8 'iggja :l Hdi sínu. Brautin vonar að þær vilji halda ótrauðar út í baráttuna fyrir mannúðar- og siðferðis- þroska þjóðarinnar, þó þær viti að sú barátta verði bæði löng og ströng.

x

Brautin

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Brautin
https://timarit.is/publication/629

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.