Almanak Hins íslenska þjóðvinafélags - 01.01.2005, Qupperneq 79

BJÖRTUSTU FASTASTJÖRNURNAR
Meðfylgjandi skrá nær yfir allar fastastjörnur sem sjást frá Islandi og
eru jafnbjartar Pólstjörnunni eða bjartari. Sólin er talin efst til sam-
anburðar og ljósafl hennar haft tii viðmiðunar í 6. dálki. Með birtu er
átt við birtustig, sbr. bls. 59. Litrófsflokkurinn segir til um yfirborðs-
hita stjörnu og þar með lit hennar. Heitastar eru O og B stjörnur
(bláar), þá A stjörnur (bláhvítar), F (hvítar), G (gular), K (rauðgular)
og loks M (rauðar). Fjarlægð er gefin í ijósárum. Sumar stjörnurnar
eru breytistjörnur og er þá tilgreind mesta og minnsta birta, svo og há-
marksljósafl. Ef um fjölstirni er að ræða og unnt er að aðgreina stjörn-
urnar í sjónauka, er ein stjarnan venjulega langbjörtust og upplýsing-
arnar eiga þá við hana.
,, . Stjörnu- St>arna breidd Birta Lit- róf Fjar- lœgð Ljós- afl Aths.
Sólin -26,8 G 1
Síríus (a í Stórahundi) ... -17° -1,5 A 9 22 tvístirni
Arktúrus (a í Hjarðmanni) + 19° 0,0 K 37 110
Vega (a í Hörpunni) +39° 0.0 A 25 50
Kapella (a í Ökumanni) +46° 0,1 G 42 130 tvístirni
Rígel (þ í Óríon) -8° 0.1 B 800 50000 fjórstirni
Betelgás (a í Óríon) +7° 0,1...1,3 M 400 10000 þrísUrni
Prókýon (a í Litlahundi) +5° 0,4 F 11 7 tvístirni
Altair (a í Erninum) +9° 0,8 A 17 10
Aldebaran (a í Nautinu) + 16° 0,8... 1.0 K 65 150 tvlstirni
Antares (a í Sporðdreka) -26° 0,9 ...1,8 M 400 6000 tvíslirni
Spíka (a í Meynni) -11° 1,0 B 250 2000 tvístirni
Pollux (þ í Tvíburunum) +28° 1,1 K 34 30
Deneb (a í Svaninum) ... +45° 1,2 A 1500 60000
Regúlus (a í Ljóninu) .... + 12° 1,3 B 78 130 þrístirni
Kastor (a í Tvíburunum) +32° 1,6* A 52 50 sexstirni
Bellatrix (y í Óríon) +6° 1,6 B 300 1500
E1 Nath (þ í Naulinu) .... +29° 1,6 B 130 290
Alnflam (e í Óríon) -1° 1,7 B 1300 30000
Alíot (e í Stórabirni) +56° 1,8 A 81 100 tvístirni
Alnítak (t, í Óríon) -2° 1,8 O 1300 30000 þrístirni
Mírfak (a í Perseusi) +50° 1,8 F 500 4000
Dúbhe (a í Stórabirni) ... +62° 1,8 K 125 230 tvístirni
Benetnash (i] í Stórabirni) +49° 1,9 B 100 140
Menkalínan (þ í Ökurn.) +45° 1,9 ...2,0 A 82 90 tvíslirni
Alhena (y í Tvíburunum) + 16° 1,9 A 105 140 tvístirni
Mírsam (p í Stórahundi) -18° 2,0 B 700 6000
Alfard (a í Vatnaskrímsli) -9° 2,0 K 177 390
Míra (o í Hvalnum) -3° 2... 10 M 130 200 tvístirni
Hamal (a í Hrútnum) .... +23° 2,0 K 75 70
Pólstjarnan (a í Litlabirni) + 89° 2,0 F 430 2400 tvíslirni
* í þessu sexstirni eru tvö björt tvístirni, birtustig 2,0 og 2,9.
(77)