Morgunblaðið - 30.09.2016, Side 22
22 MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 30. SEPTEMBER 2016
Þ
ví miður virðist hættunum
fjölga með hverju árinu, og
jafnvel á litla friðsama Ís-
landi þarf að taka öryggis-
málin föstum tökum. Pálmar Þór-
isson, framkvæmdastjóri sölu- og
markaðssviðs Securitas, segir að
hjá íslenskum fyrirtækjum og
stofnunum hafi orðið töluverð vakn-
ing á öryggissviðinu. Auk þess að
koma fyrir búnaði til að varna inn-
brotum og eldsvoðum sé t.d. orðið
algengt að aðgengismálum sé stýrt
með mjög fullkomnum hætti.
Öðruvísi aðgangsstýring
á daginn og á nóttunni
„Við munum öll eftir því þegar
óviðkomandi gátu, ef þeir vildu,
gengið óhindrað inn á nánast hvaða
skrifstofu sem er. Núna er mjög
víða notast við rafrænar aðgangs-
stýringar oghægt að stjórna að-
gangi starfsmanna með ýmsum
hætti. Má t.d. nota hefðbundin að-
gangskort, eða fá aðgang með
snjallsímum og eins hægt að nota
augnskanna eins og fólk þekkir t.d.
úr líkamsræktarstöðvum World
Class. Aðgangsstýringin getur líka
verið breytileg á ólíkum tímum
dags, og t.d. hægt að láta aðgang-
skortið duga á venjulegum vinnu-
tíma þegar annað fólk er í kring,
en biðja starfsmann um að slá að
auki inn kóða ef reynt er að nota
aðgangskort á öðrum tímum dags-
ins. Þannig er komið í veg fyrir að
hver sem er geti fengið aðgang
með korti sem er stolið eða finnst á
víðavangi.“
Aðgangsstýring getur líka verið
hluti af þjónustu við viðskiptavini
og segir Pálmar að tæknin nýtist
t.d. vel á hótelum. Á nýjustu hót-
elum er núna verið að nota snertil-
aust kerfi og þarf gesturinn aðeins
að bera aðgangskort sitt upp að
lásnum á hurðinni til að komast í
herbergið sitt. Sama lykilinn notar
hann síðan til að fá aðgang að öðr-
um svæðum, s.s. að líkamsrækt
hótelsins,“ útskýrir Pálmar. „Í dag
býður tæknin líka upp á það að
vakta notkun herbergjanna í raun-
tíma og sendir lásinn þráðlaus
skilaboð í hvert skipti sem gest-
urinn fer inn eða út. Gagnast þetta
t.d. mjög við herbergisþrif og lág-
markar líkurnar á því að gesturinn
sé truflaður.“
Ósýnileg vöruverndarhlið
Verslanir glíma nú sem aldrei fyrr
við hnupl og rýrnun, og jafnvel að
búðahnuplið sé stundað með skipu-
lögðum hætti. Pálmar segir vöru-
verndarhliðin standa fyrir sínu og
oft séu hliðin líka nýtt sem auglýs-
ingaskilti. Þá má líka koma fyrir
ósýnilegum hliðum við inngang
verslana. Eru þá skynjarar lagðir í
loft og gólf frekar en að stilla upp
lóðréttum hliðum við innganginn.
Merkin sem fest eru á fatnað og
annan varning verða líka bæði full-
komnari og ódýrari með hverju
árinu. „Það getur reynst vel að
nota merki með litahylki sem
springur ef reynt er að fjarlægja
eða brjóta merkið. Við það litast
varningurinn og gagnast ekki leng-
ur þjófinum.“
Gervigreind í myndavélum er
eitt nýjasta verkfærið gegn hnupli
og rýrnun. Þökk sé miklum fram-
förum í myndavélatækni er nú
hægt að nota myndavélar til að
vakta hegðun fólks innan og utan
fyrirtækja. „Með því að greina
upplýsingarnar sem berast úr
myndavélunum má til dæmis gera
hitakort af versluninni til að greina
hvar fólk er mest á ferðinni. Utan-
dyra getur gervigreindin m.a. gert
greinarmun á hvort bíll eða maður
er á myndinni og t.d. látið stjórn-
stöð vita ef t.d. hópasöfnun ein-
staklinga á sér stað eða bíll stað-
næmist í of langan tíma á
vaktsvæði myndavéla. Er þá hægt
að láta starfsmann skoða málið
nánar.“
Fylgst vandlega með
framkvæmdasvæðum
Betri myndavélar og gervigreind
þýðir líka að hægt er að vakta bet-
ur svæði sem áður var erfitt að
sinna. Nefnir Pálmar t.d. bygging-
arsvæði þar sem verkfæri og ýmis
minni tækjabúnaður gæti freistað
þjófa. „Upplausnin úr myndavéla-
búnaðinum er orðin það góð að
jafnt að degi sem nóttu er hægt að
sjá hvort einhver er á ferli. Ef
kerfið greinir að manneskja hefur
farið inn fyrir girðingu er hægt að
tengja stjórnstöð við gjallarhorn á
staðnum og biðja viðkomandi að
hafa sig á brott.“
Pálmar segir að mannlegi þátt-
urinn sé sá mikilvægasti í öryggis-
málum fyrirtækja og leggur Sec-
uritas mikla áherslu á að bjóða upp
á ýmiss konar þjálfun og námskeið
þar sem má t.d. læra rétta meðferð
slökkvitækja, skyndihjálp og við-
brögð við þjófnaði. „Það er t.d.
hægara sagt en gert að koma auga
á búðaþjófnað og vita hvernig á að
bregðast við með öruggum og lög-
legum hætti þegar þjófurinn er
gripinn glóðvolgur.“ ai@mbl.is
Eitt er að verjast þjófum og annað
að huga að eldvörnum. Pálmar
segir eldvarnarkerfi verða sífellt
fullkomnari og þannig geti nýj-
ustu skynjarar gert greinarmun á
ýmsum ögnum í loftinu og séu
síður líklegir til að senda fölsk
skilaboð um mögulegan reyk.
Sjálfvirk slökkvikerfi eru einnig
notuð í auknum mæli til að
slökkva elda. „Til að mynda er í
flestum tilfellum gerð krafa frá
yfirvöldunum um að sjálfvirk
slökkvikerfi séu í eldhúsháfum á
veitingastöðum. Í lokuðum rým-
um sem hýsa viðkvæman búnað á
borð við tölvukerfi eru gjarnan
sett upp sjálfvirk slökkvikerfi sem
virka þannig að efnablöndu er
dælt inn í rýmið þar sem eldurinn
logar og hefur hún þau áhrif að
súrefnisinnihaldið minnkar niður í
13%. Er það nóg til að kæfa eld-
inn en er ekki hættulegt fólki sem
er inni í rýminu, og veldur heldur
ekki skemmdum eins og t.d. ef
kveikt væri á vatnsslökkvikerfi.“
Öryggistæknin fer stöðugt batnandi
Gervigreind lætur vita ef
eitthvað grunsamlegt
sést í myndavélakerfinu.
Lásarnir á hótelher-
bergjum geta sagt
ræstifólki og móttöku
hvort gesturinn er
fjarverandi eður ei.
Morgunblaðið/Golli
Vakandi „Upplausnin úr myndavélabúnaðinum er orðin það góð að jafnt að degi sem nóttu er hægt að sjá hvort einhver er á
ferli,“ segir Pálmar Þórisson hjá Securitas. Tölvutæknin tekur virkan þátt í að vakta fyrirtækin.
Morgunblaðið/Styrmir Kári
Forvarnir Miklu skiptir að brunavarnirnar séu í lagi. Nýjustu efni kæfa eldinn án vatns.
Morgunblaðið/RAX
Gripinn Þeir sem hnupla úr verslunum virðast verða æ kræfari og stórtækari.
Eldurinn
slökktur á
öruggan hátt