Norðurslóð - 26.03.2015, Qupperneq 3

Norðurslóð - 3
Tónlistarskóli Dalvíkur í fímmtíu ár
Glefsur úr söguannál Þórarins Hjartarsonar á afmœlishátíð skólans
Laugardaginn 7. mars sl. var afmælishátíð haldin í tilefni 50 ára
afmælis Tónlistarskóla Dalvíkur en skólinn hóf starfsemi í janúar 1965.
Á meðal atriða á hátíðnni var samantekt Þórarins Hjartarsonar á sögu
skólans. Norðurslóð sem lætur sér enga sagnfræði í Dalvíkurbyggð
óviðkomandi fékk leyfi til að birta glefsur úr samantektinni.
1964 í nóvember er
stofnaður Tónlistarskóli Dalvíkur.
Frumkvæðið tekur nýstofnuð
Tóniistardeild Svarfaðardals og
Dalvíkur. Kosin er skólastjóm
eða skólanefnd: Formaður hennar
er Jóhannes Haraldsson, Ámi
Gestur Hjörleifsson
Amgrímsson gjaldkeri og Stefán
Snævarr ritari. Þetta er kraftmikil
stjóm sem mun starfa óbreytt næstu
10 árin. Það liggur strax fyrir að
fyrsti kennari hins nýja skóla verður
Gestur Hjörleifsson, organisti í
kirkjunum hér allt síðan 1928 og
stjómandi Karlakórs Dalvíkur frá
stofnun hans 1960.
1965 Skólinn hefur starfsemina
í janúar. Gestur er eini kennari
þann vetur, kennir á Dalvík og
Húsabakka. Jafnframt lætur hann
gmnnskólabömin syngja. Kennd
er píanótónlist en á Húsabakka er
ekkert píanó svo píanótónlistin
er kennd á harmóníum. Mestallt
hljóðfæranám tónlistarskólanna
í landinu miðast við píanó. Að
vísu er annað hljóðfæri nú miklu
meira áberandi í dægurtónlistinni,
nefnilega gítarinn. I hitteðfýrra
gaf hljómsveitin The Beatles frá
Liverpool út fyrstu stóm plötu sína
og gerði allt vitlaust og hljómsveitin
The Rolling Stones gaf út sina
fyrstu einmitt á stofnári skólans, í
fyrra. En þessi tónlist flokkast að
svo komnu máli undir „garg“ svo
ekki stendur til að kenna á gítara
í Tónlistarskóla Dalvíkur. Gestur
Hjörleifsson þykir nokkuð strangur
og nákvæmur hljóðfærakennari
en léttara er yfir söngtímunum hjá
honum.
Eftir þennan fyrsta vetur er
ákveðið að bæta við kennara.
Um haustið er ráðinn til kennslu
fngimar Eydal, hinn vinsæli
danshljómsveitarsjóri á Akureyri,
en Gestur er nú titlaður „skólastj óri“.
Keypt er rússneskt píanó til skólans
á Dalvík. Þeir Gestur og Ingimar
kenna tveir tvo næstu vetur - á
píanó og orgel. Nemendumir em
á 4. tuginn. Ingimar kennir nú
sönginn í Dalvíkurskóla en Gestur
á Húsabakka. Ingimar kemur á
Skódanum frá Akureyri þegar
fært er og borðar hjá Jóhannesi
Haralds og Steinunni, en Gestur
ekur á Willis-jeppa sínum fram
í Húsabakka og breiðir jafnan
ullarteppi yfir húddið og vélina
meðan hann stendur þar við orgelið
og kennir.
1969 Þennan vetur og tvo
næstu starfar Hannes Arason
við skólann og æfir lúðrablástur
á hljóðfæri sem Lionsklúbbur
Dalvíkur hefur gefið skólanum.
Hannes sækir þessa vinnu frá
Akureyri í miklum snjóþyngslum,
keyrandi á Landrover-jeppa sínum
sem var erfitt sökum snjóþyngsla.
Hannes er mjög þungur maður
og Landroverinn sígur niður
vinstra megin. En hann stofnar
litla lúðrasveit sem marserar 17
júní 1971, spilandi ættjarðarlög,
frá Bamaskólanum og út á
Kaupfélagstún.
1972 Dalvíkurhreppur gerir
samning við Kára Gestsson um
styrk vegna 3 ára náms í Englandi,
en á móti skuldbindur Kári sig að
námi loknu til að starfa a.m.k. 5 ár
við Tónlistarskóla Dalvíkur.
1975 Um vorið er gefinn
út hljómplatan Svarfaðardalur
með Karlakór Dalvíkur undir
stjóm Gests. Um haustið kemur
svo Kári Gestsson til starfa við
skólann sem skólastjóri, en Gestur
verður þá óbreyttur kennari.
Kári hefur fjölbreytt áform um
skólastarf, meðal annars s.k.
bamamúsíkkennslu, hópkennslu
í tónfræði og bamakór. Fyrir
bamamúsíkkennsluna er keypt
hljóðfærasett, flautur, litlir
sílófónar, kastanettur, munnhörpur
og bjöllur.
1977 I október er stofnaður
blandaður kór, Samkór
Dalvíkur, undir stjóm Kára
Gestssonar. Bergþórshvoll, salur
Kiwanismanna, hefur fengist
leigður til tónlistarkennslu auk
aðstöðunnar í Ungó og Víkurröst.
Pantaður er flygill. Það er gert í
nafni Tónlistarskólans til hagræðis,
uppá skjótari afgreiðslu og von um
eftirgjöf á tollum, en án vitundar
skólastjómarinnar. Eiginlegur
aðstandandi flygilkaupanna er sk.
Tónlistarfélag Dalvíkur, nýstofnað.
Rausnarleg upphæð barst féiaginu
frá fjölskyldu Snorra Sigfússonar
sem áður hefur gefið skólanum
gjafir. Flygillinn er keyptur og
settur í Víkurröst.
1979 Nú rætist nokkuð
úr húsnæðismálunum. Tón-
listarskólinn fær stóraukið
kennsluhúsnæði í gamla
læknishúsinu í Gimli, þrjú lítil
herbergi á neðri hæðinni. Þetta
býður upp á talsvert fjölbreyttari
kennslu. M.a. hefst nú gítarkennsla.
Þennan vetur fer tala nemenda upp
í 55. Jafnframt fer Rögnvaldur
Skíði, nýr skólanefndarfonnaður,
í bygginganefnd nýs gmnnskóla
á Dalvík því fyrirhugað er að
Tónlistarskólinn fái pláss í
komandi nýbyggingu þegar hún rís
eftir nokkur ár. Rúnar Georgsson
saxófónleikari er ráðinn til að
kenna flautuleik og málmblástur
svo lúðramir komast aftur í gagnið.
1982 Þungt er fyrir fæti.
ítrekað er auglýst eftir skólastjóra
en í miðjum september hefur
það enn engan árangur borið.
En í septemberlok nær Heimir
Kristinsson símsambandi við ungan
mann í Englandi, Colin Virr, og
ræður hann eftir hálftíma samtal.
Áður en hann kemur er keyptur nýr
Petroff flygill, af Braga Stefánssyni
héraðslækni, nýfluttum til Dalvíkur,
sem kom flyglinum ekki inn í húsið
sitt. Flygillinn fer nú inn á Gimli.
Colin Virr sem er aðeins 21 árs
gamall kemur ekki til starfa fyrr
en í nóvember. Þegar hann kemur
setur hann strax mikinn kraft í
starfið. Keypt er píanó í viðbót við
flygilinn nýja svo píanókennslan er
á grænni grein. Auk þess er kennt
á þverflautu sem er aðalhljóðfæri
Colins, blokkflautu og gítar.
1984 Antonía Oganovsky frá
Liverpool kennir hér söng og fleira.
Colin stofnar barnakór en Antonía
stjómar Karlakór Dalvíkur. I
dalnum er Samkór sóknanna einnig
öflugur undir stjóm Olafs á Hvarfi.
Kórstarf byggðalagsins er því með
blóma.
1985 Gestur Hjörleifsson lætur
af kennslustörfum um vorið, á 77.
ári, eftir 20 ára samfellt starf við
skólann.
1988 Roar Kvam hættir
störfum eftir tveggja ára stjómun
en Hlín Torfadóttir úr Reykjavík
er ráðin skólastjóri. Hún kennir
á píanó, harmonikku o.fl auk
tónfræði.
I nóvember erGesti Hjörleifssyni
haldin veisla í tilefni 80 ára afmælis
hans. Þar upplýsir hann að hann hafi
farið nauðugur í orgelnám forðum
daga, sig hafi alla tíð dreymt um
að læra frekar á fiólínið sem hann
spilaði á fyrir dansi á unglingsárum
norður í Fljótum.
Hlín Torfadóttir hætti skólastjóm
árið 2007 eftir 19 ára stjómun. Þá
tók við Kaldo Kiis frá Eistlandi sem
áður hafði starfað á Laugum í sex
ár. Nú stýrði hann Tónlistarskóla
Dalvíkur í fimm ár til 2012. Kaldo
er básúnuleikari að mennt en kona
hans Margot Kiis er söngvari
sem kenndi einnig við skólann.
Kaldo sagði í viðtali að sér fyndist
menningarlíf í sveitum og dreifbýli
merkilegt fyrirbæri á Islandi, en í
sínu landi væri menningarlífið að
mestu bundið við borgir.
Árið 2012 tók Ármann
Einarsson við stjóminni og hafði
hana með höndum út árið 2013.
Þá hætti hann skólastjóm á
miðjum vetri. I framhaldi af því
var gerður samstarfssamningur
við Tónlistarskóla Fjallabyggðar
og skólastjóri hans Magnús G.
Olafsson tók við skólastjóminni hér,
en Þorvaldur Eyfjörð Kristjánsson
var skipaður deildarstjóri
Tónlistarskóla Dalvíkur.
Á síðustu áratugum hefur
Dalvíkurbyggð getið sér orð sem
uppsprettulind tónlistarfólks.
Nefna má stjömur eins og Friðrik
Omar Hjörleifsson og Eyþór
Inga í því samhengi. Vart þarf að
taka fram að þeir stunduðu báðir
nám við Tonlistarskóla Dalvíkur.
Það gerði líka Öm Eldjám hinn
eftirsótti gítaristi frá Tjöm. Þekktir
músíkantar í alvarlegri geiranum
útskrifaðir frá Tónlistarskóla
Dalvíkur eru Kristján Karl Bragason
píanist'i á Suðumesjum og Ella Vala
Ármannsdóttir hornleikari, bráðum
á Böggvisstöðum.
Tónlistarskóli Dalvíkur er 50
ára. Eigum við ekki að segja að
hann myndi á sinn hátt grundvöllinn
undir tónlistarlífinu í þessu
tæplega 2000 manna byggðarlagi
norður undir heimsskautsbaug?
Það er þá merki um gott starf á
þessum 50 árum að tónlistarlífið
í Dalvíkurbyggð er ríkt, auk þess
sem vaxtarspírurnar sem skólinn
hlúir að blómgast og berast vítt
um landið. Ekki skal þó leggja árar
i bát því svo er að sjá að hlutverk
tónlistarinnar í samfélaginu verði
stærra með hverjum áratug sem
líður.
Hvað ætlar þú að verða vinur
þegar þú ert orðinn stór?
Þessari spurningu skaut itpp í huga mér þar sem
égsat á annars ágætum íbúafundi í Arskógarskóla þar
sem fundarmenn voru meðal annars spurðir hvortþeir
gœtu hugsað sér að börn eða barnabörn þeirra myndu
starfa við það að klippa niður skip og skola olíutanka.
Min jyrsta minning um draumastarfið er þegar ég gaf
það út að ég œtlaði að verða prestur til að geta jarðað
mömmu þegar hún myndi deyja, móðurástin átti sér
engin takmörk og á elcki enn þótt þessi draumur hafi
nú rjátlast af mér þegarfram liðu stundir. Rétt undir
tvítugt var ég í svipuðum sporum og mörg ungmenni
ent eflaust í í dag, ég vissi ekki alveg hvað ég vildi
verða og í stað þess að fara í skóla bara til aðfara i
skóla þáfór ég út á vinnumarkaðinn og sinnti ýmsum
störfum. Eg vann í fiskvinnslu, málaði hús, vann sem
hafnarverkamaður og sem vaktmaður I framleiðslu
hjá Sœplasti. Þarfann ég loks jjölina mína og ákvað
að þetta vœri vinnustaður sem ég myndi gjarnan vilja
vinna á í framtíðinni. I fyrstu fannst mér œðislegt að
vera á vöktum, geta sofið þegar aðrir vöktu og vakað
þegaraðrirsváfu. Tekiðþátt íaðframleiða hágœðavöru
fyrir kröfitharða viðskiptavini. Þegarfram liðu stundir
fór mig að langa til að takast á við önnur verkefni,
draumastarfið var að verða framleiðslustjóri og taka
þátt I að leiða jj’rirtœkið áfram inn í framtíðina. Ég
sinnti áfram framleiðslustörfum um nokkurt skeið en
gekk svo menntaveginn til að bœta þekkingu mína
og hœfni til að takast á við draumastarfið. Samhliða
námi hélt ég áfram að vinna sem hafnarverkamaður
og i framleiðslu Sœplasts og í dag sé ég ekki eftir
einni einustu klukkustund af þeim tíma sem ég sinnti
þessum störfum, i mínum huga voru þau mikilvœg og
ekkert til að skammast sín fyrir. En ajhverju skyldi ég
hafa farið að velta þessum hlutum fyrir mér sitjandi
á ibúafundinum? Jú, spurning Jökuls Bergmanns,
frumkvöðuls og framkvœmdastjóra eins af mörgum
frábœntm jyrirtœkjum I Dalvíkurbyggó, minnti mig
á svipað atvik frá öðrum fttndi jtar sem til umræðu
var fyrirhuguð stofimn Menntaskóla viö utanverðan
Eyjajjörð. Einn af fulltrúum ferðaþjónustunnar á
þeim fundi fann sig knúinn til að koma því á framfœri
að menntastofnun við utanverðan Eyjafiörð œtti ekki
að vera uppeldisstöð fyrir framleiðshistarfsfólk i
Sœplasti, það vœri ekki framtíðarsýn sem foreldrum
hugnaðist. Égfór því að velta því jyrir mér hvort þetta
vœri virkilega algengt viðhorf I ferðaþjónustunni, að
iðnverkastörf séu á einhvern hátt óœðri þeim störfum
sem fólk í ferðaþjónustu sinnir? Eigi veit ég það svo
gjörla en hitt veit ég að það er engin skömm að því
að sinna framleiðslustörfum, vinna í fiskvinnslu, þrífa
hótelherbergi eða keyra með túrista um landið og
þaðan af síður er skömm að því að sinna sorphirðu
eða endurvinnslustörfum. Ég get alveg séð börnin
mín fyrir mér sinna einhverjum slíkum störfum á
lífsleiðinni en það er ákvörðun sem þau munu taka
ekki ég. Þeir sem telja sig hafa efni á að tala niður
til verkamannastarfa t.d. í framleiðslufyrirtœkjum og
endurvinnslu œttu að velta því aðeins fyrir sér hvernig
þeirra daglega líf gengi fyrir sig ef ekki vœru til þessi
störf. Að þessu sögðu vil ég taka það fram að ípistli
þessum felst engin afstaða til þess hvort starfssemi
TS-Shipping eigi erindi við Dalvíkurbyggð. Til að
svara þeirri spurningu tel ég mikilvœgt að frekari
upplýsingar liggi fyrir og að hlustað verði á sjónarmið
ibúa Hauganess sem munu vœntanlega verða fyrir
mestum áhrifum af þessu fyrirtœki ef af verður. Ég skil
áhyggjur þeirra mœtavel.
Daði Valdimarsson