Vinnan - 01.04.1992, Blaðsíða 10

Straumsvík
Dr. Christian Roth, forstjóri ÍSAL, um stöóu álversins:
Sparnaður
og aukin
framleiðsla
-Tap á rekstri álversins í Straums-
vík nam 1,4 milljörðum króna í fyrra
og það stefnir í meira tap á þessu
ári. Nú er það um 40 milljónir króna
á viku. Til að mæta tapinu og á-
framhaldandi lágu álverði hefur ver-
ið gripið til margs konar ráðstafana
til sparnaðar og hagræðingar í ál-
verinu. Reynt er að skera niður
kostnað hvar sem því verður við
komið um leið og framleiðslan er
aukin til að hagræða í rekstrinum.
-Því fer víðs fjarri að við einblínum
einungis á launakostnað í því sambandi,
sagði dr. Christian Roth, forstjóri ÍSAL, í
samtali við Vinnuna. Hann er doktor í
eðlisfræði og tók við forstjórastöðu
ISAL fyrir þremur árum en stýrði áður
álverksmiðjunni í Essen í Þýskalandi.
-Þetta er eitt af fáum fyrirtækjum á Is-
landi sem ekki hafa gripið til þess ráðs
að segja upp starfsfólki. Hins vegar höf-
um við ekki framlengt starfssamninga
við fólk sem hefur verið ráðið hingað til
starfa tímabundið og ekki ráðið í öll störf
sem hafa losnað. En mig langar til að
minnast á örfá atriði af þeim ráðstöfun-
um sem við höfum gripið til í spamaðar-
skyni.
Spörum flutningskostnaö
Frá síðustu áramótum greiðum við
flutningskostnað á útfluttu áli aðeins til
tveggja hafna erlendis, Rotterdam og
Hull. í fyrra greiddum við hins vegar
flutningskostnað heim að dyrum kaup-
enda. Þetta hefur mikinn sparnað í för
með sér. I öðru lagi hefur allt súrál frá
Astralíu, sem flutt er hingað til vinnslu,
farið í gegnum Rotterdam undanfarin ár
og verið umskipað. Þetta hafa verið sex
til ellefu þúsund tonna farmar. Til að
spara flutningskostnað höfum við ákveð-
ið að í apríl leggi 37 þúsund tonna skip
upp frá Astralíu með súrál og sigli með
það beint hingað. Við lækkum flutnings-
kostnaðinn verulega með því að taka
svona stóra farma beint frá Astralíu.
í máli Christians Roth kemur fram að
engin rekstrarþáttur fyrirtækisins sé und-
anþeginn spamaði og hagræðingu.
-ISAL hefur sagt sig úr hinum og
þessum fjölþjóðasamtökum sem tengjast
álframleiðslu. Við höfum haft gagn af
þátttöku í ýmsum þessara samtaka en
það hefur hins vegar haft það mikinn
kostnað í för með sér að við ákváðum að
hætta henni. Þá hefur ferðakostnaður
verið skorinn niður og nú em engar ferð-
ir farnar nema erindið sé mjög brýnt. Við
höfum dregið mjög úr allri risnu og ýms-
um viðhaldsverkefnum hefur verið slegið
á frest vegna spamaðar.
Ég ætla ekki að draga á það dul að á
þeim erfiðu tímum sem nú eru þá getum
við ekki verið jafn örlátir í garð starfs-
fólks og áður. Hér hefur til dæmis verið
boðið upp á margs konar námskeið sem
ÍSAL hefur kostað. í bili kostum við að-
eins þau námskeið sem tengjast fyrirtæk-
inu.
Á síðasta ári fækkaði starfsmönnum
um 30 og þeir eru nú 560 talsins. Á
þessu ári er ætlunin að fækka enn frekar.
Það verður fyrst og fremst gert með því
að ráða ekki í sum störf sem losna en ég
útiloka ekki að það þurfi að grípa til upp-
sagna í einhverjum tilvikum.
í þessu sambandi er mjög mikilvægt
að það komi fram, að síðustu þrjú árin
höfum við fjárfest hér fyrir 2,5 milljarða
króna. Ný tæki og ný tækni auka á sjálf-
virkni og kalla á færri starfsmenn í ýms-
um greinum.
Vinnuslysum hefur fækkoð
-Fulltrúar starfsmanna óttast að fækk-
un þeirra geti aukið slysahættu.
-Það fer ekki hjá því að við ýmis störf
hér, sem svo víða annars staðar, þurfa
menn að sýna varkárni og aðgæslu. En
þar sem starfsmönnum hefur verið fækk-
að hafa jafnframt ýmsar breytingar átt
sér stað. Til dæmis í kerskálunum þar
sem ný lok hafa verið sett á kerin og við
áltöku, skautskiptingu og eftirlit eru þau
nú opnuð með fjarstýringu. Þetta nýja
fyrirkomulag eykur öryggi og sparar
Dr. Christian Roth: Á erfiðum tímum getum
við ekki verið jafn örlátir í garð starfsfólks
og áður.
vinnuafl auk annarra tækninýjunga í
kerskálunum. Það er hins vegar ekki svo
að tæknin ráði vinnuhraðanum heldur
ráða mennimir yfir tækninni.
Fyrstu mánuði síðasta árs voru fæst
vinnuslys í sögu ÍSAL. En síðan urðu
átta vinnuslys, ekkert þeirra þó á stöðum
þar sem starfsmönnum hafði fækkað.
Við getum því ekki komið auga á sam-
hengi milli vinnuslysa og fækkunar
starfsmanna en hvert slys eða óhapp sem
verður er rannsakað ofan í kjölinn til að
komast að því hvað olli því að þetta
henti. Það er ekki aðeins gert af hálfu
fyrirtækisins heldur kemur Vinnueftirlit
ríkisins einnig til skjalanna og annast
sjálfstæða rannsókn.
-Er það ekki rétt að í síðustu samning-
um við verkalýðsfélögin hafi verið samið
um vissar greiðslur til handa starfsmönn-
um vegna framlags þeirra til hagræðing-
armála en nú eigi að taka fyrir þessar
greiðslur?
-Það er rétt að við samþykktum auka-
greiðslur ef viss framleiðniaukning næð-
ist. Hins vegar var framleiðniaukning
sem skapast vegna fjárfestingar í nýjum
búnaði ekki í þessu samkomulagi. En
það eru dæmi um að starfsmenn hafi not-
ið þess í launum ef tilkostnaður hefur
lækkað. Gott dæmi um það er súrálskrani
hér á bryggjunni. Á honum unnu þrír
starfsmenn en aðeins einn þeirra gat unn-
ið í einu. Við sögðum verkalýðsfélagi
þeirra að við vildum fækka kranamönn-
unum um einn þannig að tveir skiptust á
um að stjóma krananum og það var sam-
þykkt. Á móti nutu kranamenn þess í
launum að þarna var um að ræða fram-
leiðniaukningu á hvern starfsmann ef svo
má að orði komast. I hverju slíku tilviki
þar sem ávinningur liggur ljós fyrir erum
við reiðubúnir að deila þeim ávinningi
með starfsmönnum. Aukin framleiðni án
aukins kostnaðar er skilyrði fyrir auka-
greiðslum til starfsmanna.
Náðu ekki settu marki
-Álframleiðsla ÍSAL á síðasta ári nam
um 89 þúsund tonnum. Var það ekki í
VINNAN