Morgunblaðið - 03.10.1996, Qupperneq 28

Morgunblaðið - 03.10.1996, Qupperneq 28
28 FIMMTUDAGUR 3. OKTÓBER 1996 MORGUNBLAÐIÐ LISTIR * I kvenlegg ÓLÖF Oddgeirsdóttir: Sesselja, f. 1789. MYNPLIST Gallcrí Ilornið, Ilafnarstræti MÁLVERK Ólöf Oddgeirsdóttir. Opið kl. 14 -18 alla daga til 9. október; aðgangur ókeypis. ÞAÐ hefur oft verið nefnt að list- arfurinn felst ekki eingöngu í hinu stórfenglega og magnþrungna; ef svo væri hefðu íslendingar af litlu að státa frá fyrri öldum. Sú list sem er minni urn sig og hefur gengið frá kynslóð til kynslóðar er okkar helsta verðmæti; í þeim flokki eru handrit með mikilvægum lýsingum, og ekki síður þau mynstur, sem hafa ein- kennt handverk þjóðarinnar í gegn- um aldimar. Ólöf Oddgeirsdóttir leitar fanga í slíkum arfi við listsköpun sína. Hún útskrifaðist frá Myndlista- og hand- íðaskóla íslands 1994, og hefur tek- ið þatt í nokkmm sýningum síðustu ár. í sýningarskrá segir 'að hún hafí fundið safn gamalla handavinnubóka úr eigu látinnar móður sinnar, þar sem var að fínna mikinn fjölda út- saumsmynstra sem hafí tilheyrt menningu okkar öldum saman: „Mynstrin lúta sterkum hefðum og reglum. Endurtekningar og sam- hverfur gefa þeim dularfullan og kyrrlátan blæ. Þau voru unnin af umhyggju og virðingu, gerð til að fegra umhverfið og bæta mannlífið.“ Á útskriftarsýningunni fyrir tveimur árum sýndi hún verk unnin út frá þessum grunni, og því er haldið áfram hér. Ólöf er ekki sú fyrsta sem þannig leitar fanga í mynstrum formæðra sinna vegna eigin listsköpunar, og er hægast að vísa til verka Steinunnar Helgu Sig: urðardóttur, sem lauk námi frá MHÍ ári á undan Ólöfu. En það er tals- verður munur á með hvaða hætti þessar tvær listakonur nýta sér þennan menningararf; Steinunn Helga hefur endurunnið útsaums- mynstur með nútímalegum hætti og sett fram litríkar og áferðarmikl- ar myndir sem um margt minna á grófa tölvulist, en úrvinnsla Ólafar er á mun mildari og um leið persónu- legri nótum. Sýningunni hefur Ólöf gefið yfir- skriftina „Að nefna til sögunnar". Það eru konurnar, sem listakonan vill benda á í þessu samhengi, enda hafi viðkomandi mynstur fyrst og fremst borist til okkar fyrir þeirra tilverknað, frá móður til dóttur. Þessari hugsun fylgir hún eftir með því að nefna myndaskrána „í ættlið- um“, þar sem fyrsta verkið er til- einkað móður hennar, annað ömmu, þriðja langömmu o.s.frv., alls átta kynslóðir í kvenlegg. Málverkin eru mild úrvinnsia fjöl- breyttra fyrirmynda, þar sem sam- hverfan og heildarsvipurinn ræður ANNA Hedvig Þorsteinsdóttir og Inga Þóra Þórisdóttir. hinn forna þingstað og líflátsdóma sem þar voru upp kveðnir. í öðrum hluta er gerð grein fyrir vinnubrögð- um safnara sem fólust fyrst og fremst í því að taka roskna bæj- arbúa tali og færa frásagnir þeirra í ritað mál. Sjálfu sagnaefninu er síðan skipt niður í fimm flokka: álfa- mestu. Hér er ekki leitað eftir smá- atriðum útsaumsins, heldur ólíkum afbrigðum hans, þar sem stjörnur, reglubundin netvirki og mynstur- bekkir skiptast á. Hvert verk er unnið frá ákveðnum litgrunni, sem skapar hæfilega fjölbreytni og sjálf- stæði í málverkin, ef til vill í anda þeirra kvenna, sem þau eru kennd við. Hér er vel farið með arf kynslóð- anna í myndlist samtímans. Eiríkur Þorláksson Fyrstu tón- leikar Höllu Margrétar Arnadóttur HALLA Margrét Árnadóttir óperu- söngkona heldur sína fyrstu opin- beru tónleika hér á landi í íslensku óperunni laug- ardaginn 12. október nk. kl. 16. Halla Mar- grét hefur sl. 6 ár verið við nám og nú síðast störf á Ítalíu við sópransöng. Aðalkennari Höllu Margrétar hefur verið Rina Malatrasi sem starfar í borginni Rovigo. Halla hefur á undanförn- um tveimur árum komið fram á mörgum tónleikum m.a. í Bologna, Verona, Mantova, Alessandria Ro- vigo og sungið fyrir umboðsmenn bæði í Róm og Mílanó. Umboðs- skrifstofa í Mílanó sem sérhæfir sig í að koma ungu listafólki á framfæri hefur nú boðið henni samning og útvegað henni íbúð og starf í Mílanó. Syngurí Töfraflautunni Þá byrjar hún í október að æfa hlutverk í Töfraflautu Mozarts sem hún fékk eftir sigur í keppni í Boiogna 12. júní sl. Operan verður flutt að minnsta kosti níu sinnum í fjórum ítölskum borgum og er höfuðtilgangur listafélagsins Syn- tonum, sem setur óperuna á svið, að koma á framfæri ungu lista- fólki. Á efnisskrá tónleikanna í ís- lensku óperunni verða margar þekktustu aríur ítölsku óperu- skáldanna og frægustu ljóð ítala auk Napólísöngva. Undirleikari Höllu Margrétar verður Ólafur Vignir Albertsson og henni til að- stoðar hefur verið nú sem svo oft áður Snæbjörg Snæbjarnardóttir. ----------♦ ♦ ♦ . Kvennakór Suðurnesja Nýr stjómandi KVENNAKÓR Suðurnesja er að hefja nýtt starfsár með nýjum stjórnanda. Agota Joó tekur nú við af Sigvald Snæ Kaldalóns, sem stjórnað hefur kórnum í sjö ár. Æft verður tvisvar í viku og stefnt að tónleikahaldi á aðventu og í vor. Kvennakór Suðurnesja er með elstu kvennakórum lands- ins. Hann var stofnaður árið 1968 og hefur starfað óslitið síðan. Samtíma(þjóð)sögur úr Kópavogi PJOÐSOGUR S a f n ÞJÓÐSÖGUR OG SAGNIR ÚR KÓPAVOGI eftir Önnu Hedvig Þorsteinsdóttur og Ingu Þóru Þórisdóttur. Rótarý- klúbbur Kópavogs, 1996 - 123 síður. KVEIKJAN að þessari bók er B. Ed-ritgerð sem höfundar unnu við Kennaraháskóla íslands. Verkefni þeirra var að skrá sögur og sagnir úr Kópavogi eftir frásögnum fróðra manna og kvenna. Flestar eru sög- urnar frá þessari öld og tengjast með einum eða öðrum hætti hraðri uppbyggingu bæjarins í lítt spjöll- uðu landi. Verki sínu skipta höfundarnir í þijá meginkafla. Fyrst er saga bæj- arins rakin í grófum dráttum og meðal annars ýjað að því að ýmis- legt í þeirri sögu ásamt landsháttum og aðstæðum í landi Kópavogs hafi kallað á að þjóðtrúin skyti þar dýpri rótum en víða annars staðar. I því samhengi er meðal annars bent á sögur, draugasögur, sagnir af álagablettum, reynslusögur og aðr- ar sögur, auk þess sem gerð er grein fyrir dysjum dauðra manna. Fræg- astar þessara sagna eru sennilega þær sem tengjast álfabyggð í Álf- hólnum og vegagerð í nágrenni hans og mega þær teljast nokkuð tákn- rænar fyrir þetta safn. Hér er auðvitað ekki um strang- vísindalegt þjóðfræðirit að ræða heldur fyrst og fremst dálítið sund- urlaust safn misáhugaverðra sagna þar sem saman standa sögur af „dulrænum" fyrirbærum ýmisskon- ar sem sögumenn setja í samhengi við fomt orsakalögmál, frásagnir af þekktum bæjarbúum - meðal annars frammámönnum og frum- kvöðlum byggðar í Kópavogi,- kyn- legum kvistum og ýmsum hnyttnum tilsvörum sem varðveist hafa. Að mínu mati skortir talsvert á að gerð sé grein fyrir því fólki sem sagt er frá og sumar sögurnar settar í ná- kvæmara tímasamhengi. Þannig virðast höfundar ganga að því sem vísu að lesendur þekki að einhveiju leyti til sögupersóna og fyrir bragð- ið fá ókunnugir á tilfinninguna að bókin sé fyrst og fremst ætluð inn- anbæjarfólki. Nokkuð fijálslega er hér farið með hugtök eins og þjóð- trú og þjóðsögur og hefðu höfundar mátt spyija sig þeirrar spurningar hvað það er sem gerir sögu að þjóð- sögu. Þótt ýmislegt skringilegt hafi gerst í Kópavogi er vafasamt að gefa bænum nafnbótina „þjóð- sagnabær“ og tala um „dýrmætan arf“ sem ekki megi giatast komandi kynslóðum, eins og gert er á kápu. Flokkun sagnaefnisins virðist einnig kalla á óþarfa endurtekningar og má í því samhengi benda á sögur tengdar steinaþyrpingu í Fífu- hvammi og drykkju Jóns bónda Guðmundssonar í Digranesi, sem alloft er lýst. Þrátt fyrir þessa van- kanta eru ýmsar sögur í safninu bráðskemmtilegar enda virðast höf- undar hafa haft það að leiðarljósi að skrifa líflega og aðgengilega bók. Hugmyndin að baki safninu er góðra gjalda verð og allur frá- gangur aðstandendum til mikils sóma. Eiríkur Guðmundsson. Rithöfundar gagnrýna Arafat ALÞJ ÓÐ ASAMTÖK rithöfunda, PEN, hafa sent Yasser Arafat, leið- toga sjálfsstjómar Palestínumanna, opið bréf, þar sem þeir mótmæla þeirri ákvörðun að banna verk hins heimsþekkta palestínska rithöfund- ar Edward Said. Líklega hafa fáir vakið jafnmikla athygli á málstað Palestínumanna á Vesturlöndum og Said en bækur hans vora bann- aðar í ágúst eftir að hann gagn- rýndi Arafat opinberlega. Bréf PEN-samtakanna er undir- ritað af 21 rithöfundi og birtist í mörgum stórblöðum. Á meðal rit- höfundana má nefna Paul Auster, Jacques Derrida, Kenzaburo Oe, Naguib Mahfuz, Niels Barfoed og fyrrverandi menntamálaráðherra í skuggaráðuneyti Palestínumanna, Mahmoud Darwish. TÖNLIST Hafnarborg KAMMERTÓNLIST Flytjendur Halldór Haraldsson, Guðný Guðmundsdóttir, Gunnar Kvaran. Sunnudagur 29. september 1996. VEGNA anna sem skólastjóri Tónlistarskólans í Reykjavík hefur Halldór tekið þá ákvörðun að hætta sem píanóleikari Tríós Reykjavíkur. Halldór er upphafs- maður að stofnun tríósins, hefur leikið með tríóinu nær því óslitið frá upphafi og því hlýtur þessi ákvörðun að hafa verið honum erf- ið. En enginn má við margnum og eitthvað verður stundum undan að láta. Ekki fer þó hjá því að maður sakni Halldórs, hann hefur jú skap- að leikstíl tríósins að miklu leyti, hann hefur verið eins konar festa í leik hópsins, það er einfaldlega hlutverk píanistans að halda utan um hljóminn, nokkuð sem ekki öll- um er gefið þar sem skapmiklir Halldór kveður Tríó Reykjavíkur eiginleikar eiga í hlut. En Halldór er ákaflega öruggur kammermús- ikker, sem aldrei hefur bilað og stíl hefur hann og persónuleika sem lýsti í gegnum leik hópsins, stærð sem maður kemur til með að sakna. Vonandi setur Hall- dór þó píanóleik sinn ekki bak við lás og slá, til þess er hann of gáfaður og spennandi hljóðfæraleikari. Kannske er maður ekki alltaf fyllilega sammála honum um meðferð, en stíll og skoðanir hans, þegar hann situr við píanóið er byggður á gáfum og miklum „studering- um“ sem aldrei verða leiðigjamar, í mótsögn við marga þá sem við hljóðfærið sitja og ekkert hafa að segja. Efnisatriði tónleik- anna í Hafnarborg voru tvö Tríó, það fyrra Erkihertogatríó- ið eftir L.v. Beethov- en, sem hann tileink- aði fyrrverandi nem- anda sínum og síðar velgjörðarmanni. Heil sjö ár var sá nemandi Beethovens, sem bendir til að B. hafi verið sæmilegur kennari og átt fleira til í sálartetri sínu en skap- Halldór Haraldsson vonskuna, sem fræg var. Ekki er einfalt að fá sterkan heildarsvip á þetta langa Tríó og strax reynir fyrsti þátturinn verulega á flytj- endur í næstum Schubertiskri lengd og endalausum fléttum. Tempóið var fallegt en dálítið var- færnislegt. Skertsóið er venjulega Vínar-gletta og þar fannst mér vanta nokkuð á skarpar Vínar- klassískar útlínur. Annar þáttur- inn, Andante Cantabile, var mjög fallega spilaður og sorg og söknuð- ur þáttarins fór ekki framhjá fjöl- mörgum áheyrendum tónleikanna, og attacca héldu þau áfram inn í lokaþáttinn og þótt ekki væri alltaf alveg hreint intonerað lýsti af þættinum. Síðasta verk tónleikanna var Tríóið op. 67 nr. 2 eftir Schos- takowitsch og hafa lítið með ógn- artíma Stalíns-tímabilsins að gera. Heiður og þökk sé Halldóri fyrir vinnuna sem hann hefur lagt Tríói Reykjavíkur og fróðlegt verður að kynnast nýjum skipherra. Ragnar Björnsson
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72

x

Morgunblaðið

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.