Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						í> ¦
18
6861 5I3HV   '                  )AOíL<                      :          ;
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 2. DESEMBER 1989
h
Ákvarðanir ríkisstjórnarinnar í skattamálum
Víglundur
Þorsteinsson:
Mála-
miðlun um
að hafa
enga steftiu
„Þessi niðurstaða er mála-
miðlun um það að hafa enga
stefnu í rauninni og það er
óbreytt sem við höfum sagt að
sá skattur sem er hagkvæmast-
ur neytendum er almennur und-
anþágulítill virðisaukaskattur,
þar sem millifærslur eru í lág-
marki," sagði Víglundur Þor-
steinsson, formaður Félags
íslenskra iðnrekenda, aðspurð-
ur um ákvarðanir ríkisstjórnar-
innar varðandi yirðisaukaskatt-
inn.
„Með slíkum skatti, jafnvel þó
menn vilji halda einhverjum land-
búnaðarniðurfærslum, væri hægt
að vera með 20-22% virðisauka-
skatt, sem gæfi sömu tekjur og
núverandi söluskattskerfi og það
myndi lækka matarreikning heim-
ilana og væntanlega lækka fram-
færsluvísitöluna einnig. Þessi út-
færsla sem málamiðlunin varð um
iækkar „heilögu kýrnar" í land-
búnaðinum vegna viðbóta á niður-
greiðslur, en aðrar matvörur munu
væntanlega hækka í verði ásamt
með öðru verðlagi vegna kerfis-
breytingarinnar," sagði Víglundur
ennfremur.
Hann sagði að flest annað virt-
ist skipta meira máli en skynsemi
og raunsæi í þessu sambandi.
Vilhjálmur
Egilsson:
Skynsam-
legra að
fækka und-
anþágunum
„Það liggur fyrir að það hefði
verið skynsamlegra að fara enn-
þá neðar með skattprósentuna
og fækka undanþágunum,"
sagði Vilhjálmur Egilsson, fram-
kvæmdaslíjóri Verzlunarráðs ís-
lands aðspurður um álit á niður-
stöðu ríkisstjórnarinnar hvað
varðar virðisaukaskattinn og
aðrar aðgerðir ríkisstjórnarinn-
ar.
Hann sagði að það væri mjög
mikilvægt að þannig yrði gengið
frá málum að verðlag lækkaði í
raun og veru og það sem skipti
mestu máli í sambandi við það
væri að greiðslufrestur í tolli yrði
heimilaður. Að öðrum kosti myndi
verðlag hækka um áramót um
1-2% varlega áætlað. Ef greiðslu-
frestur yrði ekki veittur væri mik-
il hætta á að kerfisbreytingin sem
slík fengi neikvæðan stimpil á sig
í augum almennings og að virðis-
aukaskattinum yrði kennt um allt
það sem aflaga kynni að fara í
byrjun næsta árs. „Þess vegna
myndi ég telja það stór pólitísk og
efnahagsleg mistök ef það á að
keyra á virðisaukaskattinn með
slíkum hætti," sagði Vilhjálmur.
Hann sagði að aðgerðir ríkis-
stjórnarinnar sýndu að hún hefði
gefíst upp á að hala inn tekjur á
kerfisbreytingunni sérstaklega.
Tekjur ríkisins miðað við 24,5%
virðisaukaskatt gæfu tveimur mill-
jörðum minna en áætlað hafði ver-
ið miðað við 26% skattinn og þár
væri ríkið að gefa eftir af þeirri
skattahækkun sem það ætlaði að
ná út úr kerfisbreytingunni. Ríkið
hefði ætlað sér að hafa eitthvað á
þriðja milljarð í tekjur vegna kerf-
isbreytingarinnar, auk innheimtu-
batans og því að halda niður-
greiðslum óbreyttum í krónutölu.
Stjórnvöld bættu sér þetta upp
með 2% hækkun tekjuskattsins og
með skatti á orkufyrirtæki og bíla,
sem myndi hækka verðlag á öðrum
sviðum. Bílakostnaður hlyti að
hækka og verðlag orku hlyti að
þurfa að hækka, þar sem verðlagn-
ing orkunnar hefði alltaf verið
miðuð ákveðnar greiðslnforsendur.
Ef forsendurnar ættu að vera
óbreyttur og skatturinn samt að
skila 250 milljónum króna í ríkis-
sjóð myndi þetta virka nákvæm-
lega eins og nýr orkuskattur og
hlyti að leiða til hærra orkuverðs.
Vilhjálmur sagði tekjuskatts-
hækkunin minnkaði ráðstöfunar-
tekjur fólks, en tekjur ríkissjóðs
af skattinum myndu aukast um
13,5% við þessa hækkun. Þá
myndu skattgreiðslur einstaklinga
hækka að meðaltali um 7% og
gera mætti ráð fyrir að skatt-
greiðslur vísitölufjölskyldunnar
hækkuðu um tvö til þrjú þúsund
krónur í hverjum mánuði. Ákveðið
hefði verið að verja 1.400 milljón-
um til hækkunar persónuafsláttar
og barnabóta, sem jafngilti að
líkindum því að persónuafsláttur
hækkaði um 600 krónur á mánuði
og bæturnar með hverju barni um
500 krónur á mánuði.
Þorsteinn
Pálsson:
Verður að
stöðva
þessa árás
á heimilin
„ÞAÐ verður að stöðva þessa árás
á heimilin í landinu. Þetta er ein-
hver ósvífnasta ákvörðun sem
lengi hefur verið tekin í skattamál-
um," sagði Þorsteinn Pálsson, for-
maður Sjálfstæðisflokksins, þegar
leitað var álits hans á ákvörðun
ríkisstjórnarinnar um að hækka
tekjuskatt um 2%.
„Það er verið að stórhækka
tekjuskattinn, aðeins einu ári eftir
gífurlega hækkun sem þessi ríkis-
stjórn hóf feril sinn með. Þessi
ákvörðun er tekin þegar fyrir ligg-
ur að kaupmáttur hefur rýrnað um
14% á þessu ári. Þeir sem taka
slíka ákvörðun geta ekki haft
skilning á þeim aðstæðum sem
fólk býr við,""sagði Þorsteinn.
„Tekjuskatturinn er viðkvæm-
asti skattur sem lagður er á. Það
var gerð grundvallarbreyting á
skattkerfinu 1987 í þeim tilgangi
að einfalda það og Iækka tekju-
skattinn. Nú er verið að brjóta öll
meginmarkmiðin með kerfisbreyt-
ingunni á bak aftur.
Það undrar mig að Alþýðuflokk-
urinn skuli taka ábyrgð á þessari
árás á launafólkið í landinu. Á
sama tíma er verið að taka ákvörð-
ún um að hækka virðisaukaskatt-
inn úr 22% í 24,5%, þó Ríkisútvarp-
ið kalli það lækkun á skatti. f
núverandi söluskattskerfi er sölu-
skatturinn endurgreiddur að fullu
á brýnustu lífsnauðsynjum en eftir
þessa verulegu hækkun á virðis-
aukaskattinum á ekki að endur-
greiða hann nema að hluta á brýn-
ustu lífsnauðsynjum. Þar að auki
er enn allt í óvissu um áframhald
þess máls því að ríkisstjórnin og
stjórnarflokkarnir lýsta því yfir að
enn sé verið að skoða mismunandi
leiðir um að gjörbreyta útfærslunni
eftir fáeina mánuði og þær hug-
myndir ganga hver í sína áttina.
Ringulreiðin er því enn jafn mikil
eftir ákvörðun ríkisstjórnarinnar
sem fyrir.
Loksins þegar ríkisstjórnarliðið
sameinast, þá er það til óhæfu-
verka," sagði Þorsteinn Pálsson.
Matthías Á.
Mathiesen:
Fjarvera
utanríkis-
ráðherra
þótti eðlileg
„ÞAÐ þótti öllum eðlileg fjar-
vera utanríkisráðherra Islands
undir slíkum kringumstæðum,"
sagði Matthías Á. Mathiesen al-
þingismaður, sem sótti samegin-
legan fund EFTA þingmanna og
utanrikisnemdar þingmanna
Evrópubandalagsins. Fundinn
sat auk Matthíasar Jón Sæ-
mundur Sigurjónsson alþingis-
maður en Jón Baldvin Hannib-
alsson utanríkisráðherra komst
ekki til fundarins vegna umræðu
imi vantraust á ríkisstjórnina.
I stað utanríkisráðherra flutti
Hannes Hafstein ráðuneytisstjóri
utanríkisráðuneytisins, greinar-
gerð ráðherra. Að sögn Matthíasar
er fundur sem þessi haldinn einu
sinni til tvisvar á ári og er þá fjall-
að um þau mál, sem eru eða hafa
verið efst á baugi í samskiptum
EFTA og EB. Meðal þess sem
þessi fundur fjallaði um voru grein-
argerðir formanns ráðherranefnd-
ar EFTA og utanríkisviskiparáð-
herra framkvæmdastjórnar Evr-
ópubandalagsins, sem Jón Baldvin
Hannibalsson og Andriessen af
hálfu framkvæmdastjórnar EB
áttu að gera grein fyrir.
„Það þótti öllum eðlileg fjarvera
íslenska utanríkisráðherrans undir
þeim kringumstæðum, sem gerð
var grein fyrir af sendiherra ís-
lands, Einari Benedikssyni, það er
vantraust og umræður um það á
Alþingi," sagði Matthías. „Niður-
stöður samningaviðræðnanna voru
kynntar en málefni einstakra
EFTA ríkja voru ekki þarna til
umræðu. Skipst var á skoðunum
um stöðu mála og væntanlegt
framhald viðræðnanna. Kom skýrt
fram áhugi þingmanna beggja
samtaka fyrir sameginlegu efna-
hagssvæði í Evrópu."
Jón Baldvin
Hannibalsson:
Alþýðu-
flokkur-
inn hefiir
lækkað
tekjuskatt
JON Baldvin Hannibalsson, for-
maður Alýðuflokksins segir að
það hafí veríð stefha Alþýðu-
flokksins að lækka tekjuskatt
og flokkurínn hafí lækkað tekju-
skatt verulega með skattkerfís-
breytingunni í fíármálaráðherr-
atíð hans. Formaður Alþýðu-
flokksins sagði þetta þegar
Morgunblaðið spurði hann hvort
stefnubreyting hefði orðið hjá
Alþýðuflokknum þegar ákvörð-
un var tekin í ríkisstjórn í fyrra-
dag að frumkvæði Alþýðuflokks-
ins um að hækka hlut ríkisins í
staðgreiðslu um 2%., úr 30,8% í
32,8%.
„Alþýðuflokkurinn lækkaði
verulega tekjuskatt, með skatt-
kerfisbreytingunni í fjármálaráð-
herratíð minni. Hitt er svo annað
mál að að við samþykktum það
nú síðast, við afgreiðslu fjárlaga
að taka tekjuskattkerfið til heilda-
rendurskoðunar með það að mark-
miði að auka áhrif þess sem jöfn-
unartækis á tekjuskiptingu og
þessi 2% hækkun þjónar þeim til-
gangi," sagði Jón Baldvin.
• -      Morgunblaðið/RAX
Nokkrír aðstandendur útgáfu fjórða bindis Sögu íslands ásamt höf-
undum efnis. í fremri röð talið frá vinstri eru Hörður Ágústsson,
Jakob Benediktsson og Sigurður Líndal. í aftari röð talið frá vinstri
eru Sigurjón Steingrímsson, Guðrún Ása Grímsdóttir og Ingi Sigurðs-
son.
Fjórða bindi Sögu
íslands komið út
FJÓRÐA bindi Sögu íslands, sem samin er að tilhlutan Þjóðátíð-
arnefndar 1974, er komin út á vegum Hins íslenska bókmenntafélags.
Þar er aðallega rakin saga 14. aldar, sem Björn Þorsteinsson, aðal-
höfundur bókarínnar, kallar norsku öldina. Ellefu ár eru liðin síðan
þriðja bindi Sögu íslands kom út, eh að sögn Sigurðar Líndal rit-
stjóra verksins er áætlað að fímmta og sjötta bindi komi út á næsta ári.
Fjórða bindi Sögu íslands hefst á     ingur   eru   höfundar   kaflans   um
yfirliti um sögu Evrópu á síðmiðöld-
um, sem ætlað er að vera baksvið
Islandssögunnar. I sögu norsku ald-
arinnar er greint frá ytri högum
landsmanna og atvinnuvegum, land-
búnaði, sjávarútvegi, iðnaði, verslun
og siglingum. Einnig er sagt frá
daglegu lífi og störfum fólks, matar-
æði þess, skemmtunum, klæðnaði
og ferðalögum. í lok kaflans er vik-
ið að stjórnmálum, rakin stjórn-
málasaga Norðurlanda og lýst ver-
aldlegri valdstjóm á íslandi. Bókinni
lýkur með sérstökum kafla um húsa-
gerð og híbýlahætti. Fjöldi mynda
og uppdrátta er í bókinni lesmálinu
til frekari skýringar, og einnig eru
þar ítarlegar ritaskrár, sem ætlað
er að auðvelda lesendum að afla sér
frekari fróðleiks.
Björn Þorsteinsson prófessor og
Guðrún Ása Grímsdóttir sagnfræð-
norsku öldina, en Birni, sem lést
árið 1986, tókst ekki að Ijúka honum
sakir heilsubrests. Sigurður Líndal
prófessor hefur samið nokkra við-
auka við þennan kafla. Ingi Sigurðs-
son dósent er höfundur kaflans um
sögu Eyrópu á síðmiðöldum, og
Hörður Ágústsson listmálari er höf-
undur kaflans um húsagerð á
síðmiðöldum.
Að sögn Sigurðar Líndal hefur
saga síðmiðalda orðið nokkuð útund-
an í sagnaritun íslendinga, þar sem
undirstöðurannsóknir skortir á flest-
um sviðum og því sé fátt við að styðj-
ast. Þetta meðal annars hafi valdið
töfum á útgáfu þessa bindis Sögu
Isiands, og einnig bæri texti verksins
þess nokkur merki, þar sem það
væri hvorttveggja í senn yfirlit og
vísir að frumkönnun.
Islensku bókmenntaverðlaunin:
Liðlega 50 bækur til-
nefhdar til verðlauna
Á afinælishátíð Félags íslenskra bókaútgefenda þann 5. desember
næstkomandi verður tilkynnt hvaða tíu bækur þykja athyglisverðustu
bækur ársins af rúmlega fímmtíu bókum sem tijnefndar hafa verið til
íslensku bókmenntaverðlaunanna sem forseti íslands veitir í fyrsta
sinn í byrjun næsta árs. Úr þessum tíu bókum verður verðlaunabókin
valin af fímm manna dómnefnd og almenningi, sem þarf að senda
atkvæðaseðil sinn til Félags íslenskra bókaútgefenda fyrir 10. janúar
næstkomandi. Verðlaunin eru ein milljón króna.
Félag íslenskra bókaútgefenda
ákvað í tilefni aldarafmælis félagsins
á þessu ári að efna til íslensku bók-
menntaverðlaunanna. Öllum sem
gefa út bækur var gefinn kostur á
að tilnefna bækur til verðlaunanna
og voru greiddar 30.000 krónur í
verðlaunasjóðinn með hverri bók
sem tilnefnd var. Alls bárust rúm-
lega fimmtíu tilnefningar og að sögn
Björns Gíslasonar framkvæmda-
stjóra félagsins er þar að finna,
skáldsögur, Ijóðabækur, orðabækur.
ævisögur og fleira. Til dæmis Rit-
safn Jónasar Hallgrímssonar, en þá
er það skýringarnar og fræðileg
umfjöllun um verkið sem þar er ver-
ið að dæma um, að sögn Björns.
Inngreitt verðlaunafé er því liðlega
1,5 milh'ónir króna. Morgunblaðið
óskaði eftir upplýsingum um nöfn
þeirra bóka, sem voru tilnefndar, en
fékk þau ekki á þeirri forsendu, að
nöfnin væru trúnaðarmál og yrði
aðeins sagt frá titlum þeirra tíu bóka
sem valdar verða úr.
Tíu manna dómnefnd var valin til
að velja tíu athyglisverðustu bækur
ársins. Dómnefndina skipa fulltrúar
frá Rithöfundasambandi íslands,
Hagþenki, Alþýðusambandi íslands,
Bandalagi háskólamanna, Bandalagi
starfsmanna ríkis og bæja, Sjó-
mannasambandi íslands, Búnaðarfé-
lagi íslands, Vinnuveitendasam-
bandi íslands, embætti forseta ís-
lands og Félagi íslenskra bókaútgef-
enda.
Ein þessara tíu bóka hlýtur
íslensku bókmenntaverðlaunin og
verður hún valin af almenningi og
fimm manna dómnefnd sem fulltrúar
frá Félagi íslenskra bókaútgefenda,
Rithöfundasambandi íslands; ASI,
BSRB og embætti forseta Islands
skipa. Mun vægi almennra atkvæða
vera 2 á móti 5 atkvæðum dóm-
nefndarmanna.
Aðspurður um það hvort dóm-
nefndarmenn kæmust yfir að lesa
allar bækurnar sem tilnefndar voru
sagði Björn að dómnefndarmenn
ættu það sameiginlegt að vera mikl-
ir lestrarhestar.
h
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44