Tíminn - 06.02.1958, Blaðsíða 6

Tíminn - 06.02.1958, Blaðsíða 6
6 TÍMINN, fimmtudaginn 6. febrúar 1958. Otgefandl: Framsðfcnarflokkvrftn Ritstjórar: Haukur Snorrason, Þórarinn ÞtaJatHim Skrifstofur í Edduhúslnu við Lindargtte Símar: 18300, 18301, 18302, 18303, 1SM« (ritstjórn og blaðamenn). Auglýsingasími 19523. Afgreiðslusínu i»* Prentsmiðjan Edda bjf. Heimilisdeilur og þingrofskrafa í MORGUNBLAÐINU er nji hamrað á því dag eftir dag, að í bæjarstjórnarkosn- ingunum, sem fóru fram fyrra sunnudag, hafi ekki vealð kosið um bæjarmál fýæst og fremst, a.m.k. ekki í Kieykjaví'k, — heldur hafi kosningarnar snúist aðallega um la;ndsmálin og afstöðuna til ríkisstjórnarinnar. Úrslit in sýni þvi, að ríkisstjórnin sé að missa fylgi og beri henni þvi að segja af sér og efraa til nýrra kosninga. I>essi tú'lkun Mbl. á kosn- ingaúrslitunum á sér vafa- laust nokkrar rætur í heim- ilisástandinu hjá Sjálfstæðis mönnum í Reykjavík. Meiri- hiutinn í flokksráði Sjálf- sbæðismanna er f ylgj andi Bjarna Benediktssyni. seni eftirmanni Ólafs Thors, en ótbast mjög samkeppni af hálfu Gunnars Thoroddsens. Þessi hluti flokksráðsins vill ekki fyrir neina muni láta þakka Gunnari Thoroddsen sigur Sjálfstæðisflo'kksins í Reykjavík. Til að hindra það, er nú hamrað á því dag eftir dag í MbL, að bæjar- stjórnarkosningarnar hafi ebki snúist um bæjarmálin, þar sem Gunnar hafði for- ustu, heldur um landsmálin, þar sem Bjarni hefur haft aðaiforustu að undanförnu. Til aö fylgja þessum áróðri sem bezt eftir, munu nú vera uppi ráðagerðir um það, að SjiáJfStæðisflokkurinn flytji á Atþingi vantrauststillögu á stjóxnina og heimti þingrof og feosmingar. ¦ ÞAÐ er au.gljóst öllum þeim, sem nokkuð íhuga þessi mál, hve fjarstæð þessí ki-afa er. Hvorki hér né annars staðar hefur það áð- úr gierzrt, að krafa um stiórn arákipti sé byggð á úrslitum, sem orðið hafa í bæjar- stjórnarfeosningum. En jafn vel þótt það væri venja að byggja slikar kröfur á úrslit um sveitar- og bæjarstjórn- arkosninga, ætti það alls ekki við hér. Úrslit sveltar- og taæj arstj órnarkosning- anna benda nefnilega ekki til þess, að stjórnarandstað- an myndi auka þingfylgi sitt, þótt gengið yrði til þing kosninga nú. M sýna úr- slitin, að forustuflokkur stjórnarinnar bætti nær hvarvetna fylgi sitt og þar sem stjórnarflokkarnir höfðu sameiginleg framboð, voru úrslitin þeim yfirleitt hagstæð. Af þessu verður því síður en svo dregin sú ályktun, að úrslitin leiði í ljós fylgisleysi stjórnarinnar. Því betur, sem menn íhuga þetta mál, því augljósari hlýtur mönnum að verða, hve fjarstætt það er að byggja kröfu um stjórnar- skipti og þingrof á úrslitum bæj arstj órnarkosninganna. SÚ TILRAUN Bjama Benediktssonar að reyna með þessum hætti að eigna sér sigur Sjálfstæðisflokks- ins í Reykjavík, er því meira en misheppnuð. Með því er hinsvegar síður en svo sagt, að Gunnar Thoroddsen sé sigurvegarinn, þótt á vissan hátt sé það nær réttu lagi. Hinn raunverulegi sigurveg- ari eru gulu sögurnar. Með því að beita þeim sem aðal- vopni sínu i kosningabar- áttunni, tókst Sjálfstæðisfl. að vinna verulegan stundar- sigur. Framtíðin mun hinsvegar sanna hér eins og oftar, að skamma stund er hönd höggi f eginn. Sj álf stæðisf lokkur- inn hefir hér orðið taer að því að taka sér starfshætti nazista til fyrirmyndar. Þeg- ar þjóðin hefur áttað sig á þessum starfsháttum til fulls mun ekki verða neitt sigur- bros á vörum íhaldsforingj- anna. MORGUNBLAÐIÐ reyn- ir að fræða lesendur sína á þvi i gær, aö Framsóknar- floidkairmn sé í bandalagi gegn Alþýðuflckknum, þar sieim hann vá|iji ekki efJa Sj'áMs'bæðismemi til forustu í verfcalýðsfélögunum! Slikum öfugmælum er ó- þarft að svara mörgum orð- um. Það er vissulega ekki af áhuga fyrir Alþýðuflokkn- um, að Sjálfstæðismenn reyna nú að brjótast til valda í ýnmim verkalýðsfélögum. Það er eingöngu gert til að efla Sjálfstæðisflokkinn og gefa honum aðstöðu til að misnota verkalýðshreyfing- una í valdabraski sínu, eins og hann h&fir reyntst svo augljoslega að undanförnu. Þalkkirnar yrðu svo þær, ef Sjálfstæðisfi. fengi völdin, að hann myndi byrja á þvi, að jbanna kaiiphækkanir og af nema verkfallsréttinn. Það geta memi bezt cfemt af þeirri velþóknun, sem Sjálf stæðisflokkurinn lýsti á valdatöku Hitlers fyrir 25 árum. Þeim verkalýðssinnum fer líka stöðugt fjölgandi, sem gera sér það ljóst, að þeir eiga minni samleið með Sjálf stæðisflokknum en nofckr- um öðrum flokki í verkalýðs- samtökunum. Það er álíka óviturlegt að efla Sjálfstæð isflc'kkinn innan venkalýðs- hreyfingarinnar og það var heimskulegt af þýzkuan kommúnistum að hjálpa Hitler meðan hann var að reyna að brjótast til valda. Fyrir Alþýðuflokkinn er áreiðanlega heppilegt nú sem fyrr að áhrif Sjálfstæðis flokksins séu sem minnst í verkalýðshreyfingunni. Því er síður en svo verið að vinna gjegn Aílþýðulfíokfcn- um, þegar unnið er gegn auknum áhrifum Sjálfstæðis flokksins þar. ERLENT YFIRLIT undi æðstu manna eykst fylgi Undirbúningur hans verÖur sennilega hafinn fljótl, eftir dipíómatiskum ieiðum Sjálf stæSismenn og verkalýSsf élögin FLESTAR horfur í alþjóða- m!álum virðast nú benda til þess, að tE þess muni koma fyrr en síðar að haldinn verði fundur æðstu manna nokkurra ríkja ti] aS ræða möguleika á bættri sam- búð þjóða og takmörkun á víg- búnaði. Hitt er hins vegar ósýnt enn, hvenær slíkur fundur verður haldinn, hver dagskrá hans verð- ur og hve mörg riki munu standa að honum. í nóvember síðastl. var því spáð hér í erlenda yfirlitinu, að slíkur fundur vrði haldinn á árinu 1959, þar sem almenningsálitið í heim- inum myndi snúast á þá sveif, að slík tilraun yrði gerð til þess að reyna að ná samkomulagi um bætta sambúð og afvopnun. Atburðir seinustu vikna virðast hins vegar benda til þess, að þróun verði hraðari í þessum efnum en hægt var að sjá fyrir í nóvember. Vel getur því svo farið.. að slíkur fund- ur verði haldinn á komandi sumri og sennilega ekki siðar en næsta haust. Eitthvað nýtt og sérstakt þarf að koma fyrir, ef sú spá ræt- ist ekki. Það er a. m. k. álit flestra þeirra blaðamanna, sem hafa rit- að um þetta mál undanfarið. ÞAÐ ERU Rússar, sem hafa átt frumkvæðið að því, að efnt yrði til slíks fundar. Ákveðnar til- lögur báru þeir hins vegar ekki fram um þetta fyrr en í bréfi því, 'scm Bú!ganin> skrifaði forsætisráð- herrum Atlantshafsbandalagsríkj- anna rétt fyrir fund^ þeirra í París í desember. í bréfum þeim, sem Búlganin skrifaði ráð- herrunum aftur rétt eftir áramót- in, lagði hann til, að slíkur fund- ur yrði haldinn innan tveggja fcil þriggja mánaða. Af hálfu Bandaríkjastjórnar hef- ir veriö allmikil andstaða gegn slíkum fundi og hann talinn von- lítið fyrirtæki. Það kom hinsvegar ljóst fram á forsætisráðherrafundi Atlantshafsbandalagsins, að sú stefna átti yfirgnæfandi fylgi, aS slíkum fundi yrði ekki hafnað, en hinsvegar yrði lögð áherzla á að undirbúa hann vel, svo að frekar mætti vænta árangurs af honum, t.d. með sérstökum fundi utan-1 ríkisráðherra, en að öðru leyti eftir venjulegum diplomatískum leiðum. Síðan hefir komið í Ijós, að þessi stefna. á miklu fylgi að fagna meðal afmennings í Vestur- Evrópu og einnig í Bandaríkjun- um. [ Ástæðan til þess, að þjóðir V.-' Evrópu eru fylgjandi slíkum fundi, er ekki fyrst og fremst sú, að menn séu mjög bjartsýnir á frið- arvilja forustumanna Sovétríkj- anna. Það bykir hins vegar rétt að láta ganga úr skugga um, hvort þeir meina friðartal sitt alvarlega eða ekki og gefa Rússum ekki tækifæri til að segja að sleg- ið hafi verið á framrétta hönd þeirra. Það þykir einnig rétt að sýna enn meiri samkomulagsvilja en Rússar, með því að faliast á tillögu þeirra um fund æðstu manna, þótt þeir hafi á sama tíma neitað þátttöku í afvopnunar- nefnd S.Þ. ÞÓTT þannig sé orðið óbeint samkomulag um það, að slíkur fundur verði haldinn, er enn eftir að jafna ýms ágreiningsatriði í sambandi við undirbúning hans, svo að ekki verður sagt á þessu stigi, hvað lengi það getur dreg- izt að halda hann. í fyrsta lagi er eftir að ná samkomulagi um dag- skrá hans og kennir þar mjö'g ó- likra tillagna. í öðru lagi er eftir að ná samkomulagi um, hve mörg riki skuli taka þátt í honum. Rúss- ar leggja til', að öll ríki Atlants- hafsbandalagsins og Varsjárbanda- lagsins taki þátt í honum, ásamt nokkrum hlutlausum ríkjum, eða 28 ríki alls. Vesturveldin munu aldrei fallast á þetta, þar sem í þessu felst m.a. viðurkenning á stjórn Austurríkis. Helzt myndu vesturveldin vilja boða fundinn Frá fundi æðstu manna í Genf 1955. Á myndinni sjást, talið frá vinstri, Bulganin, Eisenhower, Foure og Eden. með sömu ríki og tóku þátt í Genf- arfundinum 1955, eða Bandaríkin, Sovéfríkin, Frakkland og Bret- land. Það getur orðið erfitt að finna hér meðal'veg. f þriðja iagi munu svo vesturveldin telja nauð- sj'nlegt að fá fyrir fundinn ein- hverja tryggingu þess, að hann verði ekki árangurslaus með öllu og verði því ekki til að auka að nýju vonleysi og viðsjár. í SEINUSTU bréfum, sem Búlganin hefir skrifað Eisenhow- er, hafnar hann tillögunni um sér- stakan utanríkisráðherrafund til að undirbúa fund æðstu manna, en fellst hinsvegar á, að hann verði undirbúinn eftir venjuleg- um diplomatiskum leiðum. Af því virðist mega ráða, að senn verði hafizt handa um undirbúning fund arins á þeim grundvelli, þar sem það er einnig í samræmi við til- lögur forsætisráðherrafundar At- lantshafsbandalagsríkjanna. Það mun áreiðanlega velta mjög á Rússum, hve vel þessi undirbún- ingur gengur, en það fer éftir honum hvenær fundurinn verður haldinn. Ef Rússar hafa raunveru- legan áhuga fyrir slíkum fundi og hafa eitthvað nýtt fram að færa, ætti þessi undirbúningur að geta' gengið nokkuð greiðlega. Rétt erv að vænta þess bezta, og háfa já- kvæð viðhorf til allra tillagna, en úr vöku sinni mega menn þó ekki draga fyrr en raunhæfur árangur er fenginn. Sú er t.d. afstaða Svía, sem auka nú enn framlög til land- varnanna. . Þ.Þ. ATHUGASEMD Að gefnu tilefni vil ég leyfa mér að biðja um birtingu. á eftirfarandi: Eins og sjá má í hagskýrslum frá ö'llum löndum núna um áramót in, hafa örfáar vörutegundir hækk að mjög verulsga síðari hluta árs ins, sem leið, þar á meðal olíur til smjörlíkkgerðar.¦•¦ Smj;öi':".ki.:vertemiðjunnar hafa undanfarin ár keypt meistan hluta hráefna sinna frá Evrópu, en nú einnig verulegt magn fná USA. Næg hráefni eru nú komiin til landsins og hafa þau verið greidd og nýjir verSútreikningar lagðir fyrir verðlagsskrifstofuna. Reykjavik 5. febrúar 1958. Fh. Smjörlikisverksmiðij'anna, Ragnar Jónsson. "BAÐSTOFAAl Kvöldvaka Ferðafélagsins. „Ferðafélag ísl. er menning- arfélag, og á skilið hVers manns virðingu. Það heíir unnið þarft og gott verk, kynnt landið sum- ar tíg vetur, og greitt á margan hátt fyrir þeiim, sem vilja sjá og sjálfir kynnast því. Og sam- komurþær sem það heldur hafa á sér menningarsnið. (En fyrir byggja ætti óþarfa troðnig við inngang og fatageymslu í sam- komuhúsinu). í gærkvc'ildi var ein slík sam- koma Ferðafélagsins haldin fyr ir troðfullu húsi. Var hún all- sérstæð og mun seint gleymast sem hana sóttu. Þar voru sýnd ar tvær kvikmyndir, sem fáir múnu hafa áður séð. Hin fyrri var af uppgreftrinum í Skál holti og hátíðinni þar 1956. Var sú mynd hin fróðlegasta á ýms ali h'átt. En þó er liklegt, að menn hafi einkum veitt eftir tekt hinni kvikmyndinni, sem þarna var sýnd í fyrsa sinn- Hún var um Ásgrím Jónsson list- málara og list hans, — tekin í sambandi við 'áttræðisafmæli hans. Á undan þeirri mynd flutti Björn Th. Björnsson listfr. er- indi um Ásgrím Jónsson, er hann nefndi „Nestor íslenzkra listmalara", og skýrði að nokkru list hans. Og svo kom niyndin sjálf. Fyrst er brugðið upp mynd af vinnustofu Ásgríms, þar sem hann er að starfi, þá sýnd listaverk hans á sýning unni í Listasafninu, sem haldih var honum til heiðurs á átt- ræ'ðis afmælinu. Ög að lokum má sjá listamanninn að. starfi úti í sjáifri náttúrunni, þar sem hann situr á mosató og festit á pappír litfegurð og lögún Víf ilfelis. Inn £ myndina er flétt uð stutt frásögn Ásgrínrcs sjálfs um viðhorf hans til listarinnar og landsinis." . i Merkar heimiMir. .„.. „Báðar þessar kvikmyndir hefir Ósvaldur Knudsen gert, en dr. Kristján Eldjiárn- skýrir þær með no'kkrum snjöllum setningum. Báðir eiga þakkir skiiið. Myndirnar túlka sögu- 'leg augna^bJik, er seinni tímum mun þylcja mikilsvirði að hafa ljóslifandi fyrir augum. Myndin af Ásgrími Jónssyni verður stórmerk heimild um þennan sérstæða og stórbrotna snilíing og brautryðjanda, sem fyrstur ísl. myndl'istarmanna gerði þá listgrein að æfistarfi, og vakti þjóðina til með\4tund ar um tign og fegurð landsins. í gærkvcldi var auðfundið að kvifcmyndin um hinnaldna lista mann vakti ós'kipta athygli mannf.iöldans. Vil ég með þessum fáu lín um færa Ferðafélagi íslands innilegt bakMæti fyrir: þessa ágætu kvöldvöku. 5.2 1958- -^-Gestur.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.