Alþýðublaðið - 13.08.1957, Qupperneq 6
Þriðjudagur 13. ágúst 1957,
A I þ ý SyblaSJJS
•C»0*0«0*0*0*0*0*0*0«C*0«0«C«0«0»0«0»C»C«0»C»C*0»'•c«c». :ec*c*c«c»c*0*0«0*0«0«0«0*0*0«0«000*0*0«0«c*c«:»cf0*0«0«0«0*0«0»0*c*0'
útgeíandi: Alþýðuílokkurizm.
Eitstjóri: Heigi Sæmundsson.
Auglýsingastjóri: Emilía Samúelsdóttir.
Fréttasíjóri: Sigvaldi HjálmarssoB.
Blaðamenn: Björgvin Guðmundsson og
Loftur Guðmundsson.
Ritstjórnarsímar: 14901 og 14902.
Auglýsingasími: 14906.
Afgreiðslusími: 14900.
Prontsmiðja Alþýðublaðsins, Hverfisgðto 8—18.
F orsetaheimsóknin
í BAG sækja ísland heim
góðir og tignir géstir af
Finnlandi — forsetahjónin
dr. Urho og frú Sylvi Kekk-
enen. Veri þau hjartanlega
velkomin.
Margt er svipað um sögu
Finna og íslendinga, þó að
jlrjúgur spölur sé milli land-
mna. Báðar hafa þjóðirnar
d’ðið að hevja langa og
stranga sjálfstæðisbaráttu.
Báðum hafa bókmenntir og
þjóðleg menningarverðmæti
orðið þrek og þróttur, er
mest reyndi á og fastast
svarf að. Nú eru þær útverð-
ir Norðurlanda — Finnar til
austurs, íslendingar til vest-
urs. Samskipti þjóðanna
faafa aukizt rnjög eftir síðari
faeimsstyrjöldina og báðum
til gagns. Verzlunarsamning
ar og viðskipti leiða til
margvíslegrar annarrar sam-
vinnu. Svo verður vonandi
einnig í framtíðinni. Og
heimsókn finnsku fórseta-
hjónanna er gleðilegt tákn
hennar. Finnar og íslending-
ar hafa fundið hvorir aðra,
mætet á miðri Ieið og tekizt
þétt í hendur.
En íslendingar eru sann-
arlega ekki að uppgötva
Finnland og Finna fyrst
nú. Kvæði Runebergs og
sögur Topelíusar hafa átt
slíkri alþýðuhylli að fagna
á Islanai, að einstakt er um
erlendar bókmenntir. Sá
skáldskapur var lesinn í
lágreisíum bæjum um
gervallt land í snilldarþýð
íngi! þjóðskáldsins Matthí-
asar Jochumssonar. Áhrifa
hans gætir enn. þó að fjöl-
hýli og annríki bæjanna sé
komið til sögunnar. Eitt-
hvað þekkjum við til
finnskra samtíðarbók-
mennía, en því miður allt
®f lítið, þar eð margir
snjallir v-erkamenn munu
í þein* víngarði. Hins vegar
nýtur finnsk tónlist mikill-
ar aðdáunar Islendinga —
sér í lagi vegna afreka Sí-
feelíusar, sem kannski er
raikilhæfasta núlifandi tón
skáld heimsins og hefur
með list sinni frægt Finn-
land um víða veröld. Enn
fremnr kunna íslendingar
NÝKOMINN
Ulola kroisviSur
Stærð 5 mm 80x205 og 100x200 cm.
Birkikrossviður 3ja—4ja og 5 mm.
fyrirliggjandi.
Kristián Siggeirsson h.f.
Laugavegi 13 — Sími 1-38-79.
skil á finnskum íþrótta-
mönnum fyrr og nú, en
þeir hafa löngum þótt
skara fram úr og stundum
vakið athygli og aðdáun
milljónaþjóða. Alls þessa
er gott að minnast í tilefni
forsetaheimsóknarinnar.
Finnland er ólíkt íslandi í
fljótu bragði. Það er land
þúsund vatna, rótsterkra og
þytþungra skóga og ærinna
andstæðna. Mörgum finnst
það harðbýlt, enda átti al-
þýða þess löngum við kröpp
kjör að búa. En það hefur
agað börn sín til hreysti og
andlegs þroska Iíkt og ísland
okkur. Frelsisástin og sjálf-
stæðisviljinn er Finnum hið
sama og íslendingum. Þess
vegna er saga og örlög þjóð-
anna að mörgu leyti á sömu
bókina lærð. En Finnar hafa
orðið að leggja hart að sér
öðrum fremur í baráttunni
fyrir hugsjónum. sínum. Þeir
heyja hana heima fyrir í
merkilegu og athyglisverðu
endurreisnarstarfi, láta aldr
ei mótganginn buga sig, en
vaxa af þeim verkefnum,
sem oft virðast ofraun. Og
einmitt þess vegna rijóta
Finnar aðdáunar og viður-
kenningar. Þeir hafa sannað
á ótvíræðan hátt rétt sinn til
frelsis og sjálfstæðis og geta
í því efni talizt fyrirmynd
smáþjóðanna.
Allt þetta rifjast upp við
heimsókn finnsku forseta-
hjónanna. Og dr. Urho og
frú Sylvi Kekkonen eru
glæsilegir fulltrúar þjóðar
sinnar, hann kappsríkur og
mikilhæfur stjórnmálafor-
ingi, sem hertist í æsku við
nám, starf og íþróttir, hún
snjall rithöfundur og há-
menntuð kona. Þannig sam-
einast í fari forsetahjón-
anna helztu eiginleikar
finnsku þjóðarinnar fyrr og
nú, atgervið, listhneigðin og
manndómurinn. Þau eru okk
ur aufúsugestir, og heimsókn
in verður áreiðanlega til þess
að efla og styrkja tengsli
Finna og íslendinga.
Veri þau velkomin til ís-
lands, og gæfa og gengi hlotn
ist Finnum og Finnlanai,
J. L: Rimeher^:
Vort föðurland, vort fósturland,
O, fagra veldis-orð,
Ei lækkar fold við lagarsand,
Ei lyftist frón við sólarbrand
Meir elskað en vor óðalsstorð,
Vor alira lífsins-borð.
Af gulli lítil gnægð er hér,
En glöð er lund vor þó;
Oss þykist fremri þjóðin hver,
En þetta landið elskum vér,
Með útsker, fiöll og eyði-mó
Er oss það gullland nóg.
Vér elskum vorra vatna klið
Og vorra fossa spil,
Vors dimma skógar dapra nið,
Vort dýrðarljós, vorn næturfrið,
Alt hvað í sýn og söng er til
Og sálar- vekur -yl.
Hér háðu áar öll sín stríð,
Með anda, hjör og plóg;
Og hér um langa heimsins tíð,
Við lieillakjörin þung sem blíð,
Hið finnska hjarta fólksins sló,
Er fram sitt líf það dró.
Hver reiknar allt það rauna tal,
Er reyndi lands vors þjóð7
Er styrjöld fór um fold og dal,
Og frost og hungur gjörði val,
Hver hefir Finnans metið móð,
Og mæli hans úthellt blóð.
Og það var hér sá fossinn flaut,
Og fyrir oss það var,
Og hér það sinna happa naut,
Og hér þess tár af augum hraut,
l*ess fólks, er vorar byrðir bar
Frá byrjun vegferðar.
Vort land er hér, með lón og þraut,
Svo Ijúft, svo hollt, svo vært;
Hver forlog, sem oss falla í skaut;
Sitt fósíurland þó liver vor hlaut;
Og hvað er sælla? Hvað er fært,
Að hafa‘ eins dýrt og kært?
O helga land, vor heimagrund,
Sem hér vort auga sér,
Vér réttum blítt út beina mund,
Og bendum yfir sjó og lund,
Og segjum: láð og lögur hér,
Sjá, landið vort það er'
Og svifum vér við sólarglans
I sölum guilinblá,
Og stigum vér þar stjörnudans,
Er síríð vort yrði sigurkrans:
Hið auma land vort aftur sjá
Vér eflaust myndum þrá.
O þúsund vatna Ijúfa land
Með ljóðum vígða dyggð!
Hér Iendum vér við lífsins sand
Og ljóssins festum tryggðahand, —
Þótt fátæk séríu, fróma byggð,
Ver frjáls, ver glöð, ver trygg!
Þitt Ián er enn há Iokuð rós,
Er líta skal sinn dag;
Af vorri elsku vex bitt hrós,
Þín von, þín tign, þitt sólarljós,
Þá flytjum vér með fyllra lag
Vorn fósturlenzka brag.
Matthías Jochumsson þýddi.
1700 skélamenn á norræiw móli í
Rætt við menntamálaráðherra um 17,
norræna skólamótið og handritamálið
GYLFI Þ. GISLASON, menntamálaróðherra kom á sunnu
dag heim frá Finnlandi, þar sem hann tók þátt í 17. norræna
skólamótinu ásamt 38 öðrum íslendingum. Tíðindamáður blaðs
ins kom að máli við ráðherrann og spurði frétta úr för hans.
— Mót þessi eru haldin síð-
an 1870 og á fimm ára fresti og
sækja þau kennarar og skóla-
stjórar frá öllum Norðurlönd-
um, svo og embættismenn á
sviði fræðslumála. Mótið í Hels
inki sátu 1700 mrms, en það
er nokkru færra c, sótti mótið
síðast. Það var ' . sló og á því
móti vo_u : nanns. Næsta
mót ver‘y . . .-... naldið í Kaup-
mannr ' ,2.
— r fyrirlestrahald,
er þai, '?
— A . u voru fluttir
margir fyi_ lestrar og auk þess
var fjöldi ur,.::?.ðuíanda.
— Þarna vóru i : ntamála-
ráðherrar allra X ... rlancla?
— Já, allir, nsm: sá norski.
Hann forfallaði á síðustu
stundu. Ráðhen .: nir fluttu
svo ræður við seíningu móts-
ins. Annars fluttu þrír íslend-
ingar erindi á skólamótinu, dr.
Broddi Jóhannesson, sem tal-
aði um hlutverk skólanna í
stækkandi þjóðfélagi; Magnús
Gíslason, námstjóri, sem talaði
um „human relations11 í skóla-
starfinu og IJelgi Þorláksson,
kennari, sem talaði um tungu-
málanám. Öll þessi erindi voru
ágæt og fyrirlesurum og landi
og þjóð til sóma. Þátttakend-
urnir eru fæstir komnir heim,
en öllum kom saman um að
mótið hefði borið mikinn og góð
an árangur.
— Þú komst við í Kaupmanna
höfn? á leiðinni til Finnlands?
— Já.
— Nokkrar fréttir af hand-
ritamálinu?
— Ég hitti að máli H. C.
Hansen, forsætis- og utanrík-
isráðherra og Jörgen Jörgensen,
menntamálaráðherra, auk Sig-
urðar Nordal sendiherra. — Til-
kynning, sem gefin var út sam-
tímis í Kaupmannahöfn og
Reykjavík vakti mikla athygli
í Danmörku og einnig eftirtekt
á hinum Norðurlöndunum.
Ég vil láta. í ljós ánægju
mína, sagði menntamálaráð-
herra, yfir því, að bæði H. C.
Hansen og Jörgen Jörgensen
skuli þegar hafa lýst fylgi sínu
við hugmyndina um skipun
nefndar til að fjalla um málið.
Viðhorf íslendinga í málinu
eru að sjálfsögðu alkunn og ein-
hugur er hér um óskir þjóðar-
innar. En í Danmörku eru ýmis
sjónarmið uppi á teningnum.
Ég er þeirrar skoðunar að skip-
un sameiginlegrar nefndar
Dana og íslendinga sé heilla-
spor, sem stuðla muni a.ð því,
að þetta vandamál leysist.
PARlS, mánud. (NTB). Franska
stjórnin hefur ákveðið að
hækka bankavexti úr 4% í 5%
til að draga úr útlánum bank-
anna og hefur sú ákvörðun vak
ið mikla athygli.