Vísir - 09.07.1945, Blaðsíða 7

Vísir - 09.07.1945, Blaðsíða 7
Mánudaginn 9. júlí 1945 VISIR <k (T ~iS SZ/oud^. ^Ðougías: zA^z/ríílíínrL b 162 öllu með óvanalegri umhyggju. Kcsó horfði á hann og var í djúpum þönkum. „Hvenær ferðu?" spurði hann. „Snemma í fyrramálið. Eg fer til Róm." Kesó gekk með honum út í garðinn og'þar hittu þeir Antoníu. Kesó bauð hoiium til máls- verðar me'ð f jölskyldunni og hún brosti til sam- þykkis. „Hann er að fara frá okkur," sagði Kesó. „Hvar er Antónius? Eg ætla að segja honum." Hann sneri aftur til hússins. „Ertu ekki ánægður hér hjá okkur, Marsell- us?" spurði Antonia þýðum rómi eftir þagnar stund. „Höfum við ekki gert allt, sem þú ósk- aðir?" „Jú, þess vegna fer eg." Ilún skildi og kinkaði kolli og brosli til hans dapurlega. „Marsellus, manstu eftir sögu'nni um trú rilanna í Kana, var það ekki, að Jesús hafi breytt vatni í vín?" „Þér fannst erfitt að trúa þvi, geri eg ráð fyrir," sagði hann. „Nei," sagði hún lágum rómi. „Eg trúi þvi. Það er engu dularfyllra en breytingin, seni þú hefir valdið — í Apprinó." hungrar og þyrstri eftir réttlætinu, því að þeir munu saddir verða. Sælir eru miskunnsamir, þvi að þeim mun miskunnað verða. Sælir eru hjartahreinir, þvi að þeir. munu guð sjá. Sælir eru friðflytjendur, því að þeir nmnu guðs synir kallaðir verða. Sælir eru þeir, sem ofsóttir eru fyrir réttlætis sakir, því að þeirra er Ihmnaríki. Verið glaðir og fagnið, því að laun yðar eru mikii"." Frá mönnum og merkum atburðum: Þetta kvöld söfnuðust allir þorpsbúar að ?enju á hólnum og biðu eftir Marscllusi, að hann kæmi og seg'ði þeim sögu. Er hann kom voru Kesó, Antónia og Antónius með honum. Marsellus settist á autt svæði, er þeir höfðu skilið eftir handa honum í miðjum hópnum, og hikaði um stund, áður en hann hóf mál sitt. „Þið hafið öll verið mér mjög góð," sagði liann, — „og eg mun minnast ykkar, hvar sem eg fer." Lágt vonbrigða andvarp leið um hópinn. „Eg hefi sagt ykkur margar sögur af þessum einkennilega manni í Galíleu, sem gerðist vinur fátækra og hjálparvana. í kvöld ætla cg að segja ykkur eina söguna enn af honum, hina ein- kennilegutsu þeirra allra. Það skal vera skiln- aðargjöf mín til ykkar allra." Það var hryggileg saga um miskilinn mann og að síðustu yfirgefinn, jafnvel af hinum ótta- slegnu vinum sínum. Hörmuleg saga um rang- lát réttarhöld og kvalafullan dauðdaga og Mar- sellus sagði svo skýrt frá, 'a'ð augu flestra voru tárvot. • „Jæja, ekkert var nú í raun og veru einkenni- legt við þetta, því að spakir menn hafa alltaf verið misskildir og ofsóttir, og margir þeirra hafa verið drepnir, eins og Jesús var. En Jsús reis upp frá dauðum!" „Hvað? Nei!" kallaði gamall maður skjálf- andi röddu. Þeir sussuðu á hann og biðu þess, að Marsellus héldi áfram. í spennlri þögn hélt hin furðulega saga áfram. Jesús væri i þessum heimi lifandi og yrði hér, þar til konungsríki hans, ríki góðviljans, stjórn- aði öllum mönnum alls staðar. „Þið þurfið ekki að gráta yfir honum!" sagði Marsellus. „Hann biður engan um meðáumk- un! Ef þið viljið gera eitthvað til hjálpar hon- um, þá verið hjálpsamir hver við annan og bíð- ið komu hans." „Hvar er hann nú?" kallaði gamli maðurinn skrækri röddu. „Það veit enginn," sagði Marsellus. „Hann gæti birzt, hvar sem væri og hvenær sem væri. Við megum ekki gera neitt, sem hryggði hann, ef hann kæmi til okkar skyndilega, þegar við ættum hans ekki von. Viljið þið muna það?" óðum var tekið að rökkva og jörðin tók að döggvast. Mál var komið að þeir dreifðust. Mar- sellus dró fram úr barmi sér samanbrolna, margþvælda papyrusörk og hélt ¦ lienni upp í dvínandi birtuna. „Dag einri," sagði haun, — „er hópur Galí- leiimanna hafði safnazt kring um hahn í fjalli 'ciiiu, talaði Jesús iil þpirra þýðri röddu um-það, sem hann kallar „hið sæla líf". Vinur minn, Jústus, mundi þessi orð og las þau fyrir mér. Eg skrifaði þau niður. Lofið mér að lesa þau fyrir ykkur og siðan skiljum við." „„Sælir eru fátækir i anda, því að þeirra er hungrar og þyrstir eftir réttlætinu, því að þeir munu huggaðir verða. Sælir eru hógværir,. þvi að þeir munu landið erfa; Sælir eru þeir, sem Marsellus reis úr rekju fyrir dögun og gekk hljóðlega út úr húsinu og hitti engan — nema Metellu, sem kom honum að óvörum með því, að skjótast út úr runna við hliðið til þess a'ð kveðja hann óstyrkri, skrækri röddu. Svo hafði hún æL'að að hlaupa á brott. Haiin nefndi nafn hennar hlýlcga, tók um vinnulúnu hendurnar hcnnar og sagði blíðum rómi: „Metella, þú ert sannarlega tryggur vinur. Eg skal alltaf muna eftir þér." „Góði Marsellus," snökkti hún. „Farðu nú gætilega!" Siðan sleit hún sig skyndilega frá honurn og hvarf út í myrkrið. Einnkennileg fagnaðartilfinning bjó í brjósti hans, er hann gekk veginn við í-ætur f jallsins og í skugga þess, er Ijósrauðum bjarma sólar- uppkomunnar sló á himininn. í gærköldi hafði hann háltað með efasemd í hug. Hann hafði þá kvalt Kesófjölskylduna, en þau reynt að telja hann af að fara. Sjálfum fannst honum hann hafa verið hamingjusamur i Arpínó. Hann vissi, að hann hafði verið sendur þangað með boð- skap. Upp á síðkastið fannst honum einhvern- veginn, að yerkinu væri lokið, að hann yrði að fara til Róm. Allt kvöldið hljómaði þrábeiðni Antóníusar í eyrum hans og hann spurði sjálf- an sig: „Hvers vegna er eg að fara til Róm?" í morgun hafði hann losnað við þessar á- hyggjur. Hann vissi ekki hvers vegna hann var nú á Ieið til Róm, en ástæðan kæmi brátt í ljós. Aldrei hafði hann getað skýrt það fyrir sér, hvernig á þvi stóð, er bylgjurn'ar höfðu skolað honum upp i Kapríavíkina, a'ð hann gekk til Arpínó, eða hvers vegna hann þáði vinnu, er hann nam staðar við hliðið að melónuökrum Kesó. Það var nærri því eins og ósýnileg hörid laðaði.hann og leiddi. Um nónbil var hann kominn, þar sem hlykkj- óftur vegurinn Iá frá fjallinu, var orðinn breið- ari og skorinn af mörgum hliðarvegum. Þár var hann fjölfarinn og um hann fóru hlaðnir vagnar og margs kyns- farartæki, sem komu útum hlið og eftir götunni í hinum frjósama jdal. Hiti var mikill og loftið yar mettað ryki. Ygldir ökumenn lömdu asna sína og hrópuðu ósiðlát orð, er þeir rifust um réttinn á vegin- um. Við hverja mílu, sem neðar dró, jókst hrærigrauturinii og varð meira áberandi rudda- skapur mannanna, sem þyrptust til Róm. Það var sem heimsborgin teygði úl illgjarna arma sina i allar áttir til að hrenima og faurga fórnardýr sin, er þau skunduðu inn í spilling- una, sem hún hafði upp á að bjóða. Og þeir skömmuðust sin fyrir sveitasiði sína og reyndu að þykjast veraldarvanir með því að formæla hver öðrum. Marsellus gaf gætur að þessu skap- illa riddaraliði og hugsaði með sjálfum sér, hvort margir væru í Róm, sem heyra vildu sagí frá maiininum frá Galíleu. Er Marsellus kom til Alatrí, sem var allstórt þorp, sá hann, að á einu kránni, sem þar var, var uppi fótur og fit. Æstir menn stóðu i þyrp- ingu í hestagirðingunni. Inni i kránni var allt troðfullt af mönnum. Iiann þrengdi sér inn og spurði mann, sem stóð við hlið hans, hvað gengi á. Frétt hafði rétt í þessu borizt frá Róm um, að Gajus prins væri dauður. Rétt í þessu bili steig gestgjafinn upp á stól og tilkynnti með valrsmannssvip, að allir, sem ætluðu ekki að fá sér hressingu, skyldu fara út og rýma til fyrir gestuni hans. Flestir þeirra, sem sóðalega voru til fara, fóru út. í miðri stofunni sátu við borð tveir skraut- klæddir ullarkaupmenn frá Róm og skoluðu ryk dagsins úr kverkum sínum með dropanum úr þeirri hálslöngu, sem á borðinu stóð. í kring Um þá var hópur ákafra áheyrenda, sem fýsti að heyra nánar frá þessum harmleik. Marsellus þrengdi sér nær og hlustaði. í gærkveldi hafði verið veizla í hinum dýru sölum Kvintufar herforingja og konu hans, Selíu, frænku Sejanusar, til heiðurs stráknum honum Kalígúla, syni Germaníkusar, sem Sannleikurinn um uppgjöf Sfalíii. Eftir David Brown. þeim, sem ítölsku fulllrúarnir höfðu haft meðferðis- frá Lissabon lil Rómaborgar, svo sem fyrr var geiið- Það hafði verið svo ráð fyrir gert, að scnditæki þessi yrði tekinj notkun þ. 26. Einnig getur verið,. að lofttruflanir hafi valdið, að ekki heyrðist í tækj- unum þemian dag, en síðar kom það fyrir, og lá við, að af leiddi stórvandræði. Biðin næsta sólarhring var næstum óbærileg. En fyrsta orðsendingin loftlciðis frá Rómaborg náðist um hádegi á föstudag þ. 27. — Það var aðeins eitt orð, eins og samkomulag hafði náðst um fyrirfram. Þar næst var gert ráð fyrir radio-sambandi á hverj- um 3 klukkustundum. Zanussi hafði verið skýrt frá viðræðunum í Lissa- bon og skilmálum þeim, sem Castellano hafði farið' mcð til Rómaborgar, og einhver fyrsta orðsending- in, sem send var þessa leið frá Alsír, var þess efnis, að hann (þ. c. Zanussi) lagði til við Badoglio, að- fallist væri á skilmálana. Zanussi hvatti eindregið til þessa, og var orðsendingin djarfleg og sköruleg. Móttaka fyrstu orðsendingarinnar, þótt hún væri ekki nema eitt orð, upprætti vitanlega allan ótta Ieiðtoga bandamaiina um það, að Castellano og Mont- anari hefðu ekki komizt heilú og höldnu til Bóma borgar. Einnig varð þá ljóst, að skilmálar banda- manna voru komnir Badoglio i hendur. — Castell- ano og Montanari voru einu samningamennirnir,, sem'bandameiin viðurkenndu algerlega, og höfðu þvi áhyggjur af drættinum, þar sem sú hætta hafði vof- að yfir sem fyrr var getið. að þeir yrðu stöðvaðir af Gestapo á leiðini yfir Suður-Frakkland til Italíu. I aðalstöð bandamanna í Alsír voru menn vitanlega fúsir til þess að koma áleiðis meðmælum Zanussis,. þótt aldrei hjaðnaði grunsemdin, sem vaknaði vegna hinnar skyndilegu komu hans og íhlutunar um þessi. mál. Það var l>egar í upphafi — eftir komu hans — augljóst mál, að hann vildi hafa „fingur með í spil- inu"..— En eftir að hann sendi orðsendingu þá til Badoglio, sem áður var á minnst, hvarf hann af' þessum vettvangi, og er afskipta hans eða íhlut- unar ekki frekar gctið. Þegar Castellano næst kom sjálfur, til frekari viðræðna, fór Zanussi, að þeinv viðræðum loknum, með honum til Rómaborgar. Það var þ. 31. ágúst, eða fimm dögum síðar, sem þeir Castellano hershöfðingi og Franco Montanari koniu aftur til þess að ræða vopnahlésskilmálana. Um þetta fóru fram orðsendingar yfir „ferðatösku- senditækið", og var næsti fundur haldinn á Sikiley. Castellano hafði innt sitt hlutverk af hendi i Róma- borg eins og slyngur sölumaður heildsölufyrirtækis. I Lissabon kann hann að hafa komizt á þá skoðun,. að bandamenn væru miklum mun sterkari hernað'- arlega en þeir voru þá stundina, og getu bandamanna til þess að hefja miklar Jiernaðaraðgerðir á megin- landinu. Bandamenn, eða samingamenn þeirra, voru vitanlega ekki að gera minna úr hermætti sínum en ástæða var til, heldur frekar í hina áttina, og. myndu allir hafa gert það við sömu aðstæður. Þeir~ höfðu fyllsta rétt til þess að beita hvers konar ráð- um til þess að koma því til leiðar, að Italir yrðu til neyddir tafarlaust, að hætta þátttöku i styrjöld- inni. Og ef þeir gátu gert það með því að beita stjórn- málalegum aðferðum, í stað þess að tefla fram mörg- um hersveitum og hætta til lífi þúsunda hermanna^.. var það þeim mun betra. Það, sem Italir óttuðust mest, var vitanlega af- staða Þjóðverja og væntanlegar gagnráðstafanir þeirra, undir eins og tilkynningmu um vopnahléð^ hefði verið birt. Þýzkaland hafði miknn her á Italíu og Italir vissu manna bezt hversu ófyrirleitnir og, harðir í horn að taka Þjóðverjar geta verið. Castellano talaði af mikilli mælsku fyrir því, ó. fundi með Badoglio marskálki, að fallizt væri á skil- mála bandamann, og að lokum gat hann komið því til leiðar, að Badoglio og ráðunautar hans féllust íV skoðanir hans. En það var eitt atriði, sem Badoglio- og ráðunautar hans lögðu áherzlu á að breytt yrðl^ og það var, að vopnahléð kæmi til framkvæmda á alinari stundu, en ákveðið var í skilmálum bando • manna. Þeir vissu vitanlega ekki í Rómaborg, að^ bandamenn voru búnir að undirbúa og ákveða landt-

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.