Vísir - 11.08.1953, Blaðsíða 5

Vísir - 11.08.1953, Blaðsíða 5
£riSjudaginn 11. ágúst 1853 TtS'lft f ar i um ELfNOR LíPPÉR Aílir fangar tilteknum verða að skila lágmarksafköstum. Þeir, sem geía það, fá nokkra greiðshi fyrir, annars ekki. Maður, sem íekmn er til fanga, verSur þegar aS láta af hendi aílt það fé, sem hann kann aðjhafa á sér. Hann fær kvittun fyrir því, og getur hann notað hana til þess að taka út mat eða pen- inga, tvisvar í mánuði í vista- búri fangelssins. Má úttéktin nema 50 rúblum á mánuði. Ef ættingjar hans geta komist að því hvar hann er í fangelsi — Fangi, sem vinnur læknis- störf á fangelsisspítala, verður að stunda minnst 50 sjúklinga, þungt haldna. Og hver sá f angi sem stundar hjúkrunarstörf, hefur til tekinn f jölda sjúklinga í sinni vörzlu. Þegar fanginn vimiur það, sem áætlað er dag hvern, fær hann borgun hjá fangabúðun- um. Upphæðin er mjög mis- munandi eftir því hvert verkið en slíkt er miklum erfiðleikum er, en hún má aldrei fara frain bundið — mega þeir senda hon- ' úr 150 rúblum á mánuði. Vinni um 50 rúblur á mánuði. í hin- hann aðeins 90% af þvi sem Um stóru fangelsum borganna I áætlað er fær hann enga borg- er ekki tekið á móti matar eða' un. Vinni hann fram yfir 100% latabögglum; en að þessu leyti hækka laun hans. Til eru þau eru ekki reglur eins strangar í störf, sem aldrei gefa fangan- minni sveitafangelsum. Áður en' um neitt í aðra hönd, af því fanginn er fluttur í fangabúð- j að ómögulegt er að vinna eins irnar er kvittun hans tekin af mikið og áætlunin heimtar. Þar honum. Meðan hann er á ferð- á meðál — fyrir konur — jarð inni er hann alveg peningalaus, en ferðalagið getur tekið einn eða tvo mánuði. Og hann er j líka alveg félaus á meðan hann Konur hafa víðast er í áfangabúðum, svo sem sama „rétt". Vladivostok — og getur þá dvöl hans þar orðið hálft ár eða meira. högg og mokstur, snjómokstur og heyvinna. Fanginn er ,í reikningi". Þegar hann kemur í þrælá- búðirnar, getur hann tilkynnt fjármáladeildinni þar hversu mikla peninga hann hafi skiíið eftir, þar sem hann var fyrst í haldi. Venjulega líður meira en ár þangað til hann fær peninga sína flutta frá fangelsinu og í búðirnar. Hann fær heldur ekki peningana útborgaða í fanga- búðunum, en þeir eru færðir þar á reikning hans. — Getur hann, á hverjum mánuði, fengið útborgaðar 50 rúblur i reiðu fé og má hann nota það íe eftir vild. Fangabúðirnar, það er ríkis- lögreglan (NKVD), leigir út fangana til þess að vinna að allskonar framkvæmdum fyrir ríkið. í Kolyma er engin byggð, nema byggð hinna frumstæðu Yakúta, og þar er f járhagskerf- íð algerlega byggt á fanga- vinnu. Fangar eru látnir vinna hvérskonar verk í Kolyma. — Fyrir hvern fanga, eða verka- mann, greiðir fyrirtæki það, er í hlut á, fangabúðunum á- kveðna upphæð. Og heimtað er að, hver fangi vinni tiltekið|| dagsverk. Ákveðimia afkasta er krafizt. Konur í Kolyma vinna- alia ¦ erfiðisvinnu við sömu skilyrði og karlar, nema í gullnámun- um. Þar vinna einungis karl- menn. Hvað getur fangi i Kolyma keypt fyrir peninga sína? — Vinni hann eins og áætl..nin krefst, eða meira, getur hann farið í vistabúrið þrisvar á mánuði. Þar getur hann keypt 25 únzur (ca. 700 gr.) af brauði þrisvaf á mánuði, ef þaö er fáanlegt. Og 1% úr únsu af tóbaki, tvisvar á mánuði. En beri það til, sem mjög er sjald- gæft, að hánn vinni 50 }í yfir áætlun, hefur hann ídtt ti'l að kaupa tvö pund og þrjár únzur af brauði þrisvar sinnum í mánuði, ofurlítið meira en únsu af sykri og venjulegan tóbaks- skammt. Og fyrir þel.ca greiðir hann verð það, sem ák/eði.'S er af ríkinu. Ef afköst hans eru 110% getur hann greitt 8,40 rúblur fyrir brauð og 12 rúblur fyrir tóbak. Ef afköst hans eru 150% eyðir hann 12 rúblum fyrir brauð, 12 rúblum í tóbak og 0,60 rúblum fyrir sykur. Sé gert ráð fyir að fanginn vinni sér inn' 50 rúblur, sem algengt er, hefur hann til um- ráða 30—35 rúblur. Ef hann vill kaupa eitthvað annað en það, sem nefnt hefur verið, verður hann að kaupa það ólög- lega á svörtum markaði. Fangabúðirnar leggja hverj- um fanga til h. u. b. 15 gr. af lélegri sápu. Kvenfangarnir nota því ætíð eitthvað af pen- ingum sínum til sápukaupa; það gera karlmennirnir aldrei. í það fara h. u. b. 10 rúblur. Reykingamenn einir fá tóbak. Fangarnir selja sína á milli 7 únsur (200 gr.)af brauði fyrir 10 rúblur. — Eldspýtustokkur fullur af tóbaki kostar sama. Svo fara fram algeng vöru- skipti: 7 únsur af brauði fyrir eldspítustokk fullan af tóbaki. Þeir einir, sem reykja fá að kaupa tóbak í vistabúrinu. Þeir sem ekki reykja, fá ekki að kaupa tóbak, þó að þeir hafi innt af höndum ákveðin vinnu- afköst. Þegar nýir fangar koma í þrælabúðirnar skrásetur fjár- máladeildin jafnskjótt hverjir eru reykingamenn og hverjir ekki. Aðkomumenn grunar ekki neitt og segja hreinskilnislega frá því, hvort þeir reykja eða ekki. Þá byrja samningar.iir. Það eru líka fangar, sem vihhá í fjármáladeildinni. Þeir kom- ast að samningum við þunn, sem ekki reykir, skrásetja hann sem reykingamann, svo g°ta þeir skipt á milli sín ;cr~",*-**- skammtinum og verzla? með hann. Þeir, sem lítið reykja venjast fljótt af því, enda eru fangarnir megnið af tímanum tóbakslausir. Þeir hafa þá skipti á mestu af tóbaki sínu, þó að Heillaóskir til þeir raunar kveiki sér í vind- happamanns. lmgi við og við til þess að vera j Jafnskjótt og einhver í ekki kærðir fyrir að hafa þótzt fangabúðunum hefur fengið vera tóbaksmenn. Aðrir, sem böggul, veit það hver maður og ekki reykja, sjá þá ofsjónum' er þá ausið heillaóskunum yfir yfir þessu og öfúndast, þar sem'j viðtakanda. — Og þeir, sem. þeir hafa gefið upp tóbaks- fram bera óskirnar, vona hver skammt sinn. jum sig í leyni, að sér verði að í Elgenfangbúðunum átti; minhsta kosti boðinn vindling- svo að héita, að fangarnir xnættu taka á móti bögglum frá ættingjum sínum. En reyndin var sú að bögglar komu þangað mjög sjaldan og sama gilti um sendibréf. Ef menn fengu fregnir af ættingjurh sínum einu sinni eða tvisvar á ári þóttust þeir hólpnir. Og sumum tókst aldrei að komast í sam- band við fjölskyldu sína, sér- úr eða þá eitthvað matarkyns. En viðtakandi hristir höfuð sitt ráunamæddur á svip og segist aðeins hafa fengið flík til þess að skýla sér með — jafnvel þó að ekkert annað en matur hafi í bögglinum verið. — Tilgang- urinn er að gera matarvonir félaganna að engu, þegar í upp- hafi. Vitaskuld trúa þeir hon- um ekki. Þeir skilja að slíkt staklega ef foreldrarnir höfðu svar er kurteisleg neitun. bæði verið tekin föst og börnin j Seint um kvöldið heyra þeir flutt í barnaheimili ríkisins. [ skrjáf í pappír út fleti happa- mannsins og gleymdur ilmur af Alger ritskoðun. Öll bréf fanganna voru lesin. Fangarnir máttu ekki skrifa tuh lífið í fangabúðunum, ekki um vinnuna eða um mataræðið, og þeir máttu ekkert skrifa um aðra fanga. Nafnið á fangabúð- unum mátti ekki nefna. Öll bréfin voru merkt og send gegnum pósthólf — til dæmis: Magadan, pósthólf 522, þó að fangabúðirnar væri í rauninni 500 mílur frá Magadan. Helm- ingur bréfanna var aidrei sendur af stað. Ritskoðunar- menn fangabúðann voru svo illa læsir, að þeir nenntu ekki að stauta sig í eggnum bréfin. En bréf þau sem út voru send áttu aðra ritskoðun eftir, rit- skoðun, sem*framkvæmd var í Kolyma á vegum hersins. Þar voru öll bréf skoðuð, líka bréf frjálsra borgara. Þar hvarf svo aftur helmingur af bréfunum, einnig sökurii óf'ullkomleika ritskoðunarmanna. Sum bréfin, sem ritskoðunin sendi út, komu til skila, önnur ekki. Ráð- stjórnarríkjasambandið er stórt og póstþjónustan frámunalega silaleg og kærulaus. (Engin bréf má senda til útlanda og ekki er hægt á neinn annan veg að koma upplýsingum þangað. Öll bréf til útlanda frá Ráð- stjórnarborgurum eru skoðuð sérstaklega, hvort sem eru frið- artímar eða styrjaldar). bjúga líður um búðina. Allir nasa útí loftið, allir fá vatn í munninn; þeir andvarpa síðan og draga brekánin yfir höfuð sér. Næsti kafli: MATABSKAMMTAE FANGA FABA EFTIR AF- KÖSTUM ÞEIRRA. ¦"¦' ¦ ' :¦'¦¦¦¦ •<¦ Fangi, sem vinnúr i skógun- um, verður að fella, saga og stafla 4Vá til 6 teningsmetrum af viði, eftir því hversu þéttur trjávöxturinn er. Vinni hann í gullnánumum, verður hann að vinna að meðai- tali 20 grömm (0,7 unsur) af hreinu gulli á dag. Eða koma með nægilega margar hjólbörur af sandi úr námunum, svo að úr þeim megi vinna 20 .gfygfc skíru gulli. Nýlega sátu 5000 radium-fræðingar bing í Kaup mannahöfn, og var sýning í sambándi við það. Mjyn.din.iier að öfanerraf einumisýningárgriþnum '^ rohtgen-^æki, er getur Ijosmýndað maj í öllum „steHingum". ' | nnslíkamann — Síldveiðiskýrslan Frh. af 4. s. Fagriklettur, Hafnarf. 3195 Fanney, Rvík 2913 Faxaborg, Rvík 2021 Fiskaklettur, Hafnarf. 809 Flosi, Bolungavík 1436 Fram, Akranesi 689 Freydís, ísafirði 1468 Frigg, Höfðakaupst. 1082 ; Fylkir, Akranesi 694 Garðar, Rauðavík 3304 Grótta, Siglufirði 666 Grundfirðingur, Graf. 1606 Græðir, Ólafsfirði 2044 Guðbjörg, Neskaupst. 1311, Guðm. Þórðars., Gerð. 1722 Guðm. Þorlákur, Rvík 1698 j Gullfaxi, Neskaupst. 1499 ¦ Gylfi, Rauðavík 2785 Hafbjörg, Hafnarf. 1611 Hagbarður, Húsavík 2643 Hannes Hafst., Dalv. 2604 Haukur L, Ólafsf. 3085 Heiðrún, ísafirði 696 Heimaskagi, Akranes 1000 Heimir, Keflavík 2386 Helga, Reykjavík 3987 Helgi Helgas., Vestm. 1255 Hilmir, Keflavík 1328 j Hólmaborg, Eskifirði 2661 Hrafnkell/Neskaupst. 620 Hugrún, Bolungavík 664 Hvanney, Hornaf. 920 Hvítá, Borgarnesi 965 Illugi, Hafnarfirði 1713 Ingvar Guðjónss., Ak. 3503 ísbjörn, ísafirði 505 ísleifur, Vestm. 566 Jón Finnsson, Garður 1812 Jón Stefánss., Vestm. 802 Kári, Vestm.eyjum 2329 Kári Sölm.son, Rvk 2042 . . Keilir, Akranesi 1579 Kópur, Keflavík 1082 ] Kristján, Ólafsfirði 999 j Marz, Reykjavík 2295 Milly, Siglufirði 1217 Mímir, Hnífsdal 1465 Mummi, Garður 2407 Muninn II., Sandgerði 1533 Nanna, Reykjavík 1413 Njörður, Akureyri 2237 Nonni, Keflavík . 869 Páll Pálsson, Hnífsdal 1179 Pálmar, Seyðisfirði 1477 pétur, Jónsson, Hu^ay,, 25.92;- Reykjaröst, Keflavík 1521- • Reynir, Vestm.eyj. 2061

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.