Morgunblaðið - 25.04.1954, Blaðsíða 8

Morgunblaðið - 25.04.1954, Blaðsíða 8
MUKGUNBLAÐIÐ Sunnudagur 25. apríl 1951 ^nttMstMb •:. Útg.: H.f. Árvakur, Reykjavík. Framkv.stj.: Sigfús Jónsson. Ritstjóri: Valtýr Stefánsson (ábyrgðarm.) Stjórnmálaritstjóri: Sigurður Bjarnason frá Vigur. Lesbók: Árni Óla, sími 3045. Auglýsingar: Árni Garðar*Kristinsson. Ritstjórn, auglýsingar og afgreiðsla: Austurstræti 8. — Sími 1600. Áskriftargjald kr. 20.00 á mánuði innanlands. •; í lausasölu 1 krónu eintakið. Laxastofninum stafar hætta uf taumEuusri netju- cg gildruveiði Swinna lýðræilissinns i' I SÚ SAGA er kunnari en frá þurfi að segja, að meðan komm- únistar höfðu stjórn Alþýðusam- bands Islands í sínum höndum misnotuðu þeir verkalýðssam- tökin eins og þeir gátu í þágu klíkuhagsmuna hins fjarstýrða flokks. Sannaðist þag oftlega, að hagsmunir kommúnistaflokksins voru þeim algert aðalatriði, en hagsmunir verkalýðsins einskis virði. Til þess að hrinda yfirráðum kommúnista í Alþýðusamband- inu hófu lýðræðissinnar innan samtakanna nána samvinnu með sér. Árangurinn varð sá, að kommúnistar urðu undir og misstu völdin i A.S.Í. Hafa lýð- ræðissinnar stýrt samtökunum í góðri samvinnu sín í milli síðan. Fyrir nokkrum vikum skýrði Mbl. frá því, að formaður og ritari Alþýðuflokksins litu þetta samstarf lýðræðissinna í verka- lýðssamtökunum illu auga og hefðu jafnvel hafið ráðabrugg um samvinnu við kommúnista við kosningar til þings Alþýðu- sambandsins. á komandi vori. — Alþýðublaðið brást þá mjög reitt við og kvað þetta hreinan upp- spuna. Ritari Alþýðuflokksins, ónefndur prófessor, skrifaði meira að segja grein undir nafni og sór af sér alla hneigð til sam- vinnu við kommúnista. í gær birtir Alþýðublaðið hins vegar grein, þar sem öll tvímæli eru tekin af um vilja þess í þessu máli. Er þar m.a. komist að orði á þessa leið: „Ef Sjálfstæðisflokkurinn réttir fram hönd til samvinnu í verkalýðsmálum, þá verður því miður að slá á hana-------". Þarna er ekki farið í neina launkofa með það, sem vakir fyrir þeim, sem stjórna Alþýðu- biaðinu. Þéir vita, að án sam- vinnu við Sjálfstæðisfólk í verka- lýðsfélögurium verða völd lýð- ræðissinna ekki tryggð í A.S.Í. Án sa'mvinnu Alþýðuflokksfólks við Sjálfstæðisfólk hljóta komm- únistar. að ná þar yfirtökunum. En Álþýðublaðið hikar ekki við sð segja: „Ef Sj'álfstæðisflokkur- inn réttir . fram Jiönd til sam- vinnu í verkalýðsmálunum, þá verður því miður að slá á hana"!! En h'vers vegna „því miður"? röksemdafærsla FJÓRIR íslenzkir togarar hafa undanfarið verið dæmdir fyrir veiðar inpan hinna nýju fisk- veiðitakma'rka. Það hefur orðið < AíþýðubÍaðinU tilefni. til þess, að lýsa því fagnandi yfir, að allt, sem það sagði . um landhelgis- j veiðar íslenzkra togara á 8.1. vori hafi verið heilagur sannleikur. I En hvað sagði Alþýðublaðið þá? ;, r •".. . ' Það sagði að fjöldi íslenzkra togara hefði öáreittur fengið að veiða í landhelgi. Brezkir togar- ar< hefðú v'erið vitrti' að þessu og • tekið af því myndir. ¦Með þessari, staðhæfingu bar blaðið í fyrsta lagi þann glæp á íslenzk stjórnarvöld, ag þau hlífðu íslenzkum landhelgisbrjót- um. í öðru lagi gerði það stórhættu lega tilraun til þess að spilla mál- stað íslands í deilunum við Breta. Auðvitað gat ritstjóri Alþýðu- blaðsins ekki fært nein rök að fullyrðingum sínum. En þær bár- ust út um heim og hafa vafalaust hafa sín áhrif. En nú hafa íslenzkir togar- ar verið teknir í landhelgi. Nú hefur það einmitt sannazt rækilega, að íslenzkum skip- um er ekki hlíft, ef þau ger- ast brotleg við hinar nýju friðunarreglur. En þá kemur Alþýðublaðið og segir að full- yrðingar sínar um að þeim * hafi verið hlíft hafi sannazt!!! Hafa menn nú heyrt aðrá eins röksemdafærslu? Sök bífur sekan MEÐRITSTJÓRI Alþýðubiaðsins, sá, sem fór til Danmerkur og kom heim aftur á fjórum fót- um, er ákaflega reiður í blaði sínu í gær. Ástæða þess er dá- lítil ádrepa, sem birtist lim fram- ferði hans í sambandi við grein hér í blaðinu s. 1 sunnudag. En þar var hreinskilnislega á bað bent, hversu aumlega þessum blaðamahni hefði farizt er hann taldi það skyldu sína að þakka gestrisni og góðan beina í Dan- mörku með því að ráðast með fúkyrðum að íslenzkum stjórnar- völdum, Alþingi 'og ríkisstjórn, fyrir drengilega og einarða af- stöðu til tilboðs dönsku stjórn- arinnar í handritamálinu. Það er auðséð af skrifum með- ritstjórans í gær, að sök bítur sekan. Hann finnur að hann hef- j ur hlaupið á sig og orðið sér og blaði sínu til minkunár. Reynir hann nú að draga i land og snúa sumum fyrri ummælum síhum, sem hann hafði beint eingöngu að íslenzkum stjórnarvöldum, að dönsku stjórninni einnig. En all- ur málflutningur mannsins mót- ast af slíkum ofsa og jarðvöðuls- hætti, að auðsætt er að hann finnur sjálfur, hve illa hann er á vegi staddur. í sambandi við ráðhúshugleiðingar sínar fer hann t. d. að tala eitthvað um „viðbrögð", sem séu „af nauts- ættinni"!!! Aðalatriði þess, sem hent hef- ur þennan blaðamann Alþýðu- blaðsins er í stuttu máli þetta: Hann fer til Danmerkur og fær þar ágætaf móttökur hjá hinni gestrisnu dönsku frænd- þjóð. Þegar hann kemur heim finnst honum hann þurfa að þakka fyrir þetta. Vegna þroska- ' leysis síns heldur hann að gest- gjöfum hans falli bezt skamm-' ir um íslenzk stjórnarvöld sökum afstöðu þeirra til handritamáls-' ins. Þessvegna leggst hann á fjór-! ar fætur og hefur fyrrgreind skrif. Þegar honum svo er bent á smekkleysu sína er ræfildóm- ur hans svo míkill, að reynt er ' að breiða yfir h,ann með botn- lausum svívirðingum um þann, sem vakið hefur. athygli á víxl- sporum hans. Allt sýnir þetta óvenjulega gæfurýrð, skort á háttvísi og manndómi. STANGVEIÐIFELAG Reykjavíkur efndi til kaffi- og kynningarkvölds í sam- komusalnum að Laugavegi 162 á föstudagskvöldið. Sæmund- ur Stefánsson formaður félags ins setti samkomuna og gat þess að þetta væri fyrsta kynningarkvöld núverandi stjórnar félagsins. Þar væri ætlunin að kynna sjónarmið stangveiðimanna til laxveiði- íþróttarinnar. Var kynningar- kvöld þetta hið ánægjulegasta. m° LAXAKLAK Sýndar voru tvær kvikmyndir Sú fyrri frá laxaklaki við Elliða- Frá kynníngarkvöldi Sfangveíðifélagsins ár, stórfröðleg og skemmtileg mynd. Þessi stutta mynd lýsir betur en mörg orð sköpun og þróun laxins, sem skýrt er á skemmtilegan hátt og inn á milli fléttað margvíslegum fróðleik um laxaklak og laxa. Það eru nú um 200 ár síðan að fiskiklak var fyrst reynt i Þýzkalandi. En langur tími leið þar til sú aðferð við fiskirækt hlaut almenna viðurkenningu. Hér á landi hefur klakhús ver- ið starfrækt við Elliðaárnar síðan 1930, en þar eru uppeldisskilyrði fyrir lax mjög ákjósanleg. Á kynningarkvöldi Stangveiðifélagsins voru verðlaun afhent sig- urvegurum í fyrstu kastkeppni félagsins. Lengst til hægri er Gunn- björn Björnsson, en hann varð hlutskarpastur í kasti með tvíhendis flugustöng svo og í að kasta með tvíhendis kaststöng. Annar frá hægri er Bjarni Ó. Jónsson er kastaði lengst með einhendis flugu- stöng 'og þriðji frá hægri er Ófeigur Ólafsson er kastaði lengst með einhendis kaststöng. Til vinstri er Albert Erlingsson ar afhenti verðlaunin. Veluakandi áhrifar: Meira um sporhunda. YMSAR raddir hafa komið fram upp á síðkastið um að nauð- syn sé á að sporhundar verði teknir í þjónustu lögreglu og slysavarna hér á landi. „Það er merkilegt, að ekki skuli vera búið að hrinda þessu máli í fram- kvæmd fyrir löngu — segir í bréfi frá G. J. G. „Nú þegar er eitthvað komið í sjóð til Slysavarnafélagsins, held- ur hann áfram —'• 'til kaupa á sporhundi og eftir upplýsingum blaðanna hafa menn boðizt til að annast um hundinn eða hundana fyrir félagið þegar þar að kæmi. Það virðist því ekki annað eftir en að hrinda þessu máli af hönd- um sér og í framkvæmd. Ég vildi þessvegna benda fulltrúum slysavarnadeildanna, sem koma munu saman á þing í þessum mánuði, að taka þetta þarfa mál til athugunar og afgreiðslu. Fjárhagshliðinni er áreiðan- lega borgið, þar sem almenningi gefst kostur á að leggja fram fé til þessa sérstaka sporhundasjóðs. Gleymist stundum. ANNAÐ atriði vildi ég einnig benda á — heldur bréfritari minn áfram — sem þessu máli er skylt. Það er, að stundum kemur það fyrir, að útvarpinu láist að geta þess, er börn, sem auglýst er eftir, koma fram. Sem betur fer ber auglýsingin oftast tilætlaðan árangur, en fólk bíður með öndina í hálsinum eftir því að heyra hvort nokkurt slys kunni ajrfnafa borið að höndum. Mörgum — skyldum og óskyld- um — léttir stórlega við' að heyra, að viðkomandi barn er komið fram, og ætti ekki að láta hjá líða að tilkynna það jafn- skjótt, sem fundurinn verður. Með þökk fyrir birtinguna, — G. J. G." Fyrr má nú vera, faðir minn! JÁ, ÞAÐ má nú segja — að hann er lífseigur, rauðmaginn! Þrír menn, sem ég sat með til borðs nú á dögunum — yfir spriklandi nýjum rauðmaga, höfðu hver sína sögu að segja þessu til sönnunar. „Ég hefi séð rauðmaga, sem klár- lega var búið að skera hausinn af synda sem ekkert væri" — sagði sá fyrsti. „Ég trúi því mæta vel — sagði annar. — Ég hefi séð rauðmaga, rétt kominn undir suðu sprikla og lá»ta öllum illum iátum í pottinum." „Þetta kalla ég nú ekki mikið — gall við sá þriðji — hjá því, er ég hér á ár- unum sá skorin rauðmagastykkin í pottinum raða sér kyrfilega eitt af öðru aftur upp í rauðmaga. — Fyrr má nú vera faðir minn! — Hrognkelsaveiðin hefir annars verið með tregasta móti í vor fram að þessu, en nú kvað hún vera að glæðast. Fýrirgefning er guðleg hefnd. *m AÐFERÐIN Klakið fer fram með þeim hætti aó á haustin eru veiddir um 400 laxar og geymdir í sérstök- um kistum. Síðan eru hrogn og svil kreist úr löxunum og frjógv- un látin fara fram. Gefur hver hrygna að meðaltali um 1000 hrogn af hverju pundi þunga síns, en sú er mest hefur gefið gaf um 12000 hrogn. Hefst síðan- 4—6 mánaða þroska og uppeldis- tími við sérstakar aðstæður og nána aðgæzlu. En að þeim tíma loknum eru seyðin flutt í tug- þúsundatali til ýmissa staða á landinu, þar sem þau byrja líf sitt af eigin rammleik og koma til með að auka kyn sitt i framtíð- inni. Enginn þarf að efast um að þau komi ekki í sömu árnar og þau „hafa slitið barnsskónum", því ratvísí laxins er óskeikul. Gerð hefur verig tilraun í þeim efnum. Voru laxar er veiddust í Elliðaánum fluttir 140 km leið og sleppt merktum í á eina í Borgarfirði. Næsta sumar veidd- ust þeir eíns og ekkert hefði í skorizt í Elliðaánum. >#? RANNSÓKNIR í áframhaldi af klakinu hafa verið gerðar rannsóknir á lifn- aðarháttum laxins. Hefur Veiði- málaskrifstofan unnið mjög merkilegt starf á því sviði með rannsóknum sem eru nauðsynleg- ur liður í fiskirækt. Þessar rann- sóknir sýna að sílin eru 3—4 ár í ánum og eru þá 10—12 cm að lengd. Svo vaknar útþrá þeirra, þau kveðja lækinn sinn og halda til hafs — til æfintýralanda, þar sem alsnægtir úthafsins bíða þeirra. Að 3—4 árum liðnum leita þau aftur bernskustöðv- anna, sækja á brattann, upp fossa og flúðir, glettast við flugur og færi, í sókn sinni til fyrirheitna landsins — hrygningarstöðvanna efst í ánum. En ennþá er margt á huldu um lifnaðarhætti laxins, en með áframhaldandi rann- sóknum mun væntanlega fást vitneskja um það, hvert hann heldur er vétrar o. fl. Siðari kvikmyndin er sýnd var, var gerð að frumkvæði Stangaveiðifélagsins og heitir „Við straumana". Sýnir hún stangaveiði í ýmsum ám, sunn- an-, vestan- og norðanlands. — Gefur sú mynd góða hugmynd um ánægju og gleði stangaveiði- mannsins, er hann öft eftir margra klukkustunda, stundum margra daga bið, fær að spreyta sig við að koma á land sprett- hörðum laxi, er gleypt hefur flugu veiðimannsins. Það er á- nægjan af þeirri „glímu", sem fær hundruð manna til að leita í í'aðm móður náttúru, er frí gefst frá daglegum störfum, en ekki arðsvon af veiðinni eins og sum- ir halda fram af ótrúlegri ó- skamfeilni. »m* VIÐHORF STANGA- VEIÐIMANNA Þriðja atriði kaffi- og kynning arkvöldsins var erindi er Víg- lundur Möller flutti um „viðhorf stangaveiðimanna og viðhorf netjaveiðimanna-til laxveiði". — Hann fór í upphafi nokkrum orð- um um skipti vetrar og sumars og hver gleði og ánægja við þau árstiðaskipti hefðu um aldaraðir verið bundin meðal íslenzku þjóðarinnar. Hann kvað stanga- veiðimenn dreyma glæsta draum* í sambandi við sumar- leyfin, sem okkar kynslóð væri svo hamingjusöm að geta veitt sér. Þeim einum er reynt hefðu væri Ijóst hvaða dásemdir sé að finna að faðmi hennar. í því dásamlega musteri hefðu lax- veiðimenn hlotið vígslu og Framh. á bls. 11

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.