Morgunblaðið - 18.07.1962, Page 6
6
MORGUNBLAÐIÐ
Miðvikudagur 18. júlí 1962
Víðtæk umferðarkönnun áformuð
í Reykjavik og nágrenni í haust
Sérstök spurnii?gasp]öld
send öllum bifreiðaeigenduim
á svæðinu
Danskur sérfræðingur undir-
býr könnunina
t SEPTEMBER í haust mun
fara fram í Reykjavík og
nærliggjandi byggðarlögum
víðtækasta umferðarkönn-
un, sem nokkru sinni hefur
verið framkvæmd hér á
landi. Mun m.a. verða leitað
til allra bifreiðaeigenda á
þessu svæði og þeir beðnir
um að gefa á sérstök spurn-
Ingaspjöld upplýsingar um
ftllan akstur sinn 2 sólar-
hringa í röð. — Er könnun
þessi einn þátturinn í und-
irbúningi svæðaskipulags
þess, sem nú er unnið að
fyrir umrædd byggðalög. —
Hefur danskur sérfræðing-
ur, Flemming Abildgárd að
nafni, lagt drög að umferð-
arkönnun þessari ásamt hér-
lendum starfsmönnum á
þessu sviði.
Fréttamerm áttu þess kost í
íyrradag, að hlýða á hinn danska
Bérfræðing greiraa frá því, hvern-
ig háttað er umferðarkönnun af
þvtí tagi, sem hér er íyriríhugað.
Var það á fjölmennum fundi í
húsakynnum Reykj avíkurborgar
að Skúlatúni 2 en þar voru m. a.
samankommir þeir aðilar í
Reykjavík og nágrenni, sem sam-
starf hafa um srvæðaskipulag,
einnig þeir sem um umferðar-
mál fjalla og loks fulltrúar frá
samtökum bifreiðaeigenda.
Um upplýsingamar, sem óskað
er og spurningaspjaldið og út-
fyllingu þess, er fyrst og fremst
Iþetta að segja: Á hvorri hlið
þess verða lö línur og skal í þá
efstu á framihlið skrá þann stað,
sem bifreiðin stóð á aðfaranótt
þesis dags, sem spjaldiriu er ætiað
að ná yfir. í línunum fyrir neð--
an og áfram hinum megin á
spjaldinu skulu srvo koma hver
af öðrum allir þeir staðir, sem
bíleigandinn fór akandi til hinn
umrædda dag. Er staðurinn (t.d.
igötulheiti og númer) skráður í
stóran, ílangan reit næstum
fremst í hverri línu, en strax
fyrir aftan koma svo 5 litlir, fer-
hyrndir reitir, sem bíleigamdan-
um er ætlað að setja kross í,
þann fyrsta, ef um er að ræða
heimili hans, annan, eí hann er
á vinnustað, þriðja, ef hann hefur
lagt þílnum á umræddan stað,
til þess að reka einkaerindi (t.d.
verzla með konu sinni), fjórða,
ef ástæðan er einhver önnur
(t.d. bíóferð) og loks fimmta ef
starf mannsins hefur rekið hann
á hinn tiltekna stað (t.d. leigu-
akstur, erindrekstur fyrir hús-
bóndann o. s. frv.); eiga þá allir
möguleikair að vera tæmdir. —
Fyrir aftan reitina fimm, er svO
enn gert ráð fyrir að storáð sé,
Ihvenær bíllinn kom á hinn um-
rædda stað og hvenær hann fór
þaðan. Er sú lína tvfekipt. —
Aftast er svo sérstakur reitur,
sem í skal skrá, hve margir
voru í bifreiðinni í nvert sinn.
Af ofansögðu ætti að vera
nokkum veginn ljóst, í hiverju
könnunin er fólgin, en það verð-
ur að sjálfsögðu ýtarlegair út-
skýrt, þegar -til kastanna kemur.
Vitneskjan, sem fæst
Þær upplýsingar, sem fá má
af könnunarspjöldunum, séu þau
samvizkupamlega fylJt út, eru
nær óteljandi. í sambandi við
úrvinnslu beirra, verður öllum
þeim byggðarlöigum, sem könnum
in nær til, skipt niður í smærri
evæði (miðborg Reykjavikur t.d.
í 4—6 srvæði), og verður þá m.a.
unnt að sjá af spjöldunum, hve
mikil umferðin er á milli ein-
stakra svæða á hvaða tíma dags,
sem er. Að vfeu verður ekki
hægt að sjá af þeirn, hvaða leið
farin hefur verið. En við venju-
legar kringumstæður er óhætt
að ganga út frá, að flestir vilji
að jafnaði komast á sem allra
skemmstuim tíma til ákvörðunar-
staðarins. Sé umferð milli ein-
hverra tveggja svæða sérlega
mikil, en um það veitir könnunin
óhyggjandi upplýsingar, gefur
það því tilefni til að íhuga, hvern
ig gatnasamband milli þeirra sé
— og hvernig bezt megi bæta
úr, sé úrbóta þörf.
í slíkum tilfellum er það einn-
ig mjög mikilvægt, að hafa í
höndunum upplýsingar um or-
sakir umferðarinnair milli hinna
tilteknu staða, þ. e. þær, sem
smiáreitinnir 5 láta í té. Með því
að huga að því atriði má gera
sér grein fyirir, hvört draga
mætti úr umferðarþunganum t.d.
með því að flytja til ákveðnar
opinberar stofnanir eða skipu-
leggja nýtt viðskiptaihverfi nær
því svæði, sem umferðin á upp-
tök sín í. Svo mætti næstum
endalaust telja dæmi um þann
nytsama fróðleik. sern slík um-
ferðarkönnun getur veitt, en
þetta verður látið nægja að sinni.
Traustur grunnur að byggja á
Hinn danski sérfræðingur,
Flemming Abildgárd, iagði mikla
álherzlu á það, hve mikill munur
það væri, að geta byggt aðgarðir
í umferða- og skipulagsmálum á
þeim trausta grunni þekkingar,
sem slík úmferðarkönnun leiddi
af sér, eða að þurfa að renna
Þessi mynd var tekin af brunanum á Frakkastíg í fyrradag.
Eldur í ullarverksmiðju
LAUST eftir kl. 8 á þriðjudags-
morgun var slökkviliðið kvatt
að Frakkastíg 8, en þar hafði
komið upp eldur í skúr, sem er
áfostur aðalhúsi ullarverksmiðj
unnar Framtíðarinnar. í skúrn-
um var aðal spunavél verk-
smiðjunnar.
Er slökkviliðið kom á staðinn
var mikill eldur í skúrnum, aðal
lega í þaki. Unnið mun hafa ver
ið að því að smyrja spunavélina
er eldurinn kom upp. Mun mað
urinn sem vann við að smyrja
vélina hafa beðið pilt að lýsa sér
með eldspýtu. En þegar piltur-
inn kveikti á eldspýtunni kvikn
aði eldur í húsinu á samri
stundu.
Talið er að vélin hafi skemmst
mikið af eldi, reyk og vatni og
er hér um talsvert tjón að ræða.
rneira og minna blmt í sjóinn
og notast við hyggjuvitið óg á-
gizkunargáfuna eina saman. Þeir
fj'ármunir, sem í umferðamkön/n-
un færu, væru hreinustu smá-
munir hjá því margfalda gagni,
sem af henni mætti hafa.
Undirtektir almenníngs
mikilvægar
í sama streng tók vegamála-
stjóri, Sigurður Jóhannsson, sem
vair meðal viðstaddra og mælti
niokkiuir orð. Benti hann á, að
á næstu árum þyrfti að verja
ihundruðum milljóna ) götu- og
vegalagningar hér og væri ákaf-
lega þýðingarmikið að slik at-
hugun færi fram áður en til
framkvæmda kæmi — og í því
saimibandi yiti sórstaklega á því,
að almienningur brygðist vel við
Og inn.ti sinn hlut samvizkusam-
lega aif höndum.
Þarf að flýta, eins og unnt er
Geir Hailgrímsson, borgar-
stjóri, lét í ijós þá von, að um-
ferðarkönnunin mætti bera til-
ætlaðan árangur og verða traust-
ur grunidvöllur þeirra fraim-
kvæmda sem ráðizt veirður I
þegar fram í sækir. Þá lýsti hann
ánægju sinni yfiir því, hve vel
fundurinn væri sóttur, en það
lofaði góðu um samstanf þeirra
sveitarféla-ga, sem svæðaiskipu-
lagið næði til. Loks beindi hannj
þeim tilmælum til Skipula.gs-j
nefndar rikisins, að undirbúningi
svæðaskipulagsins yrði flýtt eftir
föngium.
Farsæl lausn er takmarkið
Þess skal að lokum getið, að
fundinum í Skúlatúni 2 stýrði
(húsamieistairi ríkisins, Hörður
Bjarnason, sem jafntramt er for-
Framhald á bls. 19.
Spurningaspjöld
til bifreiðaeigenda
Þau byggðarlög, sem svæða-
skipulagið nær til, eru auk
Reykjavíkur, Hafnarfjörður, —
Kópavogur, Garðahreppur, Sel-
tjamames og Mosfellshreppur.
Munu um 15.000 spuminga-
spjöld verða send út til allra
bifreiðaeigenda á þessu svæði
og verður það veigamesti þátt
ur umferðarkönnunarinnar.
Er óskað eftir, að þeir gefi
upplýsingar um allan akstur
sinn í þá tvo sólarhringa, sem
könnunán nær fyrst og fremsit
til. Munu það verða dagamir
12. og 13. september, þ. e.
miðvikudagur og iimmtudag-
ur. — Auk þessa verður svo
framkvæmd bifreiðatalning á
ýmsum mikilvægum götum og
gatnamótum, bæði þessa sömu
daga og á Iengra tímabili. —
Loks er svo gert ráð fyrir sér-
stökum aðgerðum, til bess að
fylgjast með ferðum þeirra,
sem strætisvagnar og hóp-
ferðabifreiðir flytja.
• Er ekki hægt að
halda skemmtun?
Enn berast fréttir af því
að unglingahópur hafi sett ljót
an blett á skemmtun, er efnt
er til úti á landi. Er þá ekki orð
ið mögulegt að halda skemmtun
á íslandi, án þess að ölóðir ungl
ingar vaði um, veifandi brenni
vínflöskum, áreitandi náung-
qnn og öskrandi fullum hálsi.
Ekki eingöngu að þetta eyði-
leggi svipinn á hverri skemmt-
un heldur er það beinlínis hættu
legt lífi og limum annarra og
ekki sízt þessára unglinga
I sjálfra.
Þeir koma með rútubílum úr
bænum, eins og t.d. sl. laugar-
dagskvöld til Skógarhóla, yfir-
hafnarlausir, á lélegum skóm,
og liggja svo úti um holt og móa
í ausandi rigningu, ósjálfbjarga.
í fyrrnefndu tilfelli hafði lög
reglan og hjálparsveit skáta
meiri viðbúnað en oft áður, hirti
þessa vesalinga upp jafnóðum
og sendi þá í húsaskjól. Aðstaða
á þessum stöðum er þó harla
slæm. Lögreglan varð að hafa
lögreglubíl fyrir bráðabirgða-
geymslu, og flytja svo óróaseggi
og ósjálfbjarga menn í hópum í
rútubíl í bæinn. Úr því að það
er staðreynd að svona getur far-
ið, verður auðvitað að taka þann
ig á málunum. En um leið og
lögreglulið er aukið og hert á
eftirliti, verður að veita því að
stöðu til að fjarlægja þá menn,
sem ástæða þykir til að geyma.
Jafnvel sekta.
• Hvaða lýður er
þetta?
En hvaða fólk er þessi lýð
ur, sem drífur að í hvert skipti
sem einhver auglýsir skemmtun
úti um sveitir? í fyrrnefnda til-
fellinu voru það mest ungir
Reykvíkingar. En hvaða ungl-
ingar? Hvaða aðhald hafa 17,
18 eða 19 ára gamlar stúlkur,
eða piltar sem geta sofið úr sér
drykkju á lögreglustöðinni eða
úti á víðavangi? Og jafnvel þó
þeir skríði illa til reika í bólið
sitt, er þá ekki fylgzt með þvl
að þetta komi ekki fyrir næstu
helgi og þá þar næstu?
• Full mikið frjáls-
lyndi
Fólk er mjög frjálslynt á
íslandi og börn og unglingar
hafa yfirleitt tiltölulega lítið að
hald, ef miðað er við aðrar
þjóðir. Fjölmargir foreldrar
segja: „Mér er ómögulegt aS
standa í því að vera að elta
krakkana. Allir þeirra kunningj
ar hafa það svona frjálst. Þann
ig hafa kannski hugsað foreldr
ar 13 ára telpu, sém ég vissi um
að fór í dansinn á götum Reykja
víkur 17. júní. Þau tiltóku hva
lengi hún mætti vera úti — tii
kl. 4 um nóttina, og fóru svo að
sofa. En hvað átti blessað barn
ið að gera eftir kl. 2, þegar
skemmtuninni var lokið og
fólk fór heim, utan drukknir
menn og flækingar, sem eigruðu
um göturnar. — Það hefði verið
eðlilegra að foreldrarnir færu
að gerast órólegir og leita eftir
kl. 2
Það er ekki nóg að lögregla
hirði þessa vesalinga blauta og
vegalausa úti í móa og reyna að
tjónka við þá. Hverjum ein-
stökum verður ekki forðað frá
að. valda sjálfum sér og öðrura
tjóni, nema aðhald kom tii ann
ars staðar frá, eða a.m.k. að ein-
hver hirði um að slíkt geti ekká
hent þá.