Alþýðublaðið - 13.07.1920, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 13.07.1920, Blaðsíða 1
ublaðið Oefid *it »f A-lþýÖiiflolcliiiiMML. 1920 Þriðjudaginn 13. júlí 157. tölubl. Vato þú s@m sefur! Allir tala um dýrtíðina og það «kki að ástæðulausu, en þó stend- ur kaup atmennra verkamanna ¦enn við sama. Aðrir verkamenn t. d. trésmiðir, múrarar o. fl. hafa fengið kaup sitt hækkað orðalaust . -— eða orðalítið — því skildu þá ekki allir verkamenn fá kaup sitt hækkað hlutfallslega eftir dýrtíð- inni ? Eg ætla ekki í þetta sinn að fara út í einstaka liði dýrtíð- arinnar, enda er öllum almenningi íkunnugt um slíkt, — en það er 'bein áskorun frá mér og fjölda annara verkamanna tií stjórnar verkmannafélagsins »Dagsbrúnc að hefjast handa þegar í stað. ICalIa saman fuad og krefjast Jfaækkunar á kaupi. Verkamaður. €mil Walters vestur-tslenzkur listamaður. í Heimskringíu, 16. júaí s. 1., er ;grein, eftir G. T. Johnson, um íslenzkan mann, er heitir Emil "Walters. Hann er sagður einhver «fnilegasti listmálari vestan hafs og hefir auk þess fengist við gull- og silfur-listsmíði. Nýlega hefir þessi ungi landi vor — sem er fæddur í Amerfku — getið sér ágætan orðstýr sem list- málari og hlotið heiðursstyrk frá einni helstu Iistastofnun Bandarfkj- anna, „The Lous C. Tiffany Foundatión". Heiðursstyrkurinn nemur sem svarar 12 þús. kr., eftir núverandi gengi dollars, og mun hann eigi lftið létta undir með Hstamanninum, sem tilþessa , héfir orðið að berjast áfram við Iftil efni. Emil hefir áður hlotið viður- kenningu. Árið 1917 fékk hann So dollara verðlaun fyrir gull- og silfursmíði, og í íyrra hlaut hann tvenn verðlaun, er til samans námu 210 doilurum, fyrir mynd sína „Uppskeran". Er okkur, hérna megin hafsins, eigi síður gleðiefni þegar einhver landi vor vestan hafs getur sér frægðar. Okkur finst við í raun og veru eiga hvert bein í þeim, þó þeir séu fceddir erlendis. I. Dýrtíðin og Terkamennirmr. Mikið hefir verið ritað rætt um dýrtíðina. Blöðin flytja daglega greinar, er snerta hana að ein- hverju leyti, og hvar sem tveir eða þrír menn eru samankomnir, berst talið altaf að þvf sama — dýrtfðinni. Það er heldur ekki svo undar- legt, þó hún sé ofarlega í hugum manna, þar sem það er erfiðasta viðfangsefnið ná á þessu síðustum og verstu tímum, ekki sfzt hjá aíþýðunni. Það lýtur heldur ekki út fyrir að þessu oki létti af f bráðina, Altaf hækka nauðsynja- vörur í verði, næstum daglega. Þó kaúpgjald hafi verið að smá- hækka, þá hefir það ávalt verið hlutfallslega miklu lægra en vöru- verð, miðað við. kaupgjald og vöruverð fyrir stríðið, t. d. 1914. Kaupbreyting. hefir ætfð orðið Iangt á eftir verðbreytingu. Þegar atvinnurekendur hafa ver- ið að hnitmiða kaupgjalpið niður, þá hefir aldrei-----þó undarlegt megi virðast —verið tekið neitt tillit til fatnaðar eða skófatnaðar, sem hefir þö hækkað í verði, hlutfalls- Iega meira en flestar aðrar nauð- synjavörur. Það væri þó full ástæða til þess, að taka það til greina, því það er vitanlegt, að allir sem vinna stritvinnu eyða hálfu meira í skófatnað og annan fatnað, en aðrar stéttir manna, enda er víst klæðnaður fátækra fjölskyldutnanna af skornum skamti, og það ber ósjaldan við, að menn5 veikist eia- mitt af þeirri ástæðu — klæðleysi. Ef þeir góðu menn, sem altaf eru að tönlast á því. hvað kaup verkamanna sé hátt, vildu iáta svo lítið að athuga fatabirgðir og búsáhöld sumra fjölskyldumanna, þá gæfist þeim á að líta. Bent hefir verið á ýmislegt* sera gæti orðið til þess að draga úr dýrtíðinni. Sumt af því er gott, sumt gagnslaust, en fátt hefir ver- ið framkvæmt,' sfst á réttan hátt.. Flest, sem gert hefir verið í þvf efni, er kák og hálfverk, og hefir' ekki orðið að neinu liði; eins og t. d. verðlagsnefndin sæla. Hún hefði getað gert mikið gagn, ef hún hefði mátt gera eitthvað til að halda vöruverði niðri. Þegar það kom fyrir, að hún setti há- marksverð á einhverja vörutegund, var það óðara afnumið. Eg vissi til þess, að hún gerði sér þ6 mikið far um að kynna sér ýmis- legt þar að lútandi, og var þvá ekki neitt handahófsverk, eins og sumir héldu fram. Eitt af þvf, sem bent hefir veriS á, er sparsemi; að spara sem mest til að draga úr útgjöldunum. Ju, það er gott og blessað, þar sem það getur átt við, og ti! eru fjölmargir menn, sem eyða tugum og jafnvel hundruðum þúsunda ad óþörfu, til þess að svala nautna- fýsn sinni og margskonar hégóma- girni. En það getur alls ekki átfc við fátækustu stéttina, verkamenn- ina. Tékjurnar skamta útgjöldin. Þeir hafa engan eyrir afgangs til þess að spara. Þeir hafa ekki nærri nógar tekjur til þess, að> þeir geti látið sér líða sæmilegx vel. Alt er af skornum skamti. Hvergi er hægt að draga úr út- gjöldunum. Þeir lifa á hinni ódýr- ustu og lélegustu fæðu, hafa ekki ráð á að kaupa nægilegán fatnad handa sér og sínum; borga afar- háa husaleigu fyrir auvirðilegustii íbúðir sem hægt er að hugsa sér. Af opinberum gjöldum borga þeir fullkomlega sinn skerf, miðað vid

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.