Morgunblaðið - 09.07.1966, Page 20
20
MORGUNBLAÐIÐ
Laugardagur 9. júlí f966
FÁLKAFLUG
EFTIR DAPHNE DU MAURIER
— Og aftur svaraði' bergmál-
ið: Ég er hérna. Komdu á eftir
mér.
Ég gekk nú áfram, upp stig-
ann mikla og upp í ganginn
uppi, en í hverju skoti og hvelf
ingu stóð Malebranche-fálkinn
og fangamarkið C. M., sem gat
9>ýtt hvorn hertogann sem vera
viidi, Claudio eða Carlo. Turt-
mannhjónin komu stikandi á
eftir mér. Við stönzuðum andar-
tak í ganginum, svo að þau gæti
blásið mæðinni, og þarna var
enn bekkurinn, sem Marta var
vön að sitja á og prjóna, en ég
hljóp fram og aftur eftir gang-
inum, fyrir framan hana eða ég
gerðist svo djarfur, ef Aldo var
hvergi nærri að taka mér tak —
að hlaupa allan hringinn, en
stanzaði öðru hverju til að horfa
út um gluggana stóru, sem vissu
út að torginu fyrir neðan.
— Jæja, sagði herra. Turt-
mann, og starði á mig. Ég leit
aftur af ganginum með tóma
Ibekknum, og sneri til hægri, inn
í hásætissalinn. Ó guð minn, . . .
þessi óviðkunnanlega fúkalykt
frá liðnum öldum .... frá liðn-
um ófriði .... framliðnum her-
togum og hertogaynjum ....
Jöngu dauðum .... hirðmönn-
um .... knöpum. Þessi þefur af
veggteppum.
Hinir dauðu voru f för með
mér þegar ég gekk gegn um
þennan gamalkunna sal. Ekki
aðeins svipir sögunnar, sem ég
hafði lært um, brjáláði hertog-
inn Claudio, hinn ástsæli Carlo,
hin yndislega hertogafrú og
kvennalið hennar — mínir eigin
framliðnu voru líka í för með
mér. Faðir minn, — sjálfur með
yndisþokka eins og hertogi, að
sýna höllina sagnfræðingum frá
Róm eða Firenze, Marta, sem
sussaði ef ég hafði hátt og
reyndi að lokka mig nógu langt
frá þessum fínu framandi —
Aldo .... já, fyrst og fremst
Aldo, sem kom í áttina til mín á
tánum með fingur á vör.
— Hann bíður!
— Hver bíður’
— Fáikinn .... Til þess að
hremma þig með klónum og
bera þig burt.
Nú heyrðist orðasjcvaldur að
baki mér. Hópur af ungu fólki,
sjálfsagt stúdentar, í för með
kennslukonu, komu nú inn í há-
sætissalinn til okkar og fylltu
hann alveg með nærveru sinni.
Jafnvel Turtmannhjónin létu
truflast. Ég benti þeim áfram
inn í móttökusalinn, sem var
næstur. Einkennisbúinn vörður,
sem var að leyna geispa sinum,
náigaðist samferðafólk mitt,
sýnhega í von um skilding.
Hann kunni eitthvert hrafl í
ensku og héit að Þýzkararnir
xninir væru trosverjar.
— Takið eftir loftinu, sagði
hann. — Loftið er mjög fallegt.
Endurbætt af Tolomeo.
Ég lét hann einan um það og
læddist burt. Ég sleppti alveg
svefnherbergi hertogaynjunnar
og hélt áfram inn í Kerúbasal-
inn og svefnsal hertogans. Hvort
tveggja var tómt. Umsjónarmað-
ur svaf í gluggasætinu lengst
burtu.
Hér var ekkert breytt. Hall-
irnar standast timans tönn bet-
ur en mannskepnan. Aðeins
höfðu myndirnar verið færðar
til, eftir að þær höfðu verið tekn
ar úr geymslum sínum eftir
styrjöldina, til þess að sýna þær
aftur, og ég neyddist til að við-
urkenna, að þær fóru betur nú
en í tíð föður míns. Þær voru
heppilegar settar upp, svo að
ljósið féll nú betur á þær en áð-
ur. Móðirin með barnið, sem var
uppáhald mömmu, hékk nú ekki
lengur í tiltölulega miklum
skugga, heldur stóð á grind, þar
sem nú naut sín miklu betur í
einmana hátign sinni. Glans-
lausar marmara-brjóstmyndirnar
frá seinni öldum, sem voru áður
víðsvegar í salnum, höfðu nú
verið teknar burt. Nú var ekkert
til að draga athyglina frá Guðs-
móðurinni.
Umsjónarmaðurinn opnaði ann
að augað. Ég gek'k til hans.
— Hver er hallarvörður núna?
spurði ég.
— Það er enginn hallarvörðuv,
svaraði hann. — Höllin er undir
stjórn Listaráðs Ruffanoborgar
— það er að segja listaverkin og
ailir salirnir uppi. En bókasafn-
ið niðri heyrir undir háskólann.
— Þakka yður fyrir, sagði ég.
Ég flýtti mér burt áður en
hann gæti bent mér á dansandi
kerúbana á arinhillunni. Sú var
tíð, að hver þeirra átti sitt nafn
hjá mér. Ég gekk inn í svefnsal
hertogans og leitaði ósjálfrátt að
málverkinu, sem þar var áður á
veggnum, „Freistingunni“ sem
hr. Turtmann hafði minnzt á
við konu sína. Hún var þarna
enn. Ekkert Listaráð hefði getað
farið að stilla henni upp á grind.
Ógæfusami Kristur, eða eins
og listamaðurirm hafði málað
hann, ógæfusami Claudio ....
Hann stóð þarna í gulu klæðun-
um ,sínum með aðra hönd á
mjöðm og starði út í bláinn —
nema hann hafi verið að stara
á húsamænana í sýnaheimi
sinum — heiminum, sem hann
hefði getað eignazt, hefði hann
látið freistast. Djöfullinn, í
mynd vinar og ráðgjafa, var að
hvísla að honum. En að baki var
rósrauður himininn, sem boðaði
dagbrún sigursins. Ruffanoborg
svaf, reiðubúin að vakna og
hlýða skipunum hans.
— Altt þetta vil ég gefa þér, ef
þú fellur fram og tilbiður mig.
Ég hafði gleymt því, að augu
hans voru ljósleit eins og gullna
hárið, og að hárið sjáift, sem var
eins og umgerð um föla andlitið
líktist mest þyrnum.
Nú heyrðist mannamál að
ba'ki, Turtmannhjóninn og hinn
fortölusterki fylgdarmaður
þeirra, svo og stúdentarnir og
kennslukonan þeirra, voru kom
in fast á hælanna á mér. Ég
smeygði mér inn í áheyrnarsal-
að verðinum nokkur hundruð
inn, vel vitandi, að eltingasveit-
in myndi ekki einasta tefja við
myndina, sem ég hafði yfirgef-
ið, heldur og beygja til vinstri
inn í vinnustofu hertogans og
kapelluna. Og með því að skjóta
lírum, gætu Turtmannhjónin
meira að segja fengið hann til
að sýna þeim snúna stigann upp
í turninn.
Hérna í Áheyrnarsainum voru
leynidyrnar að stiganum upp í
þinn turninn. Enda þótt snúni
stiginn þar Væri eftirmynd hins,
var hann í tið föður míns aldrei
talinn öruggur. Þeir ferðamenn,
sem voru til í að herða upp hug-
ann og bjóða svimanum byrgin,
voru leiddir að hægra turninum,
gegn um búningsherbergi her-
togans.
Ég gekk að veggnum og lyfti
teppinu, sem var fyrir leyni-
hurðinni. Dyrnar voru þarna
enn og lykillinn f skránni. Ég
sneri honum og opnaði. Frammi
fyrir mér var stiginn, sem gekk
f sífelldum snúningum, upp í
turninn uppi yfir mér, en fyrir
neðan var stiginn niður, þrjú
hundruð fet eða meira, niður í
undirdjúpin fyrir neðan. Ég fór
að velta því fyrir mér, hve langt
mundi síðan nokkur maður hafði
stigið á öll þessi þrep. Litli blý-
glugginn var fullur af kongu-
lóarvef og dauðum flugum.
□-
-□
11
□-
-□
Gamla hræðslan og gömlu töfr
arriir gripu mig. Ég studdi
hendi á kalt steinþrepið og
bjóst til að klifra upp.
— Hver er þar? Það er bannað
ganga upp stigann.
Ég leit um öxl. Vörðurinn, sem
ég hafði skilið við sofandi í
Kerúbasalnum, hafði elt mig og
stóð nú og glápti á mig og aug-
un samankipruð af eintómri tor-
tryggni.
— Hvað eruð þér að gera?
Hvernig komjjzt þér hingað?
Ég fylltist áragamalli blygð-
un. Fyrir annað eins og þetta,
hefði pabbi rekið mig í rúmið,
matarlausan, þangað til Marta
hefði smyglað einhverju til mín
að éta.
— Afsakið, sagði ég. Ég lyfti
teppinu af tilviljun og sá hurð-
ina bak við það.
Hann beið meðan ég gekk
framhjá honum. Síðan læsti
hann dyrunum og kom teppinu
í lag. Ég gaf honum 500 lírur.
Þá mildaðist hann og benti á
Snyrtistofa
salinn framundan okkur. —
Páfasaiurinn! sagði hann. Hring-
inn í kring þar eru brjóstmynd-
ir af tuttugum páfum. Mjög eftir
tektarverðar.
Ég þakkaði honum og hélt
áfram. Ég hafði aldrei verið neitt
hrifinn af Páfasalnum.
Ég fór lauslega gegn um hina
salina, með leirkerasmiðinni og
lágmyndunum. f gamia daga
höfðu þær verið ágætir felu-
staðir, því að bergmálið heyrð-
ist þar betur en annars staðar.
Ég gekk aftur niður aðalstig-
ann, yfir húsagarðinn og alia
leið út á götu. Ég kveikti mér í
vindiingi og hallaðist upp að
eirijni súlunni á dómkirkjunni, og
beið eftir hjónunum. Póstkorta-
sali kom og bauð fram vörur sín.
ar, en ég veifaði honum frá mér.
— Hvenær byrjar aðsóknin?
spurði ég.
Hann yppti öxlum. — Hvenær
sem er úr þessu, sagði hann, —
ef veðrið skánar. Bæjarstjórnin
gerir sitt bezta til að koma
Ruffano á kortið, en við erum
illa staðsettir. Þeir, sem ætla ti!
strandarinnar, vilja heidur fara
beinustu leið. Það er helzt, að
við seljum stúdentum þetta dót.
Hann fletti póstkortunum sín-
um, svo og litlum reiðhjólaflögg
um með fálka Marebranche-ætt-
arinnar á.
— Eru þeir margir?
— Stúdentarnir? Yfir. fimm
þúsund, er sagt. Margir þeirra
koma bara yfir daginn, af því
að bærinn getur ekki hýst þá
alla. Þetta hefur orðið svona á
síðustu þremur árum. Það hefur
nú mætti talsverðri andstöðu frá
gamla fólkinu — að þetta spilli
borginni og allt það, og stúdent-
arnir séu svo uppivöðslusamir.
Nú, en þeir eru nú einu sinni
ungir, ekki satt. Og þetta eykur
viðskiptin.
Aðsóknin að háskólanum hlaut
að hafa tvöfaldazt ef ekki þre-
fa'ldazt. Ég var ekki alveg viss.
Siúdentarnir ollu iitlum vand-
ræðum áður fyrr, að því er ég
bezt gat munað. Mér fannst þá
þeir allir vera að læra ti'l kenn-
ara.
FJOLHÆFASTA
FARARTÆKIÐ
BENZÍN EBA DIESEL
LANDj*
^ROVER
Fræðari minn lötraði burt og
meðan ég beið eftir Turtmar.n-
hjónunum og reykti vindlmg-
inn minn, þá fékk ég það á til-
finninguna í fyrsta sinn um
langt skeið, að nú lægi mér ekk
ert á. Nú ferðaðist ég ekki efdí
neinni áætlun. Það var enginn
Sólskinsferðavagn að bíða eftir
mér úti á torginu.
Snjórinn þiðnaði sem óðast í
sólarhitanum. Krakkar voru í
eltingarleik kring um gosbrunn-
inn. Gömul kona kom að dyrun-
um hjá bakaranum fyrir handan,
með prjónana sína í höndunum.
Fleiri 'stúdentahópar fóru fram
hjá mér og inn í hertogahöllina.
Ég starði á fálkann uppi yfir
hallardyrunum, með brons-
vængina reiðubúna til flugs. í
gærkvö'ldi, þegar hann var
snævi þakinn, og stóð á ská upp
í himininn,. hafði mér fundizt
hann ógnandi — ógnun við hvern
sem framhjá gekk. En nú tákn-
uðu útbreiddir vængirnir frelsi,
enda þótt hann væri eftir sem
áður vörður hallarinnar.
Djúpradda klukkan í klukkna
turninum sló elíefu. Varla
hafði síðasti hljómurinn dáið út,
er Turtmannhjónin skelltu aftur
hurðinni á Fólksvagninum. Þau
hlutu að hafa komið út án.þess
að ég sæi þau og vildu nú kom-
ast af stað tafariaust.
— Við höfum séð allt, serh við
kærum okkur um, gelti sam-
ferðamaður minn. — Við viljum
fara út úr borginni yfir hæðina
hinumegin, þegar við höfum tek
ið mynd af styttu Carlo hertoga.
Þá fáum við betri tíma í Rav-
enna.
— Eins og yður þóknast, sagði
ég.
Ég steig upp í ökusætið, eins
og í gær. Við yfirgáfum Stærra-
torgið og ókum til Líftorgsins
og siðan gegn um miðborgina
og upp norðurhæðina til torgs
Carlo hertoga. Nú ski'ldist mér,
hversvegna Longhihjónin höfðu
tapað viðskiptum. Nýja Pano-
rama-hótelið með útsýni yfir
borgina og umhverfi hennar,
fallega máluðum svölum og gras
blettum og litlum appelsínu-
trjám, var glæsilegra í augum
skemmtiferðamannsins en vesl-
ings Hertogahótelið.
— Ha, sagði hr. Turtmann. —
Þarna hefðum við átt að gista.
Hann sneri sér að mér, reiður 1
bragði.
— Of seint, kall minn, of seint.
tautaði ég á mínu eigin tungu-
má'Ii.
— Hvað? Hvað segið þér’
— Hotel Panorama verður
ekki opnað fyrr en á páskum,
sagði ég blíðlega. Ég stöðvaði
vagninn og þau fóru út til- að
taka mynd af styttu Carlo her-
toga og umhverfinu. Hingað var
farin skemmtiganga á sunnu-
dögum. Heídra fólkið á staðnum,
ásamt konum, börnum og hund-
um voru þarna á gangi um gras-
vel'lina með runnum á og sumar
blómum. Hérna var ofurlítil tii-
breyting, ef nokkursstaðar. Ný
hús höfðu verið byggð niðri í
hlíðinni, og barnaheimiiið, sem
forðum hafði staðið þama, Ijótt
og einmanalégt var nú orðið um-
kringt af snotrari búsum. Þetta
skildist mér vera ríkismanna.