Morgunblaðið - 14.11.1972, Qupperneq 28

28
MORGUNBLAÐIÐ, ÞRIÐJUDAGUR 14. NÓVEMBER 1972
SAI BAI N | í frjálsu ríki eftir VS. Naipaul
Herflutningabílarnir voru
eettir í gang fyrir utan. Hróp
og sköll bárust inn, stígvél
g-lumdu við asfaltið, bíliurðum
var skellt og vélarhljóð fjar-
feegðust.
„Ég ekki gefa þér,“ sagði
Bobby. „Ég ekki eiga annað.“
Þetta var brandari. Allir
hiógu.
„Ekki eiga meira,“ sagði sá
feiti og sleppti hönd Bobbys.
„Ég fara," sagði Bobby.
Hann gekk fram að dyrun-
um og horfði út í skæra síðdeg-
issólina, rykmökkinn í skugg-
anum fyrir framan húsið, skor-
dýraklessurn'ar framan á biln-
um sínum.
„Drengur!"
Hann nam staðar. Þar fatað-
ist honum. Hann sneri sér við
inn í dimmt herbergið.
Það var sá i miðjunni, sem
hafði kallað. Hann rétti fram
UeizltiiHQtur
Smurt bruuð
m
Snittur
SÍI.I) 8 I'ISKUR
sigarettu, áberandi hvíta á milli
löngutangar og baugfmgurs.
„Ég gefa þér sígarettu, dreng
ur.“
„Ég ekki reykja," sagði
Bobby.
„Ég gefa þér. Koma. ég gefa
þér.“
Og Bobby sneri frá dyrunum
og gekk til hermannanna, því
hann kaus frekar að það sem
gerast átti, færi fram þarna inni
í myrkrinu, en ekki úti í aug-
sýn annarra.
Hermaðurinn hélt enn út
hendinni, lófinn sneri niður og
sígarettan hékk á milli iöngu-
tangar og baugfingurs. Svo
glennti hann fingurna sundur,
sígarettan datt á gólfið en hönd
in skall á vanga Bobbys. Með
hinni hendinni reif hermaður
inn í skyrtu hans.
„Ég kæra þig,“ sagði Bobby
og hrökklaðist undan „Ég kæra
þig-“
Hinir hermennirnir stóðu fyr-
ir -aftan hann, gripu hann áður
en hann dytti, sneru upp á
handleggi hans með æfðum tök-
um. Hann sá, hvemig hermaður-
inn sem stóð fyrir framan æst
ist upp, að því er virðist ekki
gegn honum, heldur við að
heyra og sjá innfæddra-skyrt-
una rifna. Hann þreif aftur í
skyrtuna og reif og reif og nær-
skyrtuna um leið. Með hægri
hendinni klóraði hann með
klunnalegum tilburðum Bobby í
framan.
„Ég 'kæra þig,“ sagði Bobby.
Það var snúið enn fastar upp
á handleggina á honum og hann
steyptist fram fyrir sig á gólf-
ið. Hann fann stígvélahöggin á
bakinu, á hálsinum, á kjállkan-
um. Sér til undrunar sá hann að
tveir hermannanna höfðust ekki
að, stóðu kyrrir. Það var sá
íeiti sem sparkaði, reif i hárið
á honum og skellti höfðinu á
honum í steingóllfið, neri andlit-
inu við steingólfið fyrst öðrum
megin og síðan hinum megin.
Bobby vissi að hann varð blóð-
risa í framan en það eina sem
komst að í huga hans var undr-
un yfir þvi að hinir hermenn-
irnir stóðu kyrrir.
1 fyrstu hafði hann haldið að
hermaðurinn með sigarettuna
hefði aðeins viljað niðurlægja
hann, sýna yfirburði sína, og
hann hafði skilið það hálft í
hvoru, jafnvel fundið til samúð
ar. En þetta var of langt geng-
ið og nú fannst honum sá feiti,
sem hafði heimtað af honum úr-
ið, mundi ætla að ganga af hon-
um dauðum. Hann hugsaði: Ég
verð að bjarga mér. Ég verð að
látast dauður.
Hann gerði sig máttlausan þar
sem hann lá endilangur á gólf-
inu með vinstri handlegg skorð-
aðan við höfuðið. Stígvélin skullu
í rifbeinin og þrýstust að siðunni.
Bobby reyndi að bæra ekki á
sér og hann hélt að honum hefði
tekizt það. Sallli á gólfinu loddi
við vott hörund hans. Hann opn
aði ekki augun þvi hann óttað-
ist að hann hefði biindazt. Þá
fann hann stigvélið trampa á
NORÐURUÖS,
NORÐURLJÓÖ,
NORÐURLJÓS,
Opið alla daga frá 9—
rSlómabdir iCfl
úlnliðnum og hann langaði til
að æpa undan sársaukanum og
brothljóðinu og vitneskjunni um
að það sem hafði verið heilt alla
hans ævi, var nú möllbrotið.
Hann einbeitti huganum að úln-
liðnum, fann hvernág hann dofn
aði, fann bólguna hlaupa i
hann. Og þá fannst honum hann
vera kominn út á þjóðveginn aft
ur í björtu sólskini, á ofsahraða
í bil.
Hann rankaði við sér, áræddi
að opna augun. Andlitið logaði
af sársauka en hann sá. Nú
voru engir kaki-klæddir stígvél
aðir fætur í dimmu herberginu.
Hann dokaði við til að vera
viss. Þó fannst honum mikið
liggja við að komast fljótt burt,
meðan hann hefði krafta til.
Hann settist upp og studdist við
úlnliðinn. Hann hafði gleymt
áverkanum. Nú mundi hann
ailt. Hann stóð á fætur og var
sæmilega stöðugur. Um leið og
hann gekk til dyranna leit
hann á gólifið en sá ekki sígar-
ettuna, sem hermaðurinn hafði
látið detta.
Úti var farið að bregða
birtu. Skilin á milH skugga og
ljóss voru ekki eins skörp og
rykský hékk í k>ftinu. Sólar
geislar glömpuðu á framrúðu
herflutningabíls, á glugga í
skólahúsinu.' Hermenn sátu flöt-
um beinum eða á hækjum sínum
kring um litla varðelda og
snæddu úr tinkrúsum, drukku
úr tindöllum. Þeir fóru sér
að engu óðslega, nutu matarins
spjölluðu saman í glaðlegum
tón með ánægjubros í augum.
Frumskógafólk, konungar frum-
skóganna glaðir að loknu
þörfu dagsverki. Að baki þeirra
lágu fangamir svörtu og
hreyfðu sig ekki.
Einn hermannanna kom auga
í þýðingu
Huldu Valtýsdóttur.
á Bobby og starði á hann. Hann
leit ekki undan en sagði eitt-
hvað við þann sem sat við hlið
hans. Allur hópurinn leit upp.
Bobby stóð kyrr í dyrunum með
hendur við hlið og lifaði þeim
að skoða sig. Svo gekk hann
hægum skrefum að bílnum, sem
enn stóð á sama stað á miðjum
veginum, hjólin hálfsokkin í as
faltið. Herm^inárnir sneru sér
aftur að má.éKinm.
Linda, sem enn sat í bílnum,
teygði sig til að opna hurðina
fyrir Bobby. Enginn skeytti
þvi þegar hann ræsti vélina.
Eniginn hefti för þeirra. Þegar
þau höfðu fdrið nokkur hundr-
uð metra yfir smá-hæðardrag,
komu þau að vegartálmunum.
Hermaðurinn með riffilinn gaf
velvakandi
Velvakandi svarar í sima
10100 frá mánudegi til
föstudags kl. 14—15.
• Mistök eða brandaratil-
tilraun hjá fréttastofu
útvarpsins?
„Kæri Velivakandi!
Miðvikudagskvöldið áttunda
ALLIR VEGIR
FÆRIRÁ
Yokohama
SNJÓBÖRÐUM
KAUPFÉLAG
TÁLKNAFJARÐAR
nóvember, klukkan nítján, var
skýrt frá því i fréttalestri hins
óhlutdræga, íslenzka rikisút-
varps, sem við skattgreiðendur
eigum og rekum með eigin pen-
ingum, að „Ameriski sjálífstæð-
isflokkurinn" hefði fengið eitt
prósent atkvæða í kosningun-
um í Bandarikjunum daginn áð
ur.
Þetta var ekki í fyrsta skipti,
sem þessi dularfulli stjórnmála
flokkur var nefndur á nafn í
fróttum hljóðvarpsins. Þó virð-
ist himn samvizkusami fiétta-
fóðrandi þjóðarinnar hafa ver-
ið í vandræðum með nafmið,
því að í þau tvö skipti, sem ég
heyrði minnzt á hann áður í
útvarpinu okkar, var hann ým-
ist nefndur „Sjálifstæðisflokkur-
inn í Bandaríkjunum" eða
„Bandaríski sjálfs'tæðisflokkur-
inn“.
Hvaða flokkur skyldi eigin-
liega hafa verið hér á ferð?
Samfcvæmt þvi, sem ég hefi
kornizt næst, mun hér hafa ver-
ið átt við „The American
Party“. Hafi einhverja nauðsyn
borið til þess að þýða nafn
flokksins fremur en nöfn Demó
krataflokksins og Repúblikana-
flökksins, ætt’i nafn hans að
vera „Bandaríski flokkurinn".
En hvaðan kemur þetta „Sjálif-
stæðis“-nafn inn í heiti flokks-
ins i útvarpinu? Er hér um að
ræða heimsku og fáfræði eins
fréttamamns, eða á þetta að
sýna kimnigáfu fufflltrúa komm-
únista í fréttastofunni i útvarp-
imu?
Nú skulum við reyna að
bjarga þessum fréttamanmi með
þvi að segja, að hér sé bara fá-
fáfræðli og misskilmingur á ferð
um. En þá verður að bæta tumgu
málavankunnáttu við. Fliokk-
ur sá, sem WaHace i Alabama
stofnaði í krimgum sig, hér
einu sinni „The Third Party".
Þegar flokkurinm fór að molma
niður í frumeindir sinar, mum
eitt flokksbrotið hafa heitið á
timabili í sumum ri'kjum „The
American Independenrt Party“,
sem útleggist „Bandaríski óháði
flokkurinm". Vegna vanþekk-
ingar á enskri tumgu, gæti ein-
hver fréttaþýðamdi á sínum
tíma hafa ruglað saman lýs-
ingarorðinu „independent" og
nafnorðinu „independence".
En hvemig sem þessi vitleysa
er til orðin, sýnir hún okkur,
sem eigum útvarpið, að brýn
þörf er á því að breyrta tid sums
staðar, þegar betri stjórn kem-
ur í landið. Við erum margir,
sem erum famir að hlakka til.
Skattborgai’i.“

IÐJA
félag verksmiðjufólks
heldur félagsfund í Alþýðuhúsinu við Hverfisgötu, fimmtu-
daginn 16. þ.m. kl. 8,30 e.h.
Dagskrá:
Fulltrúi ASl, Ólafur Hannibalsson,
ræðir um 32. þirig ASi og svarar fyrirspumum.
Önnur mál.
Mætið stundvíslega. FÉLAGSSTJÓRNIN.
• Eignaupptökuáform
Alþýðuflokksmanna
Guðlaug að austan skrifar:
„Velvakandi!
Nú þykir mér hel/dur en ekki
týra hjá krötunum. Þeir vilja
láta þjóðnýta og rikisnýta ala
mögulega hluti, koma öllu í
eign hins ómennska skrifstofu-
bákns undir stjórn sovétiseraða
embættisþursa, og nú seinast
eru komnar fram tildögur um
eignaupptöku á öllu landi.
Þá á að stórauka kostnað við
tannlækningar í landinu með
því að gera alla tannlæikna að
ríkisemibættismönnum og setja
upp heljarmikið skriffflinnsku-
kerfi í kringum það á kostnað
skattgreiðenda. Auk þess að
draga myndi úr gæðuim tann-
lœíkninga, þegar öll samkeppni
væri dauð, myndi þetta auka
samanlagðan heildarkostnað
þjóðfélagsins við tannlækning-
ar um 32—37%, sbr. reynsluna
frá Kúbu og Tékkóslóvakíu,
sem opiinberar skýrslur liggja
fyrir um. Vegna áformanna um
eignaupptöku á landi, þurfa
bændur og aðrir landeigendur,
hvar í flokki sem standa, að
sarneinast um að ganga af Al-
þýðuflókknum dauðum á næstu
árum. Oft var þörf, en nú er
nauðsyn. Þá vilija ungkratar
láta leggj'a niður aliLar vamir
lamdsins, svo að öryggi oig frarn-
tíð íslenzka ríkisins á að vera
komin upp á náð og md'skunn.
Tillviljun á að ráða þvl, hver
fyrstur tekur landið með þess
200 þúsund íbúa. Halda ung-
kratar, að upp sé runmin þús-
und ára Fróðafriðarölö með
kærleiksrikum og óágengum
einræðisherrum, sem sverja
upp á sina tíu fingur að láta
litla, góða ísland aUtaf í friði?
— Sú var tíðin, að hægt var að
skítmýta krata til skynsamllegra
verka í þjóðfélaginu, en nú
verður sennilega að ríkisnýta
eða þjóðnýta þá, eins og Al-
þýðublaðið, er meginhluta af
upplagi þess kaupir rikið ( =
við skatbgreiðendur).
Guðlaug að austan."
— Velvakandi heldur nú, að
þessar fáránlegu eignaránshug
myndir séu ekki teknar alvar-
lega af nokkrum manni, helzt
heyrist honum vera hlegið að
þeim, jafnvel meðai Alþýðu-
fLokksmanna. — Það er rétt,
sem bréfritari segir um þjóð-
nýtinguma á tannlæknum, stof-
um þeirra og tækjum, að ann-
ars staðar hefur þetta gefizt
iiQia, heiMarútgjöId þjóðfélags-
ins vegna tanmlækninga hafa
stóraukizt, en þjónusta orðið
Lélegiri, hælcka hefur orðið
s'katta vegna gífurlegis kontór-
istakerfis umihverfis rifcistann-
skoðun og iEekningar, og tann-
skemmdir hafa færzit í vöxt hjá
almenningi, af því að hirðuleysd
og kæiruleysi um tamnþrif verð-
ur almennt, þegar „rikið“ borg-
ar allt hvort eð er. 1 stað þess
að fólk er hvatt til tannhirðu,
eru skattgreiðendur látnir verð
launa tannsóðana.