Morgunblaðið - 02.04.1977, Side 13

MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 2. APRlL 1977
13
Nlyndllsl
eftir BRAGA
ASGEIRSSON
efu málverk á Þingvöllum sama
daginn, svo sem frægt mun vera,
og telst hann einfaldlega vera frá
Meðallandi i Desjamýrarsókn og
rammíslenzkur langt aftur I ættir.
Ég hallast þvi frekar að þvi að
telja megi einkenni Báltasar ein-
staklingsbundin I þá veru, að
hann sé djarfur, fljóthuga og
hugnist betur að láta gamminn
geysa frekar en að einbeita sér
lengi á afmörkuðu tæknisviði og
stunda langar setur við sama við-
fangsefnið.Þó er hann einmitt
persónulegastur og spánskastur,
er hann beitir yfirveguðum
vinnubrögðum og sýslar ekki um
of með liti. Þá nær hann einmitt
þeim magnaða dulúðuga blæ, sem
maður þekkir svo vel úr spænsku
málverki og erfðavenju sem
þarlendir listaskólar hafa reynt
að rækta á marga vegu og margur
haft gott af. Ég á hér við arfinn
frá Zurbaran, Murrillo, Goya, E1
Creco, Velasques o.fl..
Baltasar hefur orðið geysivin-
sæll hér á landi bæði fyrir mynd-
skreytingar i Lesbók og barna-
bækur og seinna málverk sín ekki
sízt portrett- og hestamyndir. Það
er einnig með ólíkindum, hve
hann hefur orðið íslenzkur I eðli
sínu með árunum og hve rika
tilfinningu hann hefur með
mörgu þvl sem íslenzkt er.
—Fyrri sýning Baltasars að
Kjarvalsstöðum greip mig sterk-
ari tökum en þessi, sem virðist
öllu misjafnari i heildina og lista-
mðurinn sýnist renna skeiðið ein-
um of geyst. Hann „brillerar"
með glæsilegum tæknibrögðum,
sem vafalitið taka margan skoð-
andann með stormi, en sem eiga
sér iðulega ekki djúpar rætur i
heildarsamsetningu myndskip-
unarinnar, tengjast ekki innri
æðum myndflatarins.
Baltasar sprengir hið hefð-
bundna svið verkefnavals síns
með því að mála myndir, er minna
á Pop-list, svo sem myndina af
íslandi og hestunum („Ljáðu mér
vængi“), sem hann kveðst mála
vegna hinna mörgu á íslandi, er
viljað hafa hefja sig til flugs á
listasviði, en háðir voru einangr-
uninni, — svo og í uppdrætti af
Reykjavík „Vandamál" og mynd-
inni „Gjört eftir þríhygningsmæl-
ingum hins danska herforingja-
ráðs“. Einnig málar hann djarfar
nektarmyndir, sem þó eru gjör-
samlega lausar við að vera grófar.
Portrettmyndirnar eru margar
á sýningunni og verða þær mér
minnisstæðastar er hann hefur
lagt einna mest í frá sjálfum sér,
svo sem myndin af Hrafnhildi
Sigurðardóttur, er minnir mig
mjög á rússneskan 19. aldar
realisma, sem enn er i fullu gildi
þar eystra, svo og myndin af Arn-
hildi Björnsdóttur, sem er eink-
um heilleg fyrir það, að hann hef-
ur skilið strigann eftir auðann í
bakgrunni. Myndirnar af Thor
Vilhjálmssyni og Sigfúsi Daða-
syni eru hresslega málaðar, enda
mótívin malerisk með ágætum, en
það verður ekki sagt um allar
persónur, sem Baltasar málar, og
eðlilega bætir hann það gjarnan
upp með litaflóði og tæknibrögð-
um.
Erfitt á ég með að meta það,
hvernig Baltasar notar hvítt til að
ná hvellum og sterkum hljóm inn-
an í neti sterkra og rikra lita-
hljóma — glæsilegt að vísu, en
léttkeypt og raskar lita- sem form-
gæðum.
Hestamyndirnar eru margar, en
allfrábrugðnar fyrri hesta-
myndum listamannsins. Hann
notar hestinn meira sem
stiliserað tákn i núverandi vinnu-
brögðum sem minna á
„skabalónstækni", og virðist hann
hér vera á miðri þróunarbraut,
sem erfitt er að segja til um hvaða
stefnu taki i framtfðinni.
I heild er þetta hin hressileg-
asta sýning og er óhætt að hvetja
leikann sem lærðan að heimsækja
hana.
Ég vil að lokum minnast á
tvennt, er valdið hefur mér um-
hugsun og heilabrotum, og það er,
hví þessi listamaður rækir ekki
betur beztu hliðar listar sinnar —
flýti sér hægar — og svo kemur
það mér spanskt fyrir sjónir að
koma inn á sýningu myndverka,
þar sem upphengingin virðist
meir miðast við að gefa hliðarat-
höfnum rými (dansi og tónlist)
en að styrkja og efla sjálf mál-
verkin.
Heimir Hannesson, formaður Ferðamálaráðs islands, ásamt E.P. Kearney. aðal-
framkvæmdastjóra ráðstefnuráðs írska lýðveldisins.
væru bókaðar ráðstefnur allt fram til
1981 og er tala gesta tæplega
fimmtán hundruð. er með eru taldir
smærri fundir. Heimir Hannesson,
formaður Ferðamálaráðs sagði, að
ráðið kæmi til með að starfa á þeim
grundvelli að vera þjónustaðili við þá
aðila sem halda ráðstefnur hér á
landi.
Að lokum var Kearney spurður
hverja hann áliti möguleika íslands
sem ráðstefnulands. Kvaðst hann
állta að núverandi aðstæður i
Reykjavík til aðhalda litlar ráðstefn-
ur væru sambærilegar við hvaða
land sem væri. Hins vegar sagðist
hann álíta að hingað til hefði verið
gert of litið af þvi að auglýsa landið
til ráðstefnuhalds og of litið gert af
því að kynna jsland i sliku augna-
miði. Tók hann sem dæmi að hingað
til hefði hann alltaf heyrt talað um
ísland, sem land iss og elda. Hins
vegar hefði honum ekki verið kunn-
ugt um öræfaferðir inn á hálendi
jslands, sem honum þætti mjög
freistandi. Ættu islendingar að
kynna hina ómenguðu náttúru, sem
landið hefur upp á að bjóða.
Hátíðarhljómleikar Poljjfónkórsins:
Hér fara á eftir
inngangsorð, sem
Thor Vilhjálmsson,
rithöfundur, hefur
ritað i söngskrá í
tilefni hátíðartón-
leika Pólýfónkórs-
ins um páskana.
Hér er söngur sem gengur
til hugar og hjarta, hófstilltur
vel og fágaður — andstæður
öskrinu, hrekkur undan hark-
inu og sigrar það þó.
Hvað þýðir orðið polyfon?
Fjölhljómandi, raddir sem
fléttast, þar ómar allt i sátt;
þá verður hver tónn að vera
réttur, allar raddir hreinar sér
og samstilltar hverri hinna,
allt bæði gott sér og samgott.
Það er vel að sumir menn
láti ekki ötula agenta upp-
blásturins og eyðileika tefja
för sína og framtak hvað þá
hindra, sem jafnan telja úr og
tíunda tormerkin við að fram-
kvæma djarfar hugsjónir og
eru svo fundarglaðir á gatna-
mótum og í öldurhúsum og
nýtnir á samkvæmistækifær-
in til að iðka frádráttarreikn-
ing í menningarmati og sam-
þykkja fordæmingu á alla
viðleitm sem stefnir til hins
ómetanlega; sem byggir á
fullkomnunardraumnum;
sem þráir það sem aldrei
verður náð en stefnir þó í þá
átt, þrep af þrepi, fet fyrir fet.
Þú hóar saman fólki sem þrá-
ir með þér hinn hreina tón,
hvernig sem þú átt nú að
fara að þvi að eignast hann.
Þið reynið aftur og aftur, leit-
ið, aftur og aftur; við skulum
syngja þetta enn einu sinni
og reyna að komast aðeins
Thor Vilhjálmsson
mannshjartans sem er sam-
eignararfur þjóðanna,
hæverskur erindreki heims-
skáldskaparins.
Og nú máttu ekki hætta.
Þú hefur eignazt hljóðfærið
og lært með að fara það sem
þó verður aldrei fulllært.
í höndum ofurhugans
Ingólfs hefur Polyfónkórinn
sem hann stofnaði mótaði og
stýrir orðið dýrmætt hljóðfæri
sem við viljum halda áfram
að hlusta á, miðill handa okk-
ur til framfærslu á vængborn-
um söngerindum skálda sem
ortu fyrir allan heiminn og
Að þrá hinn
hreina tón
— eftir Thor Vilhjálmsson, rithöfund
riær. Því betur þú syngur því1
strangari er krafan, þrám
heitari. Kallarðu þetta ást?
Þetta undarlega afl sem kall-
ar á það sem býr einhvers-
staðar djúpt i þér, þú þekkir
það ekki sjálfur, og lætur þig
vaxa i stöðugri viðleitm. Til
að verða sá sem þig dreymdi,
svo þú getir þjónað betur þvi
ómælanlega.
Suma dreymir að syngja
fyrir sina þjóð það sem var
ort fyrir heimmn, og svo ertu
einn daginn kallaður út i
löndm, þú ert farinn að
syngja með þeim sem þar
voru helzt til þess kjörnir fyrir
heiminn þessi erindismál
alla tið; auk þess stolt okkar
oft á þjóðaþingum með lotn-
ingarfullum og hreinræktuð-
um söng sinum Ómæld eru
áhrif hans þegar órðin á tón-
mennt þjóðarinnar á tuttugu
ára lífsskeiði kórsins; skyldi
söngsmekkur ekki hafa tekið
stökk síðan kór þessi hóf
starf? Og ekki verður heldur
mælt dýrmætið sem felst i
yndi þeirra sjálfra sem sungið
hafa þar samkvæmt síns
hjarta þrá; fyrir okkur sem
hlýtt höfum og heyra vildum
enn, ’ þökk Polyfónkórnum
upphafsmanni hans og
fóstra, stjórnandanum Ingólfi
Guðbrandssyni.
Thor Vithjálmsson.

^HON^
L\
AUÐVELDASTA
leióin til tungumálanáms
LINGUAPHONE er hentug fermingargjöf.
LINGUAPHONE fæst bæði á hljómplötum
og kassettum. Vió veitum allar upplysingar,
og l^póstsendum hvert á land sem er.
Laugauegi 96 simh I 36 56
UMBODSMENN LINGUAPHONE
Bókabuðir: Keflavikur-Andrésar Nielssonar Akranesi-JónasarTómassonar isafirói -
Þórarins Stefánssonar Húsavik- Tónabúóin Akureyri