Lögberg - 27.05.1909, Page 1
(
\
22. ÁR.
II
WINNIPEG, MAN., Fimtudaginn 27. Maí 1909.
NR. 21
Fréttir.
Játvaröuir Bretako|nungur kvað
eigi ætla aö ferSast til Marienbad
í ár svo sem venja hans hefir ver-
iS, og er í fréttum frá Vínarborg
þess getiS til, aS þaS veröi fremur
efni til fáleika milli Austurrikis
og Bretlands. JátvarSur ætlar aB
ferSast til Spánar sér til heilsu-
bótar. ' <
’Þ'aS hefir siSast frézt af ferSum
Roosevelts í Afríku, aS hann hafi
lagt aS velli sextiu og tvö dýr og
taliS ferðalag þýzka krónprinzins skrafdrjúgt um þaS hve ískyggi-! Jónasson. Hefir hann aSal um-
og Franz Ferdinands erkihertoga, legar horfurnar séu aS verða milii ‘ sjón starfræksfunnar þar sem
keisaráefnis i Austurríki, til höf- Breta og Þjóðverja; eina ráðið til'mylnan hefir nú veriö sett niður
uðborgar Rúmeníu á fund Karls friötryggingar muni vera að koma við Fljótið. Hún stendur skamt
konungs. á samkomulagi um takmörkan frá Möðruvöllum. — Umsjón viö
------------ | herbúnaðar þessara stórþjóSa, og bændafélags mylnuna hefir í þetta
Austurríkisstjórn hefir í hyggju gerðardómsskyldu.____________ s'nn Jóhannes bóndi Helgason,
að auka rikissjóSstekjurnar með ---:------ | sem mun vera einn af stærstu hlut
þvi að leggja sérstaka skatta á ó-
gifta menn, ekkjiur og hjón sem
engin börn eiga.
Verkamaður
gagnabúr í
Naudin að
nokkur við her-
!ir hepnast að finna upp verkfæri
var ákvaö að stýra rafmagnsöldum,
c ' vi'- f i j- * höfunum í mylnufélagi þeirra
rrettir ur Nyja Islandi noroanverou bæn(j na
FFrá fregnrita Lögb.ý ' | Hinar mylnurnar eru, önnur í
Seint þykir oss hér vorhlýindin Geysibygö en hin í Árdal. Þ'á fyr
ætla að koma. Winnipeg vatn er töldu eiga þeir Halldór Austmann
Toulon á Frakklandi, alt ísi þakiö enn frá enda til enda; frá Ieelandic River, og Guöm.
nafni, hefir nýskeÖ 'ísinn þó oröinn varasamur viö^Nordal. Er langt siöan þeir byrj-
uöu að saga. Þá síðasttöldu eiga
þeir Guömundur og Davíö, synir
Stefáns Guömundssonar póstmeist
aö isinn færi aö ----c]ara 1 Ardal °S Ingimar, sonur
Goodtemplara. Þeir sem málinu
eru hlyntir eru beönir aö koma á
fund í Goodtemplarasalnum ann-
an þriðjudag, 8. Júní, að kvöldinu.
Biblían er komin út í nýrri ís-
lenzkri þýðingu. Hún fæst hjá
Bardal og kostar $i.6o.
H. S. Bardal hefir beöiö Lðg-
berg aö geta þess, aö nokkrir Is-
lendingar ætli héöan áleiöis til Is-
lands 20. Júni n. k. Þeir, sem sam-
fylgd vilja fá, ættu aö fara héöan
þá. Þeir sem sæta vilja þessari
samfylgd eru beðnir aö láta Bar-
dal vita sem fyrst
gert heyrin kunna uppfundning, ‘ strendur vatnsins, en talinn sterk-
ætlaöi hann á vatnshestaveiðar j sern, hann hefir veriö aö fást viö_ í: ur viöast hvar þega" fram á vatu-
þegar fréttin var send. jtiu ar. Hun er su, aö honum hef- komiö. * > aö oska
svo
Á föstudagskveldið
verkamannafélagiö í París aö lýsa |aíi Þær herist beint þangaö, sem
formlega yfir því, að lokið væti er ætlaB- öldurnar hitta vitanlega
verkfalli smiöa þar i borginni. ahar þær loftskeytastöðvar, . sem
Róstur allmiklar hafa verið
meöan verkfallið stóö yfir.
þar
Franska stjórnin hefir orðið 5-
sátt um aö auka herskipastól rík-
isins svo aö þaö eignist þrjátíu og
átta omstuskip. Veröur herskipa
stóll Frakka þá fjóröi mestur í
stórveldaröðinni. Svo er til ætl-
ast, -aö 1910 veröi bygö tvö orustu
skip 21,000 tonna.
Báöar þingdeildir í Svíþjóö hafa
samþykt lög um þaö, að sænskir
menn, sem dvaliö hafa erlendis í
átta ár og flust eftir það til Svi-
þjóöar, skuli lausir viö hemaöar-
• skyldu, ef þeir séu 26 ára aö aldri.
Castro fyrrum forseti í Venezii-
ela er sagöur mjög sjúkur. Eigi
er þaö sami sjúkleikinn, sem aö
honum gekk í vetur, þegar upp-
skuröur var geröur á honum, en
hann kvaö hafa gerspilt heilsu
sinni meö morphín nautn. Mor-
phín hefir hann brúkaö um nokk-
ur undanfarin ár, en lítiö eitt þar
til nú upp á síökastiö, og eru nú
engar horfur á aö hann veröi heill
heilsu aftur. Er sagt að Venezu-
elamenn muni því eigi þurfa aö
óttast aö Castro geri þeim neinn
óskunda hér eftir, því aö hann
veröi aldrei fær um aö gefa sig
viö stjómmálum eftir þetta. Cast-
ro dvelur nú í bænum Santander
á Spáni, ásamt konu sinni, en allir
vinir hans hafa snúiö viö honum
bakinu nema Senor Hahn fyrrum
konsúll Venezuelumanna í Genoa.
—Dórour er nýskeö fallinn í saka-
málinu, sem höföaö var í Venezu-
ela gegn Castro. út af því aö hann
heföi verið í ráöabruggi um aö
myröa Gomez forseta, er Castro
setti í sinn staö til aö stýra lýö-
veldinu þegar hann lagöi sjálfur
af staö til Evrópu í Nóvember-
mánuöi í haust. Castro var sýkn-
aöur.
Veitingamaöur nokkur i borg-
inni Pompeii á Italíu fékk nýskeö
leyfi til aö grafa i landspildu er
1á í grend viö grafhvelfingarnar,
er fundiust fyrir skemstu. Eftir
aö grafiö haföi veriö langt niö-
ur, var komiö ofan á stórt landset-
ur. Sum herbergin voru lítt
skemd, og veggmyndir í nokkmm
þeirra öldungis óskemdar. Forn-
leifa eftirlitsmenn voru viö gröft-
inn eins og venja er til.og var veit
ingamaðurinn látinri hætta viö
hann, þvi yfirvöldin tóku aö sér
aö sjá um rannsóknir fommenj-
anna.
Þing eiga meö sér um þessar
mundir hermálastjómir Þýska-
lands, Austurríkis og Rúmeníu.
Allar horfur kváöu á, aö Rúmenía
komist inn í þríríkja samband||#
Fyrirboði þess er meöal
eru I beinni línui milli sendistööv
ar og aðalmóttökustöðvar, en á
engar aörar stöövar geta skevti
þessi vilst. Fleiri uppfundningar
hefir maður þessi á prjónunum,
hans er enginn heil
gróður, sem enn er sára.
fram ströndinni, en nokkru meiri,
þegar vestur í bygðina kemur ,frá
vatninu.
Slys hörmulegt vildi til í Geysi-
bygö nú rétt nýlgga. Unglings-
piltur, sonur Tómasar bóndi
Björnssonar í Sólheimum, skaöaö
og er ein þeirra til umbóta viö- jst stórkostlega á andliti og hand-
víkjandi hernaöi. leggjium viö þaö, aö byssa sem
hann var aö skjóta meö, sprakk
Taft forseti býst viö því, aö þegar skotiö reið af. Þetta vildi
congressinn greiöi atikvæöi um til skamt frá heimili Gunnlaugs
tollmálafrumvarpiö í næsta mán-1 Oddssonar organista. Komst pilt-
uöi. Enri er eigi ákveðið hvaöa
dag atkvæöagreiöslan fari fram,
en Hklegt þykir aö það veröi um
miöjan mánuðinn.
í Cobalt i Ontorio fanst nýskeö
óvenju stórt málmstykki. Þaö
fanst viö klett nálægt jaröar ýfir-
boröinu og var fimm fet og sex
þuml. á lengd, tvö fet og sex þuml.
á breidd, sex þuml. á þykt og vóg
þrjú þúsund pund. í málmstykki
þessu var 75 prct. hreint silfiur og
er metiö $16,000 viröi.
Hon. C. J. Mickle foringi liber-
al flokksins í fylkisþinginu hér i
Manitoba, hefir lýst yfir því, aö
hann véröi eigi í kjöri eftir aö yf-
irstandandi kjörtímabil er á enda
runnið. Mr. Mickle jhefir iveríö
hygginn, gætinn og góöur foringi,
og hefir veriö þingmaöur Birtle
kjördæmisirts síöan 1888. Mr.
Mickle sendi yfirlýsingu um fyr-
nefnda fyrirætlun sína flokks-
fundi liberala, sem nýlega var
haldinn í Birtle. Sjálfur gat hann
eigi mætt þar vegna sjúkleika á
Margir rælöumenn
Áhugi viröist vera aö vakna á
þvi, aö kenna börnum íslenzku.
íslendingar í Dakota hafa pantaö
barnabækur frá Bardal í þvi
skyni.
urinn meö naumindum inn til
Gunnlaugs, sem tafarlaust hjálp-
aöi honum heim til sín. Fór faðir
piltsins þegar á stað meö hann
upp til bæja á fund læknis.
Á skírdag s. 1., þ. 8. Apr., fór
fram jarðarför Jóns T. Jónssonar
bónda í Gilhaga í Árdalsbygð, sem
látist haföi á Almenna spítalanum
í Winnipeg, eftir aö holskurður
haföi veriö á honum gerður. Jarö- Jón Jónsson jr. (skrifari og féh),
Tryggva Ingjaldssonar kaupm.
í Árdalsbygö. Hafa þeir félagar
rétt nýlega keypt þessa mylnu og
eru byrjaðir aö saga fyrir nokkru
síðan.
iÞá er og fimta sögunarmylnan,
sem íslendingar eiga hér í norður-
bygöunum, þó ekki sé hún starf-
rækt nú rétt sem stendur, nefni-
lega mýlna Gésts Oddleifssonar
og Þorsteins Þorsteinssonar. Sú
rríyina vann i allan vetur og eins í
fyrravetur, suövestur í bygö Gal- ]
icíumanna, en sökum bleytu og I
torfæma verður ekki mylna sú j
notuö aö sumarlagi, heldur ein- j
göngu aö vetri til, á meöan is og|
snjór liggur á jöröu.
Srr*jörgeröarfélag bæþda í Ár-
dal og Geysi virðist vera aö færast
í aukana. Ársfundur þess í Marz
s. 1. mjög fjölmennur. Stjórnar-
nefnd aö mestu endurkosin: Tóm-
as Björnsson (form.J, Sigurmund
iut Sigurösson (framkvæmdarstj.J
Llfsskoðm heitir fyrirlestur eft-
ir Magnús Jónsson, sem Lögbergi
hefir veriö sendur til umsagnar.
Veröur síöar minst. Fæst hjá
Bardal bóksala.
Mr. G.-Magnússon, 502 Tor-
onto str., á íslands-bréf á skrif-
stofu Lögbergs. Eigandi er beö-
inn aö gefa sig fram, ella veröur
bréfiö endursent til íslands.
Kristján Kristjánsson, smiöur,
457 Sherbrooke, hefir búið til og
keypt einkaleyfi á einkar þægileg-
um snerlum, sem eru ætlaðir til
þess aö festa meö þeim ytri glugga
á hús. Meö þeim má festa glugg
ana á aö innan, og em þaö mikil
þægindi. Hr. J. J. Vopni og fleiri
góöir byggingamenn mæla mjög
meö þessari nýju uppfundning.
Þaö fer nú aö líöa aö þvi, aö menn
setji flugnanet fyrir glugga hjá
sér. Þaö er mjög fljótlegt aö
festa þau á meö þessum snerlum,
og ætfcu menn aö kaupa þá.
Hr. Fr. Friðriksson kom vestan
frá Glenboro á þriöjiudagskvöldiö.
Hann dvaldi þar nokkra daga.
Ilann lét ágætlega yfir horfum
þar ivestr^, hveitiakrar orönir
grænir og lokið aö sá höfrum og
langt komiö aö sá byggi.
arförin var fjölmenn mjög. Jón
var ættaöiu.r frá Gilhaga í Skaga-
firöi. Nálægt 35 ára gamall.
l.íour eftir sig ekkju, Oddnýju
Sígfúsdóttur, og tvo drengi, báöa
í æsbu, annan fæddan sama dag-
inn sem komið var heim með lík
Jóns, en hinn átta ára gamlan, af
fyrra hjónabandi. — Jón sál. var
drengur góöur, vinsæll og félags-
lyndur; hann var og mesti hag-
leiksmaður, lagði gjörva hönd á
svo aö segja hvaö sem var.
Þá er og annar maöur látinu
fyrir skömmu hér norður frá, Jón
Pálsson, sonur Páls bónda Jóns-
sonar á Kjarna í Geysibygð, nál.
26 ára gamall; lézt 6. Apr. s. 1.
Hann mátti heita fyrirmynd ungra
i allri framkomu, enda
saknað af bygöarbúum.
heimíli hans.
á ‘fundinum mintust Mr. Mick1ejmanna
einkar hlýlega, meöal annara Ed-! alment
ward Brown og T. H. Johnson. Berklaveiki varö honum aö bana.
Þingmannsefni tilnefndu 'liberalar ] Jaröarför hans fór fram þ. 16.
fyrir Birtle kjördæmi G. H. Malc-1 Apríl aö viöstöddum fjölda
olm í einiu' hljóöi. manns.
................... í
Uppdrættir pf Quebec brúnni
veröa lagöir fyrir stjórnina innan
Jón Björnsson, Árni Bjarnarson,
Stefán Guömundsson og Jón
Geirsson.
Nýlega flutur úr Árdalsbygö til
Dakgta, er Kristjón Guöjónsson
bókbindari, meö konu og barn.
Þeir sem viöriönir eru félagslíf í
Árdal sjá eftir Kristjóni í burtu,
því hann er maöur félagslyndur
og söngmaöur ágæturl Eigi aöj
siöur imin fólk árna honum og
þeim hjónum allrar hamingju og
heilla í þeirra nýju heimkynnum
þar syöra.
Gunnsteinn kaupm. Eyjólfsson
er sagt aö liggi allhættulega veik-
ur nú aftur; lá lengi i vetur, komst
svo á fætur um tíma, en er nú
lagstur í annaö sinn. Er sagt aö
læknar álíti aö veikin sé gallstein-
ar; vondur sjúkdómur viöfangs,
og hættulegur alloftast.
Nýlega kominn hingaö noröur,
heim til sín, er Jóhannes Pálsson
læknir, nýútskrifaöur af lækna-
Eins og áöur hefir veriö aug-
lýst heldur Lovísa Thorlaksson pí-
ano kennari “pupils’ recital” í efri
Good Templara salnum á mánu-
dagskvöldiö 7. Júní n. k. Ellefu
af nemendum hennar koma þar
fram, og þar aö auki syngur hr.
Halldór Thorolfsson tvo ein-
söngva. Aögangur ókeypis, en
samskot veröa tekin. Program
birtist í næsta blaöi.
Þ’ær systur R. Egilsson og G.
Egilsson frá Lögberg, Sask., sém
dvalið hafa hér í bænum í vefcur,
fóru heim til sín á mánudaginn
var.
Bandalag Fyrsta lút. safnaöar
hefir ákveðið aö halda opinn fund
bráölega, þar sem eingöngu verö-
ur rætt um heiöingja trúboösmál-
iö. Góöir ræðumenn veröa fengn-
ir til aö flytja þar erindi um þaö
efni. Einnig veröur þar fleira til
skemtunar. Þesskonar samkoma
er nýjung meöal íslendinga og
ættu menn aö nota . tækifæriö og
sækja fundinn sér til ánægju og
fróðleiks, til aö kynnast betur
þessu mikla meginmálefni kristn-
innar — heiöingjatrúboösstarfinu.
Nánar veröur skýrt frá þessu i
næsta blaði.
Hér voru á ferö í vikunni Guö-
jón Jónsson frá Brú P.O. og Hall-
dór kaupm. Eggertsson frá Bald-
ur og kona hans.
15. þ. m. voru þau gefin saman
Mr. og Mrs. j. K. Johnson, sem
siðastliðin ár hafa átt heima í
Victoria, B. C., komu hingað til
bæjar fyrir skömmu, og ætla aö
setjast hér aö.
Muinið eftir aö sækja tombóluna
í hjónaband Sveinn Jónsson og og dansinn, sem unga fólkiö ætfar
ungfrú Júlíana Jónsdóttir Sigfús-|að halda mánudagskveldiö 31.
son aö Clarkleigh P. O. Séra Jón
Jónsson, faöir brúögumans, gaf
þau saman á heimili fööur brúöar-
innar, aö viöstöddum nániustu ætt-
ingjum og venzlamönnum. Ungu
hjónin ætla sér aö flytjast vestur
> Foam Lake bygö meö séra Ein-
ari Vigfússyni einhvem daginn í
þessari viku.
skamms. Sömu stöplana, sem bónda á Tíelgastöðum, og konu
undir fyrri brúnni voru, á aö hans Helgan Vigfúsdóttur,
nota og kostuðu þeir hálfa aöra|örengur á fyrsta ári, Vilhjálmur
miljón dollara, en nýju brúna á að
Tvö börn hafa dáið í Mikley; skólanum í Winnipeg, sonur Páls
ekki fyrir mjög löngu síöan. Ann- Halldórssonar aö Geysi, fyrrum
aö barn Ingólfs Pálssonar, l^ónda aö Reykjum á Reykja-
vanda sem mest og hafa sem ram-
gerasta. Brúin á aö vera 150 fet
yfir vatnsborö aö háflæöi. Verk-
iö verður aö Hkindum veitt á þessu
sumri og kostnaður áætlaöur 6 til
7 miljónir dollara.
Sagt er aö málsókn um fjár-
dráttinn i San Francisco sem oft-
lega hefir veriö minst á hér í blað-
inu, hafi til þessa tima kostað
$213,374.20. Þetta fé alt hefir
veriö greitt af samskofcutm ein-
stakra manna, sem lagt hafa fé
fram til rannsóknar á þessum mál-
um, en hún hefir nú staöiö yfir
um þrjú síöastliöin ár, og óvið-
komandi öllum fjjárfframlöigum
bæjarstjórnarinnar.
Þýzkum blööum er aö veröa
aö nafni; en hitt stúlka, Kristrún
aö nafni, sömuleiöis á fyrsta ári,
barn þeirra hjóna Eggerts Þórö-
arsonar og Sigríðar Vilhjálms-
dóttur, á Höföa.
Sögunarvið 'feiknamJkinn hafa
menn tekiö hér út úr skógum í
vetur, miklu meiri en nokkru sinni
fyr. Fjórar mylnur eru nú aö
saga þann viö. Tvær af þeim eru
viö Islendingafljót; önnur sú sem
bændafélag þar hefir haft og starf
rækt fvrirfarandi sumur; en hin
er mylna sú, sem þeir Jónasson &
Finnsson höföu í Breiðuvík, rétt
noröan viö Hnausa P. O., tvö
sumur fyrirfarandi. Kristjón
Fínnsson seldi sinn hlut í myln-
unni t vetur sem leið, feögum
tveim frá Winnipeg, Moore aö
nafni, svo eigendur mylnunnar
eru nú þessir feðgar og svo J. T.
strönd í Skagafirði. Jóhannes
hefir getið sér góöan oröstír á
læknaskölanuím og þykir álitlegt
læknisefni. Hvort hann sezt aö
hér norður frá fyrir fult og alt eða
ekki, um þaö þori eg ekkert aö
fullyröa. En stór þörf væri hér
á góöum lækni. Og eifcthvaö ætt-
um vér norðurbygðarbúar aö gera
til þess, aö fá Jóannes lækni til 38
ílendast hér, sé þess annars nokk-
ur kostur.
Mai, til arös fyrir stúkuna Heklu.
Meö því styðjið þiö gott málefni
og skemtið ykkur um leiö. x.
Mikill byggingasamningur.
Hr. J. J. Vopni undirskrifaði 1
gær samninga um byggingu járn-
brautarstöövaj, sectionshúsa og
verkfæraskúra á section F. á Na-
tional Transcontinental brautinni.
Hann hefir tekiö aö sér aö byggja
þrjár brautarstöðvar nr. 1, átta
stöövar nr. 2 og níu stöövar nr. 3.
Enn fremur 14 sectionshús og
æöi marga verhfæraskúra og fleiri
smærri byggingar. Verö á bygg-
ingum þessum samkvæmt samn-
ingnum er eitthvaö um $118.000,
og er svo ákveðið, aö verkinu
skuli lokið 1. Október í haust.
Herra Vopni kveöst búast viö aö
engar bægöir veröi á aö fá lokiö
viö byggingar þessar á tilteknucn
tíma. Hann lagöi á staö héöan úr
j Halldór Jónsson hefir sett iupp | bænium til aö athuga staöi væntan-
brauögeröarhús og aldinaverzlun.! legra brautarstööva á svæöi þvf,
Síöastliöinn sunnud. voru fermd
í lútersku kirkjunni á Gimli, aö
viðstöddu fjölmenni;
Elizabeth Hazeltine Polson,
Maud EHzabeth Bristow,
Magnús Sig. Jóhannsson,
Lárus Pálmi Lárusson,
Benjamín Ingimar Daníelsson,
Archibald John Polson,
Frank Mulvey Polson.
Frá Gimli er Lögbergi skrifað
23. þ. m.; “Til viðbótar viö Gimli
frétirnar, sem voru í síðasta blaöi,
má geta þess, aö Bergþór Þóröar-
son hefir sett upp kjötmarkaö.
Or bænum.
og grendinni.
Tíöarfar hefir veriö gott siöad-
liöna viku, sólskin og hitar hvern
dag nema rigning nokkur á sunnu
daginn.
Hér á aö bæta 1,300 fetum viö
gangstéttirnar. Centre str. hefir
alt veriö mölborið. Alt rusl á aö
hreinsa af vatnsbakkanum. Tvo
skála (16x20) ætlar bærinn aö láta
reisa i sumar handa sundfólki,
annan handa karlmönnum, hinn
sem hann byggir á, og gera ráö-
stafanir fyrir verkinu þar. Svo er
til ætlast, aö byrjaö veröi á Mc-
Dougall stööinni, og veröur hún
fyrsta stööin af þeim sem bygöar
veröa austan viö St. Boniface-
stööina. Hin siöarnefnda veröur
handa kvenfólki. 1 sumar veröa bygð nærri verkstæöunum og verö
“Campers’ tickets” seld alla leið ur stærst stööva þeirra, er herra
r
Nokkrir ttngir íslenzkir piltar
ætla aö endurreisa leikfélag'ö
Gigju, sem áöntr var undir stjóm
til Gimli. Dálítill hópur Banda-
ríkjamanna er hér á feröinni til aö
sjá sig um. Þeir höföu heyrt tal-
aö um feguröina á Gimli.”
Vopni hefir tekiö aö sér aö reisa.
Ekki veröur byrjað á St. Boniface
stööinni fyr en eftir hálfan mánuö.
BÚÐIN, SEM
ALDREI BREGZT!
♦
WMITE e. MANAHAN, S00 Miain St., Winnipeg.
Alfatnaöur, hattar og karlmanna klæönaöur viSFlægsta"
veröi í bænum. Gæöin, tízkan og nytsémin fara£sam-rT
an í öllum hlutum, sem vér seljum. £ T
Geriö yöur aö vana aö fara til (SF t