Lögberg - 06.09.1923, Síða 5

LÖGBERG, FIMTUDAGINN
6. SEPTEMBER 1923.
Blfl. 6
J. ÁSGEIR J. LINDAL
Léttklæddist 1. Ágúst 1923.
Ekki hefi eg hugsað mér að skrifa æfisögu Ásgeirs, eða
ágrip hennar. Bæði er það, að hr. Christian Sivertz í Vic-'
toria, góðkunningji Ásgeirs og samborgari hans um mörg
ár, hefur þegar gert því atriði góð ski.l í Lögbergi nú nýlega,
og svo hitt, að til 'þess var eg ekki nógu kunnugur æfiatrið-
um hans. Við hjónin kyntumst manni þessum að eins u*m
sex mánaða tíma af allri lífsleið hans hér. En þau stuttu
kynni festu einhvern veginn dýpri rætur en alment á sér
stað, þegar um jafn stuttan tíma er að ræða. Get eg til,
að því hafi ollað meira andlegt samræmi en ytri kringum-
stæður og glæsimenska. Ásgeir var, að okkar dómi, trúr
vinur allra sannreynda 'lífsins, að svo miklu leyti sem þau
verða skilin, en ekki froðukúfur tildurs, hégómaskapar og
óreiðu allrar. Hitt er og, að æfiatriði hans munu um
flest lík æfiatriðum annara manna, sem bæði viljandi og ó-
viljandi hafa staðið í skugga lífsins. Viljandi, af því þeir
fást ekki til að nota hin breiðu spjótin, og ganga fram til
orustu gegn réttu sem röngu til fjárhags'legrar upphefðar,
eða til valda og annars frama sem kallað er. óviljandi, af
því að algerlega réttlát tækifæri eru svo sjaldgæf í þessum
heimi, vegna fyrirkomulags alls viðskiftalífsins, og notast því
fáum. Verður þeim það því fyrir, að láta hendur fa'llast
og hafa það af, er enginn vill en margir verða að sætta sig
við. —
Blöðin sögðu, að J. Ásgeir J- Líndal hefði dáið, scm við
köllum, 1. ágúst síðastliinn. Hinn 15. sama mánaðar heim-
sótti hann okkur hér fyrst eftir að hann kom í nýju vistina.
Gat hann hvorki um, að fargjald hefði hann orðið að borga
né heldur skó að bæta, en var hinn hressasti í anda. Bið-
ur hann mig þá að láta orð í blaðið um sig. Eigin orð hans
eru þessi: “Láttu nú orð í blaðið uml mig.” Ekki sá eg mér
fært að lofa því þá, en þó er mér kært, hans og kunning-
skapar okkar vegna, að sýna þenna lit'la lit á því.
í þetta sa'ma sinn, segir hann í raun réttri aðal inntak
æfisögu sinnar með þessum orðum:
“Eg var norðan á mastrinu í kauptíðinni.”
Ekki talar hann um hvernig siglingin hafi gengið yfir
höfuð, en hann stóð í norðan golunni og kalsanum á meðan
hann var í þessum heimi, þar sem verzlað er með alt, smátt
og stórt. Eigi að eins verzlað 'með lífskjör, menning, afla
og æru einstaklinga, heldur og heilla þjóða, svo sem annað
glingur og barnagull væri. Sú er hin fjöruga kauptíð
þessa heims, sem gefst mörgum svo misjafnt, og lenda þv/
margir upp að skútu-mastrinu norðan megin, þar hafa oft
staðið, svangar og lélega klæddar, hinar stærstu sállr, sem í
þenna heim hafa komið.
Þegar þessar sálir hafa lagt af sér jarðnesku fötin, og
eru horfnar sýnu'm flestra, þá gægist margur aftur fyrir
mastrið, og sér þá ýms ótrúlega merkileg geislabrot, sem þeir
höfðu aldrei tíma ti'l að taka eftir, en sem þá auka svo mjög
á stærð þessara horfnu kauptíðar-kryplinga. Stundu'm er
geislabrotum þessum þannig varið, að í þeim felst verzlunar-
hagnaður, sem kemur sér vel, þegar það er víst, að eigandinn
hefir hans enginn not sjálfur, og helzt enginn honum tengdur.
Eg er svo sem ekki að lasta þetta fyrirkomulag fyrir
hönd þessara kauptíðar-kryplinga, því venju.lega er tími sá
stuttur, sem þeir þurfa að sæta þessum kjörum- Þeim er
og manna mest í lófa lagt að rétta sinn hlut, þegar þeir koma
í það umhverfi, sem er meira í samræmi við andlegt atgerfi
þeirra. Sannast þá að sjálfsögðu: “Hinir síðustu verða
hinir fyrstu, og hinir fyrstu hinir síðustu.”
Alt breytist. Jöfnuður og jafnrétti ei'lífðarinnar er
ekki mannanna verk. Skipshöfnin á'stóru skútunni verður
að skifta um verk og stöðu. Standa þá aðrir norðan á
mastrinu, sem sízt bjuggust við því. Fróðir menn og vitrir
i
hafa sagt, að ekki sé alstaðar litið eins á hlutina, og mun því
ærið margt til undrunar horfa.
Eg er ánægður 'með afkomu Ásgeirs, því hann segir okk-
ur, 25. ágúst, að guð hafi komið til sín og líkað gæði sín þó
fá hafi verið enda lítt sén af monnum.
Heill hverjum drenglyndum landa í baráttunni fyrir einu
allsherjar, kærleiksríku þjóðerni á sérhverju sviði hinnar ei-
'lífu tilveru. En í því felst hið eilífa samvinnustarf hinna
góðu, því annars er hvergi friður.
Svo enda eg þessar línur með eftirfylgjandi hendingum
til þín, Ásgeir roinn, og bið eg þig að taka viljann fyrir verkið:
Fötin þín nú grafar húmið geymir.
Götótt var og slitin mörg ein flíkin-
Hafði margur hugsað — sem að dreymir,
hentugt annað fyrir nýju ríkin.
Léstu þau því laus 'með fáum tárum;
löngum hafðir gert að mörgu sliti.
Mættu þau á ö.llum þessum áj^im
ýmsu, sem ei gagnar heilu viti.
Ljúfur drottinn lét því annað klæði
lipurt mjög um herðar þinar falla.
Sér þú nú að svona mikil gæði
sýna líf, er aðrir dauða kalla.
Vinir þínir voru svo til staðar;
virðulega kvöddu nýja gestinn.
Yndisstundir áttu margar glaðar;
aftur tengist sa'man vinafestin.
Fornar stöðvar færðu nú að skoða;
farartálmi ei á vegi þínum.
Gefst þér vald og gæfa ti'l að boða
gögn, sem fela má í nokkrum línum.
Norðan kuldinn næddi’ um fyrri klæðin.
Nálykt fanstu af heimsins sölubraski.
Fjárhags minnug aldrei sló þín œðin;
ætla má að þetta tölum raski.
Hvað u'm þetta? Lítið tímans liðið,
létt þér verður reikning þann að jafna.
Lifa betri .ljós um annað sviðið.
Látum hina möl og ryði safna.
Gáttu heill að göfgu drottins verki;
greiddu heldur veg hins sálarsnauða-
Vertu ljóssins vinur, og hinn sterki
vörður þess, er kýs sér allan dauða.
Hækkar brún er hingað oftar kemur.
Hér er Jónas, Steingrímur og Matti;
fleiri þó, sem fyllilega semur.
Fróðir týna gömlum kredduhætti.
Njóttu þeirra lífs og trúar .ljósa,
’lið sem veita fátækum og smáum.
Lifðu sæll á hökkum breiðra ósa:
Bjart til fjalls og upp að tindum háum.
Þaðan sérðu leiftrin ljósa fögur
liðast um og krýna þessa tinda,
meðan leitar langt um dal og ögur
líf, sem hvorki eg né þú mátt binda.
Getum ekki, guðs þó fegnir vildum
glatað sól hins himinborna anda.
Frumlífs verkin, falin krafti mildum,
farast ei, en munu eilíft standa.
Heill þér, og sé sigurmedki dregið á fána þinn. Með
beztu óskum, frá konu minni til þín, um góða framtíð í nýja
heivninum, og kæra þökk frá okkur fyrir liðinn kunningsskap,
erum við þín einlæg
J. Frímann, Guðlaug F. Frímann.
Sept. 3. 1923-
Nýbýlin á Mosfells-víðinum.
Eins og kunnugt er, er svo til
ætlast, eftir jarðræktunarfrum-
varpinu, að reist séu nýbýli á svo-
nefndum Víði í Mosfellslandi í
Mosfellssveit.
Landspilda þessi er flatlend
tunga milli tveggja áa, um ioo
hektara að stærð, og eru árnar það
niðurgrafnar, að allbreiðar spildur
meðfram þeim hafa þornað og
ræst fram. Miðbik landsins er
mýrlent. En þurlendari spildurn*
ar hafa verið mikið heldur gras-
gefnar og hið bezta beitiland, svo
ekki er örgrant um, að þeir sem
næstir eru, hafi þótt þrengjast um
haga, síðan 38 hektarar af þessu
landi voru tættir með þúfnabana
í sumar. Verk það var kostað að
hálfu úr ríkissjóði.
Einstöku menn hafa ennþá held-
ur horn í síðu þessa fyrirtækis, eða
minsta kosti ótrú á því í orði, og
er það ekki nema eðlilegt, þvi mjög
litið hefir orðið úr viðleitni manna
i verki, að koma upp nýbýlum til
sveita, enda margt orðið til þess,
að svo hefir farið, er ekki verður
rakið að þessu sinni.
En fráleitt getur ræktun lands-
íris farið mikið fram, nerria býlun-
um fjölgi til sveita—það er auð-
sætt.
Til þess að nýbýlin flest verði
annað en hokur eitt og eymd, þá
þarf framleiðsla þeirra að geta
borgað rentur og afborganir af
stofnkostnaði, ræktunar- og bygg-
ingarkostnaði hæfilega stórra býla
— ef eigi er tekin sú stefna, að
nýbýlin hafi i byrjun stuðning af
gömlu jörðunum. En sú aðferð
hefir mjög mikið til síns máls,
einkum þar sem markaðir eru
tregari en i nágrenni Reykjavíkur,
eins og Björn Líndal lögmaður
hefir sýnt fram á.
Til þess að sá" rekspölur geti
komist á, sem hér er hafður fyrir
augurn, þarf lánsfé að vera fáan- |
legt með sæmilegum kjörum, og í
framleiðslan að vera sem örust,
markaðurinn sem tryggastur og
samgöngurnar. En að tildra upp j
nýbýlum á óræktaðri jörð með litl-
um efnum, og geta lítið lagað fyrir j
sér, svo um munar, til ræktunar, |
nema með margra ára óþrjótandi
elju og atfylgi — til þess þarf
svo rnikið meira en meðalmann
að dugnaði, að eigi má búast við
því, að margir geti klofið það.
Dæmi til þessa eru til — þeim
til lofs, sem gert hafa.
Til gangurinn með stofnun ný-
býlanna i Mosfellssveitinni, er í
Maður minn-—
Þú finnur Lifebuoy’s heilsu-
samleg áhrifá hörundið,
Eftir að hafa brúkað Lifebuoy—finnur þú
þig hreinni eftir en áður.
I nun og þ<rgindi með brúkun Lifebuoy
eru orðin heimsfræg.
Lyktin hverfur fljótt
eftir brúkunina.
HEALTH
AP
Lb56
stuttu rnáli þessi; að vita, hvort
lnadbúnaðurinn borgar sig ekki
það vel, þar sem samgöngur og
markaður er i bezta lagi, eftir því
sem er hér á landi, að hann geti
borið rentu og afborganir af rækt-
un og byggingum, og gefið sæmi-
lega afkomu þeim sem stunda
hann.
Þarna á að rækta nreðalstórt
tún og byggja öll nauðsynleg hús
fyrir fjölskyldu og bústofninn, er
mest verða nautgripir, þvi aðallega
verður lögð stund á afurðir fyrir
Reyk j a víkur-markaðinn.
Takist þetta — sannist það, að i
nærlendum Reykjavíkur borgi það
sig að leggja fé í nýbýli — þar
sem jarðvegur og frjósemi er í
góðu lagi eins og þarna, þá birtir
nijbg yfir framtíð búnaðarins.
Fjármagnið leitar þangað, sem
arðurinn er tryggur. Tryggasti og
bezti sparisjóðurinn er jörðin —
ræktarjörðin — þar sem hún getur
gefið nægilega háar rentur.
Enn er það óséð og ósannað,
hve háar þær geta orðið renturn-
ar sem mýrarnar okkar gefa. En
það er vafaatriði, sem þarf að
leysa. ,
Nýbýlin á Mosfellsvíðinum eiga
að verða fyrsta svarið.
(Freyr. — V. Stef.)
♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦$♦-♦- v
t
I
T
T
T
T
T,
T
T
T
f
T
♦!♦
VERDLÆKKUN
Winnipeg Electric Railway félagið auglýsír verðlækkun á öllu gasi, frá i. September 1923 að telja gegn vœntanlegu samþykki
Manitoba Public Utilities nefndarinnar.
Þessi ráðstöfun félagsíns er gerö með vœntanlegan hagnað fyrir augum, af gersamlega nýrri gasstöð.
Rannsókn hefír leitt í Ijós að starfrœksla stöðvarinnar muni lœkka svo framleiðslu kostnaðinn, aö gerlegt sé að byggja hana, Ann-
að atriði sem Ieiðir til þess að félagið hefir á þessum tíma séð sér fœrt að lækka gasverðið er það, að því hefir hepnast að fá gaskol
með nokkru betri kjörum en hefir gengist að undanförnu.
♦♦♦jmmtimmmmmmmmmmmmmttttmmmmmmmttmmmmffimmt»tttmmmmttttm
m
Ti
Ti
Ti
Ti
T
t
f
t
t
t
t
t
JT
§♦>
’:♦♦♦
|t
T
T
T
t
t
t
♦!♦
Á
GASI
Hið nýja verðlag*
Cubic Feet of Gas Consumed in Any One Month
Gross Rate
Discount for Prompt Payment
Net Rate
For the first
For the next
For the next
For the next
For the next
For all over
400 Cu. Ft. (Minimum Bill) $ .75.....................
4,600 Cu. Ft....................1.30 per 1000 Cu. Ft.
20,000 Cu. Ft....................1.25 per 1000 Cu. Ft.
25,000 Cu. Ft.....................1.20 per 1000 Cu. Ft.
50,000 Cu. Ft....................1.15 per 1000 Cu. Ft.
100,000 Cu. Ft. ................>.1.10 per 1000 Cu. Ft.
$ .10 per 1000 Cu. Ft.
.10 per 1000 Cu. Ft.
.10 per 1000 Cu. Ft.
.10 per 1000 Cu. Ft.
.10 per 1000 Cu. Ft.
$ .75
$1.20 per 1000 Cu. Ft.
1.15 per 1000 Cu. Ft.
1.10 per 1000 Cu. Ft.
1.05 per 1000 Cu. Ft.
1.00 per 1000 Cu. Ft.
Minimum Bill per meter per month $ .75 (on regular meters only)
Prepay Meters.............:$1.50 Net per 1000 Cubic Feet
. Samkvœmt þessari nýju töflu, er epnuð leið til fjölbreyttari notkunar á gasi,
bœði í beimahúsum, sem og við iðnaðarfyrirtæki.
WINNIPEG ELECTRIC RAILWAY COMPANY
1. September, 1923
Vice-President
♦:♦
m
^^♦^♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦^♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦^♦♦♦♦♦^♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦^