Öldin - 01.09.1895, Síða 6

134
ÖLDIN.
magslampi, sem kveikt er á á kvöldin til
að lýsa sporið framundan. Á öðru þcirra
er og bjalla mikil til að hringja, en á liinu
blásturspípa, sem vinnur með Jjrfstilofti.
Rafmagnið, sem hreyfir vagna þessa,
fá þeir á sama hátt og almennir sti-æta-
sporvagnar, — frá gildum koparvír
strengdum yfir endilöngu sporinu. T’r
það eini gallinn sem menn telja á gripum
þessum, Jjví allmargir hafa óbeit á Jpeim
vír og þykir hann og útbúnaðurinn, sem
lionum fyigir bæði ijótur og stirðlegur.
En á meðan ekki er uppfundið einldýtt
ráð til að flytja strauminn einhvernveginn
niðri undir sporinu, er ekki eftir öðrum
útbúnaði að vænta.
Svona langt er þá þessi bylttng kom-
in. Rafvagnarnir á borð við stærstu gufu-
vagna eru þegar til og hagnýttir á hverj-
um degi á íjölfarinni stór-braut. Hve
álitlegir þeir þykja má ráða af því, að
undireins og sá fyrsti var fullgerður, sanr-
einuðu tvö voldug félög krafta sína til að
smíða samskonar vagna, cða mjög svo
líka. Þetta er framförin á fimm ára tírna.
Það cru ekki nema rúmlega flmm ár síðan
Edison hafði fuilgerðan Iitla rafvagninn —
leikfang sitt, sem hann lét hlaupa aftur og
fram á hring-brautinni litlu í Menlo Park.
Það þótti völundarsmíð hin mesta og þá
hefir líklega eugum komið í hug, að und-
anteknum máske Edison sjálfum, að eftir
fimm ár yrðu til þrír eða fleiri slíkir vagn-
ar og hagnýttir til að draga stærstu járn-
brautarlestir. En svo fljott venjast menn
nýjungunum í Ameríku, að þessi mikla
framför vekur ekki neina ahnenna cftir-
tckt, því síður undrun. Þvert á móti eru
þeir ekki svo fáir, sem nú, þegar þessi
•vagna-tröll cru tilbúin, flnna að þvl live
alt gangi seint, — segja að þetta hefði átt
að vera gcrt fyrir löngu síðan.
Þegar á þessa fimm ára framför í
þessu efni er litið, þá er afsakandi þó
margir búist við svo gjörvallri bylting á
fáum árura, að gufuvagnar sjáist ekki
framar og að þeir að liundrað árum liðn-
um þyki eins tilkomumiklir og einkenni-
legir forngripír eins og hand-kvarnirnar
sem landnemarnir fyrstu í Ameríku not-
uðu til að maia lcorn sitt í, þykja nú. Það
er í lisesta máta afsakandi þó þcir spyrji:
Ef svona mikið vinnst á flmm árum, hvað
mikið vinnst þá á fimm sinnum fimm ár-
um ? Því getur enginn svarað, en það er
æflnlega víst, að “óvandari er eftirleikur •
inn.” Rafvagnar á fullkominni stærð eru
nú til og því vandalítið að smíða aðra eins.
Eftir er aðeins að breyta þeim og bæta þá,
eins og gufuvagnarnir liafa altaf verið, og
eru enn, að breytast til batnaðar. Þar
næst er að fá þá gerða fyrir minna fé en
þá fyrstu og það flýtui' af sjálfu sér, að
það verður, eftir því sem eftirsóknin eykst
og fleiri verða um að smíða þá. Ilvað
það livorttveggja hefir í för með sér, er
einskis manns að gizka á með nokkurri
vissu.
Braoða-Más:us Eg’vfta.
ö O o.-
Bygð á frásögu Gríska sagnaritarans,
Iierodotusar. Sjá Eutcrpe II., 121. kap,
Eftir
Sir Edwin Arnold.
“Tak meitil og sleggju, son minn, og
“klappa fyrir mig þriggja lingra breíða gröf
“í purpurasteininn þann arna, á þeim veli
“hans og á þeim stað sem ég merki fyrir.”
“Ætlar þú, ó, faðir minn. þannig að
“skemma “meistara”-steininn i byggingu
“þinni fyrir fjárhirzlu Faraós? Hvaða þörf
“er á holu neðan í þennan stein ?"
“Ger sem ég segi þór !” sagði eldri roað-
urinn alvarlega, hinn konunglegi bygginga-
meistari Sanehat. Svo laut hann niðnr að
steininum, er rcistur hafði verið á rönd, og
sló stryki með rauðum lit á þann völ hans,
er til hálfs vissi til jarðár. og innnn þess
hrings ætlaðist hann til að klöppuð vseri
skál í steininn.