Vísir - 21.10.1966, Side 6

6
V í S IR. Föstudagur 21. október J966.
Hvort byggir —
tramu. al bls 9
meó slikum ferðum. Hvemig hug
blæ skapaði þetta?
— Ég veitti því snemma at-
hygli, að Guðmundur var efni í
góðan og gætinn sjómann, ef
til vill nokkuð djarfur, en aldrei
fyrirhyggjulaus. Mér fannst það
skylda mín að treysta manni,
sem farinn var að nálgast tví-
tugs árin. Ég krafðist þess sjálf-
ur að mér væri treyst, þegar
ég var ungur og var þakklátur
fyrir þaö, þegar Guðmundur
bóndi í Ófeigsfirði lánaði mér
skip sitt, Ófeig, í fjarveru Péturs
sonar síns og fól mér forsjá
þess, þá 17 ára gömlum.
En því neita ég ekki, að oft
var okkur órótt heima. Og illa
leið okkur þegar hann einu sinni
fór til ísafjarðar fyrsta vetrar-
dag og lenti í foraðsveðri, en
komst þó alla leið um nóttina.
Hann var þá við annan mann.
Enda þótt ég oft undraðist um
Guðmund í þessum ferðum lét
ég hann aldrei finna, að ég van-
treysti honum. í því tilliti leit
ég í eigin barm.
Meðan allt var til sjávar sótt
á árabátum, var 6 tíma róður
inn á Norðurfjörð, sem var
næsti verzlunarstaður. Viðbrigð-
in urðu þvi mikil þegar vélbát-
amir komu og f flestu tilliti til
hins betra. Þó má geta þess, að
í neyðartilfellum, ef skyndilega
gerði áhlaup, þá gat veriö auð-
veldara að finna lendingu fyrir
árabát og bjargast þar, en ef
um vélbát var að ræða, þeim
varð trauðlega bjargað á land
nema þar sem spil voru.
Þegar ég lít yfir liðna ævi
þarna' á Ströndunum, en þar
þekki ég manna bezt allar að-
stæður, allt þetta grjót og kletta,
þá finnst mér sem því hljóti að
stjóma almættishönd, að aldrei
skuli hafa orðið slysfarir eða
svo mikið sem snúizt fótur á
manni við öll þau hlaup um veg-
leysur og klungur í smala-
mennskum eða á ferðalagi. En
hér í bæjunum er fólkið að
brjóta sig á sléttum götum. Það
var ekki eingöngu ungt fólk,
sem þurfti að fara um torleið
áður.
Tjhnnst þér þá ekki furðulegt,
^ að þessar byggðir skuli
leggjast í eyði?
— Ég veit það ekki, en hitt ;
veit ég, að andlega séð er erfitt [
fyrir fólk að búa viö einangrun.
Ég tel, að einangrun hafi ekki I
verið til á Ströndum, meðan þar j
vom allir bæir I byggð. Það er
fyrst eftir að fólkið fer að flytja
sem hennar verður vart fyrir
þá sem eftir sitja. Það er svo j
einkennilegt, að þegar ég fór
fram hjá þeim býlum, sem fall-
in vom í eyði, þá var eins og
ég fyndi til trega og með mér
vaknaði sterk löngun eftir fé-
lagsskap þeirra, sem áður gengu
þar um garða, og gestrisni
þeirra yrði mér ómissandi þátt- j
ur í framvindu lffsins.
Enda þótt ég hafi sagt, aö
eipangmn hafi ekki verið til
meðan byggð stóð í blóma, þá
sóttu oft að manni leiðindi f 6-
þurrka sumrum, þegar norðan-
áttin stóð vikum saman, sífellt
voru þokur og úrfelli og hey
eyðilögðust, en maður vissi af
sólinni vestan við jökulinn.
Ég yar að rifja það upp fyrir
mér hve oft ég muni hafa far-
ið vestur fyrir jökul og telst
til að það muni vera 32 ferðir.
Fyrstu ferðina fór ég 1911, þá
til að læra sund f Reykjanesi
við Isafjarðardjúp.
Lejðin yfir jökuj frá Dröngum
að Skjaldfönn, sem er næsti bær
að vestan, er nær 8 tfma gangur.
i góðu veðri er yndislegt að fara
um þessar slóðir.
Sennilega má segja, að mér
hafi búnazt vel á Dröngum, að
vísu var bú mitt aldrei stórt
oftast innan við 200 ær, en ég
hafði mikið gagn af hlunnindum,
selveiði, æðarvarpi og reka. En
öll umhirða þessara jarðamytja
kostaði mikla vinnu. Peninga-
tekjur af viðarreka fyrr á ár-
um vom hverfandi litlar, það
var fyrst eftir að mæðiveikjvam
ir komu til sögu, að viður hækk-
aði í verði og viðarrekinn mikli
kom jafnframt. Ég minnist þess
t. d. að áriö 1928, lét ég viðar-
farm á Ófeig, áttært hákarla-
skip, fyrir eitt gott reiðhross.
Þessi viðskipti gerði ég við Hún-
vetning og flutti til hans við-
inn en hann greiddi kostnað
við flutninginn.
Sfðustu búskaparár okkar á
Dröngum mátti segja, að lífs-
hættir hefðu mjög færzt í það
horf að auðvelda öll vinnubrögð.
Já, lífið var orðið svo létt og
skemmtilegt. Samvinnan var
með ágætum. Hver hjálpaði öðr-
um eftir því sem með þurfti og
við varg komið. Vélbátar voru
komnir svo að segja á hvem bæ.
Það var bara þetta: Æskan
hvarf úr byggðinni.
Var nú ekki þannig um lífs-
hætti alla á fyrstu tímum, sem
þú manst, að nokkurs kvíða, og
jafnvel ótta, gætti hjá fólki um
sinn hag?
— Ég er nú kominn hátt á
sjötugasta og annað árið, en ég
hef aldrei fundið til ótta. En
afleiðingar af hættustundum
hafa stundum komið fram eftir
á, þannig, að ég hef hrokkið upp
af svefni. Með þessu er ég ekki
að lofa mina eigin verðleika,
aðeins þakka hinni guðlegu for-
sjón þessar eigindir, sem voru
mér mikils virði. Ég trúi þvf,’
að æöri máttur ráði framvind-
unni og hef því oft leitað til
hans f bæn um styrk.
Hvað segir þú svo um þetta,
Ragnheiður? Hvemig fannst þér
að búa svona afskekkt norður
á Dröngum?
— Ég fann ekki svo mikið til
þess. Mér leið vel. Ég hafði
minn mann og mfn böm, og
svo er guði fyrir að þakka, að
ekkert alvarlegt kom fvrir. Ég
saknaði þess að fara frá Dröng-
um, þótt hjá þvf yrði ekki kom-
izt. Bömin vom íarin og við
orðin gömul.
/~kg nú eruð þið komin alla
leið frá nyrztu útkjálkum
hér fil Suðumesja.
— Já, en hugurinn er nú allt-
af heima á Ströndum, og svo
mun verða meðan við lifum,
enda þótt okkur líði hér vel.
Þ. M.
íþróttir —
Frh. af 2. bls.:
mánudaginn 31. okt. þegar þeir
eru komnir heim eiga þeir allir
saman að mæta til vinnu sinnar.
Móttökunefnd vegna komu Öll-
erup-flokksins skipa: Jónfna
Tryggvadóttir og Ámi Njálsson
frá íþróttakennarafélagi Islands,
Ámi Guðmundsson, skólastjóri
íþróttakennaraskóla Islands, Her-
mann Guðmundsson, framkvæmda-
stjóri ÍSf, Sigurgeir Guðmanns-
son, framkvæmdastjóri IBR, Vignir
Andrésson, íþróttakennari, Stefán
Kristjánsson, íþróttafulltrúi Reykja
vfkurborgar.
Iltnræður —
Framhald af bls. 16
eöa mótorbáta, og hefði samdóma
álit þeirra verið á þann veg, að
það bætti á engan hátt stöðu BÚR,
þótt fyrrgreind skip yrðu keypt.
Einar Ágústsson tók til máls, og
sagði, aö það hlyti að vera hægt
að reka skuttogara og aðra nýtízku
togara héðan frá íslandi, eins og
slíkt væri hægt frá nágrannalönd-
unum. Hann kvaðst mótfallinn þvf,
að hleypa togurunum inn f land-
helgina. Það myndi verða dýrkeypt
ara heldur en að kaupa skuttogara
eða mótorbáta fyrir Bæjarútgerð-
ina.
Við umræðumar töluðu einnig
Kristján Benediktsson (F), Guð-
mundur Vigfússon (K) og Óskar
Hallgrímsson (A) og vom tveir
sfðamefndu samþykkir tlllögu út-
gerðarráðs um að leyfa togurum (ís
lenzkum) veiðar innan landhelginn-
ar frá 1952. Var sfðan samþykkt
tillaga frá borgarstjóra, sem fól í
sér samþykkt borgarstjómar á sam
þykkt útgerðarráðs og var sú til-
laga borgarstjóra samþykkt með
11 atkvæðum gegn 2. _
Lisfuntenn —
Framhald af bls. 16
talda málara (3-5 málverk eftir
hvem): Jón Stefánsson, Þor-
vald Skúlason, Svavar Guðna-
son, Nínu Tryggvadóttur og Júli
önu Sveinsdóttur.
Verið er aö undirbúa sýningu
á verkum ungra málara »í
Louisiana-safninu í Danmörku
sem væntanlega verður opnuð
um miðjan næsta mánuð. Fimm
íslenzkir málarar munu taka
þátt í sýningunni og sýna 3-5
myndir hver: Þóröur Ben.
Sveinsson, Hreinn Friðfinnsson,
Vifhjálmur Bergsson, Sigurjón
Jóhannesson og Einar Hákonar-
son.
Auk þeirra listamanna, sem
taka þátt í fyrrgreindum sýning
um hafa aðrir íslenzkir lista-
menn sýnt erlendis nýlega, m.a.
átti Veturliöili Gunnarsson
myndir á sýningum í Osló og
Kaupmannahöfn, en hann sýnir
nú hér heima um þessar mund
, ir. í Bretlandi sýndu fyrir
nokkru þeir Baltazar og Gísli
Sigurðsson og er Edinborgarhá
tíðin stóð yfir sýndi Kristján
Davíðsson þar.
Fyrirlestur —
Framhald af bls. 16
kl. 12.10. Hann mun tala um sam-
starf Atlantshafsbandalagsríkja.
Harlan Cleveland lauk prófi frá
Princetonháskóla í Bandaríkjunum
en fór síðan til framhaldsnáms f
Oxford á Englandi. Árið 1953 varð
hann ritstjóri Reporter Magazine
og sfðar útgefandi þess. 1956 varð
hann forseti félagsmáladeildar há-
skólans í Syracuse. 1961 skipaði
Kennedy hann í utanríkisráðuneyt-
ið. Hann var aðstoðarutanrfkisráð-
herra um skeið og nú sfðast am-
bassador hjá NATO. Hann hefur
hlotið allmörg heiðursmerki og er
heiðursdoktor frá fjórum háskól-
um. Hann hefur ritað bækur og
greinar um alþjóðamál og flutt fyr-
irlestra vfðsvegar um heim.
Leiðrétting
Vfsir birti í gær viðtal við Paul
Adam, forstöðumann fiskimála-
nefndar OECD. Árni Kristjánsson,
forstjóri Dósaverksmiðjunnar h.f.,
hafði samband við blaðið í sam-
bandi við atriði í viðtalinu. Benti
Ámi á, að dósir utan um sjávaraf-
urðir væru framleiddar hér innan-
lands og að tollur væri endur-
greiddur á innfluttum dósum, ef
þær væru notaöar við útflutnings-
framleiðsluna. Ennfremur væru
vélar til fiskiðnaðarins tollfrjálsar,
ef um útflutningsframleiðslu væri
að ræða. í þessum efnum væri því
ekki hægt að tala um tvöfaldan
toltfnúr. v
„Hofið mikla##
— ný kvikmynd á
kvikmyndasýningu
Varðbergs
„Hafið mikla“ heitir ný kvik-
mynd um Atlanzhafið, sem sýnd
veröur á morgun á kvikmynda-
sýningu, sem Varðberg, félag
áhugamanna um vestræna sam-
vinnu, efnir til kl. 14 í Nýja
Bíói. Er mynd þessi í litum og
með íslenzku tali Bjama Guð-
mundssonar, blaöafulltrúa. Þá
verður og sýnd landkynningar-
mynd í litum frá Tyrklandi. öll-
um er heimill ókeypis aðgangur
að sýningunnj meðan húsrúm
leyfir.
Affibassador —
Framhald at bls. 1
ur sovézka sendiráðsins í Var-
sjá. Hann hefur verið í utan-
ríkisþjónustu Sovétríkjanna frá
árinu 1946. Hann hóf þá feril
sinn sem sendiherra lands síns
í Mongólíu. Fjörum árum síðar
varð hann næst æðsti starfsmað
ur sendiráðs Sovétríkjanna ij
Kína. Árið 1956 varð hann deild- [
arstjóri i utanríkisráðuneytinu í l
Moskvu og einn af ráðunautum
utanríkisráðherrans. Fjallaði
hann aðallega um málefni Kína
og Mongólíu. En árið 1965 fór
hann tii Varsjár.
Ég er mjög ánægður yfir þvi
að vera kominn hingað til ykk-
ar ágæta Iands, sagði ambassa-
dorinn. Sovétþjóðimar bera
mikla virðingu fyrir íslending-
um, sem hafa Iagt sig alla fram
við uppbygginguna í landi sínu.
Ég vænti þess, að hin ágætu
tengsl, sem skanazt hafa, menn-
ingarlega og viðskiptalega^haldi
áfram að eflast. Ég mim fyrir
mitt leyti leggja mig allan fram
um að stuðla að því. Þau vanda
mál, sem stundum hafa skap-
azt í samskiptum Sovétþjóðanna
og íslendinga, hafa ætið verið
tímabundin. Þegar á allt er litið
hafa samskipti þeirra verið mjög
góð og það er engin ástæða til
að ætla annað en að þau haldi
áfram að vera það.
Ambassádor Vazhnov er
kvæntur og á tvo uppkomna
synl.
Brotizf inn í
Stjórnarróðið
í fyrrinótt var gerð tilraun tll
innbrots I Stjómarráðið. Var
brotin rúða á austurhlið húss-
ins og hefur innbrotsþjófurinn
farið inn á gluggakistuna, en
samkvæmt rannsóknum lögregl-
unnar er ekki að sjá að hann
hafi farið lengra.
Siff —
i ramh af bls. 1.
kærðir frá flugvélinni það sem
af er þessu ári. Sumir þátanna
hafa verið teknir oft.
Flestir bátanna, sem kærðir
vom á þriðjudaginn vom frá
Vestmannaeyjum. Vora 6 bátar
þaðan milli Eyja og lands eða
um 13 mílur innan við fjög-
urra mflna mörkin, 2—3 mflur
frá landi. Þrír bátanna vora
skrásettir í Ámessýslu, einn f
Grindavík og einn í Sandgerði.
Flugferðin á þriðjudag var
farin gagngert vegna kæru frá
Eyrabakka og Stokkseyri um
ágengni báta uppi undir landi,
en auk þess fór Sif í venjulega
eftirlitsferð.
Bóluefni —
Framh af bls. 1.
„typa 3" þótt viðsjárverð. Þó
væri mjög erfitt að fullyrða,
hvort efnið hefði valdið lömun-
artilfellunum fjórum í Dan-
mörku, eða hvort lömunarveiki
hefði blossað þar upp um leið og
efnið hefði verið gefið. — Fyrir
nokkram árum létu Rússar bólu
setja um 80 milljónir manna
með þessu efni, án þess að vart
hefði verið við nokkra lömunar-
veiki í sambandi við gjöf bólu-
efnisins.
Prófpredikun í
Hóskólanum
Jón E. Einarsson stud. theol.
flytur prófpredikun sína f Kapellu
Háskólans í dag föstudag 21. okt.
kl. 6 siðdegis. Allir eru velkomnir.
Starf í London
Flugfélag íslands hf. óskar að ráða stúlku
til starfa við skrifstofu félagsins í London.
Reynsla í skrifstofustörfum og góð málakunn
átta nauðsynleg.
Umsóknareyðublöð, sem fást á skrifstofum
vorum, óskast send starfsmannahaldi fyrir
27. okt. n.k. Eldri umsóknir óskast endumýj-
aðar.
Afgreiðslustúlkú óskast
hálfan eða allan daginn. í
SOEBECHSverzlun
Háaleitisbraut 58—60. -^,Uppl. ekki í Sím3.
I