Þjóðviljinn - 10.11.1944, Side 7

ÞJÖÐVILJINN
7
FÖstudagur 10. nóvémber 1944.

JACK LONDON:
Skipsdrengurinn á Blossa
ið af bátnum. Hermaðurinn lét byssuna síga og horfði
gaumgæfilega á hann.
Eg verð að komast á land. Það er afaráríðandi, kall-
aði Jói til hans.
Einkennisklæddi maðurinn hristi höfuðið.
Það er áríðandi, segi ég. Viljið þér ekki lofa mér
að koma í land?
Hann leit snögglega í áttina til Blossa. Það var
auðséð að skotin höfðu vakið Franska Pésa, því stór-
seglið hafði verið undið upp, og þegar hann gætti bet-
ur að, var búið -að létta akkerum og fokkan flögraði í
vindinum.
Það er bannað að fara hér' á land, hrópaði hermað-
urinn. Bólán!
Eg má til, hrópaði Jói og bældi niður grátinn.
Hann lagðist á árarnar.
Þá skýt ég, var hið hughreystandi svar hermannsins.
Hann lagði byssuna við kinn.
Jói hugsaði sig um í flýti. Eyjan var stór. Hugsan-
legt var að engir hermenn væru annars staðar, og ef
hann bara kæmist á land, var honum sama þó hann
yrði handtekinn strax. Ef til vill fengi hann bóluna, en
en það var samt betra en að fara aftur til sjóræningj-
anna. Hann vatt bátnum til hægri og reri eins og hann
gat. Víkin var mjög breið og næsti tanginn, sem hann
þurfti að róa fyrir, var æðilangt burtu. Ef hann hefði
verið kunnugri sjónum, mundi hann hafa róið í gagn-
stæða átt, því þá hefðu þeir, sem eltu hann, haft gagn-
stæðan byr.
Eins og nú stóð á, mundi Blossi brátt ná honum, því
hann sigldi beint undan vindi.
Jói var milli vonar og ótta. Vindurinn var hægur og
ekki stöðugur, svo að ýmist dró saman eða sundur með
þeim. Einu sinni kom gola, sem flutti Blossa svo ná-
lægt bátnum, að ekki voru nema fimmtíu faðmar milli
þeirra. Svo kom logn og seglin slöptu.
Svo-þú stela bát, ha-a? grenjaði Franski Pési og
stökk inn í káetuna eftir byssu sinni. Eg skjóta þig.
Komdu strax aftur, annars drep ég þig. En hann vissi
að hermaðurinn í fjörunni gaf honum gætur, og hann
þorði því ekki að skjóta, ekki einu sinni til að hræða
Jóa.
Jói skeytti ekki um hættuna, því þó hann hefði ekki
alizt upp við það, að láta skjóta á sig, hafði það þó komið
tvívegis fyrir á síðasta sólarhringnum. Einu sinni til,
hafði ekki svo mikla þýðingu. Þessvegna reri hann án
þess að hægja á sér, en Franski Pési æddi eins og villi-
maður og hótaði honum öllu illu ef hann næði honum.
Ástandið varð æ ískyggilegra, því nú fór að brydda á
mótþróa hjá Friskó Kidda.
Skjóttu hann bara ef þú þorir, þá skal ég sjá um,
að þú verðir hengdur, það getur þú reitt þig á, sagði
hann og hótaði. Það er bezt fyrir þig að sleppa honum,
hann er vænn og góður drengur, og ekki alinn upp
handa þessu skarnlífi, sem við lifum.
Þú líka, grenjaði Franski Pési, óður af bræði, ég
skjóta þig líka, bófi.
Hann ætlaði að ráðast á Friskó Kidda, en Kiddi
hljóp undan, fyrst aftur á, síðan aftur framá. En þá
hætti Franski Pési eltingarleiknum við Friskó Kidda,
til þess að ná Jóa. Hann rauk að stýrinu og slakaði á
stórseglsskautinu — því vindurinn var hagstæður ■—
og skútan rann eftir bárunum. Jói gerði síðustu örþrifa-
tilraun en gafst svo upp og lagði inn árarnar. Franski

ANTON P. TSÉKKOFF:
GRESJAN
Taktu við því, væni, sagði hún
og rétti Jegorúska hana, nú átt
þú enga mömmu, og enginn
hugsar um þig.
Jegorúska stakk á sig kök-
unni og staulaðist til dyra, hann
var nærri kafnaður í ólyktinni
þama inni. Þegar hann kom inn
t stofuna aftur, lét hann fara
vel um sig í sóffanum og reyndi
að hafa hemil á hugsunum sín-
um.
Þegar Kúsmitsjoff var búinn
að telja peningana, stakk hann
þeim aftur í pokann. Hann fór
ekkert sérstaklega vel með þá,
tróð þeim bara ofan í pokann,
án frekari virðingamerkja.
Séra Kristófer var að tala við
Salómon. ■
Jæja, Salómon vitringur,
sagði hann og geispaði og gerði
krossmark fyrir munni sér
Hvernig eru viðskiptin?
‘
Hvaða viðskipti eruð þér að
tala um? spurði Salómon og leit
illilega á prestinn, eins og hann
hefði verið að brigsla honum
um glæp.
O, svóna viðskipti almennt.
Hvað gerir þú?
Hvað ég geri? át Salómon eft-
ir og yppti öxlum, það sama
og aðrir. Eg er hjú hjá bróðui
mínum, bróðir minn er hjú hjá
gestunum, og gestirnir eru hjú
Varlamoffs, og ef ég ætti tíu
milljónir, mundi Varlamotf vera
hjú mitt.
Hvers vegna mundi hann vera
hjú þitt?
Vegna þess, að það er ekki til
sá milljÓnamæringur eða hefð-
armaður, 'sem ekki yrði feg-
inn að sleikja höndina á skítug-
um Gyðingi ef hann græddi á
því. Nú er ég Gyðingsræfill og
beiningamaður, allir líta á mig
eins og hund, en ef ég ætti
mikla pfeninga mundi Varlamoff
gera sig að fífli frammi fyrir
mér, eins og Mósis gerir frammi
fyrir yður.
Séra Kristófer og Kúsmitsjoff
litu hver á annan. Hvorugur
skildi hvað Salómon var að fara.
Hvemig fér þú að bera saman
ykkur Varlamoff, bjálfinn
þinn? sagði Kúsmitsjoff.
Eg er ekki sá bjálfi að ég beri
okkur Varlamoff saman, svaraði
Salómon háðslega. Þótt Varla-
moff sé Rússi, er hann ágjarn
Gyðingur í hjarta sínu, pening-
ar og aftur peningar, er allt
hans líf, en ég fleygi peningun-
um í ofninn, ég þarf enga pen-
inga, eða jörð, eða kindur, og
fólk þarf ekki að óttast mig og
taka ofan hatt sinn eí það mæt-
ir mér. Svo að ég er vitrari en
Varlamoff og mannlegri en
hann.
Litlu seinna heyrði Jegorúska
að Salómon var farinn að tala
um Gyðinga í hatursfullum tón.
Fyrst talaði hann rétta rúss
nesku, en brátt fór hann að
beita fyrir sig mállýzku Gýð-
mga og talaði nú eins og hann
hafði gert á hátíðinm, þegar
hann var að leika Gyðinga.
Stopp! kallaði séra Kristófer.
ef þér geðjast ekki að trú þmni,
er bezt fyrir þig að taka aðra
trú, en að hæðast að henni er
synd, sem aðeins hinir allra
aumustu drýgja.
Þér skiljið mig ekki, sagði
Salómon snögglega, þér eruð að
tala um allt annað en ég.
Það er auðséð, að þú ert auli,
andvarpaði séra Kriscófer. Eg
ráðlegg þér hið bezta, og þú
reiðist af því, ég tala íil þín
ems og gamall maður, stillt og
rólega, en þú svarar mér eins
og reiður hani: bla:bla-bla. Þú
ert bjálfi.
Mósis Mósisson kom inn.
Hann leit kvíðafullur á Saló-
mon og gesti sína, og drættir
tóru um andlit hans. Jegoiúska
hristi höfuðið og leit í kringum
sig, hann sá andlitssvipinn á
Salómon, blandinn háði, hatri
og drambi. og Jegorúska fannst
hann eins og illur andi í
draumi.
Það er ljóta illyrmið þessi
Salómon, guð blessi hann, sagði
séra Kristófer við Mósis Mósis-
son. Þú ættir að útvega honum
annan samastað, eða þá konu.
Það er ekki gott að vita, hvað
á að gera við hann.
Kúsmitsjoff hleypti brúnum
Það voru oft ráðsnjallir menn,
sem höfðu þá atvinnu á miðöld-
unum, að ferðast um með helga
dóma, trúuðum mönnum til
huggunar og heilsubótar. Al-
gengast var að þeir hefðu með-
ferðis dýrlingabein og fengu
menn þá að snerta þau eða
kyssa fyrir lágt gjald. En þeir
höfðu líka oft á boðstólum alls-
konar nýjungar, sem vöktu enn
meiri hrifningu. Er til dæmis
sagt, að maður nokkur hafi ferð
ast víða um Vestur-Evrópu með
vængfjöður af Gabríel engli.
Annar hafði myrkrið, sem kom
yfir Golgata, með sér í luktri
flösku. Sá þriðji fann upp enn
einfaldara ráð: Hann ferðaðist
á hesti og baðst gistingar á
kvöldin fyrir sig og hestinn. Á
morgnana tók hann moðið frá
klárnum, fór út á torg og gatna-
mót og sýndi mönnum heyið úr
jötunni í Betlihem fyrir ákveð-
ið gjald.
•
Þegar Páfinn gaf hertoganum
í Feneyjum „vald yfir hafinu“
árið 1177, lét hertoginn smíða
íllilegur. Mósis Mósisson leit
spyrjandi og hræddur á bróður
sinn og síðan á gestina.
Farðu út, Salómon, sagði
liann stuttaralega og bætti við
einhverju á júðsku. Salómon
hló snöggt og fór út.
Hvað gekk á? spurði Mósis
Mósisson áhyggjufullur.
Hann hljóp á sig, svaraði Kús-
mitsjoff, hann er ósvífinn og'
hugsar of mikið um_sjálfan sig.
Eg vissi þetta, hrópaði Mósis
Mósisson í angist, hamingjan
góða hjálpi mér. Egvbið vkkur
innilega að afsaka þetta. Hann
er bróðir minn, en hann hefur
alltaf verið mér til skammar.
Hann er ekki alveg heilbrigður
hérna, hann benti á ennið á sér.
Hann ber ekki virðingu fyrir
neinum og hræðist engan Hann
hlær að öllum og talar vitleysu
við þá. Það er ótrúlegt, en einu
sinni þegar Varlamoff kom hér,
hafði Salómon slíkt orðbragð í
frammi við hann, að hann barði
okkur báða með svipunni. En
af hverju barði hann mig? Var
það mér að kenna. Guð rændi
hann konu sinni, svo að það er
guðs vilji, hvernig er hægt að
kenna mér um það?
Mósis Mósisson hélt lengi.
áfram að tauta í lágum rómi.
Hann sefur ekki á nóttinni, og
er alltaf að hugsa og hugsa, en
um hvað, veit guð einn. Þegar
í faðir okkar dó, eftirlét hann
ÞETTA
sér afar skrautlegt skip, fagur-
lega útskorið og víða logagyllt.
Þegar skipið var fullgert steig
| hertoginn um borð og fleygði
gullhring í hafið. Átti það að
tákna, að hann væri kvæntur
hafinu. „Hjónavigsla“ þessi var
endurtekin á uppstigningardag
ár hvert.
•
Ævintýramaðurinn Casanova
kom einu sinni franskri mark-
greifafrú, d’Urfe, til að trúa því
að hann gæti breytt henni í
unga stúlku og var hún þá 73
ára gömul. Gaf hún hónum til
þess sem svarar hálfri miiljón
króna. Sjálf hafði hún fengizt
við hin undarlegustu „vísindi“,
bjó til „lífs-eliksír“ og leitaði að
„vizkusteininum“. Casanova
taldi henni einnig trú um að
hún mundi verða fyrir þeim á-
hrifum frá sjjörnunum, að hún
eignaðist barn. Fyrir fæðinguna
átti hún þó að deyja, en risa
upp aftur alheil eftir 77 daga
— það er að segja, ef hún vrði
ekki kistulögð og grafin.