Þjóðviljinn - 31.05.1990, Blaðsíða 5

VIÐHORF
Við ísiendingar erum aðilar að
mörgum sáttmálum. Gamli sátt-
máli er þeirra elstur. Til hans var
vandað - en ekki hélt hann nema
stuttan tíma. Einn maður fékk
jarlsnafnbót en almenningur tap-
aði - og því meira sem bókfellið
gulnaði lengur. Einn þeirra sátt-
mála sem Island á aðild að er
bann gegn þrælahaldi, - þó ekki
algjöru. Skv. þessum samningi
okkar mega allir þjóðhöfðingjar
eiga þræla, kaupa þá og selja.
Margir fleiri samningar okkar eru
áhugaverðir. T.d. er Hæstiréttur
íslands ekki lengur æðsti dóm-
stóll í málum íslendinga. Utan-
stefnur eru hafnar að nýju. Skv.
þeim dómstól getur verið víta-
laust að brjóta íslensk lög og utan
hefur verið stefnt mannréttinda-
broti eins og því að takmarka rétt
til að láta hund skíta á annarra
manna tröppum - og þannig utan
enda.
Við bönnum iðnrekendum að
flytja inn þræla en við erum aðilar
samnings sem bannar tálmanir á
innflutningi varnings, - sem er
framleiddur af þrælum, - jafnvel
á barnsaldri. Við „eigum“
óskabarn þjóðarinnar. Nú skráir
það skip sín fjarri íslandi - til að
losna við reglur um mannsæm-
andi laun og aðbúnað þeirra sem
þar eiga að vinna fyrir kjaftfylli af
hrísgrjónum á dag. Með þessari
skráningu losnum við líka við allt
öryggiseftirlit.
Við saumuðum fatnað og
skótau og gafst vel. Þetta er liðin
tíð, við getum ekki keppt við lönd
sem nota þræla, það heitir á fínu
máli „ódýrt vinnuafl“ og „laðar
að sér erlent fjármagn“. Álafoss
heitir verst rekna fyrirtæki á ís-
landi. Stjórn þess er í höndum
læriföður allra hagfræðinga í
landinu, - auk stjórnarformanns
Flugleiða, - forstjóra SÍS og
Ég sá í Morgunblaðinu nýlega
að kona í neðra Breiðholti var að
spyrja borgarstjórann (háttvirt-
an) um hvers vegna mótorhjólum
væri ekið um á gangstígum og
grasflötum þar í hverfinu átölu-
laust. Borgarstjórinn svaraði
spurningunni eins og hans er von
og vísa þegar hann hefur ekki
áhuga á málefninu. Við þessu
væri erfitt að gera og aðgerðir
væru DÝRAR. Hindranir gætu
valdið erfiðleikum við smjó-
mokstur!! en það mætti prufa að
setja upp skilti.
I svari borgarstjórans skein
glögglega í gegn áhugaleysi hans
á hinum veigaminni vandamál-
um, eða þeim sem hann getur
ekki leyst úr með því að klippa á
borða og látið taka af sér myndir
á meðan. Nú ber svo við að ég hef
verið að ergja mig yfir nákvæm-
lega sömu hlutunum og konan í
neðra Breiðholtinu.
Mótorhjól
á gangstéttum
og hjólastígum
Ég er búsettur í Fossvoginum,
og hér er einn af fáum stöðum í
borginni þar sem opið grasigróið
svæði er nálægt, svæði sem er
stærra en frímerki. Þetta er svæði
þar sem krakkar geta leikið sér
úti, bæði sumar og vetur og mað-
ur getur verið áhyggjulaus um
þau vegna bílaumferðar. En
Adam er ekki lengi í Paradís. Á
vorin þegar krakkarnir (4-6 ára)
draga fram hjólin sín eða eru
Hvert ætlum við?
Halldór Þórðarson á Laugalandi skrifar
framkvæmdastjóra stærsta út-
gerðarfélags á íslandi. Hráefni
fær Álafoss að mestu gefins. í
þetta fyrirtæki er ausið 1000 milj-
ónum á ári, og sér þess engan stað
- og þó - stjórnendur telja sig sjá
bjarma í austri - þeir eru að koma
sér upp vinnustofu í Kína, til að
fræðingar segja sjálfsagt að selja
útlendingum veiðiréttinn, beint
eða gegnum leppa. Við lokuðum
landhelginni, en nú bjóðumst við
til að opna hliðið fyrir 30 silfur-
peninga. Fyrst lögleyfðum við
fjármagnseigendum rán á eign-
um frumatvinnuveganna, svo
orku á broti af því verði sem frysti-
hús og aðrir verða að borga. Paö
heita ekki útflutningsbætur á
máh útvarps- og sjónvarps-
manna. Varla styrkist staða ASI
þegar hér verður orðið fullt af at-
vinnuleysingjum - íslendingum,
vegna þess að við flytjum hráefn-
Japanir hafa stóran og góðan markað og eru
vinveittari íslendingum en Efnahagsbanda-
lagiðfyrr og síðar... Þar værum við betur
staddir en hjá EBE... “
prjóna úr íslenskri ull. Kínversk-
ar kellingar munu ekki þurftar-
frekar og til margra hluta nytsam-
legar ekki síður en aðrar sem
keyptar eru þar austur frá, fyrir
gjaldeyri sem ennþá er aflað af
Islendingum.
Við lokuðum landhelginni svo
við sætum einir að þessari auð-
lind. Nú eru uppi kröfur um
eignarrétt ólíklegustu manna á
fiskinum í sjónum. Frá mér séð er
fáránlegt að halda því fram að við
Þorsteinn Pálsson, Jón Baldvin,
Steingrímur eða Gylfi eigum að
fá greiðslu fyrir leyfi frá þeim sem
enn draga fisk úr sjó. Það eru
ekki mörg ár síðan menn nefndu
fyrst ieyfisgjald af óveiddum
fiski, nú er þetta orðin hávær
krafa studd af æðstu hagfræði-
kennurum þjóðarinnar. Sömu
þegar Seðlabankinn og fjár-
magnseigendur eru búnir að
hreinsa til - bjóðum við EBE
þetta allt saman.
Áhrifamenn í flestum
stjórnmálaflokkum boða hik-
laust aðild að EBE, þar er fyrst
talið til gæða frjáls flutningur
fjármagns, óheftur innflutningur
á ódýru vinnuafli, frjáls innflutn-
ingur landbúnaðarvara og yfir-
leitt frjáls aðgangur að öllum
auðlindum lands og sjávar með
eða án leppa. Samningsstaða
verkamanna gagnvart Alusuisse
virtist ekki sterk, skv. því sem les-
ið var útúr blöðum um daginn.
Þar er bara lokað ef því líkar ekki
við alla hluti og þá fær það sitt
fram. Til að auka pressuna frá
stóriðjunni vantar okkur endi-
lega annað álver, til að kaupa
ið út, - og sveltandi útlendingum
frá atvinnuleysissvæðum Evr-
ópu.
Ekki gilda hér lög ef þau stang-
ast á við Rómarsáttmálann. Dan-
ir áforma að byggja geysistóra
brú og buðu verkið aðeins út í
Danmörku m.a. til að slá á stór-
fellt atvinnuleysi sem fylgdi aðild
þeirra að EBÉ. Það kom svo á
daginn að þeir máttu það ekki.
Franskt fyrirtæki kærði og Róm-
arsáttmálinn er æðri dönskum
lögum.
Frelsin fjögur eru uppfylling
æðstu drauma ólíklegustu
manna. Á síðasta aðalfundi Stétt-
arsambands bænda flutti ég eftir-
farandi tillögu: „Aðalfundur
Stéttarsambands bænda 1989 lýs-
ir andstöðu við aðild íslands að
EBE - og öllu valdaafsali ís-
Mótorhjól og vélsleðar
á leiksvæðum bama
Gunnlaugur Júlíusson skrifar
jafnvel að byrja að læra á hjól eða þá eru þeir óðar komnir aftur og reiðhjólum í gegn, en vélhjól
eru aö leika sér á annan hátt á allt er sem fyrr. komast ekki. Einnig eru settar
„Þegar rœtt er við lögregluna um akstur vél-
sleðanna, þá kemur í Ijós að ekkert er minnst á
akstur vélsleða innan borgarmarkanna ílög-
reglusamþykkt Reykjavíkur... “
hjólastígum, gangstéttum eða
grasinu, þá fara mótorhjól og
skellinöðrur að geysast hér um.
Á gangstéttum milli húsa, eftir
hjólastígum eða þvert yfir opna
svæðið þar sem að því er komið.
Krakkarnir segja sögur af því
þegar þau koma inn að mótorhjól
hafi verið að elta þau o.s.frv.
Þegar haft er samband við
lögregluna þá segir hún að öll vél-
hjólaumferð sé bönnuð á þessum
svæðum, bæði á hjóla- og gang-
stígum svo og á gangstéttum. En
það er ekkert gert til að koma í
veg fyrir þennan ófögnuð. Þó svo
að vélhjólalöggan skammist í
strákunum um stund og þeir láti
fara lítið fyrir sér í nokkra daga,
Vinnubrögð
í nágrannalöndum
Þar sem ég þekki til í nágranna-
löndum er tekið á þessum málum
þannig að árangur er af. Alls
staðar sett upp áberandi skilti,
þar sem umferð vélhjóla er
bönnuð, þannig að viðkomandi
geti ekki skýlt sér bak við van-
þekkingu, ef þeir eru teknir í
landhelgi. Á svæðum þar sem
mikil mannaferð er, annað hvort
gangandi eða hjólandi, eru settar
upp einfaldar hindranir úr
tveimur pípubogum sem auðvelt
er að keyra b; . iavögnum og
upp bríkur b-hú: og fleira sem
torveldar torfæru- og hindrunar-
akstur vélhjóla milli húsa og á
opnum svæðum.
Vélsleðar á vetrum
En sagan er ekki öll sögð. Þeg-
ar vetrar og vélhjólin eru sett í
geymslur yfir veturinn, þá fara
vélsleðarnir á kreik. Ýfir fyrr-
greinda brekku, þar sem litlu
krakkamir renna sér á sleðum á
vetuma, geysast vélsleðar upp og
niður, stökkvandi á hæðum og
brúnum eða þar sem því verður
við komið.
Þegar rætt er við lögregluna
um akstur vélsleðanna, þá kemur
lensku þj óðarinnar - hver ju nafni
sem það nefnist". Þessari tillögu
var eins og öðmm vísað til nefnd-
ar. Hún fór til 10 manna nefndar
undir forystu varaformanns
Stéttarsambandsins og þaðan
kom hún ekki. Ég veit ekki um
aðra tillögu sem hefur verið tekin
svona úr umferð þau 10 ár sem ég
hef mætt þar.
Jakob Jakobsson fiskifræðing-
ur mun hafa sagt að ekki væri
þörf fyrir Hafrannsóknastofnun
eftir að ísland gengi í EBE og
varla verður þörf fyrir Stéttar-
samband bænda eftir að við verð-
um þar aðilar. Hvað segja má um
Verkamannasambandið og
Sjómannasambandið þegar þar
verður komið sögu, veit ég ekki,
þá verður hugsjón „stóra óska-
barnsins“ alls ráðandi til sjós og
lands. Sem betur fer er heimur-
inn ekki bara EBE. Ameríka öll
Mið- og Austur-Evrópa, Japan
og fleiri lönd em líka til. Japanir
hafa stóran og góðan markað og
em vinveittari íslendingum en
Efnahagsbandalagið fyrr og síð-
ar. En fjarlægðin er mikil og styð-
ur að því að senda aðeins full-
unna gæðavöm sem við getum
vel framleitt. Þar værum við bet-
ur staddir en hjá EBE sem stefnir
að því að loka sínum hring, svo
auðveldara verði að ræna arði af
iðju þeirra sem minnst hafa fjár-
ráðin. Óðastir í þessu innlimun-
armáli eru þeir sem hæst heimta
frelsi fyrir lönd Austur-Evrópu.
Það er ekki vonum fyrr að við
spyrjum leiðtoga okkar eins og
Pétur postuli forðum, þegar hann
mætti meistara sínum á leið inn í
Rómaborg: „Quo vadis dom-
ine?“
Að morgni langa frjádags 1990
H.Þ.
Halldór Þórðarson er bóndi á Lauga-
landi, N-ísafjarðarsýslu.
í ljós að ekkert er minnst á akstur
vélsleða innan borgarmarkanna í
lögreglusamþykkt Reykjavíkur.
Það er sem sagt ekki bannað að
djöflast á vélsleðum í sleðabrekk-
um smábarna í Fossvoginum, og
því varla í neðra Breiðholtinu
heldur.
Hver er ábyrgur ef slys hlýst af?
Ábyrgðin
er yfirvalda
Það er Ijóst að meðan ekkert er
gert til að framfylgja ákvæðum
um vélhjólaakstur í lögreglusam-
þykkt Reykjavíkur og jafnvel
trassað að setja inn í hana mikil-
væg atriði, þá eru þau slys sem
eiga sér stað vegna þess ófremd-
arástands sem ríkir í þessum mál-
um skrifuð á reikning yfirvalda.
Það er að segja þeirra sem fara
með yfirumsjón gatnamála og
borgar. Þeir háu herrar gera sér
vonandi grein fyrir að það þarf
ekki þungt högg til að af hljótist
alvaralegir áverkar, ef lítill
krakki, sem er að bagsa við að
læra á hjól, flýr í skelfingu undan
öskrandi mótorhjóli, sem birtist
allt í einu fram úr húsasundi, og
dettur á gangstéttarbrún á flótt-
anum.
Borgaryfirvöld eru ábyrg fyrir
afleiðingum slíkra slysa, með því
að sýna vítavert aðgerðaleysi til
úrbóta í þessum málum þótt eftir
Guunlaugur Júliusson er hagfræðing-
ur.
Flmmtudagur 31. maí 1990 ÞJÓÐVILJINN - SÍÐA 5