Alþýðublaðið - 08.11.1921, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 08.11.1921, Blaðsíða 1
1921 Þriðjudaginn 8, nóvember. 258 tölnbl. Ji|3taðarstejsia§s. M&rgir halda að Jafnaðarstefnan sé einskonar siðíræðiskarfi, sem setji upp sérstakar siðfræðisregiur að Iiía eftir, éins og t. d Kristnin, Búddatrú eða öanur trúatbrögð. Og þeir kalla alla þá menn Jafa- aðarmenn, sem segja að allir hafi jafaaa rétt til þess að U tækifæri til þess að þroska alla góða og fagra meðfædda hæfileka sína. - Auðvitað halda jafnáðarmena íram þessum rétti, en það er ekki neitt sérkennilegt fyrir þá, að gera það; það halda þvi fleiri fram en þeir. Anarkistar halda því íram. GeOrgistar halda því fram. Yfirleitt viðurkenna allir sann- gjarnir menn þennan í'étt, allir, sem ekki hafa aðbylst siðiræði Nietzches, sem heldur því fram að sá sterki hafi rétt til þess að troða niður þann veika. Jafnaðarstefnan er ekki siðfræðis- kerfi, heldur er hún ffárhagsksrfi. Hún segir ekki: allir eiga rétt á að íifa og þroska hæfileika sína, mennirnir eiga að lifa saman sem bræður, mennirnir eiga að vera vera góðir o. s. frv., heldur segir fiun: Til þess að allir geti átt kost á að þroska meðfædda hæfi- ieika, til þess að mennirnir geti lif&ð saman sem bræður, til þess að mennirnir geti verið góðir, íarf a& Sera ffamleiðslutækin að jþjóðareign. Og jafnaðárméhn halda því fram að þetta sé eina leiðin. Meðan framleiðslan og það sem henni fylgir fari ekkt fram með hagsmuni heildarinnar fyrir aug um, þá sé ómögulegt að veita nema litlum hluta af mönhum tækifæri til þess að fuiikoma aila góða ok fagra meðfædda hæfileika. Eins sé, meðan einstakir menn eigi fnmleiðslutækin, gersamlega ómögulegt fyrir mennina að lifa saman eins og bræður, því með núverandi fyrirkomulagi sé hver neyddur ti! þess að hugaa um sig, og oft á tíðum neyddur tH þess að troða á náungann, eða iáta troða á sér að öðrum kosti. Jafrsaðarstefnan 'heldur því fram að það þýði lítið að prédika fyrir mönnum að þeir eigi að vera góðir, eða að þeir eigi að Iifa saman eins og bræður. Það eina ráð sem dugi,. sé að koma á þannig þjóðfélagsfyrirkomuiagi, að aliir hafi mestan hag af því að lifa sarnan sem bræður. Og jafa sðarmesn leyta að örsökinni til þess að menn nú eru ncyddir til þess að hugsa hver aðeins um sig, og finna að hún liggur * þjóðfélagsfyrirkomulaginu, i því, að einstakir menn eiga fram- leiðslutækin, en ekki þjóðin. Þess vegna vilja þeir gera framleiðslu- tækin að þjóðareiga, en það er sama sem að koma jafnaðarstefn- unni á. En þetta mætir eðlilega mót- stöðu í fyrstu. t fyrsta lagi frá þeim fjöldá sem er hugsunarlaus og hefir óbeit á öllu ssýju, jafnvel þó þetta ayja sé það að brjóta af sjálfum sér hlekkina, í öðru lagi mætir það œótstöðu frá þeim sem nú eiga framleiðslutækin, og með því að eiga þau, gefst tæki- færi til þess að lifa betra lífi en fjöldinn. Það er afar eðlilegt að þeir setji sig á móti þvf með hnúum og hnefum að þjóðin eignist framleiðslutækin. Þeir eru ekk nema menn, og hugsa fyrat um sinn eigin hag. Þess vegna halda þeir út blöðum tii þess að villa almenningi sýn, og til þess að teija almenningi trú um að það sé mestur aeiður fyrir þjóðina að emstakir menn hsfi ágóðann af atvinnurekstri þjóðarinnar, en ekki þjóðin sjálfl Og þó ótrúlegt sé, þá trúir fjöldi félks þessu ennþá. En þeim er að fækka. Það skilja allir nú, að hsgur almennings, og hagur togara- útgerðarmanna fer ekki saman. Allir skilja þsð nú, að það er þjóðarböl að togararnir skulu hafa verið bundnir við Iand í sumar. 8 Brunatryggingar 5 á Innbúl ag vörum hversl ódýr&ri ®n hJA A. V. Tullnius vátrygslngaEki-ífstofu EI m s klp«. f é lags h úsl mi, 2. hssið. Ea útgerðsrmenn hefa talið sér það hag. Hagur útgerðarmanna hefir verið óhagur þjóðarinnar, en samt hefir • hagur útgerðarmanna ráðið. Allir sjá að þetta fyrir- komulag nær engri átt, meira að segja útgerðarmenn sjá það, en þeir eru vitanlega sámt á móti því að breyta því, því breytingin er þeirra óhagur. En breytingin þarf fram að koma, og fer fram, það er enginn vafi á því. Togar- arnir verða tvímælalaust bráðum gerðir að þjóðareign, enda er það eina ráðið til þess að koma i veg fyrir að það þjóðarbp! og þjóðar- hneyksli endurtðki sig, að togar- arnir séu bandrdt víð land, og verkiýöurins ailur aðgerðalaus, af því hagsmunir örfárra manna krefJESt þess. Skemtanaskattur. Hljómleikar og söngskemtanir etu álsstaðar i heiminum taldar meðal beztu skemtana, sem kost- ur er á. Þær eru skoðaðar sem menningarmeðal, og miklu kappi kostað til þess að gera þær sem fullkomnastar, með byggingum sönghalta, stofnun hljémlistaskóla, sty/ks til söngleika (óperu) 0 s. frv. Sama er að segja um sjón-- leika. Þeir eru alsstaðar í heitoin- um skoðaðir sem hin bezta skernt- un og hið mesta menningarmeðai.

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.