Dagblaðið Vísir - DV - 07.12.2000, Qupperneq 19

+
18
FIMMTUDAGUR 7. DESEMBER 2000
FIMMTUDAGUR 7. DESEMBER 2000
23
Utgáfufélag: Frjáls fjölmiölun hf.
Stjórnarformaður og útgáfustjóri: Sveinn R. Eyjólfsson
Framkvæmdastjóri og útgáfustjórl: Eyjólfur Sveinsson
Ritstjórar: Jónas Kristjánsson og Óli Björn Kárason
Aðstoðarritstjóri: Jónas Haraldsson
Auglýsingastjóri: Páll Þorsteinsson
Ritstjórn, skrifstofur, auglýsingar, smáauglýsingar, blaöaafgreiðsla, áskrift:
Þverholti 11,105 Rvik, simi: 550 5000
Fax: Auglýsingar: 550 5727 - Ritstjórn: 550 5020 - Aðrar deildir: 550 5999
Græn númer: Auglýsingar: 800 5550. Áskrift: 800 5777
Stafræn útgáfa: Heimasíöa: http://www.skyrr.is/dv/
Vfsir, netútgáfa Frjálsrar fjölmiölunar: http://www.visir.is
Ritstjórn: dvritst@ff.is - Auglýsingar: auglysingar@ff.is. - Dreifing: dvdreif@ff.is
Akureyrl: Strandgata 25, sími: 462 5013, blaöam.: 462 6613, fax: 461 1605
Setning og umbrot: Frjáls fjölmiölun hf.
Filmu- og plötugerð: ísafoldarprensmiöja hf. Prentun: Árvakur hf.
Áskriftarverö á mánuði 2050 kr. m. vsk. Lausasöluverð 190 kr. m. vsk., Helgarblaö 280 kr. m. vsk.
DV áskilur sér rétt til aö birta aðsent efni blaðsins í stafrænu formi og í gagnabönkum án endurgjalds.
DV greiðir ekki viðmælendum fyrir viðtöl við þá eða fyrir myndbirtingar af þeim.
Evrópa stjómar íslandi
Hurð skall nærri hælum í Brussel á mánudaginn, er
landbúnaðarráðherrar Evrópusambandsríkjanna ákváðu
að hlífa fiskimjöli að nokkru leyti við banninu, sem sett
hefur verið á notkun kjötmjöls. Samkvæmt ákvörðun
þeirra má áfram nota fiskimjöl í fiskirækt og í ræktun
svína og alifugla, en ekki lengur í ræktun jórturdýra.
Utanrikisráðherra íslands, utanríkisráðuneytið og
sendimenn íslands í löndum Evrópusambandsins unnu
gott starf í þröngri stöðu máls, sem bar að með óvenjuleg-
um hraða. í samstarfi við Norðmenn utan bandalagsins og
Breta og Dani innan þess hafðist varnarsigur.
Enginn efast um, að fiskimjöl var haft fyrir rangri sök,
þegar því var slengt með kjötmjöli á bannlista Evrópu-
sambandsins fyrir helgina. Ekkert bendir til samhengis
fiskimjöls við Creutzfeld-Jakobs-heilahrömun. Varnar-
stríðið hafði styrk af því að vera málefnalegt.
Málið er einkar athyglisvert og lærdómsríkt. Við getum
spurt okkur, hvað gerist næst. Hvað er til ráða, ef Evrópu-
sambandið bannar sölu á fiskafurðum með meiru en
ákveðnu lágmarki af díoxíni? Þá er miklu meira í húfi en
mjölið eitt og málefnastaða okkar mun veikari.
Ekki stoðar að segja, að díoxínið i Norðurhöfum hafi
borizt þangað frá löndum Evrópusambandsins með haf-
straumum og sé því bara komið til föðurhúsanna. Ef al-
menningur í Evrópu verður skelfingu lostinn út af
díoxíni, verða ekki gefin út nein upprunavottorð.
Skyndibannið við kjötmjöli og að hluta til fiskimjöli
stafar af hræðslu stjómmálamanna í ríkjum Evrópusam-
bandsins við dauðskelkaðan og fokreiðan almenning, sem
veit núna, að hann hefur lengst af fengið rangar upplýs-
ingar, sem miðuðu eingöngu að því að róa fólk.
Brezkir stjómmálamenn hafa verið staðnir að lygum,
sem hafa leitt til, að Creutzfeld-Jacobs-heilahrörnun hefur
margfaldazt í Bretlandi og flutzt út til Frakklands. Áður
hafa franskir stjórnmálamenn verið staðnir að lygum um,
að blóðbankar þar í landi hafi aðeins ómengað blóð.
í hverju málinu á fætur öðru hafa stjómmálamenn ver-
ið staðnir að glæpsamlega röngum fullyrðingum til að
friða fólk og þannig tafið fyrir, að tekið yrði á málum í
tæka tíð. Þessir stjórnmálamenn eru núna rúnir mann-
orði sínu og verða nánast að fara huldu höfði.
Stjórnmálamennimir, sem nú eru við völd í ríkjum
Evrópusambandsins hafa margir hverjir lært af þessu og
þora ekki annað en að hlaupa upp til handa og fóta, þegar
hneykslin springa út. Þeir vilja ekki, að almenningmr telji
þá fara sér of hægt við að grípa í taumana.
Af ótal gefnum tilefnum hefur almenningsálitið í lönd-
um Evrópusambandsins tekið völdin af trausti rúnum
stjórnmálamönnum. Enginn veit, hvar eða hvenær reiði
almennings lýstur niður næst. Díoxín-mengun í fiski af
norðurslóðum gæti verið næsta hneykslismálið.
Ekki er síður lærdómsrík staða íslands utan Evrópu-
sambandsins. Við höfum þar engan atkvæðisrétt, þótt við
sætum ákúrum fyrir að þýða ekki reglugerðir sambands-
ins á íslenzku með nægum hraða. Við verðum í raun að
sitja og standa eins og sambandinu þóknast.
Flest er það til bóta, sem við fáum frá sambandinu með
þessum hætti. Hinu er ekki að leyna, að heldur er það
fátækleg staða að þiggja endalausa röð reglugerða frá
sambandinu, en hafa á móti engan atkvæðisrétt í þeim fáu
málum, sem varða hagsmuni okkar sérstaklega.
Þegar díoxínið verður afgreitt í Evrópusambandinu
væri það hagur okkur að vera þar innanbúðarmenn.
Jónas Kristjánsson
DV
Skoðun
Hátíðarárið mikla
Þú hefur náð sambandi við
Símaatkvœðakerfí
Banáaríkjanna.
Við metum framlag þitt -
vinsamlegast bíðið á línunni.
Kjallari
Ármann
Jakobsson
íslenskufræöingur
Að mörgu leyti er hin
nýafstaðna Edduverð-
launahátíð táknræn fyrir
skraustsýningaárið
mikla, árið sem íslend-
ingar héldu upp á sjálfa
sig. Veislan var löng og
hálfvandræðaleg, mynd-
irnar sem komu til
greina fáar og flestaUar
framleiddar af Friðriki
Þór sem fékk líka öll
verðlaunin og að lokum
kom sjálfur yfirveislu-
stjóri íslands fram, aðal-
verðlaunin voru auðvitað afhent af
Davíð sjálfum því að á íslandi, einu
landa Evrópu, er enginn aðskilnaður
framkvæmdavalds og menningar-
valds.
Viska valdhafanna
Aldamótaársins verður minnst
fyrir glæsihús og ‘skrautsýningar.
Valdsherrar töluðu um mikilvægi
aðhalds og nauðsyn þess að draga úr
þenslu en drógu um leið fram heftið.
Milljónum og fleiri milljónum var
eytt í fámennar stórhátíðir og hús-
byggingar undir hina æðstu menn.
Forsetaembættið fór fram úr, ríkis-
stjómin fór fram úr og al-
þingi var í árslok í óða önn að
leggja blessun sína yfir alla
umframeyðsluna.
Sem betur fer þurfti þjóðin
ekki að hafa áhyggjur. Rjár-
málasérfræðingar Sjálfstæðis-
flokksins gátu bent á björtu
hliðina: að visu höfðu stjóm-
völd eytt langt um efni fram
en fjármununum hafði sem
betur fer ekki verið eytt í
neitt varanlegt. Engin varan-
leg útgjaldaaukning og þjóðin
þakkaði sínum sæla fyrir
visku valdhafa sem skilja að betra er
að eyða og spenna á einu bretti en
smám saman.
Heimssýning i Hannover, víkinga-
sýning í Bandaríkjunum, Þjóðmenn-
ingarhús, kristnihátíð, kristnhátíð-
arsjóður, menningarborg. Hin ís-
lenska yfírstétt mátti hafa sig alla
við að setja upp pípuhattana í ár,
svo dugleg var hún að halda sjálfri
sér veislur. Ráðherrunum þótti á
köflum nóg um ferðagleði forseta ís-
lands og eyðslu, en gátu lítið sagt;
dugnaður þeirra sjálfra við að eyða i
ekki neitt er lítið minni. í árslok
kvörtuðu önugir ráðherrar yfir
heimtufrekju kennara sem skilja
ekki að laun þeirra verða að fylgja
„efnahagsramma ríkisstjórnarinn-
ar“. Einhverjum hefði kannski þótt
að kennurum væri vorkunn þar sem
ríkisstjórnin var ófær um að fylgja
eigin efnahagsramma. Skrautsýn-
ingarnar og glæsihúsin fóru langt
fram úr áætlun en auðvitað var það
ekki stjómvöldum að kenna fremur
en annað sem aflaga fer á íslandi.
Forskot á áramótaskauplð
Aldamótaárið var árið sem íslend-
ingar ætluðu allir sem einn að verða
rikir á hlutabréfabraski. Allir
keyptu hlutabréf i DeCODE sem
gerðu svo ekki annað en að lækka og
lækka. Gróðinn sem menn höfðu
þegar keypt sér jeppa fyrir lét á sér
standa. Verðbréfaspekingar hvöttu
fólk fyrst til taumlausra verðbréfa-
kaupa en mættu síðan þungbúnir og
skildu ekkert í heimskulegum fjár-
festingum landans.
Þó að forsætisráðherra væri stein-
hissa á eyðslu þegna sinna var ríkis-
stjómin í sama gír. Sá hluti þjóðar-
innar sem var í verðbréfabraskinu
keypti sér jeppa til að eyða nýfengn-
um auð nógu hratt en stjórnvöld áttu
„í stað koma endálausar opnunarhátíðir sem sjónvarpað
var svo að allir gœtu fylgst með veisluélítu íslands lyfta
glösum í nafni hinnar heilögu hátíðaþrenningar, menning-
ar, sögu og landkynningar. “ Skálað í einni elítuhátíðinni.
jeppa fyrir og þurftu að efna til
skrautsýninga í staðinn. Freistingin
til þess að eyða var of mikil.
Aldamótaárið var líka árið sem
þjóðin hætti að skemmta sér saman.
Kristnihátíðin fámenna í sumar
sýndi að tími þjóðhátíðanna er lið-
inn. í stað koma endalausar opnun-
arhátíðir sem sjónvarpað var svo að
allir gætu fylgst með veisluelítu ís-
lands lyfta glösum í nafni hinnar
Bubbi, umhverfiö og lögin
Fólk á ekki að sætta sig við hvem-
ig símafyrirtækin hafa í ómælan-
legri græðgi sinni okrað á heimilun-
„Söngvaskáldið var á góðu nótunum í
sjónvarpinu fyrir stuttu og vil ég þakka
honum þessa skemmtilegu stund sem
full var afgóðu spili, söng, lögum, hlýju
og skilningi, og svo hárbeitt háðið. “
Bubbi Morthens á góðri stundu.
Með og á móti
um og niöst á einu af því sem gefur
fólki hvað mest, tónlistinni. Þeim er
ekkert heilagt í þeim efnum, auglýs-
ingar meðtaldar,
og hafa gömlu
meistararnir farið
verst út úr illri
meðferð símans á
músík þeirra,
enda enginn til
vamar þegar sá er
hlífa skyldi græðir
á ósómanum, það
er stef.
Sem betur fer
eru til fyrirtæki
sem ekki láta
bjóða sér að tónlist
sé skrumskæld
með þessum hætti
og skilja að þetta
er neikvætt fyrir
þau. Hjá þeim
skiptir yfir á út-
varp ef bíða þarf í
síma. Ég vona að
simafyrirtækin
geri sér sem fyrst
ljóst gagnsleysi og
neikvæðni millj-
óna auglýsinga
sinna og hætti
óheyrilegu okrinu.
Verndun
umhverfisins
Bubbi Morthens
kemur mér sífellt
meira á óvart frá
því ég flúði frá fé-
lagsheimilinu í
Tjarnarlundi í
Dölum af ótta við
að utangarðsmenn
Kjallari
þeyttu þakinu af. Hávaðinn
var slikur að búpeningur á
stóru svæði trylltist og mó-
fugl sást ekki í nágrenni
staðarins fyrr en næsta vor.
Síðan þessi atburður var
hefur Bubbi brotist í gegn-
um margvísleg lífsmunstur
og greinileg góðvild hans og
skilningur á kjörum verka-
fólks hefur, ásamt ljóðagerð
og tónlist, sett göfugt og list-
rænt mark á þennan sífellt
vaxandi listamann.
Áhugi hans fyrir vemd-
un umhverfis og ósnortinnar nátt-
úru hefur ekki síður glatt mig en
hispursleysi hans gagnvart dáðlaus-
um stjórnvöldum. Söngvaskáldið var
á góðu nótunum í sjónvarpinu fyrir
stuttu og vil ég þakka honum þessa
skemmtilegu stund sem full var af
góðu spili, söng, lögum, hlýju og
skilningi, og svo hárbeitt háðið.
Bubbi hefur þjóðina örugglega með
sér í stríðinu við símafyrirtækin og
stef, sem haga sér undarlega svo
ekki sé meira sagt. Hvað vinnst með
því að skrumskæla góða tónlist í
símum landsmanna? Við mótmælum
öll með Bubba.
Megas og tungan
Jónas Hallgrímsson hef ég dáð frá
barnsaldri. Að heiðra minningu
þessa stórmennis var ekki seinna
vænna og að vegsama íslenska tungu
á afmælisdegi hans var löngu tíma-
bært. Jónas barðist gegn slettirekum
í málinu og stórfengleg ljóð hans
hrófluðu við landlægu sinnuleysi
þjóðarinnar. I ljóðinu Gunnarshólmi
fléttar hann saman sögu og stórbrot-
inni fegurð landsins og eins gerir
w/Ji&í
Albert Jensen
trésmíHameistari
hann í Farsældar Frón. í
Smávinir fagrir fjallar
hann um undur náttúrunn-
ar og í Ferðalokum hvemig
ástin í sinni fegurstu mynd
kviknar á ferðalagi í
„frónskum fjallasölum", á
heiðum og við ár og læki
ósnortinnar náttúru okkar
fagra lands.
Hver sá sem gerir tungu-
máli okkar góð skO á heið-
ur skilinn og Megas eins og
hver annar, þótt ég skilji
reyndar ekki helminginn af
því sem hann segir og legg ég til að
þegar hann syngur sé það textað eða
með öðru móti gert venjulegu fólki
skiljanlegt. Gamli gráni er finn hjá
Megasi og fatlafól höfðar sérstaklega
til mín.
Sletturnar óbærilegu
íslensk tunga á það sameiginlegt
með fógru landi okkar að eiga undir
högg að sækja um þessar mundir og
eru það ekki bara enskusletturnar.
Böm vita ekki hvernig íslenskar
kveðjur hljóma og segja bara hæ og
bæ og ókei er faraldur. Nú er svo
komið að jafnvel hámenntað fólk
annað hvort nennir ekki að tala
hreina íslensku eða finnst þægilegra
að sletta.
Sýnishorn af andvaraleysinu:
Menn börðu skipið augum / þeir
eyða lunganum af tímanum með
starfskröftum. Fagurt mál er: Menn
horfðu á skipið. Þeir eyða meirihluta
tímans með starfsmönnum. Lunga er
líffæri og starfskraftur er ekki heiti
á manni og enginn lemur skip með
augum. Með þeim er horft.
Albert Jensen
tarka Ijósabekkjanotkun?
Tilfelli sortuæxla tvöfaldast á tíu árum Allt er gott í hófi
t „Ég er nú ekki á
jájL því að bann viö
■g ljósabekkjanotkun
HIBp sé einhver lausn
hins vegar er það
sannað mál að tilfelli sortu-
æxla hefur tvöfaldast á sein-
ustu tíu árum. Það hefur þótt
sannað að þetta sé að miklu
leyti komiö til vegna mikillar
notkunar ljósabekkja sem og
aukningar í sólarlandaferö-
um hjá Islendingum. Eins og
ég sagöi áður þá trúi ég ekki á bann
eða einhverjar lagalegar takmarkan-
ir en það er hins vegar þörf á að
Siguröur
Guömundsso
landlæknir
málum.“
fræða fólk um þær hættur
sem ofnotkun ljósabekkja
hefur í fór með sér. Það hafa
farið fram fræðsluherferðir í
því sambandi og það er ekki
óhugsandi að meira verði
gert í þá átt. Hugmyndir um
slíkt hafa komið upp og þá er
ein leiðin að setja saman
bækling sem hægt væri að
hafa á setustofum sólstofanna
þannig að fólk geti kynnt sér
hvað skal varast í þessum
„Það er eins með
(SSkJ notkun ljósabekkja
og annarrar neyslu
y eða notkunar að
allt er gott í hófi. Ef
á að banna ljósabekkjanotkun
er alveg eins hægt að banna sí-
garettur, áfengi og jafnvel mat
þar sem óhóf í öllu þessu er
hættulegt heilsunni og allir
þurfa því að fmna sín mörk.
Ljósastofueigendur veröa samt
að vita hvað þeir eru að gera
og gefa viðskiptavinum rétt ráð við val
á lengd og fjölda ljósatima. Ef rétt er
staðið að málum er ljósabekkjanotkun
Theódór
KJartansson
eigandi Sólstúdíós í
Hafnarfirói
af hinu góða. Það er meira
segja þess dæmi að fólk sé ekki
að stunda þetta í þeim tilgangi
að ná sér í lit heldur til afslöpp-
unar og jafnvel andlegrar upp-
lyftingar. Einn viðskiptavinur
minn, sem vinnur mikið við
tölvu, kemur hér alltaf á föstu-
dögum stífur í öxlum og segist
vera ailt annar maður eftir
einn tíma, afslappaður og fínn.
Auk þess veit ég til þess að fólk
fari í ljós til að vinna bug á
skammdegisþunglyndi þar sem ljósa-
notkun virðist lyfta því upp úr þung-
lyndinu."
Nú þegar skammdegiö leggst hvaö haröast á Frónbúa leita þeir gjarnan til IJósabekkjastofa til aö fullnægja birtuþörf sinni og fá brúnku í staö skammdegisfölleik-
ans. Hoilusta slíkrar athafnar er hins vegar umdeild. Vilja sumir aö Ijósabekkjanotkun veröi takmörkuö sökum þess aö Ijósabekkir geti valdið húðkrabbameini.
heilögu hátíðaþrenningar, menning-
ar, sögu og landkynningar.
Að lokum var svo tekið forskot á
áramótaskaupið, leikarar þjóðarinn-
ar tóku að sér að leika veisluelítuna
í hinni vandræðalegu Edduveislu,
þjóðin lék sjálfa sig framan við skjá-
inn og bestu verðlaun leikara í aðal-
hlutverki fóru enn eitt árið til Dav-
íðs Oddssona? í hlutverki ráðherrans
með heftið. Ármann Jakobsson
Ummæli
Feimnismál í
þ j óö vegamálum
„Verksmiöju þar
sem 52 starfsmenn
hefðu látist á 35 árum
hefði einfaldlega verið
lokað fyrir löngu.
Flugvelli með slysa-
tíðni Reykjanesbrautar
hefði einnig verið lok-
að fyrir löngu. En Reykjanesbraut er
haldið opinni áfram án þess aö úrbætu
séu gerðar...Því miður er það svo að
ekki eru greidd atkvæði um Reykja-
nesbraut. Það eru hins vegar greidd
atkvæði um vegaáætlun...Lagfæring
helstu þjóðvega á suðvesturhomi
landsins er hins vegar feimnismál."
Vilhjálmur Bjarnason rekstrarhagfr. í Viö-
skiptablaöinu 6. desember.
Ekki ég, ekki ég
Menn þykjast af-
skaplega hneykslaðir
eða svakalega hissa
þegar í ljós kemur, að
kostnaðaráætlanir við
opinberar fram-
kvæmdir standast
ekki. Þegar Lands-
bókasafni er umturnað í snobbhús
fyrir helmingi meiri kostnað en lagt
var upp með og heimilað var er beðið
um skýringar. Þegar kostnaður við
innréttingar á leiguhúsnæði Alþingis
tvöfaldast er spurt hverjir bera
ábyrgð og sökudólgamir hrópa í ein-
um kór: Ekki ég, ekki ég.“
Oddur Ólafsson blm. í Degi 6. desember.
Sameining lyfjabúða
„Ef lyfjakeðjumar taka upp sömu
starfsaðferðir og matvömmarkaðir að
knýja niður verð frá birgjum má
spyrja hvaða áhrif það hafi á þjón-
ustu birgjanna. Er hugsanlegt að hún
versni? Þessum spumingum er ekki
hægt að svara á þessari stundu, en
þetta eru spumingar sem vakna við
fréttir af sameiningu tveggja lyfía-
búða i eina.“
Úr forystugreinum Mbl. 6. desember.
Hagsmunir blasa við
„Notum nú fárið úti
í heimi til að minna
okkur á til hvers við
borgum með landbún-
aði á hjara veraldar.
Tii að tryggja okkur
hollan mat, sem fram-
leiddur er í sátt við
umhverfið og líkama og sál þeirra
sem neyta. Þetta eru þeir megin hags-
munir sem við blasa. Þeirra er ekki
gætt sem stendur. Það er auðvitað
ekki neitt létt verk að vinda ofan af
því hátimbraða og blinda hagsmuna-
kerfi sem landbúnaðurinn íslenski
er...En við ættum að byrja.“
Stefán Jón Hafstein í Degi 6. desember.
Til þess að vera nákvœmur þá
er mögulegt á atkvœði þitt
verði skráð...
Reiknaðusamt
ekki með því!
Mislukkaðar leik-
fimiæfingar
í pistli sinum í Spegli Rík-
isútvarpsins miðvikudags-
kvöldið 29. nóv. fer Karl Th.
Birgisson í talsverðar leik-
fimiæfingar til að koma
þeirri skoðun sinni til skila
að umhverfisverndarsinnar
á höfuðborgarsvæðinu setji
allt á annan endann þegar til
umfíöllunar eru hugmyndir
um að reisa álver á Austur-
landi en æmti svo hvorki né
skræmti ef slíkar hugmyndir
fíalla um sams konar verk-
efni á suðvesturhorninu. ______
í því sambandi rifíaði
hann upp umræður sem fóru fram á
sl. vetri um virkjanaáform norðan
Vatnajökuls í tengslum við fyrirhug-
að álver á Reyöarfirði.og bar saman
við ný áform um stækkun álversins
á Grundartanga (Karl fór nú raunar
rangt með stærðarsamanburð í pistli
sínum en ég læt það liggja á milli
hluta).
Breytt lagaframkvæmd
Það er nauðsynlegt að gera nokkr-
ar athugasemdir við þennan pistil
Karls, þar sem í honum gætir bæði
misskilnings og vankunnáttu um
málefnið sem fíallað er um. Við
búum við lög um mat á umhverfisá-
hrifum, orð sem Karl Th. sér sig
knúinn til að biðja afsökunar á að
taka sér i munn, hvort sem það seg-
ir nú meira um mat á umhverfisá-
hrifum eða Karl sjálfan. Slík lög hafa
verið í gildi síðan 1993 en í vor er
leið var samþykkt á Alþingi ný lög-
gjöf, sem breytir nokkuð tilhögun
undirbúnings framkvæmda. Ein
Kolbrún
Halldórsdóttir
aiþingismaöur
veigamikil breyting er sú
að nú ber framkvæmdaað-
ila að skila til Skipulags-
stofnunar tillögu að mats-
áætlun, áður en hið eigin-
lega mat hefst.
Matsáætlunin á að lýsa
því sem framkvæmdaaðili
hyggst leggja áherslu á í
matinu sjálfu. Fram-
kvæmdaaðila ber að
kynna tillögu sína og leita
eftir ábendingum frá um-
sagnaraðilum og almenn-
ingi en honum er í sjálfs-
vald sett með hvaða hætti
slík kynning fer fram. Þegar tillaga
aö matsáætlun liggur fyrir er hún
send Skipulagsstofnun til formlegrar
meðferðar. Um þá meðferð er kveðið
á 1 reglugerð.
Hönnun hf./Skipulagsstofnun
Og hvar erum við stödd í þessu
ferli í dag? Framkvæmdaaðili hefur
falið verkfræðistofunni Hönnun hf.
að vinna tillögu að matsáætlun fyrir
stækkun álvers Norðuráls á Grund-
artanga. Hönnun hf. gerir tillögu
sina aðgengilega á heimasíðu sinni
og gerir þeim sem aðgang hafa að
Netinu þar með kleift að gera ábend-
ingar við hana meðan hún er í
vinnslu hjá stofunni. Þegar stofan
sjálf ákveður þá sendir hún tillögu
sína til Skipulagsstofnunar og það
hefur hún trúlega gert þegar þetta er
ritað.
Næsta skref í ferlinu verður svo
að Skipulagstofnun auglýsir tillögu
Hönnunar hf. með formlegum hætti
og gefur umsagnaraðilum og al-
menningi u.þ.b. 10 daga frest til aö
gera athugasemdir. Ætli þess sé ekki
að vænta að sú auglýsing birtist
fljótlega eftir mánaðamótin og stofn-
unin verði þá tilbúin með niður-
stöðu sina um eða fyrir áramót.
Spyrjum að leikslokum
Af því sem ég nú hef lýst má ljóst
vera að hið eiginlega matsferli er
varla hafið. Þannig verður það að
teljast nokkurt bráðlæti af hálfu
Karls Th. að fara í þær leikfimiæf-
ingar sem ég lýsti í upphafi. Ég tel
æfingarnar mislukkaðar og bera vott
um fljótfærni og þekkingarskort.
Helstu möguleikar almennings til
áhrifa í þessu matsferli eru þegar
hin eiginlega matsskýrsla hefur ver-
ið lögð fram og þó í lögunum sé nú
það nýmæli sem heitir matsáætlun
þá tekur hún engan rétt frá þeim
sem vilja gera athugasemdir síðar í
ferlinu.
Þannig er rétt að spyrja að
leikslokum og bíða þess að Skipu-
lagsstofnun auglýsi hana og síðan
þarf að hafa biðlund og sjá hvemig
matsskýrslan verður og hverjir telja,
þegar þar að kemur ástæðu til að
gera athugasemdir við hana. Mér
segir svo hugur að Karl Th. Birgis-
son sé ekki hættur í leikfimi, hann á
eflaust eftir að gera einhverjar fettur
og brettur þegar umhverfisvemdar-
sinnaðir íslendingar bregðast við
áformaðri stækkun álbræðslunnar á
Grundartanga, jafnvel þótt æfingam-
ar þurfi ekki að verða merkilegri en
svo, að hann éti ofan í sig pistilinn
atarna.
Kolbrún Halldórsdóttir
!« ft
„Mér segir svo hugur að Karl Th. Birgisson sé ekki hættur í leikfimi, hann á eflaust
eftir að gera einhverjar fettur og brettur þegar umhverfisvemdarsinnaðir íslending-
ar bregðast við áformaðri stækkun álbrœðslunnar á Grundartanga...“
i