Alþýðublaðið - 26.08.1977, Blaðsíða 6

Alþýðublaðið - 26.08.1977, Blaðsíða 6
Föstudagur 26. ágúst 1977 sssssr mSm' Föstudagur 26. ágúst 1977 7 Sigurjón Jóhannsson, blaðamaður: SÉ EKKI EFTIR ÞESSUM TÍMA — Aödragandann að þvi að ég fór að Mynd má ef til vill rekja til ársins 1958, þegar ég var að koma heim frá London, sagði Sigurjón Jóhannsson blaöamað- ur á Vikunni, þegar Alþýðublað- ið spurði hann um ástæðuna til þess, að hann fór að starfa á þessu nýja dagblaði. — Ég hitti Hilmar Kristjánsson i flugvél- inni á leiðinni heim frá London, og þá var hann að koma heim frá Þýzkalandi, þar sem hann hafði kynnt sér blaðaútgáfu hjá útgáfuveldi Springers. Flugvél- inni var snúið til London aftur vegna smávægilegra bilana. Þá lentum við Hilmar saman á hóteli og fórum að ræða um blaðaútgáfu. Ég var þá nýbyrj- aður i blaðamennskunni, en hann var framkvæmdastjóri Vikunnar. Hann talaði einmitt um það, hve gaman gæti verið að gefa út á Islandi óháð dag- blað, og ég held að rekja megi upphaf Myndar til þessarar kynnisferöar hans til Spring- ershringsins. Þegar mér bauðst starf hjá fyrirhugaðri Mynd, fannst mér það spennandi og sló til. Ekki kannski sizt vegna þess að mér voru boðnar tiu þúsund krónur á mánuði þar, en hjá Þjóövilj- anum hafði ég sjö þúsund. Ég hef raunar grun um að þetta hafi verið i fyrsta skipti sem farið var út i að bjóða i almenna blaðamenn, án þess að pólitfk væri i spilinu. Lagði sál sína í útgáfuna Eftir áð ljóst var orðið hverj- ir myndu starfa hjá Mynd vor- um við boöaðir á fund á ritstjórn Vikunnar, og ég man að ég varð mjög hrifinn af aðbúnaði starfs- fólksins þar. Enda er það reynsla min af Hilmari, að hann er einn af örfáum ef ekki eini framkvæmdastjóri blaðs hér á landi, sem lagt hefur sál sina i útgáfuna, án þess beint að skipta sér af efni þess. Enda hef ég ekki fyrr eða siðar unnið með slikum framkvæmdastjóra hér á landi. Hann hafði mikið til brunns að bera i þetta starf og þeir sem unnu með honum sakna hans. A þessum fundum á ritstjórn Vikunnar voru okkur m.a. sýnd- ar kvikmyndir um amerisk blöð, Washington Post og Christian Science Monitor hvernig þau voru unnin og skipulagið i kringum útgáfuna. Svona reyndi Hilmar að skapa áhuga hjá okkur og félagsanda i hópinn. Hins vegar verö ég að viðurkenna að ég hafði aldrei neitt dálæti á þessu stóra broti Myndar, og haföi raunar orð á þvi, að betra hefði verið að taka mið af BT hinu danska. En stóra brotið varð ofan á. Prentfræöilegur harm- leiicur Blaðið dró mjög dám af þýzka blaðinu Bild. Reyndar svo mjög, að hingað kom þýzkur útlitsteiknari og skipulagði blaðið i útliti. Af þeim manni lærði ég mikið. Þar sá maður hvers virði góður útlitsteiknari er, ef hann vinnur starf sitt af hugmyndaauðgi. Hann byrjaði á þvi til dæmis að gera skissu af forsfðunni strax og umræða hófst um næsta blað. Skipti sið- unni niður i „hólf" og siðan var efninu raðað i þau. Þetta gerði það að verkum að ef eitthvað skyndilega kom upp var ein- faldlega hægt að taka út eitt hólfið og setja aðra frétt i stað- inn. En.ástæðan til þess að blaðið náði ekki almennilegri fótfestu var að minu viti prentfræðilegur harmleikur. Hilmar ætlaði að steypa saman tveim prentvél- um i eina. Gamalli vél frá Þjóð- viljanum og annarri sem Visir hafði verið prentaður i hjá Fé- lagsprentsmiðjunni. Þessi vél var staðsett i Félagsprent- smiöjunni i Ingólfsstrætinu, þar sem nú er gardinuverzlun, og satt að segja náðist aldrei al- mennileg prentun úr henni. Til dæmis átti að hafa forsiðuhaus- inn rauðan en það tókst aldrei. firjiiiiinr 28, sept. 1852 Síðasta blafi o MYHD hættir að koma it liljájr ifasríí Sateife marln og ia út íeiin 'I Tíl hamrmrin TÍUI mWXM ViiJ, Fjrste skip íra E, í. t tassy 1«-.->.«,..?' I wnjkií \\ tölf mm SJÖW i násiuslys Fínnlanl ákíáí fiHfnað I l»eír eru fteppnir, er f í'iniia sér bílastwði nýtt fæddist dagblað dó! Þau eru ekki mörg dagblööin sem litið hafa dagsins Ijós hér á landi síðustu ára- tugina. Eftir síöari heimsstyrjöldina man sá sem þetta skrifar ekki eftir nema tveimur. Hið fyrra fór af staö með látum haustið 1962, markaði sín spor og fór á hausinn. Síðara blaðiö er svo Dagblaðið sem lifir enn eftir tveggja ára útgáfu og allt bendir til að það hafi þegar náðþeirri fótfestu sem tilþarf að lifa. En Mynd varð g jaldþrota. Ef laust eru margir búnir að gleyma þessu blaði, enda lifði þaðekki nema rúman mánuð. En þetta var sérstætt blað og merkileg nýjung á íslenzkum blaðamarkaði. bar var I fyrsta skipti tekín upp afgerandi myndanotkun íblaðihérá landienda fyrirmyndin tvzkt SDrinaer-blað, Bild Zeitung. Þaðan kom meira að segja maður til að ieggja línurnar í útliti og vinnubrögðum. Ritstjóri þessa blaðs var Björn Jóhannsson, sem nú er fréttastjóri Morgunblaðs- ins, en fréttastjóri þess var Högni Torfason núverandi varaforseti Skáksambands- ins. Framkvæmdastióripess og útgefandi var Hilmar Kristjánsson sem var býsna viðriðinn blaðaútgáf u hér á landiá sínum tíma, en gefur nú út bækur í Jóhannesar- borg í Suður-Af ríku en þangað fór hann skömmu efttr að Myndarævintýrinu lauk. Til þessaðsegja lesendum Alþýðublaðsins frá þessu stutta útgáfuævintýri fengum við tvo starfsmenn Myndar, þá Sigurjón Jóhannsson blaðamann, sem nú starfar hjá Vikunni, og Hallgrím Tryggvason útlitsteiknara, sem starfar hjá Tímanum. — hm Sigurjón Jóhannsson með fyrsta tölublað Myndar I höndunum (Mynd: GEK) Eins var oft og iðulega ekki hægt að lesa hluta af blaðinu af þvi að áferöin var svo misjöfn. Bankarnir lokuðu Hins vegar tókst umbrotið vel og það var skemmtilegt að vinna með strákunum i Stein- dórsprenti, þar sem blaðið var brotið um. Þar var mikill hugur i mannskapnum að gera sem allra bezta hluti, en þvi miður eyðilagðist það i prentuninni. Útlitið vann þannig á móti okk- ur. Önnur ástæða fyrir því hve illa fór var lfka það, að það gerðist blátt áfram ekkert sem heitið gat þennan rúma mánuð sem blaðið kom út. Þess vegna fengum við blaðamennirnir lftið tækifæri til að sýna hvað við raunverulega hefðum getað, ef.... En það sem ef til vill gerði út- k\h\zim< "&¦ *{»« fSM slagið var sú staðreynd að Hilmar fékk ekki nægilegt láns- fé i bönkum. Við vorum alltaf dálitið hissa á þvi hve hann var djarfur og hann hafði sagt okkur að hann gæti tapað i eitt ár. En hann fékk ekki að nota peninga Vikunnar eins og hann hafði hugsað sér, og þar sem hann hafðiengin veð fyrir lánum, lok- uðu bankarnir á hann. Þar með var blaðið dauðadæmt. Þá fór pressan á mikið fylliri En endalokin komu yfir okkur eins og reiðarslag. Enginn fyr- irvari. Siðasta daginn keyptum við nokkra brúsa af sénever og heldum fund, þar sem við rædd- um okkar mál. Þar ákváðu langflestir okkar, að þessi timi hjá Mynd hefði verið hinn íEIMSTll a fann iiann hwergi I Faonst íátinn á þjóðvegmum Éi 'P'J StjBrnaspá. þrjár myndasögur smásögo og sjosvarpsdagskrá íjBezta slfdarsíifíiarlr líssplanusis! I <L,4_.,_I' ^l mmi. skemmtilegasti og engin ástæða til að súta hann. Þvi skyldum við einungis krefjast launa fyrir þann tima sem við raunveru- lega unnum við blaðið, en láta uppsagnarfrest og þess háttar lagaleg atriði liggja á milli Laugardagor 18. ágúst 1882 1. árií¦ - 1. íííJ. - V.-í^ hluta. Siðan fórum við á klúbb- fund Blaðamannafélagsins i turnherberginu á Hótel Borg og pressan fór á mikið fylliri þetta föstudagskvöld. Þegar á heildina er litið er þetta timabil hjá Mynd einhver bezti skóli sem ég hef fengið i blaðamennsku og ég sé sannar- lega ekki eftir þessum tima. Mér finnst raunar að það hafi markað sin spor i islenzka blaðamennsku, sérstaklega varðandi útlit eða hönnun. m *nHM l»MÍ. *»»*•» **>r«M** « ***«rt(^ nétr******> «>*« *«i*$ «M*r««M *N«*jl**'<*tt«»»!U *J«*xM*:*«*****- (f^Í»«**l« **«¦ *í**'**ÍMf-i» «I\t>*K *W*» »ý|*k hUttti**- DAB BLAfl Hallgrímur Tryggvason, útlitsteiknari Myndar: Ómetanleg- ur tími ' ?g»g»&fr?»«ftfe*<»»«»«lW — Bjössi Jóhanns fékk mig út i þetta. Talaði við mig þegar blaðiö var i undirbúningi og ég sló til. Þá var ég að visu búinn að fá loforð um skólavist i London School of Print- ing, en ákvað að láta námið bíða. Blaðavinnan hafði ákveðinn sjarma í minum huga og mig lang- aði til að reyna hana, sagði Hallgrimur Tryggvason prentari í samtali við blaðið í gær. Hallgrímur var útlits- teiknari Myndar þann tíma sem hún kom út og átti sinn þátt í að skapa henni það sérstæða og ný- tízkulega útlit sem hún óneitanlega bar. — 1 heildina tapaði ég efna- hagslega á þessu ævintýri, segir Hallgrimur, — en ég sé þó ekki eftir þessum tima, hann var ómetanlegur. Þarna lærði mað- ur mikið sem ekki gleymist, auk þess sem samstarfsmennirnir voru upp til hópa ágætismenn, sem gott er að hafa kynnzt. Sá sem markaði heildarlinuna i útliti blaðsins var þýzkur mað- ur'frá Bild I Vestur-Þýzkalandi. — Hann lagði lfnuna og eftir að hann fór út aftur, fengum við Bild alltaf sent og gátum farið eftir þvf. Viö vorum þó ekki bara þiggjendur I þessu sam- starfi, þvi ég minnist þess að Bild tók upp nokkur umbrots- atriði eftir Mynd, en við sendum Mynd einmitt alltaf út. Ýmsar nýjungar i blaöaum- broti voru teknar upp A ritstjórn Myndar. — Ég hafði til dæmis sem útlitsleikari leyfi til að segja blaðamönnunum hvað þeir ættu að skrifa mikið, 14 Hn- ur, 30 línur eða hvað það nú var. Þeir fengu einfaldlega ákveðið pláss til að skrifa i um ákveðið efni og það varö að passa i plássið. Þeir sögðu Hka blaöa- mennirnir að þetta hefði verið góöur skóli. Þettá mun reyndar hafa verið I fyrsta skipti sem sá háttur var upp tekinn hér á landi, að gera nákvæma vinnu- teikningu af hverri sfðu dag- blaðs. Aður var þetta meira og minna brotið um eftir hendinni. Hallgrimur starfar nú á auglýsingadeild Tfmans og þessi mynd er tekin af honum þar. (Mynd: ATA) Prentað í skrapatóli Teikniseriur voru teknar upp i nokkuð rikum mæli i Mynd og til dæmis kom þar fram á sjónar- sviðið i fyrsta skipti hér á landi Andy Cap hinn brezki, sem hér hlaut nafnið Siggi sixpensari. Og raunar var þaö ég sem skýrði hann þvi nafni. Helzta vandamálið sem við var að glima i sambandi við út- gáfu Myndar var prentverkiö. Prentvélin var skrapatól sem gekk með höppum og glöppum, enda varð árangurinn eftir þvi. Það var sagt, að sápusala hefði aukiztum allan helming eftir aö blaðið byrjaði að koma út, — menn urðu svo grútskitugir að lesa þetta. Ég minnist þess til dæmis að fyrsta tölublaðið sem fór á göt- una hafði verið i prentun allan daginn og langt fram á nótlina áður en það kom út. Svo átti að vera hægt að prenta blaðið i tveimur litum, en einhvern veg- inn tókst þaö aldrei. Eins fór það eftir prentvélinni hvort blaðið kom út sem morgunblaö, dagblað eða kvöldblað. Fór eftir töfum. Borgað i fimmköllum Peningamálin hjá fyrirtækinu voru svona og svona. Ég man að einu sinni fékk ég útborgaö i fimm krónu seðlum. Ég var með tvö þúsund krónur á viku, sem þótti gott á þessum árum, þannig að þessi fimmkallabunki varð býsna þykkúr. Enda fór það svo, að ég ætlaði i Klúbbinn þetta kvöld, og þá neituðu dyra- veröirnir að hleypa mér inn. Sögðu að ég væri með flösku i vasanum. Þeir skipt reyndar um skoðun, þegar ég dró pen- ingabúntið upp úr vasanum. Ég fékk að fara inn. Skemmtileg myndanotk- un Ég held að það sem vakti mesta athygli á blaðinu hafi verið óvenjuleg myndanotkun. Bæði var ljósmyndarinn frábær, Kristján Magnilsson, og eins var svo húmorisk notkun mynd- anna óalgeng. Ég get nefnt tvö dæmi um þaö, f rá heimsókn Ben Gurions hingað til lands. Þegar þeir höfðu heilsast á flugvellin- Framhald á bls. 10

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.