Tíminn - 06.03.1966, Page 11

SUNNUDAGUR 6. marz 1966 TIMINN
VERÐIF c \ LAGANNA TOM TULLETT
8
andi yfirmanns sakamálarannsóknardeildarinnar, sir Nor-
man Kendall. Howe kynntist þarna tveim mönnum öðrum,
Annar var Harry heitinn Söderman, lágur maður og þrekinn,
sem lært hafði hjá hinum fræga, franska leynilögreglu-
manni Edmond Locard í Lyon. Hinn var Florent Louwage,
einn af æðstu og reyndustu lögregluforingjum Belgíu, sem
verið hafði fulltrúi lands síns hjá Alþjóðanefnd sakamála-
lögreglu frá því skömmu eftir að hún tók til starfa. Fyrir
þessum þremenningum átti það að liggja að gegna síðar
meir þýðingarmiklum störfum, og Florent Louwage hafði
þegar mikla reynslu að baki, hafði margsinnis komið fram
fyrir nefndarinnar hönd á fundum sérnefnda Þjóðabanda-
lagsins og skýrt af mikilli þekkingu frá eitulyfjasmygli og
hvítri þrælasölu.
Aðsetursstaðurinn var áfram í Vín, en fulltrúarnir fylgd-
ust kvíðafullir með viðgangi nazista. Þeir urðu þess einnig
varir að þýzku fulltrúarnir voru ekki lengur lögregluembætt-
ismenn heldur ágengir nazistaflokksmenn. Einn þeirra var
Daliige, fyrirrennari Himmlers, sem sat ráðstefnuna í Kaup-
mannahöfn 1935. Hann var þá æðsti yfirmaður þýzku lög-
reglunnar, og þegar hann var spurður, hvers vegna hann
hefði hlotið það embætti, svaraði hann að helztu verðleikar
sínir væru, að hann hefði setið í flestum klefum Moabit-
fangelsisins í Berlín. í fylgd með honum var Helldorf greifi,
sem sagt var þá að komizt hefði til metorða fyrir dugnað
við að leggja eld í samkunduhús Gyðinga og vanhelga þau.
Þriðji maðurinn, Arthur Nebe, hafði þó hlotið lögregluþjálf-
un. Löngu seinna fengu tveir þeir síðarnefndu nóg af stefnu
Hitlers og tóku þátt í samsærinu 1944 um að ráða hann
af dögum og voru fyrir þá sök líflátnir sjálfir eftir hroða-
legar pyndingar.
Þrátt fyrir ófriðarblikuna á lofti starfaði Alþjóðanefndin
af miklu kappi 1939 og upplýsingar gengu greiðlega landa
á milli. Þetta ár var aðalfundurinn haldinn í Búkarest, og
þar gerði Nazista-Þýzkaland sig líklegt til að ná yfirráðum
yfir nefndinni. Öllum fulltrúunum var ljóst, að styrjöld var
í aðsigi, og því var lagt til að aðalstöðvarnar yrðu fluttar
frá Vín til einhvers hlutlauss lands. Fundurinn féllst þó
ekki á þá tillögu. Heydrich, sem þá var yfir þýzku lögregl-
unni og síðar var myrtur í Tékkóslóvakíu, bar fram aðra:
„Frá því 1934, samkvæmt gerðri samþykkt, hefur lögreglu-
stjóri Vínar verið forseti Alþjóðanefndar sakamálalögreglu.
Austurríki er nú hluti af þýzka ríkinu, og samþykktin, sem
um er að ræða, ætti því að fjalla um yfirmann öryggislög-
reglu Þriðja ríkisins.“
Þetta var aðeins fyrsta skrefið í áttina að því marki,
sem fyrir Heydrich vakti, að flytja aðalstöðvarnar frá Vín
til Berlínar. Ljóst var að hann hafði komið vel undirbúinn
til fundarins, því hann krafðist skriflegrar atkvæðagreiðslu
og skyldu svör fulltrúanna hafa borizt innan þriggja vikna.
Áður en fresturinn rann út var styrjöld hafin, og þeir, sem
þá höfðu ekki svarað voru taldir hafa veitt þegjandi sam-
þykki. Skömmu síðar voru allar skrár og skjöl flutt til
Berlínar, og árið 1941 skipaði Heydrich sjálfan sig forseta
nefndarinnar og fékk henni aðsetur í húsi í Wannsee, einu
úthverfi Berlínar.
Eftir þetta var Alþjóðanefndin ekkert annað en verkfæri
í höndum hakakrossmannanna og fékk á engan hátt gegnt
hlutverki sínu.
Þegar styrjöldinni lauk gerði Florent Louwage, sem orð-
inn var yfirmaður belgísku lögreglunnar, sér ljóst, að stór-
felldur glæpafaraldur hlyti að fylgja í kjölfar sex ára hildar-
leiks. Hann hófst umsvifalaust handa að koma Alþjóðanefnd
sakamálalögreglu á laggirnar á ný. Leitaði hann samráðs við
ýmsa gamla starfsbræður, einkum Ronald Howe hjá Scot-
land Yard og Harry Söderman við Afbrotafræðistofnun Sví-
þjóðar. Þeir hvöttu hann óspart og tveim mönnum í við-
bót, Wernher heitnum Muller, yfirmanni sambandslögreglu
Sviss og Louis Ducloux frá Sureté Nationale í París var
boðið til fundar í dómhöllinni í Brussel.
Þessir fimmmenningar mynduðu framkvæmdanefnd og
fengu til fundar við sig fulltrúa frá Belgíu, Chile, Danmörku,
Egyptalandi, Frakklandi, Hollandi, íran, Júgóslavíu, Luxem-
burg, Noregi, Póllandi, Portúgal, Stóra Bretlandi, Sviss, Sví-
þjóð Tékkóslóvakíu og Tyrklandi.
Louwage var kjörinn forseti og Ducloux framkvæmda-
stjóri. Á þessum fundi voru tvö aðalmál á dagskrá. Það
fyrra var samning nýrrar stofnskrár og hið síðara val á
UNG STÚLKA í RIGNINGU
GEORGES SIMENON
2
sigur, sem hann hafði dreymt um
árum saman. Og þá vildi svo bölv-
anlega til að Maigret þurfti að
rekast á staðinn í sömu mund
og hann sjálfur.
— Var hringt heim til yðar?
spurði hann tortryggnislega, eins
og hann væri sannfærður um, að
að hér væri um samsæri gegn
honum að ræða.
— Ég var á stöðinni. Raymond
hringdi. Svo að ég kom hingað.
Þótt hann vildi hlífa Lognon
datt Maigret þá ekki í hug að
fara sína leið án þess að vita.
hvað um væri að vera.
— Er hún dáin? spurði hann
og benti á ungu stúlkuna, sem
lá á stéttinni.
Lognon kinkaði kolli. Þarna
voru þrír einkennisklæddir lög-
reglumenn, hjón og vegfarendur,
sem gengið höfðu framhjá og
höfðu uppgötvað líkið og gert
lögreglunni viðvart, þetta var Mai
gret sagt síðar. Ef þetta hefði
verið aðeins hundrað metrum
burtu, hefði þarna orðið mikið
uppnám en framhjá Place Vinti-
mille fara aðeins fáeinir á nótt-
unnL
— Hver er hún?
— Það vitum við ekki. Hún
hefur engin skilríki á sér.
— Ekkert veski?
— Nei.
Maigret gekk áfram og beygði
sig niður. Unga stúlkan lá á hægri
'hlið og kinnin sneri að votri
gangstéttinni og vantaði skó á
annan fótinn.
— Hefur skórinn ekki fundizt?
Lognon hristi höfuðið. Það var
dálítið furðulegt að sjá tærnar
gegnum silkisokkana. Hún var
klædd ljósbláum silkikjól, sem
virtist of stór á hana, en kannski
olli því líka stellingin. sem hún
lá í.
Þetta var ungt andlit. Eftir því
sem Maigret sýndist var hún ekki
meira en tvítug.
— Og læknirinn?
— Ég er að bíða eftir honum.
Hann kemur á hverri stundu.
Maigret sneri sér að Janvier.
— Hringdu á tæknideildina og
biddu þá að senda ljósmyndara.
Á kjólnum var ekkert blóð að
sjá. Maigret skoðaði andlitið í
skini vasaljóss eins lögregluþjóns-
ins og honum virtist augað sem
upp sneri bólgið og efri vörin var
þrútin.
— Var hún kápulaus?
Það var í marz. Veðrið var milt
en þó ekki nógu milt til þess að
skynsamlegt væri að spranga um
götur yfirhafnarlaus, og einkum
ekki að næturlagi í ermalausum
kjól.
— Hún hefur sýnilega ekki ver-
ið myrt hér, sagði Lognon dræmt
eins og honum kæmi málið ekki
við.
Hann stóð viljandi í nokkurri
fjarlægð. Janvier var farinn á
næsta bar til að hringja. Stuttu
seinna kom hverfislæknirinn í
leigubíl.
— Lítið á hana læknir en hreyf
ið þó ekki við henni því að ljós-
myndararnir eiga eftir að koma.
Á því leikur engin vafi, að hún
er örend.
Læknirinn laut niður og tók á
úlnlið hennar, síðan reis hann
upp og beið eins og hinir.
— Eigum við að fara, spurði
frúin, sem stóð við hlið manns
síns og var orðið kalt.
— Bíðum augnablik.
— Bíða eftir hverju?
— Ég veit það ekki, eitthvað
hljóta þeir að gera.
Maigret sneri sér að þeim.
— Hafið þið gefið upp nafn
ykkar og heimilisfang?
— Já, þessum manni.
Maðurinn benti á Lognon.
— Hvað var klukkan þegar
þið funduð hana?
Þau litu hvort á annað.
— Við fórum úr dansklúbbn-
um kl. 3. *
— Var lífsmark með henni?
— Ekki held ég það. Hún
hreyfðist að minnsta kosti ekki.
— Snertuð þið við henni?
Maðurinn hristi höfuðið.
— Nei, ég sendi konuna mína
að gera lögreglunni viðvart.
Janvier kom aftur.
— Þeir koma eftir tvær mín-
útur.
— Var Moers við?
Maigret hafði hugboð um, að
hér væri um flókið mál að ræða.
Þó sagði hann ekkert, beið með
hendur í vösum eins og hinir.
Hann virti fyrir sér líkið á göt-
unni, ljósblái kjóllinn var ekki
nýr af nálinni og gerður
úr ómerkilegu efni. Hér var senni
lega um að ræða hinar svonefndu
dansmeyjar, sem hafa ofan af fyr-
ir sér á næturklúbbum Mont-
martre.
— Hún hlýtur að hafa verið
myrt annars staðar, sagði hann
í hálfum hljóðum við Janvier.
Lognon gretti sig, hann hafði
fyrstur sett fram þá kenningu.
— En hvers vegna var líkið
flutt hingað? Ekki var sennilegt
að morðinginn hefði borið það á
bakinu. hann hlaut að hafa haft
bíl til umráða. En hvers vegna
hafði hann þá ekki falið það betur
eða kastað því út í Signu.
Maigret viðurkenndi ekki fyrir
sjálfum sér, að það sem fyrst og
fremst vakti forvitni hans var and-
lit fórnardýrsins. Enn hafði hann
ekki séð nema vangasvipinn.
Kannski voru það meiðslin, sem
gáfu henni önuglegt útlit. Hún
líktist ungri stúlku, sem var í
slæmu skapi. Hann spurði Lo:gnon
hvort hann hefði nokkuð fram
að færa í málinu.
Lognon yppti öxlum: Ég er
bara venjulegur lögreglumaður.
— Hafið þér séð stúlkuna fyrr?
Lognon þekkti hverfið eins og
lófann á sér.
— Aldrei.
n
— Haldið þér að hún sé ein af
þessum „dansmeyjum?"
— Varla. Ég þekki þær næstum
allar.
— Ég þarf á yður að halda.
— Ég er vanastur því að hlýða
yður.
— Kannski væri ráðlegt að yf-
irheyra nú strax dyraverðina í
næturklúbbunum? Lognon leit
sem snöggvast á líkið, andvarpaði
og sagði: — Það skal ég gera.
Hann áleit sýnilega, að Maigret
væri mest í mun að koma hon-
um á burt. Hann drattaðist þung
um skrefum yfir götuna og hafði
ekki fyrir því að líta um öxl. Nú
kom vagninn frá tæknideildinni
og um leið bar að fyllibyttu, sem
óskapaðist yfir því að enginn
skyldi hjálpa „litlu stúlkunni."
— Svona eruð xið allir. Bara
af því að geyið litla hefur fengið
sér einum of mikið.
Þegar Ijósmyndir höfðu verið
teknar laut læknirinn niður á ný
og velti líkinu við svo nú kom
andlitið í ljós, unglegra en þeim
hafði sýnzt fyrst.
ÚTVARPIÐ
Sunnudagur 6. marz.
8.30 Létt morgunlög. 8.55 Frétt-
ir. 9.10 Veðurfregnir. 9.25 Morg
untónleikar. 11.00 Messa í safn
aðarheimili Langh oltssóknar.
Prestur: Séra Árelíus Níelsson.
Organleikari: Jón Stefánsson. 12.
15 Hádegisútvarp. 13.15 Um raf-
reikniheila.
Magnús
Magnússon
prófessor flytur hádegiserindi. 14.
00 Miðdegistónleikar. 15.30 Þjóð
lagastund. Troels Bendtsen veiur
lögin og kynnir. 16.00 Veðurfregn
ir. 16.30 Æskulýðsnefnd þjóð-
kirkjunnar tekur saman dagskrá
með söngvum, frásögnum og nýj
um helgileik eftir séra Jakcb
Jónsson dr. theol. 17.30 Barna-
tími: Skeggi Ásbjarnarson stjórn
ar. 18.20 Veðurfregnir. 18.30 ís
lenzk sönglög: Einar Iíristjansson
syngur. 19.30 Fréttir. 20.00 Dr.
Páll fsólfsson leikur á orgel. 20.
20 Kvæði eftir Grím Thomsen.
Andrés Björnsson les. 20.40 V:r;-
arlög: Fíladelfíuhljómsveitin leik
ur; Eugene Ormandy stj. 21.00 Á
góðri stund. Hlustendur í útvarps
sal með Svavari Gests. 22.00 Frátt
ir og veðurfregnir. 22.10 Dansldg
23.30 Dagskrárlok.
7.00 Morgunútvarp. 12.00 Háde;
"~| isútvarp.
13.15 Bún-
aðarþáttur:
Um búfjárræktarlögin. Ólafur E
Stefánsson ráðunautur talar. 13
30 Við vinnuna: Tónleikar. 14.4i
Við, sem heima sitjum. Sigríðu
Thorlacius les skáldsöguna „Þei
hann hlustar“ eftir Sumner Lock
ElUot (22). 15.00 Miðdegisátvarp
16.00 Síðdegisútvarp. 17.20 Fran
burðarkennsla í frönsku oj
þýzku. 17.40 Þingfréttir. 18.00 Ú
myndabók náttúrunnar. Ingirna:
Óskarsson talar um íslenzk kros
blóm. 18.30 Tónleikar 19.30 Frét
ir. 20.00 Um daginn og vegim
Hannes Pálsson frá UndirfelU tal
ar. 20.20 ,J3g veit eina baugalínu"
Gömlu lögin leikin og sungin. 20.
40 Tveggja manna tsl. Sigurður
Benediktsson ræðir við Lúðvíg
Hjálmtýsson formann ferðamála-
ráðs. 21.05 „Ömmusögur“, svita
eftir Sigurð Þórðarson. 21.30 Út
varpssagan: „Dagurinn og nóttin'*
eftir Johann Bojer í þýðingu jó
hannesar Guðmundssonar. Hjört
ur Pálsson les (8). 22.00 Fréítir og
veðurfregnir. Lestur Passfusálma
(24) Baldur Pálmason les sálm-
ana. 22.30 Hljómplötusafnið í um
sjá Gunnars Guðmundssonar. 23.
10 Að tafU. Sveinn Kristinsson
flytur skákþátt. 23.45 Dagskrárlok
f