Lesbók Morgunblaðsins - 29.10.1978, Side 3

Lesbók Morgunblaðsins - 29.10.1978, Side 3
Jorge Luis Borges Tvö ljóð Sigríður Ástríöur Eiríksdóttir Þýddi. ÍSLAND Hvílík hamingja fyrir mennina alla ísland úthafsins, aö þú skulir vera til. ísland þögulla fanna og hveravatnsins. ísland næturinnar sem lykur sig um vökuna og drauminn. Eyja dagsins hvíta sem snýr aftur ungur og ódauölegur eins og Baldr. Kalda rós, leyndðrdómsfulla eyja sem mundir fyrir Germaníu og varöveittir okkur til handa goösagnir hennar, hljóðnaöar, grafnar, hringinn sem elur af sér níu hringi, kviðstrengda úflana í járnskóginum sem gleypa munu tungliö og sólina, skipiö sem Einhver smíöar úr nöglum hinna dauöu. ísland eldfjallanna sem bíöa, og hæglátra sauöahjaröa. ísland hinna kyrru kvelda og sterkra manna sem nú eru sjómenn og fiskimenn og prófastar og fundu meginland í gær. Eyja síöfextra hestanna sem þeir beita í hagana og hraunin, eyja vatnsins sem er fullt af peningum og ófullnægöri von. ísland sverösins og rúnarinnar, ísland hins djúpa minnis sem á ekkert skylt viö trega. Argentínska skáldiö Jorge Luis Boregs f. 1899, er eitt Þekktasta skáld Suður Ameríku. Hér ó islandi er hann eínnig vel Þekktur og hefur komiö út eftir hann smásagnasafnið „Suðrið“ í Þýöingu Guöbergs Bergssonar, og viðtöl við hann hafa birtzt í hérlendum blöðum og tímaritum. Borges er sem kunnugt er mikill aðdóandi íslenzkra fornbókmennta og hefur komið til islands oftar en einu sinni. Hann hefur verið blindur í mörg ór og fæst nú einkum við Ijóðagerð. Meðfylgjandi tvö Ijóð eru úr síðustu bók hans, „Historia de la Noche“ (Saga næturinnar) og er hún m.a. helguð gömlum steini ó Þingvöllum ó íslandi. Gagnrýnendur voru á einu móli um, aö Þetta væri bezta Ijóöabók ársins 1977 í allri Latnesku Ameríku. — Þýð. Minni tímans er fullt af sveröum og skipum og dufti heimsvelda og hljómi hexametra og háfættum stríðshestum og hrópum og Shakespeare. Ég vil muna þennan koss sem þú gafst mér á íslandi. finnst í ísl. ritmáli frá árinu 1881 (OH). Það er stytting úr ítalska orðasambandinu: piano e forte (lágt og hátt). Saman dregið hét það pianoforte. Þegar B. Christo- fori fann upp píanóið í byrjun 18. aldar áleit hann mikilsvert ein- kenni þess 'að á það mætti spila bæði hátt og lágt. Því skírði hann það þessu nafni. Fyrri hluti nafnsins hélt velli. d. piano, e. piano. PÍLAGRÍMUR. förumaður, göngumaður, sem er að fara eða hefur farið til einhvers helgs staðar (OM). Orðið kemur fyrir í ísl. fornmáli (Fr.) Orðmyndin pelegrin halda sumir að sé komin úr fornensku. Hún er skyld franska orðinu pelerin, en bæði þessi orð merkja sama og ísl. orðið pílagrímur. Latneska orðið pere- grinus merkir: erlendur, ókunnur maður. Pílagrímar gengu forðum ýmist til Rómaborgar eða til landsins helga. d. pilgrim, e. pilgrim. PÓLITÍK, stjórnmál, þjóðmál; framkvæmd stefnu, stefna (OM). Orðið finnst í ísl. ritmáli í byrjun 19. aldar (OH). Það er komið af gríska orðinu politike sem er kvk, af politikos (borgaralegur). Póli- tískur merkti upphaflega: fágaður, slóttugur í málflutningi sínum. d. politik, politics. POPLÍN, sérstök dúktegund, áður venjulega úr silki, nú fremur úr baðmull (OM). Orðið finnst í ísl. ritmáli frá árinu 1962 (OH). Poplín var fyrst framleitt í frönsku borginni Avignon, sem var dvalarstaður páfa á árunum 1309—77, og því nefnt papalina á latínu. Af því orði er poplín komið. d. poplin, e. poplin. PORT, hlið (OM). Orðið finnst í ísl. fornmáli (Fr.). Það er komið af latneska orðinu porta (hlið). d. port. e. port. POSTULI, lærisveinn; braut- ryðjandi, frumherji, boðberi, er- indreki (OM). Orðið finnst í ísl. fornmáli (Fr.). Það er ættað úr grísku, þar sem það heitir apostol- os og merkir: sendiboði. d. apostel, e. apostle. PRÉDIKA, flytja prédikun, ræðu við guðsþjónustu; halda skoðunum fast fram, boða (OM). Orðið kemur fyrir í ísl. fornmáli (Fr.). Það er komið af latneska sagnorðinu praedicare (kunngera, ræða o.fl.). d. prædike, e. preach. POSTULÍN, hart og gljáandi efni að mestu unnið úr postulíns- leir, notað í borðbúnað, skraut- muni o.fl. (OM). Orðið finnst í ísl. ritmáli frá árinu 1791 (OH). Það er komið af ítalska orðinu porcellana sem merkir upphaflega: eins konar gljáandi áferð. d. porcelæn, e. porcelain. Niðurlag í næsta blaði.

x

Lesbók Morgunblaðsins

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.